III SA/Wa 1668/12

Dnia 5 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Golat, po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od grudnia 2005 r. do listopada 2006 r. postanawia przyznać R. M. prawo pomocy we wnioskowanym zakresie R. M. (dalej jako "Skarżąca"), w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 173 zł, zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF wskazała, że nie pracuje i nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Skarżąca ma na utrzymaniu troje dzieci, które wychowuje sama. Na najmłodszą córkę otrzymuje 500 zł z funduszu alimentacyjnego. Starsza córka jest studentką, nie pracuje. Syn jest osobą [...] i pobiera rentę socjalną, która wraz z rentą rodzinną i zasiłkiem pielęgnacyjnym wynosi 1.483,38 zł. Mieszkanie, które Skarżąca zajmuje zostało jej użyczone w zamian za opiekę nad nim. Skarżąca bezskutecznie poszukuje pracy, gdyż ma niezaktualizowane prawo wykonywania zawodu [...]. Aktualizacja taka wymaga 6-miesięcznej pracy w [...] bez wynagrodzenia, na co Skarżąca nie może sobie pozwolić. Łączna kwota rent, zasiłków i alimentów wynosi 2.089 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 3 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie natomiast do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wstępie wyjaśnić należy, że wykładnia systemowa prowadzi do wniosku, iż osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe. Stosownie do art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy, jako odstępstwo od tej zasady, stanowiące przerzucenie kosztów na ogół społeczeństwa, może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, kiedy strona wykaże w sposób jednoznaczny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 P.p.s.a. Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że Skarżąca nie pracuje i nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Skarżąca ma na utrzymaniu troje dzieci, które wychowuje sama. Na najmłodszą córkę otrzymuje 500 zł z funduszu alimentacyjnego. Starsza córka jest studentką, nie pracuje. Syn jest osobą [...] i pobiera rentę socjalną, która wraz z rentą rodzinną i zasiłkiem pielęgnacyjnym wynosi 1.483,38 zł. Mieszkanie, które Skarżąca zajmuje zostało jej użyczone w zamian za opiekę nad nim. Skarżąca bezskutecznie poszukuje pracy, gdyż ma niezaktualizowane prawo wykonywania zawodu [...]. Aktualizacja taka wymaga 6-miesięcznej pracy w [...] bez wynagrodzenia, na co Skarżąca nie może sobie pozwolić. Łączna kwota rent, zasiłków i alimentów wynosi 2.089 zł. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd zwraca uwagę, że sytuacja materialna Skarżącej była już przedmiotem analizy w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2440/12, postanowieniem z dnia 1 października 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 2441/12, postanowieniem z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3535/12, postanowieniem z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3536/12, postanowieniem z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3537/12, postanowieniem z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3538/12 przyznał Skarżącej, w powyższych sprawach, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z akt sprawy wynika, że sytuacja materialna Skarżącej nie uległa zmianie. Nadal źródłem utrzymania jej czteroosobowej rodziny jest kwota ok. 2.089 zł miesięcznie pochodząca z renty rodzinnej, socjalnej, zasiłku pielęgnacyjnego, zasiłku rodzinnego i alimentów. Nie są to środki finansowe pozwalające poczynić oszczędności wystarczające na pokrycie kosztów postępowania. W tej sytuacji Sąd uznał, że zasadne przyznanie Skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca nie jest bowiem w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 243, art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.