III SA/Wa 1441/13

WyrokWSA w Warszawie2013-12-04

Skład orzekający: Anna Wesołowska, Maciej Kurasz, Aneta Lemiesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka cywilna, której wspólnicy ponoszą straty z działalności gospodarczej i posiadają znaczące zadłużenia, może uzyskać ulgę w spłacie zaległości podatkowych w ramach pomocy de minimis, jeśli zostanie uznana za przedsiębiorstwo zagrożone?
Ratio decidendi
Spółka cywilna, której wspólnicy ponoszą straty z działalności gospodarczej, posiadają znaczące zadłużenia kredytowe, wobec ZUS i Urzędu Skarbowego, a także inne zobowiązania, może zostać uznana za przedsiębiorstwo zagrożone. W takim przypadku pomoc de minimis jest niedopuszczalna, co uniemożliwia przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych, nawet jeśli występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Sąd orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu.
Stan faktyczny
Spółka cywilna zwróciła się do organów podatkowych z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych w VAT i podatku dochodowym od osób fizycznych lub odroczenie terminu zapłaty oraz umorzenie odsetek. Organy podatkowe odmówiły przyznania ulg, uznając spółkę za przedsiębiorstwo zagrożone, co wykluczało możliwość udzielenia pomocy de minimis. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Wesołowska, sędzia WSA Maciej Kurasz, sędzia WSA Aneta Lemiesz (sprawozdawca), Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2013 r. sprawy ze skargi P. s.c. J. J., S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości, odroczenia terminu zapłaty zaległości i umorzenia odsetek za zwłokę w podatku od towarów i usług za lata 2006-2009 oraz odmowy odroczenia terminu zapłaty zaległości wraz z odsetkami za zwłokę w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od lutego 2006 r. do grudnia 2009 r. oddala skargę Wnioskiem z dnia 5 marca 2012 r., uzupełnionym w dniu 9 marca 2012 r. PHU W. s.c. J. J., S. B., zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z prośbą o udzielenie pomocy de minimis w formie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za lata 2006-2009 lub odroczenia na okres 5 lat terminu zapłaty należności głównej zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za lata 2006-2009 i umorzenia odsetek za zwłokę oraz odroczenia na okres 5 lat terminu zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres 20 marca 2006 r. - 20 stycznia 2010 r. Złożony wniosek Skarżąca uzasadniła okolicznościami związanymi z powstaniem zaległości oraz trudną sytuacją finansową Spółki. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za lata 2006-2009 w łącznej kwocie 95.803.02 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 49.507.00 zł (obliczonymi na dzień złożenia wniosku, tj. 5 marca 2012 r.), odmowy odroczenia na okres 5 lat terminu zapłaty zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za lata 2006-2009 w łącznej kwocie 95.803.02 zł i umorzenia odsetek za zwłokę w wysokości 49.507,00 zł (obliczonych na dzień złożenia wniosku, tj. 5 marca 2012 r.), odmowy odroczenia na okres 5 lat terminu zapłaty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłaconych wynagrodzeń za okres 02/2006 r. - 12/2009 r. w łącznej kwocie 9.901,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 5.184,00 zł (obliczonymi na dzień złożenia wniosku, tj. 5 marca 2012 r.) w ramach pomocy de minimis. W uzasadnieniu Organ stwierdził, iż nie znalazł przesłanek uzasadniających przyznanie wnioskowanych ulg w spłacie zaległości, uznając niedopuszczalność zastosowania pomocy de minimis. Od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Skarżąca złożyła odwołanie z dnia 12 września 2012 r., w którym wniosła o rozpatrzenie możliwości umorzenia odsetek. Zaskarżonej decyzji zarzuciła wybiórczą analizę przedłożonych we wniosku kwestii oraz brak analizy wniosku o udzielenie pomocy, w świetle wszystkich przedstawionych we wniosku faktów. W uzasadnieniu podniosła, iż organ podatkowy I instancji bezzasadnie stwierdził, że Spółka jest przedsiębiorstwem zagrożonym i nie spełnia warunków pomocy de minimis. Skarżąca zarzuciła również, że organ podatkowy I instancji nie uwzględnił nadzwyczajnych okoliczności sprawy (pozbawienia możliwości zarobkowania Spółki, poprzez zagarnięcie majątku Spółki przez firmę P.) oraz wskazała na występujący w sprawie ważny interes podatnika. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż organ podatkowy I instancji rozpatrując niniejszą sprawę uznał, iż Skarżąca jest przedsiębiorstwem zagrożonym, a zatem pomoc de minimis jest niedopuszczalna. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zaznaczył, iż wnioskowana ulga będzie związana z prowadzoną działalnością gospodarczą w formie spółki cywilnej, dotyczącą (zgodnie z PKD 85.60Z, 85.59B. 85.59A, 64.19Z) działalności wspomagającej edukację, pozostałej pozaszkolnej formy edukacji gdzie indziej niesklasyfikowanej, nauki języków obcych oraz pozostałego pośrednictwa pieniężnego. Zaznaczył, iż Skarżąca, ani żaden z jej wspólników w okresie trzech ostatnich lat budżetowych nie korzystała z pomocy de minimis, wnioskowana kwota ulgi nie przekracza progu dopuszczalności pomocy de minimis stanowiącej równowartość 200.000 EURO, Skarżąca nie wykonuje działalności podlegającej wyłączeniu, określonej w art. 1 ust. 1 lit a) - g) rozporządzenia Komisji (WE) z dnia 15 grudnia 2006 r. Organ ustalił, iż: - w 2009 r. Skarżąca osiągnęła przychód w wysokości 604.062,35 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 606.238,38 zł oraz wykazała stratę w wysokości 2.176.03 zł, - wspólnik Skarżącej S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 300,057,61 zł. poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 294.008,43 zł oraz dochód w wysokości 6.049,18 zł, z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 14.205,32zł, - wspólnik Skarżącej J. J.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 1.132.814,08 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 1.089.297.14 zł oraz dochód w wysokości 43.516,94 zł, z tytułu emerytury osiągnął dochód w wysokości 62.877,64 zł (wg PIT- 36 i załączników PIT/B za 2009 r. ), - 2010 r. Skarżąca osiągnęła przychód w wysokości 3.757.61 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 31.116,19 zł oraz wykazała stratę w wysokości 27.358,58 zł, - wspólnik Skarżącej S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 375,76 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 375,76 zł oraz dochód w wysokości 64,60 zł, z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 14.894,96 zł, - wspólnik Skarżącej J. J.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 3.381,85 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 30.805,03 zł oraz wykazał stratę w wysokości 27.423.18 zł. z tytułu emerytur osiągnął dochód w wysokości 69.993,62 zł (wg PIT-36 i załączników PIT/B za 2010 r.), - w 2011 r. Skarżąca osiągnęła przychód w wysokości 26.047.60 zł. poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 35.311,00 zł oraz wykazała stratę w wysokości 9 263,40 zł, - wspólnik Skarżącej S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 260,48 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 353,11 zł oraz wykazała stratę w wysokości 92,63 zł z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 15.393,00 zł, z innych źródeł osiągnęła dochód w wysokości 31,79 zł, - wspólnik Skarżącej J. J.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 25.787,12 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 34.957,89 zł oraz wykazał stratę w wysokości 9.170,77 zł, z tytułu emerytury osiągnął dochód w wysokości 72.334,20 zł, z innych źródeł osiągnął dochód w wysokości 395,46 zł (wg PIT-36 i załączników PIT/B za 2011 r.), - w okresie styczeń - wrzesień 2012 r. Skarżąca osiągnęła przychód w wysokości 24.339,07 zł, poniosła koszty w wysokości 32.334,27 zł (wg podatkowej księgi przychodów i rozchodów za okres styczeń - wrzesień 2012 r.) Organ ustalił ponadto, iż Skarżąca posiada zobowiązania wobec: - W. ok. 264.000 zł, P. S A. ok. 24.639 zł, O. ok. 2.102 zł. S. ok. 1.500 zł, W. ok. 27.789 zł, P. ok. 22.649 zł, S. ok. 22.300 zł, ZUS ok. 200.000 zł, US ok. 150.000 zł, G. ok. 56.000 zł. Pozostałe zobowiązania : • 550.000 zł - kredyt hipoteczny, 60.000 zł - pozostałe kredyty bankowe ([...], [...], [...]) - zgodnie z oświadczeniem J. J. z dnia 15 lutego 2012r. • 98.000 zł - kredyt hipoteczny (1/2 zadłużenia) - zgodnie z oświadczeniem S. B. z dnia 15 lutego 2012r. Organ ustalił ponadto sytuację ekonomiczno-finansową Wspólników Spółki wskazując, iż: - S. B. posiada mieszkanie o pow. 56 nr (współwłasność 1/2 udziału), dom jednorodzinny o pow. 160 m2 (1/2 udziału), działka rolna o pow. 5.800 m2 (1/4 udziału - zajęcie komornicze). Zobowiązania S. B.: czynsz ok. 300 zł, kredyt hipoteczny ok. 375 zł, [...] ok. 250 zł, O. ok. 100 zł. - zgodnie z oświadczeniem z dnia 15 lutego 2012r. Organ wskazał, iż obecnie S. B. uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok. 800 zł. koszty utrzymania, opłaty za mieszkanie, energię, internet ponosi mąż (rozdzielność majątkowa) zgodnie z oświadczeniem z dnia 9 listopada 2012 r. - J. J. posiada mieszkanie o pow. 53 m2 (współwłasność - zajęcie komornicze), dom jednorodzinny o pow. 250 m2 (współwłasność), działka rolna o pow. 5.800 m2 (1/4 udziału - zajęcie komornicze). Zobowiązania i koszty J. J. to kredyty bankowe ok. 1.500 zł, koszty z tytułu działalności gospodarczej ok. 3.000 zł, koszty leczenia ok. 500 zł (podatnika i matki), pozostałe koszty utrzymania ok. 1.400 zł (podatnika i matki) - zgodnie z oświadczeniem z dnia 15 lutego 2012r. Obecnie J. J. uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok. 3.400 zł oraz ponosi koszty utrzymania w wysokości ok. 800 zł, (rozdzielność majątkowa) - zgodnie z oświadczeniem z dnia 9 listopada 2012 r. Zdaniem Organu powyższe dane dotyczące sytuacji ekonomiczno-finansowej, z uwagi na ponoszone przez Spółkę straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, obciążenia kredytowa, zobowiązania finansowe wobec ZUS, Urzędu Skarbowego oraz kontrahentów wskazują, że Spółka spełnia przesłanki do uznania jej za przedsiębiorstwo zagrożone w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE C 244 z 1 października 2004 r.). W związku z powyższym stwierdził, że udzielenie wnioskowanej ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego w ramach pomocy de minimis. w świetle Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. oraz w związku z pkt 2.1.10 i 11 Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji (Dz. U. UE C 244 z 1 października 2004 r.) jest niedopuszczalne. Mając powyższe na uwadze Organ II instancji odstąpił od badania przesłanek uzasadniających przyznanie wnioskowanych ulg w spłacie zobowiązań podatkowych na podstawie art. 67a § 1 pkt 2 i pkt 3 Ordynacji podatkowej. Organ zauważył, iż w toku postępowania odwoławczego Wspólnicy Skarżącej Spółki złożyli co prawda dokumenty i oświadczenia (m.in. postanowienia umarzające postępowania egzekucyjne wobec Wspólników Spółki, wyciąg z operatu szacunkowego nieruchomości gruntowej położonej w miejscowości T. o powierzchni 3.374 m2, wyciąg z operatu szacunkowego nieruchomości gruntowej niezabudowanej zlokalizowanej w miejscowości N. o powierzchni 5.800 m2), które ich zdaniem wskazują, że Spółka nie należy do "przedsiębiorstw zagrożonych". W ocenie Organu odwoławczego przedstawione dokumenty i oświadczenia, nie wskazują na poprawę sytuacji Spółki. Zaznaczył, iż ze złożonych oświadczeń wynika, że Wspólnicy dostrzegają poprawę sytuacji Spółki w podniesieniu wartości i ewentualnej sprzedaży stanowiących własność Wspólników Spółki gruntów działki zlokalizowanej w miejscowości N. o powierzchni 5.800 m2, (po ewentualnym przekształceniu ich przez gminę na ziemię budowlaną), oraz w sprzedaży domu jednego ze wspólników. W ocenie Organu Wspólnicy Spółki uzależniają poprawę sytuacji Spółki przede wszystkim od zdarzeń przyszłych - niepewnych, które nie mogą wpłynąć na obecną niekorzystną ocenę sytuacji finansowej Spółki. Zaznaczył, iż powyższej oceny nie zmieniają zarzuty i argumenty zawarte w uzasadnieniu odwołania, ani w pismach z dnia 9 listopada 2012 r., 12 grudnia 2012 r. i 2 stycznia 2013 r. złożonych w toku postępowania odwoławczego. Organ odwoławczy uznał za bezzasadne zarzuty odwołania. Zaznaczył, iż organ I instancji rozpatrując wniosek Skarżącej oparł się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, z którego bezspornie wynika, że Skarżąca oraz Wspólnicy, z uwagi na ponoszone straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, obciążenia kredytowe, zobowiązania finansowe wobec ZUS, Urzędu Skarbowego oraz kontrahentów, znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej Organ I instancji, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, miał prawo wywieść, że Skarżąca nie spełnia warunków udzielenia pomocy de minimis. Podkreślił, że organ podatkowy I instancji uznał powyższe okoliczności za związane z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej, z którym Strona podejmując określone decyzje gospodarcze powinna się liczyć. Zaznaczył, że przy rozpatrywaniu przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego organy podatkowe kierują się oceną zgromadzonego w konkretnej sprawie materiału dowodowego, nie zaś subiektywnym przeświadczeniem podatnika o istnieniu w sprawie ważnego interesu do udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. Organ odwoławczy podkreślił, że istotą podjętego rozstrzygnięcia (z uwagi, iż Spółka spełnia przesłanki do uznania jej za przedsiębiorstwo zagrożone w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE C 244 z 1 października 2004 r.) jest stwierdzona niedopuszczalność wnioskowanej ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego w ramach pomocy de minimis. Stwierdzenie niedopuszczalności pomocy de minimis uniemożliwia zaś przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych nawet gdyby występowały w sprawie wynikające z art. 67a § 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) przesłanki uzasadniające przyznanie wnioskowanych ulg w spłacie zobowiązań. Dyrektor Izby Skarbowej odnosząc się do kwestii wymagalności przedmiotowych zaległości podatkowych nie stwierdził, aby w chwili orzekania zaległości te wygasły wskutek przedawnienia. W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.); dalej "k.p.a.", polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym odstąpienie organu podatkowego II instancji od badania przesłanek uzasadniających przyznanie wnioskowanych ulg pomimo faktu, że decyzja dotycząca zadłużenia w ZUS została uchylona w całości; - art. 7, art. 76 § 1. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności dokumentu w postaci decyzji ZUS z dnia [...] marca 2013 r.; - art. 8 k.p.a. poprzez brak pogłębienia zaufania obywatela do organów administracji publicznej poprzez wydawanie odmiennych decyzji przy istnieniu tożsamych stanów faktycznych i prawnych. W uzasadnieniu podniosła, iż Skarżąca ani żaden z jej wspólników w okresie trzech ostatnich lat budżetowych nie korzystał z pomocy de minimis. Skarżąca nie wykonuje działalności podlegającej wyłączeniu, a wnioskowana kwota nie przekracza progu dopuszczalności pomocy de minimis. Skarżąca wskazała na poprawę jej sytuacji (poprzez uzyskanie postanowienia umarzającego postępowania wobec Wspólników Spółki jak również wyciągów z operatów szacunkowych nieruchomości) oraz posiadają plan na ustabilizowanie sytuacji spółki w przyszłości również poprzez sprzedaż nieruchomości gruntowych należących do Wspólników Spółki. Skarżąca podniosła, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] marca 2013r. uchylił poprzednią decyzję z dnia [...] grudnia 2012r, określająca zobowiązanie wspólników Skarżącej względem ZUS na kwotę 315 607,16 zł. W decyzji ZUS ustalono, że uchylenie wydanej decyzji w całości jest adekwatne ze względu na potrzebę zweryfikowania wskazanego okresu zadłużenia, co równocześnie wpłynie na wysokość należności. Podkreśliła, iż w obecnej sytuacji po wydaniu przez organ decyzji uchylającej Wspólnicy Spółki nie posiadają już zadłużenia względem ZUS, a więc Spółka nie może zostać uznana za przedsiębiorstwo zagrożone. Zdaniem Skarżącej w świetle art. 77 k.p.a. w zaistniałej sytuacji odmowa zbadania przesłanek przez w/w organ, których zbadanie uzasadniałoby przyznanie wnioskodawcy ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowi podstawę do możliwości uchylenia decyzji organu podatkowego II instancji oraz ponownego rozpoznania sprawy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, a także okoliczność, że zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jego wyeliminowania z porządku prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na względzie należy podnieść, że w rozpatrywanej sprawie, decyzje organów obydwu instancji wydane zostały w oparciu o przepis art. 67b § 1 pkt 2 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem organy podatkowe mogą, udzielać podatnikom ulg w spłacie zobowiązań podatkowych w formie określonej w art. 67a § 1 cytowanej ustawy wówczas, gdy spełniają one wymogi pomocy de minimis. Oznacza to, ze dla przyznania podatnikowi prowadzącemu działalność gospodarczą ulgi w postaci umorzenia bądź rozłożenia na raty zaległości podatkowej, konieczne jest łączne spełnienie zarówno przesłanek wynikających z przepisów prawa krajowego, tj. art. 67a Ordynacji podatkowej, który przewiduje możliwość ubiegania się o ulgę jedynie w przypadku, gdy za jej udzieleniem przemawia ważny interes podatnika lub interes publiczny. jak i z przepisów prawa wspólnotowego - rozporządzenia Komisji Wspólnot Europejskich nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia. 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379). Wskazać przy tym należy, że powiązanie ze sobą przepisów art. 67a oraz 67b Ordynacji podatkowej oznacza, że organ podatkowy nie może udzielić ulgi podatkowej osobie prowadzącej działalność gospodarczą, o ile nie zachodzą łącznie przesłanki udzielenia takiej ulgi określone w wyżej wskazanych przepisach. Brak którejkolwiek z tych przestanek uniemożliwia udzielenie wnioskowanej ulgi (por, wyroki NSA z dnia 20 sierpnia 2010 r., sygn. akt II FSK 799/09, LEX nr 737646; z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 243/10. LEX nr 1083063). Zatem "skoro ulgi, o których mowa w art. 67a Ordynacji podatkowej w przypadku przedsiębiorców mogą być im przyznane jedynie wtedy, gdy pomoc taka jest dopuszczalna w świetle prawa wspólnotowego i to w ściśle określonych warunkach, a przepis art. 67b Ordynacji podatkowej określający formy pomocy tym podmiotom uwzględnia unormowania wspólnotowe w tym zakresie, to zastrzeżenie, o którym mowa w art. 67a Ordynacji podatkowej odnoszące się do art. 67b Ordynacji podatkowej ma takie znaczenie, że organy przede wszystkim powinny w tym przypadku badać, czy wniosek przedsiębiorcy dotyczący określonego trybu udzielania pomocy przedsiębiorcom spełnia wymogi określone w przepisach wspólnotowych dla tego trybu udzielania tym podmiotom ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, a w przypadku spełnienia tych wymogów, czy za przyznaniem pomocy przemawia ważny interes publiczny lub ważny interes podatnika" - por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2009 r., sygn. akt I FSK 518/08, LEX nr 552162. Regulacja zawarta w art. 67b Ordynacji podatkowej ogranicza zatem - w stosunku do podmiotów prowadzących działalność gospodarczą - stosowanie ulg płatniczych określonych w art. 67a tej ustawy, obwarowując je wymogiem spełniania ściśle określonych kryteriów wynikających z unormowaniach unijnych. W razie zaś ustalenia, że przedsiębiorcy nie przysługuje pomoc de minimis (art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej), brak jest podstaw do rozważania wniosku w oparciu o kryteria określone w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej. I tak, od dnia 1 stycznia 2007 r., tj. od chwili wejścia w życie wskazanego wyżej rozporządzenia Komisji Wspólnot Europejskich nr 1998/2006, wykluczona została możliwość przyznania takiej pomocy podmiotom gospodarczym znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej, czyli tzw. "przedsiębiorstwom zagrożonym" (art. 1 pkt 1 lit. h rozporządzenia). Wprawdzie w rozporządzeniu nie zostało zdefiniowane pojęcie takiego podmiotu, ale w tej materii znajduje się odesłanie do Komunikatu Komisji w sprawie wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. Urz. UE C.04.244.2). Zgodnie z zawartym w cytowanych Wytycznych rozumieniem pojęcia "przedsiębiorstwa zagrożonego" za takie należy uznać taki podmiot, który przy pomocy środków własnych lub pochodzących od właścicieli/udziałowców nie jest w stanie powstrzymać strat, które bez zewnętrznej interwencji władz publicznych z dużym prawdopodobieństwem doprowadzą do likwidacji tego podmiotu w perspektywie krótko lub średnioterminowej, a w szczególności gdy występują typowe oznaki, takie jak rosnące straty, malejący obrót, zwiększanie się zapasów, nadwyżka produkcji, zmniejszanie się przepływu środków finansowych, rosnące zadłużenie, rosnące kwoty odsetek i zmniejszająca się lub zerowa wartość aktywów netto. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zaznaczyć, że organy podatkowe wnikliwie i dokładnie, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, określiły kondycję finansową przedsiębiorstwa skarżącego i prawidłowo uznały, iż w świetle cytowanej definicji przedsiębiorstwo to nosi cechy "przedsiębiorstwa zagrożonego". Realizując bowiem zasadę prawdy obiektywnej zgromadził materiał dowodowy, na podstawie którego ustaliły, że: 1) w 2009 r. : - Spółka osiągnęła przychód w wysokości 604.062,35 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 606.238,38 zł oraz wykazała stratę w wysokości 2.176.03 zł, - wspólnik Spółki Pani S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 300,057,61 zł. poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 294.008,43 zł oraz dochód w wysokości 6.049,18 zł, z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 14.205,32 zł, - wspólnik Spółki Pan J. J.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 1.132.814,08 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 1.089.297.14 zł oraz dochód w wysokości 43.516,94 zł, z tytułu emerytury osiągnął dochód w wysokości 62.877,64 zł (wg PIT-36 i załączników PIT/B za 2009 r ), 2) w 2010 r. : - Spółka osiągnęła przychód w wysokości 3.757.61 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 31.116,19 zł oraz wykazała stratę w wysokości 27.358,58 zł, - wspólnik Spółki Pani S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 375,76 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 311,16 zł oraz dochód w wysokości 64.60 zł. z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 14.894,96 zł, - wspólnik Spółki Pan J. J.: z. tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 3.381,85 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 30.805,03 zł oraz wykazał stratę w wysokości 27.423.18 zł z tytułu emerytur) osiągnął dochód w wysokości 69.993,62 zł (wg PIT-36 i załączników PIT/B za 2010 r.) 3) w 2011 r.: - Spółka osiągnęła przychód w wysokości 26.047.60 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 35.311,00 z! oraz wykazała stratę w wysokości 9.263,40 zł, - wspólnik Spółki Pani S. B.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnęła przychód w wysokości 260,48 zł, poniosła koszty uzyskania przychodu w wysokości 353,11 zł oraz wykazała stratę w wysokości 92,63 zł, z tytułu emerytury osiągnęła dochód w wysokości 15.393,00 zł, z innych źródeł osiągnęła dochód w wysokości 31,79 zł, - wspólnik Spółki Pan J. J.: z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w wysokości 25.787,12 zł, poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 34.957,89 zł oraz wykazał stratę w wysokości 9.170,77 zł, z tytułu emerytury osiągnął dochód w wysokości 72.334,20 zł, z innych źródeł osiągnął dochód w wysokości 395,46 zł (wg PIT- 36 i załączników PIT/B za 2011 r.), 4) w okresie 01-09/2012 r. Spółka osiągnęła przychód w wysokości 24.339,07 zł, poniosła koszty w wysokości 32.334,27 zł (wg podatkowej księgi przychodów i rozchodów za okres 01-09/2012 r.). Spółka posiada zobowiązania wobec W. ok. 264.000 zł, P. S A. ok. 24.639 zł, O. ok. 2.102 zł. S. ok. 1.500 zł, W. ok. 27.789 zł. P. ok. 22.649 zł, S. ok. 22.300 zł, ZUS ok. 200.000 zł, US ok. 150.000 zł, G. ok. 56.000 zł. Pozostałe zobowiązania to 550.000 zł - kredyt hipoteczny, 60.000 zł - pozostałe kredyty bankowe ([...], [...], [...]) - zgodnie z oświadczeniem Pana J. J. z dnia 15 lutego 2012r. oraz 98.000 zł - kredyt hipoteczny - zgodnie z oświadczeniem Pani S. B. z dnia 15 lutego 2012r. Wspólnik spółki, Pani S. B. posiada mieszkanie o pow. 56 nr (współwłasność 1/2 udziału), dom jednorodzinny o pow. 160 m2 (1/2 udziału), działkę rolną o powierzchni 5.800 m2 (1/4 udziału - zajęcie komornicze). Zobowiązania Pani S. B.: czynsz ok. 300 zł. kredyt hipoteczny ok. 375 zł, [...] ok. 250 zł, O. ok. 100 zł – zgodnie z oświadczeniem z dnia 15 lutego 2012r. Obecnie Pani S. B. uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok. 800 zł. koszty utrzymania, opłaty za mieszkanie, energię oraz internet ponosi mąż (rozdzielność majątkowa). Wspólnik Spółki, Pan J. J. posiada mieszkanie o powierzchni 53 m2 współwłasność - zajęcie komornicze), dom jednorodzinny o powierzchni 250 m2 (współwłasność), działka rolna o powierzchni 5.800 m2 (1/4 udziału - zajęcie komornicze). Zobowiązania i koszty Pana J. J. : kredyty bankowe ok. 1.500 zł, koszty z tytułu działalności gospodarczej ok. 3.000 zł, koszty leczenia ok. 500 zł (podatnika i matki), pozostałe koszty utrzymania ok. 1.400 zł (podatnika i matki) - zgodnie z oświadczeniem z dnia 15 lutego 2012r. Obecnie Pan J. J. uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok. 3.400 zł oraz ponosi koszty utrzymania w wysokości ok. 800 zł (rozdzielność majątkowa) - zgodnie z oświadczeniem z dnia 9 listopada 2012 r. Powyższe dane dotyczące sytuacji ekonomiczno-finansowej, z uwagi na ponoszone przez Spółkę straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, obciążenia kredytowa, zobowiązania finansowe wobec ZUS, Urzędu Skarbowego oraz kontrahentów w ocenie organów podatkowych wskazują, że Spółka spełnia przesłanki do uznania jej za przedsiębiorstwo zagrożone w rozumieniu Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. U. UE C 244 z 1 października 2004 r.). Sąd ww. stanowisko organów podzielił uznając, że organy prawidłowo oceniły, iż firma skarżącego znajduje się w tak trudnej sytuacji finansowej, że spełnia kryteria "przedsiębiorstwa zagrożonego" w świetle dość restrykcyjnych przepisów unijnych. Oceny tej nie zmienia argumentacja strony skarżącej o podjętych działaniach, które mają poprawić sytuację spółki (tj. m.in. ewentualna sprzedaż działki zlokalizowanej w miejscowości N. oraz sprzedaż domu jednego ze wspólników). Organ odwoławczy prawidłowo bowiem wskazał, że są to zdarzenia przyszłe i niepewne, które nie mogą wpłynąć na "obecną niekorzystną sytuację finansową spółki". Przy czym zaznaczyć należy, ze ustalając powyższą kwestię organy podatkowe wykorzystały dokumentację dostarczoną przez samą stronę, jak i pozyskały materiał dowodowy z urzędu. Wbrew twierdzeniom skargi, w sposób szczegółowy zanalizowały sytuację finansową przedsiębiorstwa skarżącego. Fakt, że organ dokonał odmiennej niż oczekiwał tego skarżący oceny zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego nie powoduje wadliwości decyzji i nie kwalifikuje jej do wyeliminowania z porządku prawnego, zwłaszcza że - w opinii Sądu - ocena ta nie nosi znamion dowolności i odpowiada zasadom logiki oraz doświadczenia życiowego, co niweczy zarzuty skargi związane z prowadzeniem postępowania dowodowego przez organy podatkowe i dokonaną przez nie oceną zebranego materiału dowodowego. W tym zakresie Sąd wskazuje, że jakkolwiek strona nieprawidłowo powołała w skardze, jako naruszone, przepisy k.p.a. zamiast przepisów mającej zastosowanie w sprawie Ordynacji podatkowej to Sąd z urzędu, uprawniony do tego na podstawie przepisu art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji z uwzględnieniem właściwych w sprawie przepisów. Już zatem samo ustalenie, że kondycja finansowa firmy skarżącego eliminuje go z pomocy de minimis powoduje konieczność odmowy przyznania wnioskowanej ulgi podatkowej. Ponadto, każda osoba podejmująca ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej, powinna być świadoma wszelkich wynikających z tego faktu przywilejów i zagrożeń. W orzecznictwie podnosi się, że niepowodzenia w prowadzonej działalności, czy nieodpowiedni dobór kontrahentów nie mogą obciążać Skarbu Państwa. W ocenie Sądu uprawnionym więc było twierdzenie, że sytuacja finansowa skarżącej jest trudna, a trudności finansowe nie mają charakteru przejściowego. Skala pasywów, przy wysokości dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej skarżącej, wskazuje, że skarżąca jest przedsiębiorstwem zagrożonym w rozumieniu wytycznych wspólnotowych. Podnoszona zaś w skardze okoliczność, że argumentem za wyeliminowania z obrotu zaskarżonej decyzji jest fakt, że w dniu 22 marca 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych uchylił decyzję o odpowiedzialności wspólników spółki PHU W. s.c. za zobowiązania tej spółki wobec ZUS, jest dla oceny zasadności skargi bez znaczenia. Otóż zgodnie zaś z art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzeka według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy", o jakim mowa w ww. przepisie, oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają, i które legły i podstaw jej wydania. Przepis art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określa więc, że stan faktyczny istniejący w chwili wydawania danego aktu lub podjęcia czynności to moment decydujący dla oceny stanu sprawy przez sąd administracyjny przy wydawaniu orzeczenia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2010r., I FSK 1733/08, z dnia 26 listopada 2010, sygn. akt I GSK 865/09, z dnia 2 grudnia 2010, sygn. akt I GSK 806/10, z dnia 9 grudnia 2010, sygn. akt I GSK 3/10). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że obie decyzje, tj. Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, noszą tę samą datę, czyli [...] marca 2013 r. Tak wiec decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie była elementem stanu faktycznego sprawy w dacie wydawania przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji, a w związku z tym okoliczności z nią związane nie podlegały w tym postępowaniu ocenie. Mając powyższe na uwadze oraz fakt, że organy podatkowe rozważyły w sposób wszechstronny wszystkie możliwe określone przepisami prawa przesłanki zastosowania ulgi z art. 67b § 1 pkt 2 w zw. z art. 67a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej i wzięły pod uwagę wszystkie podnoszone przez stronę skarżącą okoliczności faktyczne i prawne, należało w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalić. V

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło