III SA/Wa 1612/14

r. Dnia 28 lipca 2014 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Trelka po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu 10 kwietnia 2014 r. (data nadania w UP) E. sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca"), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. Wraz ze skargą pełnomocnik Spółki złożył też wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik podniósł, że w dniu 29 maja 2012 r. B. M., działająca w imieniu Spółki, złożyła w placówce Poczty Polskiej w G. zawiadomienie o zmianie adresu, informując, iż adres ul. [...], M., [...] G. jest nieaktualnym adresem do doręczeń, a nowym adresem jest ul. [...], [...] M.. W piśmie tym Spółka zawarła prośbę o dosyłanie przesyłek i sum przekazów pod nowy adres od dnia 29 maja 2012 r. przez okres 12 miesięcy. Ponadto pełnomocnik wskazał, że w dniu 3 kwietnia 2014 r. prokurent Spółki – M. M., przeglądając akta sprawy toczącej się przed Naczelnikiem [...] Urzędu Skarbowego w R., "natknął się" na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. Pełnomocnik podkreślił, że powyższa decyzja nie została doręczona Spółce w sposób prawidłowy przez Pocztę Polską, w związku z czym uznanie przez Organ, iż decyzja ta została doręczona Spółce w sposób prawidłowy, pozbawiło ją możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie. Spółka nie była bowiem świadoma, że taki termin w ogóle rozpoczął swój bieg. Podsumowując pełnomocnik Spółki stwierdził, że nie ponosi ona winy w uchybieniu terminowi, bowiem winę tę w całości ponosi operator publiczny - Poczta Polska. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, zobowiązujące Spółkę do wskazania podstawy prawnej, na której złożyła w Urzędzie Pocztowym zawiadomienie o zmianie adresu do doręczeń, Spółka podniosła, że przez długi czas pozostawała w upadłości likwidacyjnej, a sprawy były prowadzone przez syndyka masy upadłości. Po zakończeniu postępowania upadłościowego nie został od razu wyłoniony zarząd, a Spółka, informując Pocztę Polską, dochowała należytej staranności przy prowadzeniu swoich spraw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 i art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej "ppsa" - czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku, jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 ppsa. W myśl tego artykułu pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, o jakiej mowa w art. 87 § 2 ppsa, stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Nie jest dopuszczalne przywrócenie terminu, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zobacz np. postanowienie NSA z 24 marca 2004 r., FZ 13/04, niepubl.). Analiza wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi prowadzi do konkluzji, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu pełnomocnik Skarżącej nie uprawdopodobnił bowiem braku winy Spółki w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. Należy podkreślić, że na podstawie art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu. Na podstawie zaś § 2 w/w ustawy, w razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. Jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika Skarżącej, brak wniesienia w terminie skargi wynikał z faktu, iż Poczta Polska, pomimo informacji o zmianie adresu, nie dosłała korespondencji Organu na wskazany w zawiadomieniu adres. Skarżąca podkreśliła także, że przez długi czas nie mogła wyłonić zarządu i nie mogła zmienić umowy spółki poprzez zmianę adresu siedziby. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma fakt, że w czasie trwania postępowania podatkowego Spółka zmieniła w Urzędzie Pocztowym G. adres do korespondencji przenosząc się z ul. [...], M., [...] G. na ul. [...], [...] M., nie poinformowała jednak o tym Organu podatkowego, pomimo wiedzy o toczącym się wobec niej postępowaniu odwoławczym od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] sierpnia 2011 r. Spółka podnosi, że w momencie wszczęcia postępowania podatkowego znajdowała się w upadłości i była reprezentowana przez syndyka, a po jego zakończeniu zarząd nie był świadomy toczącego się postępowania. Podkreślić trzeba, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. czynił starania, mające na celu ustalenie prawidłowego adresu Spółki już w 2012 r. z uwagi na nieskuteczną próbę doręczenia postanowienia z [...] czerwca 2012 r. o zawieszeniu postępowania odwoławczego od decyzji Organu pierwszej instancji. W wyniku rozpatrzenia wniosku Dyrektora Sąd Rejonowy dla W. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego wydał [...] lipca 2012 r. postanowienie oddalające wniosek o ustanowienie dla Spółki kuratora, z uwagi na fakt posiadania przez Spółkę zarządu. Oznacza to, że już w 2012 r. Skarżąca miała możliwość poinformowania Organów podatkowych o zmianie siedziby, przy dochowaniu należytej staranności. Nieistotne jest przy tym, czy zawiadomienia o tej zmianie zaniechał syndyk, czy sama Spółka reprezentowana przez swój zarząd. W konsekwencji stwierdzić należy, iż powoływane przez Skarżącą okoliczności uzasadniające - jej zdaniem - przywrócenie terminu do wniesienia skargi, nie zasługują na uwzględnienie. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można byłoby mówić tylko wówczas, gdyby Skarżąca dołożyła wszelkiej należytej staranności, aby dokonać czynności procesowej. Okoliczność powoływana jednak przez jej pełnomocnika była, w ocenie Sądu, przejawem zawinionego zaniedbania Spółki, skutkiem czego jest odmowa przywrócenia terminu do wniesienia skargi. O takim niedbalstwie tym dobitniej świadczy powołany w piśmie z 3 lipca 2014 r. "głęboki konflikt wspólników", który uniemożliwiał zwołanie zgromadzenia wspólników w celu zmiany siedziby. Podsumowując powyższe rozważania Sąd stwierdza, iż powoływane przez pełnomocnika Skarżącej w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Ponadto, odnosząc się do argumentu pełnomocnika, iż decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2012 r. nie została doręczona Spółce w sposób prawidłowy, wskazać należy, że w przypadku, gdy strona twierdzi, że termin nie rozpoczął swojego biegu, albowiem naruszono przepisy o doręczeniu, nie dokonując doręczenia pod prawidłowo zmienionym, w trybie art. 146 Ordynacji podatkowej, adresem, nie może być mowy o przywróceniu terminu. Nie można bowiem przywrócić terminu, który nie rozpoczął swojego biegu (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt I FZ 284/12). Jak wynika z akt podatkowych, decyzja Dyrektora została doręczona na zasadzie fikcji prawnej po dwukrotnym awizowaniu przesyłki (art. 150 Ordynacji podatkowej). Doręczenie decyzji nie może budzić wątpliwości. Złożenie przez Spółkę w Urzędzie Pocztowym zawiadomienia o zmianie adresu nie ma znaczenia dla kwestii przywrócenia terminu. Zawiadomienie to należało złożyć u Dyrektora Izby Skarbowej, zaś ewentualna odpowiedzialność Poczty za brak doręczeń na nowy adres (wskazany w zawiadomieniu) pozostaje poza niniejszą kwestią przywrócenia terminu. Z powyższych względów, Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 i § 4 ppsa, orzekł, jak w sentencji postanowienia.