III SA/Wa 1477/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, , po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. i J. R. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 stycznia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1477/07 w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. postanawia - odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 31 stycznia 2008 r.. - Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2008r. - ogłoszonym w tym samym dniu - Sąd oddalił skargę wniesioną przez pełnomocnika skarżących J. R. i A. R. Pismem z dnia 6 lutego 2008 r. pełnomocnik skarżących zwrócił się o sporządzenie i doręczenia uzasadnienia powyższego wyroku. Pismo to zostało przesłane za pośrednictwem poczty do Dyrektora Izby Skarbowej w W. w dniu [...] lutego 2008 r., a w jego nagłówku wskazano, iż jest wnoszone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem tego organu. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku uznając, że wniosek został złożony przez pełnomocnika skarżących z uchybieniem terminu. Wnioskiem 17 marca 2008 r. pełnomocnik skarżących zwrócił się przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, który przedstawił w załączeniu. Wyjaśnił, że wniosek, nadany na poczcie w dniu 7 lutego 2008 r., został błędnie zaadresowany przez pracownika kancelarii zajmującego się wysyłką korespondencji, na adres Dyrektor Izby Skarbowej w W. zamiast na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W jego ocenie błąd ten nastąpił bez winy strony i miał charakter oczywistego błędu pisarskiego pracownika polegającego na nieusunięciu sformułowania "za pośrednictwem" i w konsekwencji wysłaniu wniosku do Dyrektora Izby Skarbowej w W.. Wskazał również, że skarżący uzyskali informacje o odmowie sporządzenia uzasadnienia w dniu 10 marca 2008 r., kiedy to doręczono im odpis postanowienia z dnia 28 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - zwaną dalej "P.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Zgodnie z art. 86 § 1 powołanej ustawy, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu; postanowienie o przywróceniu terminu albo o odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Ustawodawca w przepisach art. 87 § 1, 2, i 4 P.p.s.a. ustanowił następujące warunki, którym powinien odpowiadać wniosek o przywrócenie terminu: - pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu powinno być wniesione do Sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, - w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, - równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W ocenie Sądu z powyższych przesłanek nie została w niniejszej sprawie spełniona przesłanka dotycząca braku winy w uchybieniu terminu. Dokonując oceny ziszczenia się powyższej przesłanki Sąd przyjął bowiem obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Brak winy w uchybieniu terminu można bowiem przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu największego nawet wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2001 r., sygn. akt II SA/Wr 1744/00, niepublik.) Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądowym wskazywano na okoliczności, które nie uzasadniały przywrócenia terminu - były to między innymi niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 1117/ 99, niepubl.), czy nieznajomość prawa (wyrok NSA z dnia 6 listopada 1998 r., sygn. akt I SA/ Łd 153/97, LEX nr 37127). Odnosząc się do argumentacji przedstawionej we wniosku o przywrócenie terminu należy stwierdzić, że konieczność wykazania braku winy w uchybieniu terminu co do zasady wyklucza jego przywrócenie w sytuacji kiedy uchybienie to jest wynikiem błędu samej strony lub jej pełnomocnika. Skutki czynności podejmowanych przez pełnomocnika, działającego w imieniu i na rzecz strony, obciążają bowiem samą stronę. To zaś, że do uchybienia terminu doszło w niniejszej sprawie na skutek błędów pracowników kancelarii pełnomocnika skarżących również nie powoduje, iż on sam za taką sytuację odpowiedzialności nie ponosi. Do dokonania czynności procesowej wniesienia o sporządzenie uzasadnienia upoważniony był bowiem pełnomocnik strony, a to czy z czynności tej wywiązał się osobiście czy też zlecił jej wykonanie innej osobie było jego wyborem. Wybór ten był związany z ponoszeniem ryzyka za nieprawidłowości w wykonaniu przedmiotowej czynności. Należy zatem stwierdzić, że zaniedbania osób (pracowników kancelarii), którymi posłużył się pełnomocnik strony były zaniedbaniem tegoż pełnomocnika, co uzasadniało przyjęcie jego zawinienia w uchybieniu terminu. Pogląd taki wygłosił również Sąd Najwyższy w orzeczeniu z 30 sierpnia 1937 r. C II 533/37, PPC 1938 Nr 3-4 1121 stwierdzając, że "pełnomocnik procesowy strony ponosi winę za zaniedbanie terminu także wówczas, gdyby zaniedbanie to miało pozostawać w związku z zaniedbaniem jego personelu kancelaryjnego" a także w uchwale z 10 stycznia 1956 r. IV CO 58/55, OSNCK 1956/4/106, stwierdzając, iż "zaniedbanie przez personel administracyjny zespołu adwokackiego czynności koniecznej do zachowania terminu procesowego, a zleconej przez adwokata – członka tegoż zespołu, nie uzasadnia z reguły przywrócenia terminu". Pogląd ten jest zatem poglądem od lat utrwalanym w orzecznictwie sądowym. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.