III SA/Wa 1417/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-03

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i posiadający znaczący majątek oraz wysokie dochody, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w wysokości 400 zł bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie lub rodziny?
Ratio decidendi
Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą z wysokimi obrotami i znacznym majątkiem, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w wysokości 400 zł. Koszty te stanowią niewielką część jego przychodów i powinny być traktowane jako koszt prowadzenia działalności gospodarczej, a nie jako wydatek, który uniemożliwia utrzymanie konieczne dla siebie lub rodziny. Brak wykazania priorytetu innych wydatków nad kosztami sądowymi uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący L.P. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. W uzasadnieniu wskazał na prowadzenie działalności gospodarczej, wysokie dochody (10 tys. zł brutto miesięcznie), posiadanie majątku (dom, baza warsztatowa, plac) oraz zobowiązania firmowe (kredyty, leasing na kwotę ok. 140.000 EUR miesięcznie). Miesięczne koszty utrzymania rodziny oszacował na 10 tys. zł. Skarżący odmówił przedstawienia pełnej dokumentacji bankowej ze względu na jej objętość.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu .03.07.2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .03.2015 r Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie L. P. (dalej jako strona bądź skarżący), wnioskiem zawartym w skardze oraz formularzu PPF z 25/6/2015 r zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że: - prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną i dwójka dzieci (ur [...] i [...] r); - jest "właścicielem firmy"; - z tytułu działalności gospodarczej uzyskuje miesięcznie 10 tys. zł brutto; - pozostali członkowie rodziny uzyskują w sumie 6 tys. zł brutto miesięcznie; - żona posiada własną działalność gospodarczą; - jest właścicielem domu o pow. 240 m.kw., bazy warsztatowej o pow. 2 tys. m.kw. oraz placu 1,5 ha; - posiada cztery samochody ([...] , [..] i 2x [...] 2000, 2007, 2010, 2011 r); - korzysta z pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego skarżący poinformował, że miesięczne koszty utrzymania rodziny wynoszą ok 10 tys. zł (woda, gaz, energia elektryczna, jedzenie, paliwo). Skarżącego obciążają dodatkowo zobowiązania firmowe – kredytowe i leasingowe (kredyt obrotowy w wys. 2.000.000 zł, kredyty inwestycyjne (97 tys. i 270 tys. Eur.). Kwota miesięcznych spłat rat leasingowych oraz kredytowych wynosi ok 140.000 eur.. Skarżący zadeklarował przekazanie PIT za 2014 r, bilansu za 2014 r, bilansu za I kwartał 2015 r, wyciąg z rachunków bankowych za ostatni tydzień. Skarżący wskazał, że za okres 6-u miesięcy ilość stron wyciągu z rachunku bankowego wynosiłaby 250 stron. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r, poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie lub rodziny. Wymagany wpis od skargi w każdej z rozpoznawanych spraw wynosi 100 zł – są to jedyne koszty sądowe wymagane w sprawie i całkowite obciążenie skarżącego nie przekracza 400 zł. Wszystkie badane sprawy dotyczą uchybienia terminu lub odmowy przywrócenia terminu i są związane z decyzjami o podatku VAT względnie z decyzją o podatku dochodowego z tytułu działalności gospodarczej. Oznacza to, że spór niniejszy jest związany (następstwem) z działalnością gospodarczą strony Referendarz sądowy akcentuje trzy okoliczności, istotne dla sposobu rozpoznania sprawy: 1. Powstały obowiązek zapłaty należy rozważać z uwzględnieniem aktualnej (z daty zapłaty należności) sytuacji finansowej strony, która to sytuacja może zmieniać się. 2. Spory są jest związane (wynikiem) działalności gospodarczej strony; 3. wymagalne koszty sądowe są częścią kosztów działalności gospodarczej i należy je odnosić do wysokości przychodów (por. postanowienie z 5/6/ 2008 r I FZ 236/08, z 2/7/ 2004 r. I SA/Gd 269/04 i in CBOSA). Zdaniem referendarza sądowego, nie zostały wykazane okoliczności, które uniemożliwiałyby z uzyskiwanego przez stronę przychodu z działalności gospodarczej (na 31/3/2015 r kwota 10.723.082,88 zł) wygospodarować środków na pokrycie jednego z kosztów tej działalności, tj. kosztów postępowań sądowych w wysokości 400 zł razem. Nie wykazane nadto zostało pierwszeństwo zaspokojenia innych kosztów związanych z działalnością gospodarczą. Przyznanie prawa pomocy w tej sytuacji oznaczałoby podjęcie rozstrzygnięcia będącego wyrazem braku poszanowania dla tradycji orzeczniczej, które referendarz sądowy jest zobowiązany dochować szacunku. Rozmiar dokumentacji bankowej, tj. wyciągu za wskazany w wezwaniu okres, której nadesłania odmówił skarżący – właśnie z uwagi na rozmiar 250 stron wskazuje na dokonywanie szeregu operacji bankowych i płatności. Skarżący nie wyjaśnił, czemu nie chce uwzględnić w tych operacjach właśnie tego jedynego kosztu działalności gospodarczej, tj kosztów sądowych. Skarżący nie wskazał nawet, jakie to przeszkody uniemożliwiają mu wygospodarowanie z kwoty kilkunastu tysięcy "prywatnego" dochodu, którymi dysponuje co miesiąc, kwoty należnej z tytułu kosztów postępowania: przecież wydatki na paliwo w wys. 3 tys. zł nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed zobowiązaniami z tytułu kosztów sądowych. Uwzględniając wysokie koszty eksploatacyjne pojazdów strony (wymienionych w części historycznej), brak podstaw do zaakceptowania poglądu, ze koszty te należy pokryć przed należnościami publicznoprawnymi. Czemu "potrzeby" [...] czy [...] Dlatego też referendarz sądowy, wobec nierozstrzygnięcia tej logicznej sprzeczności przez stronę, uznał, że nie została wykazana sytuacja strony umożliwiająca przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym i - na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a. - postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło