III SA/Wa 1215/12

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2012 r. po rozpoznaniu wniosku L. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego z urzędu i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi powyżej kwoty 1000,- zł; 2. odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w pozostałym zakresie 1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które strona wnioskuje w tym postępowaniu, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Wyjątki od tej zasady mogą mieć charakter ustawowy albo znajdować zastosowanie w instytucji przyznania prawa pomocy, która jest uregulowana w art. 243 i n. u.p.p.s.a. (por. postanowienie z 1 kwietnia 2005 r sygn. II OZ 209/05). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy, powinien wykazać okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. 2) L. D., dalej jako strona lub skarżący, odpowiadając na wezwanie o uiszczenie wpisu od skargi, wniósł w formularzu PPF z 25 kwietnia 2012 r. o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wskazał, że: - sytuacja majątkowa nie pozwala mu na uczestnictwo w kosztach postępowania; - nie posiada majątku; - w działalności gospodarczej ponosi w ostatnich latach stratę; - organy egzekucyjne dokonały zabezpieczenia rachunków bankowych; - nie jest nigdzie zatrudniony poza działalnością gospodarczą, którą obecnie likwiduje; - w październiku 2011 r.[...] spowodował straty w wysokości ok. 65 tys zł;; - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z zoną i synem (1972 r. i 2005 r.); - żona osiąga wynagrodzenie miesięczne w wysokości 2700 zł brutto. Skarżący załączył do formularza PPF pełnomocnictwo udzielone dla dp. W. M. i wniósł o ustanowienie pełnomocnikiem doradcę podatkowego W. M. . Strona, w wykonaniu wezwania z 11 maja 2012 r., wskazała, że: - nie jest nigdzie zatrudniona; - dochody uzyskuje wyłącznie z prowadzonej działalności gospodarczej; - ponosi wydatki związane z utrzymaniem siebie i rodziny ( czynsz za mieszkanie, energię, telefon, spłata kredytu, koszt kształcenia dziecka, żywność i in podstawowe potrzeby, polisa na życie – ok. 3023 zł; -oświadczyła, ze nie posiada innych źródeł dochodu poza działalnością gospodarczą ani żadnego majątku ruchomego i nieruchomego. Do pisma z 11 maja 2012 r strona załączyła: zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia A. D., deklaracje podatku o towarów i usług za poszczególne miesiące 2011 r., zestawienia operacji na rachunku klienta za okres 1 luty 2012 r. – 9 maj 2012 r., deklarację skarżącego PIT36 za 2011 r., informacji o wysokości dochodu/ straty w 2011 r., załącznik do faktury tpsa i odcinek przekazu, faktura za energię RWE, zawiadomienie o wysokości opłat ze Spółdzielni Mieszkaniowej G. , deklarację podatkowa za 2011 r żony skarżącego, informacja o odliczeniach od dochodu/przychodu i od podatku za 2011 r. Wnioskodawca, przy piśmie z 18 maja 2012 r., przekazał dodatkowe dokumenty o sytuacji majątkowej, w szczególności: - wyciągi z rachunku bankowego [...] ; - rachunek zysków i strat za 2011-12-31 do 2012-03-31; - bilans za 2011-12-31 do 2012-03-31. 3) Referendarz sądowy, mając na uwagę treść składanych przez skarżącego oświadczeń na różnych etapach postępowania przyjmuje, że zwraca się on o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i daje wiarę oświadczeniom skarżącego złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej. Zarazem zauważa, ze skarżący dysponuje już – niezależnie od wyniku postępowania o prawo pomocy – profesjonalna pomocą prawną, na co wskazuje załączone pełnomocnictwo z 1 marca 2012 r. (karta 40 akt sądowych). Natomiast z art. 246 § 3 u.p.p.s.a. wynika, że adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Stąd, uznając literalna wykładnię tego przepisu, referendarz sądowy oddalił wniosek strony o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Odnosząc się do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych referendarz sądowy zwraca uwagę na fakt, że z zestawienia bieżących wpływów w gospodarstwie domowym skarżącego, posiadanych środków na rachunkach bankowych oraz wysokości środków wynikających z bilansu oraz rachunku zysków i strat wynika niemożność bezzwłocznego wygospodarowania pełnych wymagalnych kosztów sądowych w sprawie, tj wpisu w wysokości 11.501,- zł. Referendarz sądowy uwzględnia też fakt, że wykazany w PIT 36L dochód skarżącego w wysokości 223798,92zł za 2011 r. może nie odpowiadać, z uwagi na likwidację działalności gospodarczej i deklarowane zajęcie rachunków bankowych skarżącego, obecnej sytuacji majątkowej strony. Tą samą uwagę należy odnieść do należności krótkoterminowych wynikających z nadesłanego sprawozdania finansowego i możliwości ich wykorzystania przez stronę. Mając na uwadze fakt prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z żoną, wielkość wolnych środków finansowych na rachunku żony na ostatni przedstawiony w wyciągu dzień (8.05.2012 r – 1807,51 zł), historie dokonywanych transakcji przez nią, regularność uzyskiwania środków tytułem wynagrodzenia, stan środków pieniężnych w kasie wynikający z dokumentów nadesłanych przy piśmie z 18 maja 2012 r. referendarz orzekł o możliwości wygospodarowania z obecnych zasobów strony kwoty 1000,- zł na potrzeby kosztów postępowania Obowiązek ponoszenia innych kosztów sądowych będzie rozważany w razie ich wystąpienia w sprawie, przy złożeniu stosownego wniosku przez stronę, ponieważ orzekanie przy ich braku byłoby przedwczesne. 4) Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.