III SA/Wa 1194/20

WyrokWSA w Warszawie2021-06-08

Skład orzekający: Marta Waksmundzka-Karasińska, Beata Sobocha, Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby fizyczne będące najemcami lokali użytkowych stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, które wykorzystują te lokale na prowadzenie działalności gospodarczej (gastronomicznej), są podatnikami podatku od nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że najemcy lokali użytkowych stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, którzy wykorzystują te lokale na prowadzenie działalności gospodarczej, są podatnikami podatku od nieruchomości. Posiadanie zależne lokalu na podstawie umowy najmu, nawet jeśli działalność jest prowadzona w określonych warunkach lub na rzecz pracowników urzędu, wypełnia hipotezę normy prawnej z art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Okoliczności dotyczące sposobu prowadzenia działalności czy jej odbiorców nie wpływają na status podatnika, a jedynie na ewentualne ulgi w spłacie zobowiązania, które nie były przedmiotem niniejszego postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o wymierzeniu podatku od nieruchomości za 2017 r. dla lokali użytkowych zajętych przez najemców na prowadzenie działalności gastronomicznej. Skarżące zarzuciły organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie ich za posiadaczy zależnych i podatników podatku od nieruchomości, twierdząc, że były całkowicie zależne od wynajmującego i wykonywały pracę w ramach umowy o dzieło/zlecenia. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję organu za zgodną z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), sędzia WSA Maciej Kurasz, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi T.K., E.K., I.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2017 r. oddala skargę Decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. – po rozpatrzeniu odwołania T.K. i E.K. (dalej: "Skarżące") od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2017 r. za nieruchomość (lokale użytkowe w W. przy ul. [...] – bufet), na kwotę 6.028,00 zł. – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. Prezydent W. wymierzył T.K., E.K. i I.M. podatek od nieruchomości na rok 2017 za nieruchomość (lokale użytkowe w W. przy ul. [...] - bufet), w kwocie 6028,00 zł. Decyzję doręczono Podatnikom w dniu 7 listopada 2017 r. (T.K. i E.K.) i 17 listopada 2017 r. (I.M.). W dniu 10 stycznia 2018 r. T.K. i E.K. wniosły od niej odwołanie, w którym zarzuciły skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu (do najemcy, zamiast do właściciela), wykroczenie poza określony umową katalog opłat obciążających najemcę, zastosowanie niewłaściwej stawki podatku (najwyższej, podczas gdy działalność stron ograniczona jest do dni i godzin pracy urzędu), krzywdzące działanie wsteczne decyzji, nieuwzględnienie zwolnienia od opodatkowania nieruchomości należących do urzędu gminy, nieuprawnione obciążenia aktualnych wspólników spółki. Strony wniosły o "zaniechanie poboru niesłusznie naliczonego podatku". W uzasadnieniu wymienionej na wstępie zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. powołało się na art. 3 ust. 1 pkt 4 lit a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, art. 336 Kodeksu cywilnego i stwierdziło, że opodatkowany lokal został wydany najemcom przez właściciela na podstawie umowy najmu nr [...] z dnia 2 lutego 2004 r. wraz z aneksem nr 2 z dnia 16 września 2014 r. Prawidłowość zawarcia tej umowy i aneksu w imieniu właściciela nieruchomości (W.) przez burmistrza i zastępcę burmistrza Dzielnicy [...] nie budzi wątpliwości składu orzekającego - osoby te posiadały uprawnienia do reprezentowania W. (Dzielnicy [...]). W umowie wyraźnie wskazano, że oddawana w najem nieruchomość stanowi własność jednostki samorządu terytorialnego. Organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, że podstawowe znaczenie dla sprawy ma że skarżący pozostają posiadaczem zależnym wynajmowanych lokali użytkowych stanowiących części nieruchomości. Skarżący są najemcami lokali, których właścicielem pozostaje jednostka samorządu terytorialnego i to ona jest stroną zawartej umowy. W rozpatrywanej sprawie obowiązek ten [podatkowy] w związku z dyspozycją art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. obciąża Skarżących jako posiadaczy zależnych części nieruchomości na podstawie umowy najmu zawartej z właścicielem. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji przyjął prawidłowy punkt widzenia w zakresie ustalenia podatnika podatku od nieruchomości. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy potwierdza także prawidłowość przyjętych do wymiaru podatku danych, przede wszystkim powierzchni opodatkowanej nieruchomości (266 m2, tj. dokładnie tyle, ile zgodnie z powołaną wyżej umową oddano w najem adresatkom decyzji), jak również jej przeznaczenia (także zgodnie z powyższą umową); co istotne, powyższe dane są w pełni zgodne z danymi zawartymi w informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, złożonej przez najemczynie w dniu 3 sierpnia 2017 r. Stawki przyjęte do wyliczenia podatku są zgodne z uchwałą Rady W. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2017 rok. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części lub w całości. Zaskarżonej decyzji Skarżące zarzuciły rażące naruszenie norm materialnych i przepisów proceduralnych, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a to w szczególności poprzez naruszenie treści: - art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 i art. 77 § 1 i art. 84 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie przez organy administracji publicznej wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy, tak jak wymagałby tego interes skarżącego oraz słuszny interes obywateli; - art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przeprowadzenie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów; - art. 7 w związku z art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie podjęcia przez organ administracji publicznej wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, i jego wadliwe ustalenie polegające na przyjęciu, że zaistniało zajęcie pomimo braków na tę okoliczność dowodów; - art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wadliwą konstrukcję uzasadnienia decyzji i nie wykazanie dowodów, na podstawie których zrekonstruowano stan faktyczny; - art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wymierzenie podatku jedynie wobec Skarżących a nie wobec wszystkich Najemców z daty opodatkowania; - art. 3 ust. 1 pkt 4a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 336 Kodeksu cywilnego poprzez jego niewłaściwą interpretacje i zastosowanie pomimo braku przesłanek do jego zastosowania albowiem Skarżące nie były de facto posiadaczami zależnymi w rozumieniu Kodeksu cywilnego lokalu użytkowego w W. przy ul. [...] stanowiącego bufet były osobami całkowicie zależnymi od Wynajmującego bowiem wykonującymi pracę na wyłączny użytek i w godzinach wskazanych przez Wynajmującego, a to w ramach ustnej umowy o dzieło/umowy zlecenia, oraz brak zbadania, czy w sprawie zaistniały przesłanki do odstąpienia od wymierzenia podatku albowiem umowa z Wynajmującym określała wszelkie ciężary związane z nieruchomością. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przepis art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia – w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy. Sprawując kontrolę w oparciu o powołane kryterium zgodności z prawem sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy administracyjnej, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania ocenianej decyzji, nie uwzględniając okoliczności, które zaistniały w okresie późniejszym. Należy przy tym podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (por. wyrok NSA z 6 lutego 2008r., sygn. akt II FSK 1665/06). Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. (który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania). Badając legalność zaskarżonej decyzji w świetle wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga podlega oddaleniu albowiem zaskarżony akt odpowiada prawu, zaś zarzuty skargi są bezpodstawne. Na wstępne Sąd porządkowo wyjaśnia, że niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego (w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów), jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd stwierdza spełnienie powyższych warunków, akcentując w szczególności istotne zagrożenie zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 co spowodowało konieczność rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. W punkcie wyjścia swoich rozważań Sąd zauważa, że zarzuty skargi dotyczą tak naruszeń prawa procesowego, jak i prawa materialnego. W takiej sytuacji Sąd, co do zasady, obowiązany jest w pierwszej kolejności odnieść się do zarzutów natury procesowej, gdyż tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy stanowi podstawę do zbadania procesu subsumpcji, a więc mających zastosowanie norm prawa materialnego. Skarżące zarzucają Organowi naruszenie całej rzeszy przepisów k.p.a. W tym względzie należy zauważyć, że Organy nie mogły naruszyć wskazanych przepisów z racji tego, że w sprawie zastosowanie znajdowały przepisy O.p. (a nie k.p.a.), a co za tym idzie Organy nie mogły naruszyć przepisów, których nie mogły zastosować. Niezależnie od powyższego, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania (przepisów O.p.). Skarżące upatrują naruszenie przepisów prawa materialnego (oraz art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l) w uznaniu przez Organ, że Skarżące były posiadaczami zależnymi (w rozumieniu treści przepisów k.c.) lokalu użytkowego w W. przy ul. [...] stanowiącego bufet. W tym kontekście wskazały, że de facto były osobami całkowicie zależnymi od Wynajmującego bowiem wykonującymi pracę na wyłączny użytek i w godzinach wskazanych przez Wynajmującego a to w ramach ustnej umowy o dzieło/umowy zlecenia. Organ pominął, iż Skarżące były całkowicie zależne od Wynajmującego co przejawiało się nie tylko w obowiązku podpisania wzorca umowy najmu zamiast umowy zlecenia, wykonywania usług w godzinach wskazanych przez Urząd, głównie dla pracowników Urzędu, obsługi imprez okolicznościowych Urzędu. Odniesienie się do powyższych zarzutów wymaga w pierwszej kolejności wskazania podstawowych przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w sprawie. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym w 2017 r. – przepisy przywoływanej dalej w tym brzmieniu) grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości. Jak wskazuje się w orzecznictwie podatnikami podatku od nieruchomości są wspólnicy spółki cywilnej, a nie spółka (wyrok NSA z 3.09.2019 r., II FSK 3057/17). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. podstawę opodatkowania stanowi dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości. Zgodnie z art. 336 k.c. posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Zgodnie z art. 659 §1 k.c. przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. Jak prawidłowo ustaliły organy i co wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Skarżące na mocy aneksu z dnia 16 września 2014 r. do umowy najmu z 2 lutego 2004 r. stały się stroną ww. umowy najmu. Przedmiotem najmu były lokale użytkowe o łącznej pow. 266 m² wchodzące w skład nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] (§1 ust. 1 i 2 umowy z 2 lutego 2004 r.). Skarżące (zwane w umowie Najemcą) zobowiązały się do wykorzystywania przedmiotu najmu na cele związane z wykonywaniem działalności gastronomicznej (§2 ust. 1 lit. a umowy z 2 lutego 2004 r.). Na mocy zawartej umowy Skarżące stały się zatem posiadaczami zależnymi przedmiotowych lokali użytkowych o łącznej pow. 266 m² będących własnością jednostki samorządu terytorialnego (W.), co wypełnia hipotezę normy prawnej zawartej w przepisie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. (podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne(...) będące posiadaczami nieruchomości lub ich części (...), stanowiących (...) jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem (...) ) i oznacza, że Skarżące stały się z tego tytułu podatnikiem podatku od nieruchomości. W tym kontekście nie ma znaczenia to, że jak podnoszą Skarżące, de facto były osobami całkowicie zależnymi od Wynajmującego bowiem wykonującymi pracę na wyłączny użytek i w godzinach wskazanych przez Wynajmującego a to w ramach ustnej umowy o dzieło/umowy zlecenia. Dla przedmiotowego rozstrzygnięcia nie ma też znaczenia to, że Organ pominął, iż Skarżące były całkowicie zależne od Wynajmującego co przejawiało się nie tylko w obowiązku podpisania wzorca umowy najmu zamiast umowy zlecenia, wykonywania usług w godzinach wskazanych przez Urząd, głównie dla pracowników Urzędu, obsługi imprez okolicznościowych Urzędu. Skarżące na podstawie ww. aneksu do umowy stały się najemcą przedmiotowych lokali użytkowych stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, wykonując w tych lokalach działalność gospodarczą – działalność gastronomiczną. Niewątpliwie zatem Skarżące posiadały (posiadanie zależne – art. 336 k.c) - jako najemczynie rzeczonego lokalu, w którym prowadziły działalność gastronomiczną. Konsekwencją posiadania (zależnego) przedmiotowych lokali na podstawie umowy najmu było prowadzenie w nich działalności gospodarczej (gastronomicznej) na warunkach i zasadach wynikających z ustaleń między stronami, specyfiki pracy Urzędu (w którym zlokalizowane były te lokale) i potrzeb pracowników tego Urzędu, którzy korzystali z bufetu gastronomiczno-handlowego. W tym kontekście dla uznania, że mamy do czynienia z posiadaniem (zależnym) przedmiotowych lokali użytkowych nie ma znaczenia to, czy działalność gastronomiczna była wykonywana na rzecz pracowników Urzędu, czy też innych osób, czy określone usługi były wykonywane w godzinach pracy wskazanych przez Urząd, czy poza tymi godzinami itd. Co do zasady w zależności od rodzaju działalności, profilu klienta itp. różne mogą być godziny prowadzenia działalności. W innych godzinach może pracować tytułem przykładu bar serwujący klientom zarówno śniadania jak i obiady, w innych godzinach restauracja, w innych jeszcze całodobowa stacja benzynowa wydająca w określonym zakresie posiłki. Również zróżnicowanie klientów może być znaczne (np. punkt gastronomiczny na dworcu kolejowym), niskie (w przypadku bufetu gastronomicznego takiego jak Skarżących, gdzie klientami są głównie pracownicy wskazanego Urzędu) lub może go nie być wcale (np. przygotowywanie dań na rzecz jednej firmy cateringowej). W każdym z tych przypadków mamy do czynienia z działalnością gospodarczą (usługi gastronomiczne/dania gotowe) i oczywistym jest, że w zależności od specyfiki danej działalności, rodzaju klienta, ustaleń z wynajmującym (przykładowo wspólnota mieszkaniowa wynajmując powierzchnię na lokal gastronomiczny może również – w ramach swobody umów – zobowiązać najemcę do tego, żeby lokal był otwarty w określonych godzinach, nie sprzedawano alkoholu itp.) działalność ta może być wykonywana na innych zasadach – nie przestaje jednak być wskazaną działalnością. Skarżące niewątpliwie wykonywały w 2017 r. działalność gospodarczą (gastronomiczną), co było możliwe dzięki posiadaniu przedmiotowych lokali użytkowych. W tym zakresie zatem przedmiotowe lokale były zajęte na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej – działalności gastronomicznej, co wynika z §2 lit. a umowy najmu z 2 lutego 2004 r. i czego nie zmienia okoliczność tego, że działalność ta była prowadzona w określonych warunkach (i ograniczeniach) – opisanych przez Skarżące. W efekcie zatem, skoro posiadane przez Skarżące lokale gastronomiczne były zajęte na prowadzenie wskazanej działalności gospodarczej (gastronomicznej), to nie można uznać, że były zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich. Tym samym nie znajduje zastosowania wyłączenie, o którym mowa w art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. Okoliczność, że we wspomnianych lokalach użytkowych mogli zakupić i zjeść posiłek w ciągu dnia pracownicy Urzędu (Skarżące wskazują na to na str. 3 odwołania), czy też to, że w lokalach tych odbywały się imprezy okolicznościowe [dla pracowników] Urzędu, nie powoduje, że można uznać, że lokale użytkowe były zajęte na potrzeby Urzędu. Lokale te były zajęte na działalność gospodarczą (działalność gastronomiczną) Skarżących (w ich posiadaniu zależnym), a co za tym idzie "na potrzeby Skarżących". Równie dobrze przedmiotowe lokale użytkowe (rzeczony bufet) zamiast być położone w nieruchomości należącej do W. mogłyby znajdować się w przyległej do tejże innej nieruchomości (gdzie kto inny byłby jej właścicielem). W obu przypadkach lokale użytkowe byłyby zajęte na działalność gospodarczą-działalność gastronomiczną (tj. potrzeby tej działalności) prowadzoną przez dany podmiot (niezależnie czy w budynku Urzędu, czy poza nim) i okoliczność, że odbiorcą usług byliby wyłącznie pracownicy Urzędu lub nawet sam Urząd nie skutkowałby możliwością uznania, że są one zajęte na potrzeby "organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich". Mówiąc inaczej to, że dany urząd nabywa towary/usługi od innego podmiotu, nie oznacza, że miejsce, w którym ten podmiot prowadzi działalność, jest zajęte na potrzeby tego urzędu. Dla powyższej oceny nie ma znaczenia również to, że jak podniosły w odwołaniu od decyzji Skarżące z bufetu korzystano również jako "ciągu komunikacyjnego łączącego urząd z archiwum". Skarżące w najem wzięły lokale użytkowe o pow. 266 m2 i w związku z tym objęły je w posiadanie zależne z przeznaczeniem na działalność gastronomiczną (bufet), którą wykonywały. Skoro lokale te zostały zajęte na działalność gospodarczą, to wyklucza to ich zajęcie na potrzeby Urzędu. Sama możliwość przejścia przez bufet jako ciąg komunikacyjny nie oznacza przy tym zajęcia bufetu (określonej jego części) na potrzeby tego urzędu. W dalszym ciągu bowiem to do Skarżących należało faktyczne władztwo nad bufetem (corpus) i korzystanie z pewniej wiązki uprawnień z tym związanych (gdzie możliwość przechodzenia przez dany ciąg komunikacyjny stanowi jedynie jeden z elementów tej wiązki uprawnień), co oznacza, że wskazany bufet cały czas był zajęty przez Skarżące w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wreszcie dla statusu prawnopodatkowego Skarżących jako podatniczek podatku od nieruchomości z tyt. posiadania przedmiotowych lokali użytkowych nie mają znaczenia dokonane ewentualne ustalenia w zakresie modyfikacji obowiązku podatkowego (w szczególności braku obowiązku zapłaty podatku). Obowiązek podatkowy jest uregulowany w u.p.o.l. i strony umowy cywilnoprawnej nie mogą go modyfikować (odrębną kwestią jest to czy i w jakim zakresie stosowne uzgodnienia skutkują powstaniem roszczeń, które mogą być dochodzone w drodze postępowania cywilnego – co nie jest przedmiotem niniejszej sprawy). W konsekwencji Sąd nie podzielił sformułowanych zarzutów procesowych – Organ miał podstawy, w oparciu o zgromadzony w sposób wyczerpujący materiał dowodowy, ustalić Skarżącym podatek od nieruchomości. Skarżące, co wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, były posiadaczami zależnymi przedmiotowych lokali, w których prowadziły działalność gospodarczą. Organ odwoławczy szczegółowo odniósł się do przesłanek opodatkowania Skarżących. W konsekwencji stwierdzić należy, że ustalenie podatku było prawidłowe zarówno co do zasady jak i co do wysokości (podatek został ustalony w prawidłowej wysokości, w szczególności w związku z jego ustaleniem proporcjonalnie do proporcjonalnie do liczby miesięcy, w których istniał obowiązek podatkowy w konsekwencji przystąpienia do umowy najmu jako współnajemcy przez Panią I.M.). W szczególności zatem za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 3 ust 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. w zw. z art. 336 k.c. Wskazać należy na to, że zważywszy, że Skarżące we wskazanym okresie 2017 r. były posiadaczami przedmiotowego lokalu zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej i podatek został ustalony z tytułu posiadania w tym okresie przez Skarżące przedmiotowego lokalu, dla ustalenia podatku nie miało znaczenia, kto na moment wydawania decyzji zajmował ten lokal. W tym miejscu Sąd pragnie wyraźnie podkreślić, że z mocy art. 1 ustawy Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym – co istotne – kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Tut. Sąd dokonując zatem wskazanej kontroli działalności administracji publicznej, był zobligowany do weryfikacji zaskarżonej przez Skarżące decyzji z punktu widzenia jej zgodności z prawem, w tym przypadku w zakresie możliwości ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w oparciu o przesłanki określone w ustawie podatkowej (u.p.o.l.). Dokonując tej weryfikacji Sąd uznał, że przesłanki te (wynikające z ustawy podatkowej) zostały spełnione, a sam podatek został obliczony w prawidłowej wysokości. Jednocześnie Sąd nie neguje odczuć samych Skarżących i okoliczności towarzyszących wypowiedzeniu umowy najmu i doręczeniu wówczas decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Stwierdzić należy jedynie, że powyższe okoliczności nie świadczą o wadliwości (niezgodności z prawem) zaskarżonej decyzji i jako takie nie mogły skutkować jej uchyleniem. Jak wskazano bowiem sąd administracyjny ocenia decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem. W tym miejscu należy również zauważyć, że czym innym jest samo ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego (w tym przypadku z tytułu podatku od nieruchomości) – co było przedmiotem zaskarżonej decyzji, czym innym natomiast warunkowane istnieniem zobowiązania podatkowego jako takiego (ewentualne) przyznanie ulg w jego spłacie – co nie jest przedmiotem niniejszego postępowania. Przepisy Działu III, Rozdziału 7a zat. Ulgi w spłacie zobowiązań (art. 67a i nast. O.p.) zawierają regulacje umożliwiające organowi podatkowemu, na wniosek podatnika, m.in. odroczenie lub rozłożenie na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetek od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek; umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej. Skoro przedmiotem zaskarżonej decyzji nie była kwestia przyznania Skarżącym ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego (a jedynie ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego), to okoliczności podnoszone przez Skarżące (dot. w szczególności ich sytuacji materialnej), nie miały znaczenia z punktu widzenia prawidłowości zaskarżonej decyzji (byłyby natomiast brane pod uwagę w ramach postępowania w przedmiocie ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego). Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, skargę oddalił. Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło