III SA/Wa 2063/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-11-27

Skład orzekający: Marta Waksmundzka – Karasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, złożony po terminie, może być rozpoznany, jeśli skarga została już odrzucona z powodu uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu lub złożenia wniosku o prawo pomocy?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych staje się bezprzedmiotowy, a postępowanie w tym przedmiocie podlega umorzeniu, jeśli skarga została już odrzucona z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku o prawo pomocy. Sąd nie może przywrócić terminu do złożenia wniosku o prawo pomocy w sytuacji, gdy skarga została odrzucona.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Wezwano ją do uiszczenia wpisu sądowego lub złożenia wniosku o prawo pomocy. Skarżąca złożyła wniosek o prawo pomocy po terminie, wskazując na chorobę i trudną sytuację finansową. Sąd odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku o prawo pomocy. Referendarz odmówił przyznania prawa pomocy. Skarżąca wniosła sprzeciw, przyznając się do uchybienia terminu, ale uzasadniając je chorobą. Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie udzielenia prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Waksmundzka – Karasińska, po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007, 2008 oraz zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2005, 2006, 2007 oraz 2008 roku postanawia: umorzyć postępowanie w przedmiocie udzielenia prawa pomocy. Pismem z dnia 15 lipca 2013 r. M. M. (zwana dalej: "Skarżącą") wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007, 2008 oraz zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2005, 2006, 2007 oraz 2008 roku. Zarządzeniem z dnia 27 sierpnia 2013 r. wezwano Skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od jej skargi w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca została również pouczona o prawie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącej w dniu 13 września 2013 r. Następnie w formularzu PPF z 16 września 2013 r. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Skarżąca wskazała, iż od kilku lat nie pracuje, gdyż nie pozwala jej na to stan zdrowia. Ponadto Skarżąca spłaca długi swojego męża i z powodu tychże zobowiązań nie posiada ubezpieczenia zdrowotnego. Skarżąca utrzymuje się z alimentów w łącznej kwocie 1.000 zł, które otrzymuje na jej dwie córki. W utrzymaniu Skarżącej pomagają jej rodzice będący emerytami. Skarżąca zamieszkuje w lokalu mieszkalnym rodziców o powierzchni 48 m2. Postanowieniem z dnia 7 października 2013 r. Sąd odrzucił skargę wniesioną przez Skarżącą w niniejszej sprawie, z uwagi na nie uzupełnienie przez Skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, gdyż siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, bądź złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy upływał dla Skarżącej z dniem 20 września 2013 r., natomiast Skarżąca nadała wniosek o przyznanie prawa pomocy w urzędzie pocztowym w dniu 21 września 2013 r., a zatem jeden dzień po upływie wyznaczonego terminu. Następnie referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z 21 października 2013 r. odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy. W piśmie stanowiącym sprzeciw od ww. orzeczenia referendarza sądowego Skarżąca przyznała, iż złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy po wyznaczonym terminie, jednakże wskazała, iż było to spowodowane jej chorobą z powodu której Skarżąca nie wychodzi całymi tygodniami ze swojego mieszkania. Ponadto w tym samym czasie również zachorowało młodsze dziecko Skarżącej. Opisywana sytuacja zdaniem Skarżącej uzasadnia jej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz 270 z późn. zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a", od orzeczenia referendarza sadowego w przedmiocie wniosku o udzielenie prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wskazać w tym miejscu należy, iż sprzeciw jest specyficznym rodzajem środka prawnego, który powoduje przejęcie kompetencji do rozpoznania i rozpatrzenia incydentalnej kwestii przyznania prawa pomocy przez sąd, nie zaś badanie prawidłowości zakwestionowanego postanowienia lub zarządzenia wydanego przez referendarza (postanowienie NSA z dnia 10 października 2011 r., II FZ 521/11). Odnosząc się do wniosku Skarżącej o udzielenie prawa pomocy Sąd zauważa, iż jedynym wymagalnym kosztem sądowym strony skarżącej na obecnym etapie postępowania byłby obowiązek uiszczenia wpisu od skargi, jednakże z uwagi na uchybienie przez Skarżącą terminowi do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz spowodowane tym faktem odrzucenie przez Sąd przedmiotowej skargi postanowieniem z dnia 7 października 2013 r., rozpoznanie wniosku Skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stało się bezprzedmiotowe. Biorąc zatem pod uwagę fakt, iż wniosek Skarżącej o przyznanie prawa pomocy jest bezprzedmiotowy, postępowanie zainicjowane tym wnioskiem podlega umorzeniu. Sąd zauważa również w tym miejscu, iż na obecnym etapie postępowania nie jest możliwe przywrócenie Skarżącej terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o co Skarżąca wnosi o w swoim piśmie stanowiącym sprzeciw od orzeczenia referendarza sądowego. Nie pozbawia to jednakże Skarżącej prawa do złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w razie podjęcia przez nią decyzji o kontynuowaniu sporu sądowego i ewentualnego złożenia skargi kasacyjnej na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 7 października 2013 r. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło