III SA/Wa 2056/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odrzucić skargę D. sp. z o.o. (dalej: "Skarżącą"), działając poprzez pełnomocnika (adw. K.R. ) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] maja 2015 r. w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia. Przewodniczący Wydziału, zarządzeniem z 27 lipca 2015 r., wezwał Skarżącą (pełnomocnika Skarżącej) o złożenie – w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi - oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu Skarżącej przed sądami administracyjnymi oraz o złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji osób w dacie jego udzielenia. Skarżąca złożyła, przy piśmie z 18 sierpnia 2015 r, kopię pełnomocnictwa z 30 marca 2014 r. oraz wypis z Krajowego Rejestru Sądowego, stan na 1 sierpnia 2014 r., godz. 11.45. Skarżąca, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z 26 sierpnia 2015 r., w piśmie z 15 września 2015 r., poinformowała o tym, że w D. sp. z o.o. nie funkcjonuje obecnie organ zarządzający. Sąd, postanowieniem z 22 października 2015 r, III SA/Wa 2056/15, zawiesił postępowanie sądowe z uwagi na brak (obecnie) organów uprawnionych do reprezentacji. Następnie Sąd, postanowieniem z 11 kwietnia 2016 r., podjął zawieszone postępowanie sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Sąd wskazuje na zasadę, zgodnie z którą, osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 28 ustawy z 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej, jako p.p.s.a.). Przy czym na podstawie art. 29 p.p.s.a. organ lub osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Skutki niezachowania należytej reprezentacji określa art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie, sąd odrzuca skargę. Zgodnie zaś z § 2 art. 58 p.p.s.a., z powodu m.in. braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony. W ocenie Sądu badającego niniejszą sprawę, działanie osoby prawnej przez jej organy w postępowaniu sądowym związane jest z jej zdolnością procesową w tym znaczeniu, że brak takiego organu (lub brak w jego składzie) uniemożliwia osobie prawnej korzystanie z posiadanej zdolności procesowej, czyli – z wywoływania skutków procesowych. Sąd zauważa, że w badanej sprawie Skarżąca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, a zatem organem uprawnionym do jej reprezentowania jest zarząd. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (teks jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1010 ze zm.; dalej także, jako k.s.h.) zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Zarząd składa się z jednego albo większej liczby członków (§ 2 art. 201 k.s.h.). Natomiast prawo członka zarządu do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki (art. 204 § 1 k.s.h.). Sąd zauważa też, że funkcję członka zarządu osoba fizyczna może skutecznie czynić tylko wtedy, gdy nie utraciła zdolności do pełnienia tych obowiązków (art. 202 § 4 k.s.h.), np. w wyniku odwołania bądź rezygnacji ze sprawowania tej funkcji. Należy tu odnotować, że w skardze do Sądu wskazano (s. 2 i s. 3), że Skarżąca spółka nie posiada organów umocowanych do działania, ponieważ nie powołano w niej nowego zarządu po ustąpieniu z funkcji ostatniego członka tego organu. Sąd zauważa fakt, że ustalone jest w orzecznictwie, że w razie stwierdzenia nieprawidłowości w organie, które mają charakter usuwalny, Sąd zobowiązuje stronę do usunięcia braków w tym zakresie w wyznaczonym terminie lub podejmuje działania z urzędu, o których mowa w art. 31 § 1 p.p.s.a. Odrzucenie skargi z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron może nastąpić dopiero wtedy, gdy strona zostanie wcześniej wezwana do uzupełnienia takiego braku, przy czym wezwanie w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a. można wystosować wówczas, gdy brak w postaci zdolności sądowej daje się uzupełnić (zob. postanowienie z dnia 15 maja 2007 r. sygn. akt II FSK 261/07 CBOSA, Komentarz do art. 31 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, M. Niezgódka-Medek). Sąd odnotowuje zarazem, że chociaż p.p.s.a. nakazuje zawiesić postępowanie, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie (art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), to obowiązek taki dotyczy wyłącznie postępowań wszczętych skutecznie wniesioną skargą, a więc czyniącej zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Do takich wymogów należy m.in. wykazanie przez stronę skarżącą, że na dzień wniesienia skargi posiadała organ uprawniający do jej reprezentacji przed sądem administracyjnym. Stąd braki w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą mogą powodować dwojakie skutki uzależnione od momentu ich ujawnienia, tj. odrzucenie skargi bądź zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Jednakże braki istniejące w chwili wnoszenia skargi skutkują odrzuceniem skargi, a nie zawieszeniem postępowania (por.: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 3, Wolters Kluwer, Warszawa 2009, s. 103 -105 i 348). Sąd zauważa, że Skarżąca nie wykonała Zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 27 lipca 2015 r., doręczonego 17 sierpnia 2015 r., który wzywał o złożenie pełnomocnictwa uprawniającego (skutecznego) do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, ponieważ złożone pełnomocnictwo zostało udzielone 30 marca 2014 r., natomiast z oświadczeń złożonych w skardze do Sądu (jak też w trakcie postępowania administracyjnego) wynika, że Skarżąca nie wyłoniła organów uprawnionych do reprezentacji spółki. Sąd wskazuje, że stan ten wynika również z aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego. Zdaniem Sądu, pełnomocnictwo z 30 marca 2014 r., przy braku organów uprawnionych do reprezentacji spółki w dacie złożenia skargi, w sytuacji, kiedy Prezes Zarządu M. Z. , podpisujący pełnomocnictwo, nie piastował już funkcji Prezesa Zarządu, nie jest dokumentem uprawniającym do wniesienia skargi w imieniu Spółki. W ocenie Sądu, sygnalizowana okoliczność faktyczna, że w wyniku rezygnacji członka zarządu, Skarżąca spółka utraciła zdolność do podejmowania skutecznych czynności procesowych powoduje konieczność stwierdzenia przez Sąd, że skarga wniesiona przez skarżącą spółkę w dniu 19 czerwca 2015 r. nastąpiła w momencie, gdy spółka nie posiadała już organu uprawnionego do jej reprezentacji. W konsekwencji przyjąć należało, że skarga na opisaną powyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej nie zainicjowała skutecznie postępowania sądowoadministracyjnego, którego celem miała być kontrola legalności zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją postępowania (podatkowego). Nie został też usunięty brak w organie skarżącej spółki, uniemożliwiający jej działanie. W tym stanie rzeczy nie zaistniały podstawy faktyczne i prawne do zawieszenia tego postępowania, skarga podlegała, bowiem odrzuceniu. Mając, zatem na uwadze tak ukształtowane okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.