III SA/Wa 153/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Cichoń (sprawozdawca), asesor WSA Tomasz Grzybowski, Protokolant referent Klaudia Staręga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2022 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2022 r. oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2022 r. Wójt Gminy S. (zwany dalej: Organem I instancji" lub "Wójtem") wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości dotyczące 2022 r. Z akt sprawy wynika, że w ewidencji gruntów i budynków ujawniona została działka nr [...] o pow. 251 m2 oznaczona symbolem B (tereny mieszkaniowe), objęta księgą wieczystą nr [...]. W uwagach wskazano, że obecne działki nr [...] i [...] powstały z podziału działki nr [...], wykazanego na mapie P. [...], zatwierdzonego postanowieniem Sądu sygn. akt [...] z dnia [...].06.2017 r. Działka nr [...] stanowi współwłasność K. S., J. S., E. F. i S. F.. Decyzją z dnia [...] marca 2022 r. Organ I instancji ustalił wobec K. S., J. S., E. F. i S. F. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości w 2022 r. na kwotę 93,00 zł. K. S. (zwana dalej: "Skarżącą" lub "Stroną") złożyła odwołanie od powyższej decyzji. W odwołaniu Strona wniosła o wstrzymanie zmiany wpisu w ewidencji gruntów i budynków oraz naliczenia podatku gruntowego od działki nr [...] o pow. 461 m2. Decyzją z dnia [...] października 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (zwane dalej: "SKO" lub "Organem Odwoławczym") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] marca 2022 r. nr [...]. Decyzja została skierowana do wszystkich współwłaścicieli. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia SKO wskazało, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Tekst jedn.: Dz. U. 2022 r. poz. 1452 z późn. zm.; dalej jako: "u.p.o.l.") przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są: 1) grunty, 2) budynki lub ich części oraz 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z postanowieniami art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. podstawą opodatkowania dla gruntów jest powierzchnia. Organ odwoławczy zaznaczył, że z akt sprawy wynika, że w ewidencji gruntów i budynków widniej działka nr [...] o pow. 251 m2 objęta księgą wieczystą nr [...] i stanowi ona współwłasność K. S., J. S., E. F. i S. F. SKO ponadto wyjaśniło, że art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 725, z późn. zm., dalej jako: "u.p.g.k." lub "prawo geodezyjne i kartograficzne") statuuje zasadę, iż podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem dane ujawnione w ewidencji dotyczące gruntu danej nieruchomości, posadowionego na tym gruncie budynku i istniejących w budynku lokali są danymi urzędowymi, które w żaden sposób nie mogą być zignorowane przez organy podatkowe w procesie wymiaru podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt II FSK 3108/12, wskazał, że art. 21 ust. 1 u.p.g.k. należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, w podatku rolnym i podatku leśnym, winny zostać uwzględnione zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) zarówno gruntu, jak i budynku (lokalu) mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów. SKO podkreślił ponadto, że w myśl § 49 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r., poz. 393), o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe - w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę jej wprowadzenia. Zatem, powyższe zawiadomienie i wskazana w nim data zmiany w ewidencji gruntów i budynków jest podstawowym dokumentem, na podstawie którego organ podatkowy powinien ustalać moment, z którym łączyć należy zaistnienie skutków prawnopodatkowych. Co do zasady - datą zmiany treści ewidencji jest data określona w zawiadomieniu. Dopiero z tą datą - dokonania zmiany w ewidencji - grunty zmieniają swój charakter dla celów podatkowych. Natomiast na chwilę wydania decyzji z akt sprawy nie wynika, aby doszło do zmiany w ewidencji gruntów i budynków, która obligowałaby organ podatkowy do ustalenia podatku od nieruchomości w sposób oczekiwany przez Stronę. Pismem z 16 grudnia 2022 r. K. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniosła m. in., że dokonano zmiany w prawie własności działki nr [...] o pow. 461 m2, położonej w S. przy ul. [...], w ukryciu przed współwłaścicielami w prawie własności – K. S. i J. S. przez co kwestionuje dokonaną zmianę. Skarżąca domaga się przywrócenia praw własności do działki nr [...] o pow. 461 m2. W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "P.p.s.a."), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sprawowana jest na podstawie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) – c) P.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji organu odwoławczego w zakreślonych wyżej granicach sąd doszedł do przekonania, że decyzja ta odpowiada prawu. W pierwszej kolejności należy wskazać, że Organ odwoławczy słusznie – w uzasadnieniu swojego stanowiska - wskazał na to, że jest związany danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie bowiem z treścią art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W orzecznictwie sądów administracyjnych dość powszechnie prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym - w świetle powołanego przepisu - dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze należą do danych bezwzględnie wiążących organ podatkowy. Stanowisko takie zostało wrażone także m.in. przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 sierpnia 2020 r. (w sprawie sygn. akt II FSK 1246/18). Sąd podzielił w ww. orzeczeniu stanowisko, że użyty w art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego zwrot "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania w podatku od nieruchomości, w podatku rolnym i podatku leśnym, powinny zostać uwzględnione zawarte w ewidencji gruntów i budynków elementy przedmiotowe i podmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził też, że dane z ewidencji gruntów i budynków nie mogą być dla potrzeb wymiaru podatku korygowane w odrębnym postępowaniu przez organ podatkowy za pomocą każdego dopuszczonego prawem dowodu. Może to nastąpić wyłącznie poprzez wprowadzenie zmian przez właściwego starostę w ramach postępowania prowadzonego na podstawie Prawa geodezyjnego i kartograficznego i wówczas zmiany te wywierają skutki materialnoprawne, mające również wpływ na zawartość danych ewidencji podatkowej nieruchomości (art. 7a ust. 2 u.p.o.l.). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przyjmuje powyższe stanowisko za własne. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że w ewidencji gruntów i budynków ujawniona jest działka nr [...] o pow. 251 m 2 oznaczona symbolem B (tereny mieszkaniowe), objęta księgą wieczystą nr [...]. W uwagach wskazano, że obecne działki nr [...] i [...] powstały z podziału działki nr [...], wykazanego na mapie P. [...], zatwierdzonego postanowieniem Sądu sygn. akt [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. Z księgi wieczystej nr [...] wynika, że działka nr [...] stanowi współwłasność K. S., J. S., E. F. i S. F. Skarżąca wskazała, że zmiany w prawie własności działki nr [...] zostały dokonane w ukryciu przed pozostałymi współwłaścicielami: K. S. i J. S. i zażądała naliczenia podatku gruntowego od działki nr [...]. W świetle uwag przedstawionych we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, twierdzenia Skarżącej dotyczące prawa własności działki objętej niniejszym postępowaniem nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Skarżąca, powołując się na spór cywilnoprawny, domaga się objęcia opodatkowaniem większej powierzchni aniżeli to wynika z danych ewidencyjnych. Tymczasem ewentualne spory w zakresie stanu prawnego nieruchomości rozstrzygane mogą być w drodze postępowania cywilnego. Dopiero prawomocne rozstrzygnięcie tych kwestii przez właściwy sąd może pozwolić na zmianę danych w ewidencji gruntów. Dopóki zatem dane ewidencyjne dotyczące przeznaczenia, funkcji, obszaru i granic działek gruntu nie zostaną zmienione we właściwym trybie administracyjnym, mają one charakter wiążący dla organu podatkowego przy wymiarze podatku od nieruchomości. Nie można więc z tego powodu czynić zarzutu. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.k. Organy podatkowe słusznie zatem uznały dane wynikające z ewidencji gruntów za przesądzające do określenia przedmiotu opodatkowania. Tymczasem skomplikowany, w ocenie strony, stan prawny nieruchomości, powiązany z rodzinnymi i sąsiedzkimi relacjami, w żaden sposób nie mogą wpływać na podstawę opodatkowania w podatku od nieruchomości. Na marginesie tylko Sąd zauważa, że kwestia prawidłowości danych ewidencyjnych a w tym dokonanych zmian w prawie własności działki [...] z której wyodrębniona została działka [...] była przedmiotem oceny sądów cywilnych. Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z [...] maja 2018 r. oddalił apelację od wyroku Sądu Rejonowego w P. w dn. [...] czerwca 2017 r. (który był podstawą wpisu do ewidencji) a Sąd Najwyższy postanowieniem z [...] lipca 2019 r. odmówił przyjęcia złożonej przez stronę skargi kasacyjnej do rozpoznania. W zebranego w sprawie materiału dowodowego jasno zatem wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości za 2022 r., stosownie do art. 2 ust. 1 u.p.o.l. podlega działka nr [...] o pow. 251 m2 oznaczona symbolem B (tereny mieszkaniowe), objęta księgą wieczystą nr [...], która została ujawniona w ewidencji gruntów i budynków. Zarówno z ww. księgi wieczystej, jaki z danych ewidencyjnych wynika natomiast, że stanowi ona współwłasność K. S., J. S., E. F. i S. F. Działanie organów w tej sprawie było zatem prawidłowe. Podkreślić należy, że przyjęta przez organy podatkowe stawka podatku nie była kwestionowana przez skarżącą w toku postępowania w sprawie, w tym w szczególności w skardze wniesionej do sądu. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się innych naruszeń prawa mających istotny wpływ na wynik sprawy. Reasumując, rozstrzygnięcia organów podatkowych nie naruszają prawa, skutkiem czego skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.