III SA/Wa 1666/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 9.12.2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie ze skargi J.G. na interpretację Ministra Finansów reprezentowanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 22 stycznia 2014 r Nr IPPB1/415-1121/13-2/AM w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie J. G. (dalej "skarżąca" lub "wnioskodawca") na urzędowym formularzu PPF z 4.12.2014 r złożyła – po raz kolejny - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Wniosek uzasadniła trudną sytuacją finansową. Wskazała, podobnie jak w uprzednio rozpatrywanym formularzu, że: - jest rencistką [...] grupy; - ma [...] lat; - dochód miesięczny to 1869 zł brutto; - ponosi znaczne wydatki na lekarstwa rehabilitację i służbę zdrowia - w sumie ok 1400 zł prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe po śmierci męża; - z tytułu renty osiąga 2001 zł miesięcznie brutto; - posiada działkę 5608 m kw. we współwłasności z dziećmi i dom o pow. 40 m kw. (1960 r). Przypomniała nadto okoliczności uzyskania odszkodowania za zajętą działkę w wysokości 30 tys. zł. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Główną okolicznością wykluczającą przyznanie stronie pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, jest fakt dysponowania pomocą tegoż pełnomocnika. Z akt sprawy (k 52 akt sądowych, pismo z 23.10.2014 r) wynika, że skarżąca udzieliła pełnomocnictwa "Adwokatowi M..K. w sprawie III SA/Wa 1666/14. Zgodnie z art. 246 § 3 u.p.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Referendarz sadowy jest związany zapisami ustawy i w tych okolicznościach prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu przyznać nie może, ponieważ zakazuje mu tego ustawa Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi. Innymi słowy: dopóki skarżąca posiada pełnomocnika (nie wypowiedziała pełnomocnictwa), dopóty, niezależnie od jej stanu majątkowego, pełnomocnik nie zostanie jej przyznany. Referendarz sądowy ma także na uwadze – choć przydaje temu walor posiłkowy jedynie - pogląd zawarty w uprzednio wydanym względem strony postanowieniu (o odmowie ustanowienia pełnomocnika z urzędu). Referendarz sądowy odmowę przyznania pełnomocnika uzasadnił onegdaj tym, że w postępowaniu przed Sądem I instancji 1. nie obowiązuje przymus adwokacki; 2. strona działająca bez pełnomocnika ma większe gwarancje ochrony procesowej, niż ta działająca z pomocą pełnomocnika, 3. mając na uwadze wysokość stałego miesięcznego dochodu strona może podjąć działania w celu wygospodarowania środków na poczet udziału pełnomocnika, jeśli uznaje jego uczestnictwo za niezbędne. Referendarz sądowy wskazał rozpatrują niegdyś wniosek strony, że "subiektywne przekonanie strony o konieczności udziału pełnomocnika w sprawie nie uzasadnia jego ustanowienia z urzędu, jeśli strona posiada potencjalne możliwości zgromadzenia środków". Zwrócił uwagę na fakt, że "w niedalekiej przeszłości stronie zostało nie tylko przyznane odszkodowanie w znacznej wysokości (30 tys zł), ale także [...] ma płacić 500 zł miesięcznie (solidarnie) za bezumowne korzystanie. Co więcej, posiadając nieruchomość o pewnej wartości w K. , solidarnie z rodziną, skarżąca posiada umocowanie, by niezależnie od pomocy wynikające z kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zainteresować udziałem, także finansowym, najbliższych w rozstrzygnięciu sprawy". Natomiast obecnie, o ile zmieniła się okoliczność dotycząca obowiązywania "przymusu adwokackiego" w sprawie (ponieważ zgodnie z art. 175 § 1 u.p.p.s.a. skargę kasacyjną powinien sporządzić adwokat lub radca prawny), to nie uległy zmianie okoliczności, które warunkują ocenę sytuacji życiowej i majątkowej strony. Strona wciąż posiada stałe, miesięczne źródło przychodu, jest beneficjentem odszkodowania i opat za korzystanie, może liczyć na pomoc członków rodziny. Nadto wpis od skargi kasacyjnej wynosi zaledwie połowę wpisu od skargi do sądu, co także wpływa na ocenę zdolności płatniczej strony. Uwagi referendarza sadowego pozostają zatem w pozostałym zakresie w mocy. W braku zmiany przedstawionych okoliczności, albo chociaż powołania się przez stronę na zaistniałe zmiany, przyznanie stronie prawa pomocy jest, w ocenie referendarza sądowego, przesądzone. Mając powyższe na uwadze, z uwagi na niezupełne wykazanie sytuacji finansowej i życiowej przez stronę, należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzec jak w sentencji