III SA/Wa 1365/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-25
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Elżbieta Olechniewicz, Radosław Teresiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy było prawidłowe, gdy skarżący kwestionował sposób doręczenia decyzji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została skutecznie doręczona zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej poprzez fikcję doręczenia po dwukrotnym awizowaniu przesyłki. Skarżący nie wykazał wadliwości tego doręczenia ani nie złożył wniosku o przywrócenie terminu, a sąd administracyjny badał jedynie kwestię dochowania terminu do wniesienia odwołania, a nie merytoryczną zasadność decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy ustalającej zobowiązanie pieniężne. Decyzja została wysłana na adres skarżącego, awizowana dwukrotnie, a następnie uznana za doręczoną w trybie fikcji prawnej. Skarżący wniósł odwołanie z dużym opóźnieniem. W skardze do WSA skarżący zarzucił nierozpatrzenie całości materiału dowodowego i skupił się na wadliwości decyzji organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, sędzia WSA Radosław Teresiak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze w S. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem wydanym wobec M. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej także jako "SKO") stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Zauważyło mianowicie, że decyzja Wójta Gminy [...] z [...] stycznia 2015 r. ustalająca Skarżącemu wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za okres od 01.01.2013 r. - 31.10.2013 r. w kwocie 1.143 zł została wysłana na wskazany przez niego adres do korespondencji. Przesyłkę nadano na poczcie w dniu 30 stycznia 2015 r. W dniach 2 lutego 2015 r. i 10 lutego 2015 r. przedmiotowa przesyłka była awizowana, a zawiadomienia o jej pozostawaniu w UP Warszawa 24 pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata.
Tym samym SKO uznało, że decyzja z [...] stycznia 2015 r. została doręczona w dniu 16 lutego 2015 r. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie wniesienia odwołania. Ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania był zatem 2 marca 2015 r. Tymczasem odwołanie Skarżący nadał w placówce pocztowej w dniu 25 stycznia 2018 r. Odwołanie zostało zatem złożone z uchybieniem terminu. SKO wyjaśniło także, iż późniejsze doręczenie kopii decyzji organu I instancji nie powoduje otwarcia od początku terminu do wniesienia odwołania.
W skardze na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił nierozpatrzenie całości materiału dowodowego. W uzasadnieniu tej skargi skupił się na wykazaniu wadliwości decyzji, od której się odwołał.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy istotnie Skarżący nie dochował terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 30 stycznia 2015 r.
W myśl art. 126 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: "O.p." - w brzmieniu obowiązującym w 2015 r.) sprawy podatkowe załatwiane są w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Z kolei w art. 211 O.p. ustawodawca nakazał doręczenie stronie decyzji na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Jak przyjmuje się w piśmiennictwie kategoryczne brzmienie wskazanego wyżej przepisu nie dopuszcza żadnych wątpliwości co do tego, że wszystkie decyzje muszą być sporządzone na piśmie lub w formie dokumentu elektronicznego i doręczone stronom zgodnie z przepisami art. 144 -154a (zob. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, P. Borszowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2017, UNIMEX s. 1258).
Stosownie do art. 144 O.p. organ podatkowy doręcza pisma (takie jak wezwania, postanowienia, decyzje, protokoły itp.), za pokwitowaniem przez operatora pocztowego, swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku gdy organem podatkowym jest wójt, burmistrz (prezydent miasta), pisma może doręczać sołtys za pokwitowaniem. W pewnych sytuacjach ustawodawca przewidział natomiast tzw. fikcję prawną doręczenia. Otóż w myśl art. 150 § 1 O.p., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez tego operatora. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Z kolei zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy.
Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 20 grudnia 2010 r. (III SA/Wa 1190/10) art. 150 O.p. wprowadza fikcję doręczenia, zatem dla określenia skuteczności takiego doręczenia istotne znaczenie ma właściwe wypełnienie obowiązków przez doręczyciela. Na gruncie art. 150 O.p. przyjmuje się ogólnie, że jeżeli tylko doręczyciel prawidłowo postąpi, tj. wskaże na formularzu potwierdzenia odbioru przyczyny złożenia pisma w urzędzie pocztowym (placówce pocztowej), wskaże gdzie złożył awizo, oraz zakreśli gdzie można odebrać przesyłkę, to na podstawie tak wypełnionego zwrotnego poświadczenia odbioru można domniemywać, że powstały warunki do zastosowania trybu doręczenia pisma przewidzianego w art. 150 O.p.
Rację ma SKO, iż warunki formalne do uznania doręczenia decyzji z 30 stycznia 2015 r. w trybie art. 150 O.p. zostały w niniejszej sprawie spełnione. Decyzję tę wysłano na wskazany przez Skarżącego adres do korespondencji. Prawidłowo dokonano jej awizowania w dniu 2 lutego 2015 r., a następnie 10 lutego 2015 r. Prawidłowo umieszczono informację o miejscu pozostawieniu awiza (oddawcza skrzynka pocztowa adresata) i miejscu pozostawienia przesyłki (UP [...]). Umieszczono także podpis osoby doręczającej, dokonującej ww. czynności.
Tym samym słusznie SKO uznało, że decyzja została doręczona w dniu 16 lutego 2015 r., a 14-dniowy termin do wniesienia odwołania zaczął biec od 17 lutego 2015 r. i upływał w dniu 2 marca 2015 r. Odwołanie wniesiono natomiast w dniu 25 stycznia 2018 r. Z zestawienia tych dat wynika, że termin do wniesienia odwołania został niewątpliwie przekroczony. Termin ten wynosi bowiem 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 O.p.).
Trafne jest także spostrzeżenie SKO, iż późniejsze doręczenie – na wyraźną prośbę Skarżącego – kopii decyzji z [...] stycznia 2015 r. nie spowodowało otwarcia na nowo terminu do wniesienia odwołania. Skarżący został zresztą o tym poinformowany w piśmie z 19 grudnia 2017 r.
Nie bez znaczenia w sprawie jest również to, że pocztowy dowód doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 O.p., co oznacza, że stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Jest oczywiście możliwe przeprowadzenie dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych (art. 194 § 3 O.p.), ale nie przez samo zaprzeczenie jego treści ze strony adresata. Nic takiego zresztą w sprawie nie miało miejsca, a zarzuty ograniczyły się do twierdzenia, iż Skarżący nie zgadza się z uznaniem decyzji za doręczoną, gdyż "przeczy to logice i zdrowemu rozsądkowi". Skarżący – jak trafnie zauważyło SKO – nie prosił także o przywrócenie uchybionego terminu.
Z tych względów za chybioną Sąd uznał zawartą w skardze argumentację dotyczącą nierozpatrzenia całości materiału dowodowego, czy też nieprawidłowości popełnionych przy wydawaniu decyzji z [...] stycznia 2015 r. Przedmiotem niniejszej sprawy jest jedynie kwestia dochowania terminu do wniesienia odwołania i tylko w tych granicach Sąd może badać zaskarżone postanowienie. Rozpatrując skargę, Sąd nie może zatem przedmiotem swojej oceny uczynić kwestii związanych z wydaną przez Wójta Gminy [...] decyzją z [...] stycznia 2015 r.
Z tych samych powodów Sąd nie mógł zadośćuczynić wnioskowi Skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji. Wnioskiem tym, a konkretnie wyjaśnianiem zaistniałych wątpliwości co do charakteru zawartego w odwołaniu żądania zajęło się zresztą SKO, wzywając Skarżącego do doprecyzowania czy pismo to stanowi również wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło