III SA/Wa 1750/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 11 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi L. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie - We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący – L. J. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wyjaśnił, że jest emerytem. Ma [...] lat. Jest ciężko chory. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Do swojego majątku zaliczył dom o pow. 104 m² oraz "komórkę" 30 m². Skarżący i jego żona uzyskują dochody z emerytury w łącznej wysokości 2.900 zł. Dodatkowo skarżący oświadczył, że roczne ogrzewanie domu wynosi ok. 5.000 zł. Z uwagi na fakt, że oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego został on wezwany do nadesłania, w terminie 7 dni: zeznań podatkowych skarżącego oraz jego żony za 2014 r., wskazania i udokumentowania wysokości dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i jego żonę (nadesłania odcinków emerytury lub kopii decyzji przyznającej to świadczenie), nadesłania wyciągów z rachunków bankowych skarżącego i jego żony za ostatnie 3 miesiące, wskazania wysokości miesięcznych wydatków składających się na bieżące utrzymanie skarżącego i jego żony (wydatki na utrzymanie domu, wyżywienie, środki czystości, leczenie itp.) oraz źródeł ich finansowania, tj. przedstawienia zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków rodziny. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone w dniu 5 sierpnia 2015 r., zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Do dnia dzisiejszego skarżący nie odpowiedział na wezwanie referendarza sądowego. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Skarżący ubiega się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej – "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że postępowanie w przedmiocie prawa pomocy dotyczy wyłącznie oceny sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawcy na tle wymaganych kosztów sądowych. Na wynik tego postępowania nie ma wpływu ewentualna zasadność wniesionej skargi. Tym samym wyjaśnienia skarżącego dotyczące przebiegu postępowania oraz argumenty przemawiające za ewentualną zasadnością skargi, pozostają poza zainteresowaniem niniejszego postępowania. Dysponując z kolei oświadczeniami złożonymi przez skarżącego, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Wprawdzie, jak wynika z jego oświadczeń, jednym źródłem utrzymania małżonków są emerytury w łącznej wysokości 2.900 zł, niemniej jednak, ponieważ skarżący nie przedstawił wykazu niezbędnych miesięcznych wydatków, trudno ocenić, czy uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł przekracza jego możliwości finansowe. Skarżący nie nadesłał również zeznań podatkowych za 2014 r., odcinków emerytury, czy tez wyciągów z rachunków bankowych, co pozwoliłoby potwierdzić, że rzeczywiście jednym źródłem dochodu małżonków są świadczenia z ZUS. Zauważyć w tym miejscu należy, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04). Skoro w toku postępowania skarżący nie przedstawił zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków, to sam uniemożliwił rzetelną ocenę jego sytuacji finansowej. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata należy zwrócić uwagę, że ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym możliwe jest jedynie w wyjątkowych sytuacjach. Z uwagi bowiem na regulacje zawarte w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 P.p.s.a. nie mają uzasadnienia ewentualne obawy strony, że bez udziału profesjonalnego pełnomocnika nie będzie w stanie prawidłowo bronić swego interesu w toczącym się postępowaniu. Wojewódzki sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, zobowiązany jest bowiem do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także wszelkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. A zatem, na tym etapie postępowania strona działając bez adwokata nie zostanie pozbawiona możliwości obrony jej praw. Ponadto stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący udzieli wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego (por. postanowienia NSA z 18 lipca 2013 r., sygn. akt II FZ 570/13, z 22 lipca 2014 r., sygn.. akt I FZ 237/14 i I FZ 229/14, z 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 115/12). Tym samym, na obecnym etapie postępowania, referendarz sądowy, nie widzi podstaw do pozytywnego załatwienia wniosku. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.