III SA/Wa 1370/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-20
Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz, Małgorzata Długosz-Szyjko, Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, określając w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku niezłożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji, jest zobowiązany do przeprowadzenia uzasadnionych szacunków, o których mowa w art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, czy też może oprzeć się wyłącznie na uchwale rady gminy?Ratio decidendi
W przypadku niezłożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, organ administracji publicznej, określając tę opłatę w drodze decyzji, ma obowiązek wziąć pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Jednakże, jeśli organ prawidłowo wszczął postępowanie z urzędu i zastosował się do przepisów Ordynacji podatkowej, a właściciel nieruchomości nie złożył deklaracji mimo wezwań, organ może oprzeć się na uchwale rady gminy, ustalającej stawkę opłaty, nie mając obowiązku domniemywać segregacji odpadów przez stronę.Stan faktyczny
Skarżący nie złożyli deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, mimo wezwań organu. Organ pierwszej instancji określił opłatę w wysokości 47 zł miesięcznie, opierając się na uchwale rady gminy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, brak przeprowadzenia szacunków oraz naliczenie wygórowanej opłaty za niewykonane usługi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (sprawozdawca), Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi K. K. i B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca 2013 r. oddala skargę
III SA/Wa 1370/14
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 roku działający z upoważnienia Wójta Sekretarz Gminy K. określił dla B. i K. K. zam. w K. przy ul. [...] wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 lipca 2013 r. w kwocie 47 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ I instancji stwierdził, że B. i K. K. są właścicielami nieruchomości zamieszkałej, położonej w miejscowości K.. Z danych, pochodzących z ewidencji ludności wynika, że na nieruchomości zamieszkują 2 osoby.
Zgodnie z Uchwałą nr [...] Rady Gminy w K. z dnia [...] czerwca 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki opłaty oraz terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi każdy właściciel nieruchomości położonej na terenie Gminy K., na której zamieszkują mieszkańcy, zobowiązany był do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi według wzoru określonego ww. uchwałą. B. i K. K. wymaganej deklaracji nie złożyli, a wezwanie do jej złożenia pozostawili bez odpowiedzi. Dlatego Wójt Gminy K. postanowieniem nr [...] z dnia [...].10.2013 r. wszczął postępowanie w sprawie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wójt Gminy K. wezwał także strony do przesłuchania, jednakże strony nie stawiły się i nie zajęły stanowiska w sprawie. Z uwagi zatem na brak deklaracji i brak stosownych opłat organ pierwszej instancji wydał przedmiotową decyzję, określając od 1 lipca 2013 r. wysokość opłaty w kwocie 47 złotych miesięcznie.
Od powyższej decyzji B. i K. K. złożyli odwołanie, w którym nie zgodzili się z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu odwołania Skarżący zarzucili, że decyzja nie zawiera wyników z przeprowadzonych przez Wójta Gminy szacunków, zawierających średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze, do przeprowadzenia których był zobowiązany na podstawie art. 6o przedmiotowej ustawy. W decyzji wyraźnie wskazano, iż ustalona stawka opłaty za odbiór odpadów wynika wyłącznie z uchwały Rady Gminy i nie opiera się na rzeczywiście przeprowadzonych szacunkach, o których mowa w art. 6o. W ocenie Skarżących konieczne jest ponowne przeprowadzenie postępowania i ustalenie faktycznie należnej opłaty za gospodarowanie odpadami. Dodatkowo postępowanie prowadzone było wyłącznie w stosunku do dwóch osób łącznie, co także jest istotnym naruszeniem, gdyż przedmiotowa decyzja nałożyła na Skarżących solidarną opłatę nie precyzując kto i w jakiej części zobowiązany jest do jej poniesienia.
Decyzją z dnia [...] marca 2014 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium całkowicie podtrzymało prawną analizę stanu faktycznego, dokonaną przez organ I instancji i stwierdziło, że zarzuty Skarżących, zawarte w odwołaniu są niezasadne, a zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na decyzję SKO, Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a tym samym niewłaściwe wyliczenie należnej opłaty za gospodarowanie odpadami oraz naruszenie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.)
Na uzasadnienie podali, że organy nie przeprowadziły szacunku, o którym mowa w art. 6o ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst. Jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 391 ze zm.). Przepis ten stanowi, że w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta, określa w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Zdaniem Skarżących, opłata została naliczona wyłącznie z Uchwały Rady Gminy przy zastosowaniu wygórowanej kwoty, tj. 47 zł za dwie osoby. Wedle uchwały były dwie kwoty opłat (37zł i 47zł), a wobec Skarżących zastosowano najwyższą. Podnieśli on ponadto, iż od 1 lipca 2013 r. do dnia wniesienia skargi Urząd Gminy nie odebrał od nich żadnych odpadów, tak więc organ żąda zapłaty za usługi, które nie były wykonane. Podkreślili, że segregują odpady dla Zakładu Gospodarki Komunalnej w K., podległego bezpośrednio Urzędowi Gminy w K.. Umowa zawarta z Zakładem Komunalnym obowiązuje nadal, ponieważ jest nierozwiązana, tam też dostarczają worki z odpadami. Nadto podnieśli, że uchwała Rady Gminy preferuje te gospodarstwa domowe, które są zamieszkałe przez 4 i więcej osób. Tak podjęta uchwała godzi w interes społeczny mieszkańców, którzy są źle traktowani, gdyż rodziny kilkuosobowe produkują dużo śmieci, a płacą tyle, co gospodarstwa jedno i dwuosobowe. Skarżący wnieśli o naliczenie im kwoty za odpady segregowane faktycznie oraz o unieważnienie decyzji wydanej przez Sekretarz Gminy K. i ponowne naliczenie opłaty za faktycznie oddane odpady.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r. poz. 1399 ze zm.), zgodnie z którymi obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec oraz za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały odpady komunalne. Opłata dla nieruchomości zamieszkałych stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, albo ilość zużytej wody z danej nieruchomości, albo powierzchni lokalu mieszkalnego oraz stawki opłaty ustalonej przez rade gminy w drodze uchwały. Rada gminy może też uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego. Rada gminy ma obowiązek różnicować stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, tj. określić niższe stawki tej opłaty, jeżeli odpady komunalne są zbierane i odbierane w sposób selektywny. Do obowiązków rady gminy należy określenie, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Rada gminy określi też, w drodze uchwały, wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz termin i miejsce jej złożenia.
Właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie ustalonym przez radę gminy w uchwale stanowiącej akt prawa miejscowego.
Właściciel nieruchomości jest również zobowiązany złożyć do wójta, burmistrza, prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. W przypadku zmiany danych, będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi lub określonej w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości, właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć nową deklarację w terminie 14 dni od dnia nastąpienia zmiany. Wówczas opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zmienionej wysokości uiszcza się za miesiąc, w którym nastąpiła zmiana (art. 6m ustawy).
Przepis art. 6o przedmiotowej ustawy stanowi, że razie nie złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych, zawartych w deklaracji, wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Postępowanie zmierzające do określenia w drodze decyzji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przebiega - jak określa to art. 6q tejże ustawy - zgodnie z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), szczególnie z zastosowaniem przepisów Działu IV "Postępowanie podatkowe". Datą wszczęcia postępowania z urzędu, zmierzającego do określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi będzie dzień doręczenia stronie, w tym przypadku właścicielowi nieruchomości, postanowienia o wszczęciu postępowania.
Na terenie gminy K. obowiązuje Uchwała nr [...] Rady Gminy w K. z dnia [...] czerwca 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki wpłaty oraz terminu, częstotliwości i trybu uiszczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2013 r. nr 6364). Zgodnie z § 1 tejże uchwały dokonano wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wymienionej w art. 6j ust. 2 ustawy "od gospodarstwa domowego". W myśl § 2 pkt 2 tejże Uchwały ustalono miesięczną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi "od gospodarstwa domowego dwuosobowego lub większego w wysokości 47zł."
Skarżący wbrew przepisom Uchwały Rady Gminy w K. nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, nie złożyli w terminie deklaracji (do dnia 30 czerwca 2013r.), o której mowa wyżej. Prawidłowo zatem orzekające w sprawie organy zastosowały art. 6o i art. 6q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
W konsekwencji w wyniku wszczętego z urzędu postępowania organy wydały prawidłową decyzję, zgodną z Uchwałą Rady Gminy w K.. Również wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od 1 lipca 201r. w wysokości 47 zł miesięcznie została określona prawidłowo, bowiem z powodu braku stosownej deklaracji, organ nie mógł i nie miał podstaw prawnych domniemywać, czy Skarżący będą segregować odpady.
Zarzuty Skarżących, zawarte w skardze są niezasadne, Sąd orzekający w sprawie niniejszej nie ma bowiem prawa ingerować w treść Uchwały Rady Gminy, w szczególności co do sposobu ustalenia, wyliczania oraz wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej nie ma znaczenia kwestia czy, z kim i na jakich zasadach Skarżący zawierali inną umowę o gospodarowanie odpadami. Powołane wyżej przepisy czynią tę okoliczność indyferentną prawnie.
Na powyższej podstawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wydana decyzja jest prawidłowa, wobec czego orzekł jak w sentencji na mocy art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło