III SA/Wa 1974/13

Dnia 19 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia del. WSA Marek Kraus, , po rozpoznaniu wniosku K. Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 grudnia 2013 r. w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. postanawia - wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji - Skarżąca – K. Z., pismem z 21 lipca 2013 r. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] czerwca 2013 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek stwierdziła, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazała na swoją trudną sytuację majątkową, brak dochodów, umożliwiających poczynienie jakichkolwiek oszczędności lub spłacanie zaległości. Podkreśliła, że jedynym składnikiem majątku, z którego możliwa byłaby egzekucja zaległości podatkowej, jest spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego. Podniosła, że utrata tego lokalu, przez jego sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym, spowodowałaby trudne, a nawet niemożliwe do odwrócenia skutki w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 1974/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej wstrzymania wykonania powyżej powołanej decyzji. Na powyżej powołane rozstrzygnięcie strona wniosła zażalenie, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W uzasadnieniu zażalenia strona wskazała, iż Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił powołane przez skarżącą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji, ponieważ podniosła ona, że jedynym środkiem egzekucyjnym, jaki może być wobec niej zastosowany jest egzekucja z prawa do nieruchomości mieszkalnej. W ocenie podatniczki pozbawienie jej prawa do mieszkania, będącego jednym z praw chronionych na poziomie konstytucyjnym (art. 75 Konstytucji RP), nie może być traktowane wyłącznie w charakterze uszczuplenia majątku w wyniku prowadzonej egzekucji. Końcowo strona wskazała na naruszenie art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a., bowiem sąd rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji winien orzec na podstawie akt sprawy, a w aktach niniejszej sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające, że organy egzekucyjne podjęły nieskuteczną próbę wyegzekwowania od skarżącej zobowiązania przy zastosowaniu środków egzekucyjnych innych niż egzekucja z nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 22 listopada 2013 r., sygn. akt II FZ 1028/13, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, aby dokonał oceny przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., określanej dalej jako p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Na podstawie art. 61 § 3 ppsa, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest instytucją wyjątkową, która ma na celu zabezpieczenie Skarżącego przed wyjątkowo dolegliwymi skutkami, jakie mogą nastąpić w wyniku wykonania decyzji organu, będącej przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Jak wynika z treści przytoczonego wyżej przepisu prawa, Ustawodawca przewidział możliwość zastosowania instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jedynie, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd uznaje, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki. W złożonym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności należy Skarżąca uprawdopodobniła wystąpienie tej przesłanki, wskazując, że obecnie nie pracuje (jest filologiem rosyjskim) i nie posiada źródła dochodów, a jedynym składnikiem majątku, z którego mogłaby być prowadzona egzekucja jest spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego. Nieosiąganie dochodów przez stronę nie musi mieć charakteru stałego, natomiast bez wątpienia, egzekucja znacznej kwoty zobowiązania podatkowego może pozbawić Skarżącą możliwości funkcjonowania, co może okazać się trudne do odwrócenia (analogicznie - por. postanowienie NSA z 13 września 2012 r., I FZ 285/12). Z tych przyczyn Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ppsa.