III SA/Wa 1369/05

WyrokWSA w Warszawie2005-10-21

Skład orzekający: Bogdan Lubiński, Lidia Ciechomska-Florek, Joanna Tarno

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy olej średni, który destyluje w całości w temperaturze 272°C, a 60% objętościowo w temperaturze 231°C, może być uznany za olej opałowy ciężki, dla którego przewidziano obniżoną stawkę podatku akcyzowego, jeśli spełnia pozostałe warunki (zabarwienie, przeznaczenie)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że olej średni, który nie spełnia warunku destylacji co najmniej 60% objętościowo przy 350°C, nie może być zaklasyfikowany jako olej opałowy ciężki, nawet jeśli spełnia pozostałe kryteria (zabarwienie, przeznaczenie). W związku z tym nie można zastosować obniżonej stawki podatku akcyzowego. Sąd podkreślił, że w sprawach podatkowych należy stosować wykładnię gramatyczną przepisów, a wykładnia celowościowa jest dopuszczalna tylko w szczególnych okolicznościach.
Stan faktyczny
Spółka P. spółka z o.o. importowała olej zaklasyfikowany jako olej opałowy o obniżonej stawce podatku akcyzowego. Organy celne uznały zgłoszenie za nieprawidłowe, stwierdzając, że importowany towar jest olejem średnim, który nie spełnia warunku destylacji przy 350°C wymaganego dla olejów opałowych ciężkich. Spółka kwestionowała tę klasyfikację, argumentując, że obniżone stawki akcyzy powinny być stosowane do wszystkich olejów przeznaczonych na cele opałowe, niezależnie od kodu PCN, jeśli spełniają określone przesłanki fizyko-chemiczne. Sąd oddalił skargi spółki.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.), Protokolant Marcin Bącal, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2005 r. spraw ze skarg P. spółka z o.o. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. 1. z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] 2. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] 3. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] 4. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] 5. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] 6. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] 7. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym i w podatku od towarów i usług oddala skargi Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] kwietnia 2005 r. znak [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego w R. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. określające spółce P. spółka z o.o. kwoty zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym i w podatku od towarów i usług. Określenie wymienionych zobowiązań podatkowych nastąpiło w wyniku kontroli zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym oleju opałowego [...]. Wymieniony towar został zaklasyfikowany przez zgłaszającego jako olej opałowy o kodzie PCN 2710 19 61 O, ze stawką celną obniżoną O %, podatkiem akcyzowym 160 zł./ 1000L i stawką podatku VAT 22%. Do zgłoszenia celnego załączono m. in. sprawozdanie z badań przeprowadzonych przez Instytutu Technologii Nafty w K., dotyczących przedmiotowego towaru oraz oświadczenie importera o przeznaczeniu oleju na cele opałowe. Po przeprowadzeniu kontroli zgłoszenia celnego oraz załączonych do niego dokumentów, organ celny pierwszej instancji wszczął postępowanie wyjaśniające zakończone decyzjami nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] z dnia [...].03.2004r. mocą których uznał zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej określenia rodzaju towaru oraz przynależnego mu kodu PCN, ustalając, że przedmiotem importu był olej średni typu nafty, taryfikowany do kodu PCN 2710 19 25 O, o stawce podatku akcyzowego w wysokości 1743 zł./1000 L (a nie 160 zł/1000 L - jak wynikało ze zgłoszenia); stawkę podatku VAT i stawkę celną – uznał za zgodne ze zgłoszeniem. Organ stwierdził, że przedmiotowy olej nie spełniał właściwości fizyko-chemicznych określonych w poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19.12.2001 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 148 poz. 1655 ze zm.), a w związku z tym nie przysługiwała mu obniżona stawka podatku akcyzowego. Zgodnie z załączonymi do zgłoszenia celnego wynikami badań ITN w K., 60 % przedmiotowego oleju destylowało w temperaturze 236,5º C, a koniec destylacji następował w temperaturze 272° C. Olej opałowy, któremu na podstawie poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 przysługiwała obniżona stawka podatku akcyzowego w 60 % objętościowo lub więcej, powinien destylować w temperaturze 350 ° C. W zaskarżonych decyzjach organ nie kwestionował argumentów firmy P. Spółka z o.o., że przedmiotowy olej był zabarwiony na czerwono, oznaczony znaczkiem i przeznaczony na cele opałowe, przez co spełniał niektóre wymagania określone w poz. 14 pkt 3) lit. c załącznika nr 3 do w/w rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie podatku akcyzowego warunkujące zastosowanie niższej stawki tego podatku. Nie podzielił poglądu pełnomocnika skarżącego, że do unormowania tego można odnieść oleje opałowe należące do różnych grup towarowych (tj. lekkie, średnie i ciężkie) tylko dlatego, że w drugiej kolumnie tej pozycji załącznika nr 3 zamieszczono sformułowanie bez względu na kod PCN. Organ podniósł, że zarówno z treści załącznika nr 3, jak i uwag dodatkowych do poz. 2710 taryfy celnej (załącznik do rozporządzenia RM z 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia taryfy celnej - Dz. U. Nr 226, poz. 1885) wynika, że wymienione tam oleje opałowe należą do grupy olejów ciężkich. Z taryfy celnej dodatkowo wynika, że oleje opałowe, niebędące olejami napędowymi, dla odpowiadającego rozcieńczonego koloru C posiadają lepkość V i destylują w określonej temperaturze (przy temp. 250° C destylują do 65% objętości łącznie ze stratami ). Analiza stopni destylacji oleju [...] w temperaturach 210° C (ok. 20%) i 250 ° C (ok. 90%) wykazała, że spełnia on wymogi uwagi dodatkowej nr l c do poz. 2710 taryfy celnej, co oznacza, że olej [...] jest olejem średnim. Potwierdza to również reguła l i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (zał. do rozporządzenia RM z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego PCN - Dz. U. Nr 239, poz. 2031). Obniżone stawki akcyzy w przypadku oleju opałowego są przypisane dla produktu, który spełnia łącznie wszystkie wymagania fizyko-chemiczne dotyczące barwy, znacznika, przeznaczenia oraz wymogi związane z procesem destylacji (co wynika z zapisów w taryfie celnej), w tym warunek dotyczący stopnia destylacji w temp. 350° C (co wynika z tabeli stawek podatku akcyzowego, czyli załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie podatku akcyzowego). Dotyczą one olejów opałowych ciężkich, określonych w taryfie celnej kodami PCN od nr 271019510 do 271019690. Z tabeli stawek podatku akcyzowego wynika, że aby można było zastosować niższe stawki, co najmniej 60% oleju powinno destylować w temp. 350 ° C. Tymczasem olej [...] destyluje w całości do temperatury 272 ° C, a 60% tego oleju destyluje w temperaturze ok. 231° C. Oznacza to, że olej [...] destyluje w znacznie niższej temperaturze od wymaganej w załączniku. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy dokonał negatywnej oceny materiału dowodowego w postaci opinii ITN w K. z dnia [...].12.2004 r., załączonej przez stronę w toku postępowania w I instancji. Organ stwierdził, że opiniodawca dokonał w niej interpretacji przepisów prawa, do czego był nieuprawniony, bowiem określanie zasad stosowania prawa i wykładnia obowiązujących przepisów należy wyłącznie do organów orzekających w sprawie. Odnośnie załączonej przez stronę opinii pani E. G., reprezentującej Spółkę Doradztwa Podatkowego [...] z dnia 20.12.2004 r. - organ odwoławczy uznał, że opinia ta, nie ma ona zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż dotyczy innego stanu faktycznego i prawnego. W treści uzasadnienia organ powołał również pismo Ministra Finansów z dnia 11.10.2004 r., stanowiące odpowiedź na interpelację poselską nr 8177, dotyczącą interpretacji rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, poz. 825 ze zm.), potwierdzającego, zdaniem organu odwoławczego, że "w imporcie ... stosuje się klasyfikację wyrobów akcyzowych w układzie odpowiadającym Scalonej Nomenklaturze". Powyższe decyzje zaskarżył pełnomocnik firmy P. Spółka z o.o. zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 37 ust. l ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) w zw. z § 2 ust. l pkt 3 oraz poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 148 poz. 1655 ze zm.), - naruszenie przepisów postępowania podatkowego, tj. art. 120, art. 121, art. 122 i art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), które miało istotny wpływ na wynik sprawy i wniósł o: uchylenie zaskarżonych decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, oraz zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wyraził pogląd, że z obniżonej stawki podatku akcyzowego w imporcie korzystają wszystkie oleje przeznaczone do celów opałowych, bez względu na to do jakiego kodu PCN zostały przypisane (a więc również oleje lekkie i średnie, które zgodnie z PCN nie mogą być zaliczane do formalnej grupy olejów opałowych), jeżeli tylko spełniają przesłanki określone w poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 oraz § 4 rozporządzenia w sprawie podatku akcyzowego. Jeżeli bowiem przepis prawa przewiduje szczególny tryb opodatkowania niektórych wyrobów wskazując, że w danym przypadku nie stosuje się klasyfikacji statystycznej, to nie ma żadnych podstaw, aby z faktu zaliczenia danego wyrobu do określonego grupowania statystycznego wywodzić jakiekolwiek skutki podatkowe. Podniósł, że przepisy prawa podatkowego są regulacją całkowicie autonomiczną, służącą innym celom niż klasyfikacje statystyczne. Zgodnie z poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 do w/w rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie podatku akcyzowego w zw. z § 2 ust. l pkt 3) tego rozporządzenia, obniżone stawki podatku akcyzowego stosowało się bez względu na kod PCN dla importowanych olejów opałowych, z których 60% lub więcej objętościowo destyluje przy 350° C w przypadku, gdy import dotyczy oleju zabarwionego na czerwono i przeznaczonego na cele opałowe. Olej [...] zgodnie z wynikami badań destylował w 60% objętościowo w temperaturze 231o C, zaś w 100% w temperaturze 272o C. Oznacza to, że warunek destylacji minimum 60 % objętościowo dotyczący temperatury 350o C został spełniony, wszak 100% jest większe od wymaganego 60 %. Skarżący powołał się również na pismo Ministra Finansów, odmiennie zinterpretowane w zaskarżonej decyzji, z którego zdaniem skarżącego wynika, że przepisy w sprawie podatku akcyzowego w sposób wyczerpujący określają przesłanki do zastosowania w odniesieniu do olejów przeznaczonych na cele opałowe, obniżonych stawek akcyzy, bez względu na klasyfikację tych wyrobów dokonaną na podstawie różnych systemów klasyfikacji statystycznych, którymi posługiwanie się w tym zakresie jest wyraźnie wykluczone. Podniósł, iż niedopuszczalna jest sytuacja, aby olej opałowy wytwarzany i sprzedawany w kraju podlegał opodatkowaniu przy zastosowaniu innych stawek podatku akcyzowego niż taki sam olej sprowadzany z zagranicy, przy czym załączniki nr l (obrót krajowy) i nr 3 (import) określają identyczne warunki fizyko-chemiczne i wyraźnie wyłączają w tym zakresie zastosowanie odpowiednio PKWiU oraz PCN. Wprawdzie stanowisko Ministra dotyczy przepisów obecnie obowiązujących, jednakże funkcjonujących od stycznia 2001 r., a zatem odnoszących się do przedmiotowej sprawy. Jako bezpodstawne skarżący ocenił nieuwzględnienie przez organ odwoławczy opinii pani E. G., pełniącej w przeszłości funkcję Wicedyrektora [...] w Ministerstwie Finansów, gdzie była odpowiedzialna właśnie za przygotowanie rozporządzeń w sprawie podatku akcyzowego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Ponadto podkreślił, że wprawdzie, zgodnie z opinią ITN z dnia 16.12.2004 r., można powiedzieć, że w temperaturze 350° C przedestylowało 100% przedmiotowego oleju, ale faktycznie jego proces destylacji zakończył się już w temperaturze 272° C, co jest charakterystyczne dla olejów średnich. Organ oświadczył, że dogłębnie przeanalizował zgromadzone w sprawie dowody, w tym również załączone przez skarżącego opinie Ministra Finansów, E. G. i ITN w K.. Podniósł, iż niezadowolenie strony z decyzji organów obu instancji, nie może być uznane za naruszenie zasady zaufania do organów Państwa, ani też za naruszenie zasady prawdy obiektywnej zawartej w art. 122 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych, w ramach stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest określenie stawki podatku akcyzowego, która powinna zostać zastosowana przy ustalaniu zobowiązania podatkowego, wynikającego z importu przez Spółkę P. spółka z o.o. z siedzibą w K., preparatu o nazwie handlowej "[...]"- w oparciu o treść załącznika nr 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 grudnia 1999 r. w sprawie podatku akcyzowego ( Dz. U. Nr 148, poz. 1655 ze zm.). Załącznik nr 3 do w/w rozporządzenia Tabela Stawek Podatku Akcyzowego dla Niektórych Importowanych Towarów przewiduje w poz. 14, trzy rodzaje olejów i produktów olejowych, łącząc je ze zróżnicowanymi stawkami podatku akcyzowego. W szczególności, powołany przepis wyodrębnia oleje lekkie, średnie i ciężkie. Oleje opałowe zostały zaliczone do grupy olejów ciężkich, jeżeli spełniają warunki określone w poz. 14 pkt 3 lit. c) rozporządzenia: " – z których 60 % lub więcej objętościowo destyluje przy 350o C, w przypadku gdy sprzedaż dotyczy oleju zabarwionego na czerwono i oznaczonego znacznikiem, przeznaczonego na cele opałowe" . Jeżeli olej opałowy nie spełnia tych warunków to podlega taryfikacji ze względu na parametry fizyko - chemiczne. Olej [...] destyluje całkowicie w temperaturze 2720 C (Sprawozdanie Instytutu Technologii Nafty w K. z badań nr [...] z dnia 28 listopada 2001r. oraz pismo tegoż Instytutu nr [...] z dnia 30 listopada 2001 r.). Tym samym nie może być zaliczony do olejów opałowych ciężkich, o których mowa w poz. 14 pkt 3 lit. c) załącznika nr 3 do w/w rozporządzenia. Ze względu na posiadane parametry fizyko – chemiczne spełnia on warunki olejów średnich, o których mowa w poz. 14 pkt 2 załącznika nr 3. Przepis ten obejmuje wszystkie rodzaje olejów średnich z wyjątkiem paliwa do silników odrzutowych. Wskazuje na to określona w nim odrębna stawka akcyzy, którą powołany przepis łączy z olejem średnim. Tym samym, olej [...] został zaklasyfikowany do olejów średnich, pomimo tego iż część jego parametrów (przeznaczenie opałowe, zabarwienie na czerwono i oznaczenie znacznikiem), niewątpliwe przemawiałoby z objęciem go niższą stawką akcyzy. Zaliczenie oleju [...] do produktu, wymienionego w poz. 14 pkt 3 lit c) w/w załącznika nr 3 wymaga jednak spełnienia wszystkich warunków, o których mowa w tym przepisie. Ponadto oleje o których mowa w poz. 14 załącznika nr 3, są objęte kodem 2710 19 41(5,9) 9. Oznacza to, że muszą one spełniać definicje olejów, zawarte w uwadze dodatkowej nr 1 dla grupy towarów oznaczonej tym kodem, zamieszczonej w załączniku do rozporządzenia RM z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN), Dz. U. Nr 239, poz. 2031. Analiza parametrów fizyko – chemicznych oleju [...] dokonana pod kątem definicji olejów zawartych w powyższych przepisach (oleju lekkiego, średniego, ciężkiego, napędowego i opałowego) określiła go jako olej średni. Ma to decydujące znaczenie dla ustalenia klasyfikacji taryfowej towaru oraz określaniu stawki podatku akcyzowego. Tym samym olej [...] nie jest "olejem opałowym" w rozumieniu powołanej Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN), tylko "olejem średnim". Tak więc zdaniem Sądu, organy celne obu instancji prawidłowo przyjęły, iż olej [...] nie spełnia przesłanki dotyczącej destylacji w temperaturze 3500 C, bez czego niemożliwe jest zastosowanie niższej stawki podatku akcyzowego. Prawidłowo też Organy celne dokonały klasyfikacji PCN. Z układu tabeli stawek podatku akcyzowego wynika bowiem, że decydującą jest uwaga dodatkowa. Nie ulega wątpliwości, że podana w w/w załączniku nr 3 temperatura destylacji jest wyróżnikiem dla zastosowania przez ustawodawcę określonej stawki akcyzy. Sformułowanie "destyluje w temperaturze 3500 C" jest jednoznaczne, a warunku tego nie spełnia olej [...]. Jeżeli chodzi o wykładnię celowościową, na którą powołuje się pełnomocnik skarżącego, to należy zwrócić uwagę, iż zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach podatkowych należy stosować wykładnię gramatyczną, a na wykładnię celowościową sąd ma prawo powoływać się tylko w szczególnych okolicznościach. Z natury podatku akcyzowego wynika powiązanie określonych towarów z określoną stawką podatku akcyzowego. Tak więc zarzut skarżącego, naruszenia przez Organ przepisów prawa materialnego, tj. art. 37 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) w związku z § 2 ust 1 pkt. 3 oraz poz. 14 pkt. 3 lit c) załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 148, poz. 1655 ze zm.) nie jest zasadny. Również nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania podatkowego, tj. art. 120, 121, 122, i 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm. ), które zdaniem skarżącego miały istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organy prowadzące postępowanie administracyjne w sposób wyczerpujący zarówno zebrały materiał dowodowy, jak i rozpatrzyły go ustosunkowując się do każdego dowodu. Przeprowadziły również dowody z urzędu, a także przeanalizowały dowody przedstawione przez stronę i ustosunkowały się do wszystkich tych dowodów. Dokonał też oceny dowodów we wzajemnym ze sobą powiązaniu. Odniosły się również do dowodów, którym odmówiły wiarygodności, co umożliwiło Sądowi kontrolę prawidłowości wydanych decyzji. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło