III SA/Wa 1453/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2011 r. sprawy ze skargi P. R. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę I Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 stycznia 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1169/09 uchylił interpretację indywidualną Ministra Finansów z [...] marca 2009r., udzieloną P. R. (dalej "Skarżący") w przedmiocie podatku od towarów i usług (dalej: "VAT") w zakresie opodatkowana transakcji sprzedaży udziałów w zakupionej nieruchomości. 2. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyrokiem z 16 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 610/10, uchylił ww. wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W motywach rozstrzygnięcia NSA wskazał, że Skarżący już w momencie zakupu nieruchomości miał świadomość, że w przyszłości część udziałów w tej nieruchomości zostanie przez niego sprzedana na rzecz członków rodziny i przyjaciela. Należało zatem przyjąć, że zasadniczo nieruchomość została nabyta w zamiarem jej odsprzedaży. Nie można w związku z tym założyć, iż zakup nieruchomości nastąpił na cele osobiste Skarżącego. Ten bowiem występował jako osoba fizyczna wykonująca działalność gospodarczą (bez względu na cel lub rezultat takiej działalności). W związku z tym błędne było przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że w stosunku do planowanej transakcji sprzedaży udziałów wnioskodawca nie będzie występował jako podatnik VAT, gdyż sprzedaje on majątek prywatny nabyty na własne potrzeby. Zdaniem NSA w oparciu o całokształt okoliczności przedstawionych we wniosku należy uznać, że już w momencie nabycia nieruchomości zamiar sprzedaży udziałów był dla wnioskodawcy oczywisty. Skarżący nabył całą nieruchomość dlatego, że jako jedyna z zainteresowanych osób posiadała wówczas zdolność kredytową, natomiast już przed jej nabyciem wiedziała, że nie będzie jej w całości wykorzystywała dla własnych celów mieszkaniowych, a część udziałów odsprzeda na rzecz członków rodziny i przyjaciela. Słusznie też organ zauważył, że budowy domów przez rodzinę i znajomego nie można uznać za prywatny cel wnioskodawcy. Nie można zatem przyjąć, że nieruchomość została nabyta jedynie w jego celach osobistych. NSA stwierdził również, iż nie ma znaczenia, że okoliczność zbycia udziałów nastąpi na rzecz rodziny i osoby trzeciej pozostającej w zażyłości towarzyskiej, ani że zbycie to nastąpi bez marży i nie spowoduje zysku, skoro zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm, dalej "ustawa o VAT z 2004r.") podatnikami tego podatku są osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. 3. WSA w Warszawie, rozpoznając ponownie sprawę wskazuje, że Skarżący we wniosku o interpretację z 30 grudnia 2008r. przedstawiając zdarzenie przyszłe nabył w maju 2007r. wraz z żoną grunty rolne i zalesione, z przeznaczeniem pod budowę domów dla siebie, teściów, dwóch braci żony oraz przyjaciela. W styczniu 2008r. wystąpili do Gminy o wydanie warunków zabudowy w celu potwierdzenia możliwości przeprowadzenia planowanych inwestycji. W listopadzie 2008r. otrzymali pozytywne warunki zabudowy. W grudniu 2008r. przystąpili z ww. członkami rodziny i przyjacielem do aktu notarialnego warunkowej sprzedaży udziałów części we współwłasności niezabudowanej nieruchomości pod warunkiem, że Agencja Nieruchomości Rolnych działająca na rzecz Skarbu Państwa nie wykona prawa pierwokupu (nadal jest to ziemia rolna, nie podzielona, nieuzbrojona mediami). Sprzedaż udziałów nastąpi po cenie zakupu (137,18 zł/m2) powiększonej o koszty poniesione do tej pory (opłaty notarialne, podatek PCC, geodeta), co daje kwotę 140,99 zł/m2. Po odpowiedzi Agencji Nieruchomości Rolnych przystąpią do aktu notarialnego przeniesienia współwłasności. Skarżący wyjaśnił, że nie prowadzi z żoną działalności gospodarczej polegającej na handlu ziemią, bądź działalności deweloperskiej i jest to pierwsza tego typu transakcja. W związku z przedstawionym zdarzeniem przyszłym Skarżący zwrócił się z pytaniem, czy zapłaci podatek VAT od opisanej transakcji? W ocenie Skarżącego opodatkowanie VAT nie dotyczy wymienionej transakcji, gdyż zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT z 2004r., zwolniona od podatku jest dostawa terenów niezabudowanych, innych niż budowlane oraz z przeznaczeniem pod zabudowę. Skarżący dodał, że zakup nieruchomości rolnej wchodzi do majątku osoby fizycznej, a nie na cele prowadzenia działalności gospodarczej. Wskazał, iż jest to czynność wykonana jednorazowo, co nie zalicza go do podatników VAT. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z [...] marca 2009r. uznał stanowisko Skarżącego za nieprawidłowe. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu sprawy i przytoczeniu treści art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 6, art. 15 ust. 1 i 2, art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. d) ustawy o N/AT z 2004r. wskazał, że sprzedaż udziałów w nieruchomości gruntowej przeznaczonej pod zabudowę, nabytej z zamiarem jej odsprzedaży będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki podatku w wysokości 22%, zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT z 2004r. W ocenie Ministra Skarżący już w momencie zakupu nieruchomości miał świadomość, że część udziałów w nieruchomości zostanie w przyszłości sprzedana na rzecz rodziny i przyjaciela. Minister stwierdził, że zasadniczo nieruchomość została nabyta z zamiarem odsprzedaży. Organ nie uznał tej części zakupu jako majątku na cele osobiste i prywatne osoby fizycznej, nie przeznaczonego do dalszej odsprzedaży. Skarżący od początku występował jako osoba fizyczna wykonująca działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności i będzie występował jako podatnik podatku VAT. 5. Minister Finansów w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej. 6. W skardze do WSA w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego przez nieprawidłową wykładnię art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o N/AT z 2004r., co skutkowało błędnym przyjęciem, iż sprzedaż udziałów we współwłasności niezabudowanej nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem N/AT. Skarżący podniósł, że organ błędnie ocenił stan faktyczny w zakresie okoliczności wskazujących na gospodarczy zamiar podatnika. Bezpodstawnie przyjął, iż zamiar przeniesienia własności udziałów we współwłasności nieruchomości oznacza nabycie nieruchomości w celu dalszej odsprzedaży. Skarżący podkreślił, iż zarówno on jak i jego żona nie prowadzą oraz nie prowadzili działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami ani inwestycji mieszkaniowych. Zawarł umowę warunkową sprzedaży udziałów we współwłasności nieruchomości nie przed jej nabyciem, a ponad rok po nabyciu nieruchomości, zaś stronami umowy warunkowej są osoby spokrewnione rodzinnie oraz pozostające w istotnej zażyłości towarzyskiej. Zbycie przez Skarżącego udziałów w nieruchomości nastąpi bez marży nie spowoduje jakiegokolwiek zysku, którego mógł i powinien oczekiwać przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą. Skarżący wskazał, że jego intencją nie jest prowadzenie działalności gospodarczej, ale realizacja celów mieszkaniowych oraz osobistych. 7. Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 2. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania Sądu administracyjnego pierwszej instancji zapadł już wyrok NSA, zatem należy zauważyć, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."). Sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jak zatem wynika z brzmienia ww. przepisu, pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 marca 2011 r. sygn. akt I FSK 610/10, wiąże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który badając zgodność z prawem zaskarżonej interpretacji indywidualnej zobowiązany jest dostosować treść swojego rozstrzygnięcia do oceny prawnej dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. 3. Sąd w oparciu o powyższe kryteria ocenił zaskarżoną interpretację Ministra Finansów jako prawidłową. W ocenie Sądu, Minister Finansów rozpoznając wniosek Skarżącego o interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego prawidłowo ocenił, iż już przed nabyciem nieruchomości Skarżący wiedział, że nie będzie jej w całości wykorzystywał do własnych celów mieszkaniowych, a część udziałów odsprzeda na rzecz członków rodziny i przyjaciela. Słusznie w związku z tym Minister Finansów zauważył, że budowy domów przez rodzinę i znajomego nie można uznać za prywatny cel wnioskodawcy. 4. W tym miejscu zauważyć ponadto należy, że nie może budzić wątpliwości to, iż do określenia, czy w stosunku do danej transakcji sprzedaży podmiot spełnia kryteria podatnika wykonującego samodzielnie działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT z 2004r. decydujące znaczenia ma zamiar podmiotu w momencie dokonywania zakupu towaru, który w przyszłości będzie przedmiotem sprzedaży. Zostało to wyraźnie określone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt I FPS 3/07, w którym stwierdzono, że "zwłaszcza w przypadku działalności gospodarczej w zakresie handlu, zamiar częstotliwego wykonywania czynności ujawniony być musi już w momencie nabycia towaru, a nie w momencie jego sprzedaży. (...) Z kolei brak takiego zamiaru wyklucza możliwość uznania danego podmiotu za podatnika VAT". Sąd stwierdza ponadto, iż na podstawie opisu zdarzenia przyszłego zawartego we wniosku o interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego, niezależnie od pobudek wnioskodawcy, nie można przyjąć, jak stwierdził NSA, a stwierdzeniem tym jest związany WSA w Warszawie, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, że nieruchomość została nabyta jedynie w jego celach osobistych. Nie ma też znaczenia fakt, iż zbycie udziałów nastąpi na rzecz rodziny i osoby trzeciej pozostającej w zażyłości towarzyskiej, ani że zbycie to nastąpi bez marży i nie spowoduje zysku, skoro zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT z 2004r. podatnikami tego podatku są osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. 5. Sąd zauważa również, że z przedstawionego przez Skarżącego wniosku o interpretację wyraźnie wynika, iż już w momencie zakupu nieruchomości miał on świadomość, że w przyszłości część udziałów w tej nieruchomości zostanie przez niego sprzedana na rzecz członków rodziny i przyjaciela. W związku z tym należy przyjąć, że zasadniczo nieruchomość została nabyta w zamiarem jej odsprzedaży. Nie można w związku z tym założyć, że zakup nieruchomości nastąpił na cele osobiste wnioskodawcy. Ten bowiem występował jako osoba fizyczna wykonująca działalność gospodarczą (bez względu na cel lub rezultat takiej działalności). Świadczy to o tym, iż już w momencie nabycia nieruchomości zamiar sprzedaży udziałów był dla Skarżącego oczywisty. Sąd pierwszej instancji, w związku z jasną wykładnią prawa dokonaną przez NSA w ww. wyroku nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przez Ministra Finansów art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT z 2004r. 6. Sąd, biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, uznał, że zasadne jest oddalenie skargi na mocy art. 151 w związku z art. 190 P.p.s.a.