III SA/Wa 1207/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca: Sędzia WSA Katarzyna Owsiak, po rozpoznaniu w dniu 16 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia w całości decyzji ostatecznej w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od maja do grudnia 2008 r. postanawia 1. odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, 2. wstrzymać wykonanie ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] A.P. (dalej: Skarżący/Strona) wniósł w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie odmowy uchylenia w całości decyzji ostatecznej w zakresie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od maja do grudnia 2008 r. W skardze Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...]. Z kolei w piśmie z dnia 12 lipca 2017 r. Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania w całości ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podniósł, że jest inwalidą [...] grupy, co wiąże się z niemożnością podjęcia przez niego dodatkowego zatrudnienia, zaś jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura, która po potrąceniach komorniczych wynosi 1.198 zł netto miesięcznie. Strona nie posiada jakichkolwiek oszczędności. Zdaniem Skarżącego, konsekwencje egzekucji należności objętych powyższą decyzją mogą być trudne do odwrócenia, a późniejszy ich zwrot może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Strona wskazała także na postępowania karne związane z wydaniem decyzji ostatecznej toczące się przed Sądem Rejonowym w G., sygn. akt [...] oraz przed Sądem Rejonowym dla W., sygn. akt [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), po przekazaniu skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wskazać należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonych aktów lub czynności, o którym mowa jest w art. 61 § 3 P.p.s.a., może dotyczyć wyłącznie tych aktów administracyjnych, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie "wykonania aktu administracyjnego" należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Jednakże nie każdy akt administracyjny nadaje się do tak rozumianego wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów administracyjnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości kwestia wykonania aktu administracji dotyczy więc aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2005, str. 295). W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2016 r. odmawiającą, w związku z wnioskiem Skarżącego o wznowienie postępowania, uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r., utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. z dnia [...] października 2011 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do grudnia 2008 r. W tym miejscu wskazać należy, że w niniejszej sprawie decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania, tj. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], brak cech wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. z uwagi na odmowny charakter tego aktu. Skoro zatem nie nadaje się ona do wykonania, to tym samym nie stwarza zagrożeń dających podstawę do wstrzymania jej wykonania w rozumieniu powyżej powołanego przepisu. Jednocześnie Sąd zauważa, że wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania nie powoduje automatycznie wstrzymania wykonalności objętej nim decyzji ostatecznej. W związku z wniesieniem skargi do sądu administracyjnego strona może jednak odrębnym wnioskiem, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., zażądać wstrzymania wykonania aktu będącego przedmiotem kontroli w jednym z trybów nadzwyczajnych. Użyte w art. 61 § 3 P.p.s.a. sformułowanie "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 P.p.s.a., który określa przedmiot sądowej kontroli, a także regulacji art. 134 i art. 135 P.p.s.a. wskazujących na zakres tej kontroli. Zgodnie z art. 135 P.p.s.a sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Pojęcia "granice tej samej sprawy" i "granice sprawy, której dotyczy skarga" zakreślają zatem zbliżone ramy prawne. Wobec tego przyjąć należy, że zakresem unormowania art. 61 § 3 P.p.s.a. objęte będą zarówno akty wydane w pierwszej instancji, jak i akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 441/12). Oznacza to tym samym, że w ramach postępowania zainicjowanego skargą na decyzję w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, Skarżący ma prawo wnieść o wstrzymanie kwestionowanej, w trybie nadzwyczajnym, ostatecznej decyzji administracyjnej, a więc jak ma to miejsce w niniejszej sprawie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...]. Rozpoznając niniejszy wniosek w odniesieniu do ww. ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. zauważyć należy, że o wstrzymaniu wykonania decyzji można orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06). W ocenie Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] zasługuje na uwzględnienie. Za uwzględnieniem wniosku przemawia wysoka kwota egzekwowanego zobowiązania podatkowego w porównaniu do trudnej sytuacji materialnej Skarżącego, którą potwierdzają przedłożone przez niego dokumenty. Z dokumentów tych, m.in. w postaci zeznań podatkowych, wyciągów z rachunków bankowych, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wynika, że Skarżący wraz z żoną uzyskuje dochody w łącznej wysokości ok. 2.700 zł miesięcznie, nie posiada oszczędności ani majątku (poza niewykończonym domem), zaś uzyskiwane dochody w całości przeznacza na bieżące utrzymanie. Zdaniem Sądu, obecna sytuacja majątkowa Strony pozwala zatem przyjąć, że wykonanie ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2012 r. odbyłoby się z uszczerbkiem dla jej majątku, co uzasadnia udzielenie jej ochrony tymczasowej. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.