III SA/Wa 1023/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-10

Skład orzekający: Marek Krawczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy choroba psychiczna skarżącego, uniemożliwiająca mu racjonalne podejmowanie czynności procesowych, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi?
Ratio decidendi
Sąd przywrócił termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, uznając, że choroba psychiczna skarżącego, która uniemożliwiła mu racjonalne podejmowanie czynności procesowych w zakreślonym terminie, stanowiła okoliczność niezależną od jego winy. Sąd był związany wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wskazał na konieczność uwzględnienia wpływu choroby na procesy poznawcze i decyzyjne skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Wezwano go do uiszczenia wpisu sądowego, którego nie dokonał w terminie. Sąd odrzucił skargę, a skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu, uzasadniając to chorobą psychiczną uniemożliwiającą mu terminowe działanie. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, wskazując na konieczność uwzględnienia wpływu choroby na skarżącego. Następnie WSA rozpoznał wniosek ponownie.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do uiszczenia wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, , po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi Jana Gąsiorka na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu ze spółką oraz drugim członkiem zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2009 r. oraz luty 2010 r. postanawia: przywrócić termin do uiszczenia wpisu od skargi Pismem z 28 lutego 2014 r. J. G. (zwany dalej "Skarżącym") wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] stycznia 2014 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką oraz drugim członkiem zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2009 r. oraz luty 2010 r. Zarządzeniem z dnia 31 marca 2014 r. wezwano Skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższe wezwanie zostało doręczone w dniu 7 kwietnia 2014 r. Sąd ustalił następnie, iż Skarżący uiścił wpis sądowy od jego skargi w dniu 15 kwietnia 2014 r., tj. jeden dzień po upływie zakreślonego mu terminu. Biorąc powyższe pod uwagę postanowieniem z dnia 2 września 2014 r. Sąd odrzucił skargę wniesioną przez Skarżącego. W piśmie z dnia 11 września 2014 r. nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 12 września 2014 r. Skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Skarżący wskazał, że cierpi na [...], określaną także jako [...]. Z informacji przekazanych przez Skarżącego wynika, iż wskazana choroba charakteryzuje się występowaniem epizodów [...]. Pomiędzy tymi epizodami zwykle występują okresy remisji, tj. całkowitego braku objawów lub utrzymywania się nielicznych objawów o niewielkim nasileniu. [...] jest przyczyną niezdolności do pracy z powodów [...]. W połączeniu z bardzo dużą nawrotnością objawów przyczynia się do poważnych, negatywnych konsekwencji we wszystkich aspektach życia chorego, tj. funkcjonowaniu społecznym, rodzinnym, zawodowym, kondycji ekonomicznej, możliwości realizowania swojego potencjału intelektualnego. Ponadto wedle relacji Skarżącego, w związku z wskazanymi powyżej dolegliwościami, bardzo często zdarzają się sytuacje, w których jego kondycja psychiczna nie pozwala mu na normalne funkcjonowanie, gdyż z pamięci umykają mu istotne obowiązki, które powinien on wykonać w ściśle określonym terminie. Skarżący wskazał, że tak też było w przypadku uchybienia przez niego terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi, gdyż o konieczności dokonania tejże czynności procesowej Skarżący uświadomił sobie dopiero w dniu 15 kwietnia 2014 r., zaś uiszczając ten wpis w tym samym dniu był on przekonany, iż czyni to jeszcze z zachowaniem zakreślonego mu przez Sąd terminu. W tym stanie rzeczy zdaniem Skarżącego, opóźnienie w zapłacie wpisu od skargi było konsekwencją okoliczności niezależnych od niego samego. Dla potwierdzenia podnoszonych przez siebie okoliczności Skarżący załączył do przedmiotowego wniosku kopię zaświadczenia lekarskiego wystawionego przez lekarza specjalistę [...] z dnia 2 kwietnia 2014 r. Skarżący uzupełnił następnie swój wniosek w piśmie z dnia 29 września 2014 r., w którym wskazał na te same okoliczności uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi. Postanowieniem z 16 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącego na powyższe postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 16 stycznia 2015 r., sygn. akt I FZ 487/14 uchylił postanowienie z 16 października 2014 r. wskazując, że sąd pierwszej instancji nie uwzględnił wpływu choroby Skarżącego na jego procesy poznawcze i decyzyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Co do zasady, zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm.), - dalej "p.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Zgodnie natomiast z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2 cytowanego przepisu). Zatem przywrócenie terminu do dokonania przedmiotowej czynności może nastąpić jedynie przy spełnieniu ustawowej przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Zgodnie natomiast z § 4 art. 87 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W pierwszej kolejności należy odnotować, że Sąd zgodnie z art. 190 p.p.s.a. związany jest wykładnią dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, Jednocześnie zauważyć należy, że wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu Skarżący dokonał również czynności, której uchybił w przewidzianym przepisanym terminie. Daje to Sądowi możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Wskazać należy, iż brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową, przesłankę przywrócenia terminu. Art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony w takiej sytuacji. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu orzekającego w sprawie. Sąd może zatem uwzględnić wszystkie okoliczności, jakie uzna za istotne (por.: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lipca 1999 r. o sygn. akt I PKN 273/99). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że przedstawione przez Skarżącego informacje uprawdopodabniają brak jego winy przy uchybieniu terminu. Skarżący wyjaśnił, że zaostrzenie choroby wystąpiło u niego od marca 2014 r., a lekarz [...] za niewskazane uznał "uczestnictwo w przewodzie sądowym w obecnym stanie zdrowia" w ciągu "najbliższych 4-6 tygodni". W czasie zatem, kiedy Skarżący otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu (7 kwietnia 2014 r.), a następnie go uiścił z uchybieniem termin (15 kwietnia 2014 r.) zgodnie z ww. zaświadczeniem lekarskim Skarżący znajdował się w stanie, który uniemożliwiał uczestnictwo w przewodzie sądowym. Taki stan Skarżącego niewątpliwie bez jego winy uniemożliwiał racjonalne podejmowanie czynności w ramach toczącego się postępowania. Mając na uwadze powyższe, a także treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 stycznia 2015 r., Sąd uznał za prawdopodobne stanowisko dotyczące przyczyn uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi w kontrolowanej sprawie. Skarżący uprawdopodobnił brak winy przy uchybieniu terminu. Dlatego też Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło