III SA/Wa 1148/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki w podatku od towarów i usług za okresy od października 2010 r. do stycznia 2011 r. postanawia odmówić stronie przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie P. K. (dalej "skarżący" lub "wnioskodawca") w piśmie z 23 kwietnia 2014 r. oraz, po wezwaniu referendarza sądowego, na urzędowym formularzu PPF z 12 maja 2014 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją finansową. Wskazał, że: - nie posiada środków na opłacenie wpisu; - nie pracuje i nie osiąga dochodów; - rodzina pozostaje na utrzymaniu żony; - nie posiada żadnych wartościowych przedmiotów, które mógłby spieniężyć; - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz dwójką dzieci ([...] i [...] lat); - żona osiąga z tytułu pracy ok. 8 tys. zł miesięcznie. Wezwania referendarza sadowego, w zakresie złożenie odpisów zeznań podatkowych, zestawienia rachunków bankowych, kalkulacji kosztów życia i in, skarżący nie wykonał. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 §2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. o prawo pomocy w zakresie częściowym. Zauważyć należy, iż na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych zaliczyć należy wpis od skargi w wysokości 500 zł. Zdolność do uiszczenia pozostałych kosztów sądowych, tj. potencjalnie wymagalnych, należy badać z każdorazowym uwzględnieniem sytuacji finansowej strony w momencie wystąpienia kosztów. Stąd zakres rozstrzygnięcia wyrażony w sentencji. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić z dwóch powodów. Po pierwsze nieprzekazanie informacji, o które strona była wzywana, np. kalkulacji kosztów życia czy dochodów wyczerpuje znamiona niewykonania wezwania z 24 kwietnia 2014 r. Referendarz sądowy wskazuje jednak skarżącemu, że korzystna dla strony ocena jej sytuacji życiowej i w konsekwencji przyznanie jej prawa pomocy jest możliwe po uprzednim dokładnym wykazaniu przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy. Subiektywne przekonanie strony o konieczności zwolnienia (jej) z kosztów sądowych, jeśli nie jest poparte stosowną dokumentacją i oświadczeniami, nie zawsze skutkuje korzystnym dla strony rozstrzygnięciem. Po drugie, z oświadczeń złożonych przez skarżącego wynika, iż gospodarstwo domowe skarżącego ma do dyspozycji dochód w wysokości 8 tys. zł miesięcznie. Z samego zestawienia tej kwoty z wysokością wymagalnych kosztów sądowych (500 zł) nie wynika niemożność poniesienia tych kosztów. Nie znane są tez inne okoliczności (i nie zostały wskazane przez stronę) uniemożliwiające stronie pokrycie ciążących na niej ciężarów. Referendarz sądowy wskazuje, że zgodnie z art. 27 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), dalej; k.r.i.o., oboje małżonkowie zobowiązani są, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Ponadto stosownie do art. 23 k.r.i.o. w trakcie trwania małżeństwa małżonkowie zobowiązani są do wzajemnej pomocy i z tej powinności nie może zwalniać ich nawet ewentualne pozostawianie w rozdzielności majątkowej. Obowiązek pomocy wobec współmałżonka odnosi się również do prowadzonych przez niego spraw sądowych. Z utrwalonego orzecznictwa, zarówno sądów powszechnych, jak sądów administracyjnych wynika, że ustrój majątkowy pomiędzy małżonkami nie ma wpływu na obowiązek wzajemnej pomocy w ponoszeniu kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze, z uwagi na niezupełne wykazanie sytuacji finansowej i życiowej przez stronę, należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzec jak w sentencji