III SA/Wa 2072/07
WyrokWSA w Warszawie2008-12-02
Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Małgorzata Długosz-Szyjko, Aneta Trochim-Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne w administracji może obejmować zarzuty dotyczące zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, czy też ogranicza się wyłącznie do kwestii formalnoprawnych związanych z prawidłowością postępowania organu egzekucyjnego?Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne w administracji, uregulowana w art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ma na celu kontrolę formalnoprawną prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w zakresie stosowania i realizacji środków egzekucyjnych. Nie może ona służyć do kwestionowania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ani do podnoszenia zarzutów, które powinny być przedmiotem innych środków zaskarżenia, takich jak zarzuty na podstawie art. 33 u.p.e.a. czy wnioski o zwolnienie z egzekucji na podstawie art. 13 u.p.e.a.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które z kolei utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynności egzekucyjne. Skarżący kwestionował m.in. zajęcie kwoty wolnej od egzekucji na podstawie Kodeksu pracy oraz opieszałość postępowania w innej sprawie. Organy administracji uznały, że zarzuty te wykraczają poza zakres skargi na czynności egzekucyjne, która dotyczy wyłącznie kwestii formalnoprawnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Asesor WSA Aneta Trochim-Tuchorska (sprawozdawca), Protokolant Ewa Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] października 2007 r., nr [...] Minister Finansów, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej "kpa") oraz art. 17, art. 18, art. 23 i art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, ze zm.; dalej "u.p.e.a."), po rozpatrzeniu zażalenia K. M. (zwanego dalej Zobowiązanym lub Skarżącym), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych o nr: [...],[...],[...],[...] oraz [...] wystawionych przez Urząd Miejski w Z. obejmujących należności z tytułu podatków i opłat lokalnych.
Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności należnej Zobowiązanemu z tytułu odszkodowania od Skarbu Państwa - Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy w Z. z dnia [...] października 2006 r. sygn. akt [...]. Zawiadomienie o zajęciu doręczone zostało dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu [...] maja 2007 r., natomiast Zobowiązanemu wraz z odpisem tytułów wykonawczych o nr: [...],[...],[...] oraz [...] w dniu [...] maja 2007 r. Tytuł wykonawczy o nr [...] doręczono Zobowiązanemu w dniu [...] lutego 2007 r.
Wystąpienie Zobowiązanego z dnia [...] maja 2007 r., doprecyzowane pismem z dnia [...] czerwca 2007 r., zakwalifikowane zostało jako skarga na czynności egzekucyjne wniesiona w trybie art. 54 u.p.e.a. i rozpoznane przez Dyrektora Izby Skarbowej w B., który postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] oddalił skargę. Postanowienie to doręczone zostało Zobowiązanemu w dniu [...] czerwca 2007 r.
Na powyższe postanowienie Zobowiązany złożył zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i stwierdzenie niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego. Z treści uzasadnienia wynika, że Zobowiązany po raz kolejny stwierdza, że w postanowieniu brak jest odpowiedzi na postawione zarzuty dotyczące zajęcia kwot wolnych od zajęcia egzekucyjnego zgodnie z Kodeksem pracy, opieszałości postępowania w sprawie złożonego wniosku o zaniechanie poboru zaliczek na podatek dochodowy, zawyżenia należności podatkowych dochodzonych przez Urząd Miasta w Z., nieuwzględnienia wyłączeń okresów, za które naliczane są odsetki za zwłokę oraz sprzeczności z prawem decyzji wierzyciela.
Minister Finansów podzielił stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w B. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skarga na czynności egzekucyjne w trybie art. 54 u.p.e.a. przysługuje jedynie na czynności typu wykonawczego, nie przysługuje natomiast na czynności procesowe, polegające na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których organ egzekucyjny rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczestników postępowania. Organ nadzoru dokonuje zatem oceny czynności egzekucyjnej, badając czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego organ egzekucyjny wypełnił dyspozycje wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka.
Z akt sprawy wynika, że zgodnie z art. 7 u.p.e.a. został zastosowany jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt 12 lit. a) powołanej ustawy, tj. egzekucja z wierzytelności. Stosując ten środek organ egzekucyjny, na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a., dokonuje zajęcia wierzytelności przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności.
Zgodnie z treścią art. 89 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia organ egzekucyjny doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony.
Materiał dowodowy potwierdza, że w dniu [...] maja 2007 r. Zobowiązanemu został doręczony odpis zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych. Czynność egzekucyjna została zatem dokonana zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 89 u.p.e.a. W przedmiotowej sprawie nie dopatrzono się również uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Druk zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności odpowiada wzorowi ustalonemu dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541, ze zm.). Ww. zajęcie zostało podpisane przez uprawnionego pracownika organu egzekucyjnego i doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz Zobowiązanemu.
Minister Finansów podkreślił, że Dyrektor Izby Skarbowej w B. w zaskarżonym rozstrzygnięciu wyjaśnił Zobowiązanemu, iż sygnalizowane przez nią problemy nie mogą stanowić podstawy do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Kwestie bowiem dotyczące opieszałości Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. w wydawaniu decyzji w sprawie zaniechania poboru zaliczek na podatek dochodowy oraz dotyczące zasadności wydanej przez wierzyciela decyzji będącej podstawą wystawienia tytułów wykonawczych i jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, wykraczają poza zakres tego postępowania i nie mogą podlegać ocenie w trybie postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne.
W ocenie organu odwoławczego organ nadzoru dokonał prawidłowej oceny zaskarżonej czynności egzekucyjnej w zakresie mogącym podlegać ocenie w tym trybie. Organ nadzoru uzasadniając rozstrzygnięcie słusznie ustosunkował się jedynie do tych zagadnień, które podlegają rozpatrzeniu w tym postępowaniu. Należy podkreślić, że Dyrektor Izby Skarbowej w B. wydając postanowienie nie mógł wykroczyć poza zakres przedmiotowy prowadzonego postępowania.
Ponadto zauważył, że organ egzekucyjny prowadzi postępowanie na rzecz wierzyciela i na podstawie sporządzonego przez niego tytułu wykonawczego. Tym samym nie jest upoważniony do oceny zasadności jego żądań. Zgodnie bowiem z treścią art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Zdaniem Ministra Finansów brak jest zatem podstaw do zmiany stanowiska zawartego w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2006 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie powyższego postanowienia Ministra Finansów. Skarżący stwierdził, że z uzasadnienia postanowienia wynika bezkarność Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. w związku z nieuzasadnionym przeciąganiem postępowania w sprawie zwolnienia z poboru zaliczki na podatek dochodowy. Podniósł, iż zajęta kwota jest wolna od egzekucji na podstawie art. 871 Kodeksu pracy. Wskazał, że merytoryczne uzasadnienie skargi zawarł w pismach kierowanych do Izby Skarbowej w B. oraz Ministra Finansów.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Na rozprawie w dniu [...] grudnia 2008 r. Skarżący podniósł ponadto, że wysokość przyznanego mu przez Sąd odszkodowania z tytułu dyskryminacji w postępowaniu o zatrudnienie odpowiadało wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. W dniu dokonania zajęcia odszkodowanie to było niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zdaniem Skarżącego przepisy Kodeksu pracy traktują przedmiotowe odszkodowanie jako wynagrodzenie za pracę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W związku z tym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności orzeczenia.
Kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie poddane zostało postanowienie Ministra Finansów w sprawie skargi na czynności egzekucyjne dokonane przez organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] oraz z dnia [...] maja 2007 r. o nr: [...],[...],[...] i [...].
Jak wynika z akt sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. prowadzi wobec Skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie wystawionego przez Urząd Miasta Z. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. obejmującego należności z tytułu podatków lokalnych. Odpis tego tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z tytułu zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym został doręczony Skarżącemu w dniu [...] lutego 2007 r. Po otrzymaniu powyższego odpisu tytułu wykonawczego Skarżący wniósł zarzuty na podstawie art. 33 u.p.e.a., które zostały rozpoznane przez organ egzekucyjny - Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r., nr [...].
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. prowadzi wobec Skarżącego postępowanie egzekucyjne także na podstawie wystawionych przez Urząd Miasta Z. tytułów wykonawczych nr: [...],[...],[...] i [...] z dnia [...] maja 2007 r. obejmujących należności z tytułu podatków lokalnych. Odpisy powyższych tytułów wykonawczych zostały doręczone Skarżącemu w dniu [...] maja 2007 r. (wtorek) wraz z zawiadomieniem z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] o zajęciu wierzytelności należnej Zobowiązanemu z tytułu odszkodowania od Skarbu Państwa - Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy w Z. z dnia [...] października 2006 r. sygn. akt [...]. Powyższym zawiadomieniem objęte zostały także należności wynikające z tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r.
Z powyższego wynika, że siedmiodniowy termin do wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] maja 2007 r. o nr: [...],[...],[...] i [...] upływał w dniu [...] maja 2007 r. (wtorek), a w postępowaniu prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lutego 2007 r., nr: [...] upływał w dniu [...] lutego 2007 r. Natomiast czternastodniowy termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego tj. zajęcia innych wierzytelności pieniężnych - wobec doręczenia w dniu [...] maja 2007 r. zawiadomienia o zajęciu z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] - upływał w dniu [...] maja 2007 r.
W dniu [...] maja 2007 r. Skarżący złożył w Urzędzie Skarbowym w Z. pismo z dnia [...] maja 2007 r. skierowane do Dyrektora Izby Skarbowej w B. W piśmie tym wniósł o "uchylenie postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. nr [...] z dnia [...].05.2007 r. oraz postanowienia z dnia [...].05.2007 r., nr [...] w przedmiocie postępowania egzekucyjnego i stwierdzenie niedopuszczalności w/w postępowań egzekucyjnych". W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że w postanowieniu brak jest odpowiedzi na postawione zarzuty dotyczące zajęcia kwot wolnych od zajęcia egzekucyjnego zgodnie z Kodeksem pracy, opieszałości postępowania w sprawie złożonego wniosku o zaniechanie poboru zaliczek na podatek dochodowy, zawyżenia należności podatkowych dochodzonych przez Urząd Miasta w Z., nieuwzględnienia wyłączeń okresów, za które naliczane są odsetki za zwłokę oraz sprzeczności z prawem decyzji wierzyciela. Podkreślił, że w postępowaniu egzekucyjnym wszczętym w dniu [...] maja 2007 r. organ egzekucyjny popełnił identyczne naruszenia prawa jak w poprzednim postępowaniu ([...]). Organ ten dokonał zajęcia kwoty wolnej od zajęcia egzekucyjnego na podstawie art. 871 Kodeksu pracy. Na podstawie wyroku Sądu zostało mu przyznane odszkodowanie za przejaw dyskryminacji w wysokości płacy minimalnej, które wolne jest od egzekucji.
W związku z charakterem podnoszonych zarzutów w piśmie z dnia [...] maja 2007 r., jak również fakt, że zostało one wniesione po upływie siedmiodniowego terminu do wniesienia zarzutów w trybie art. 33 u.p.e.a. - organ nadzoru pismem z dnia [...] maja 2007 r. wezwał Skarżącego do sprecyzowania żądania i wyjaśnienia charakteru złożonego środka zaskarżenia w zakresie wniosku dotyczącego zawiadomienia o zajęciu z dnia [...] maja 2007 r., nr [...]. W wezwaniu tym organ poinformował, że pismo to zostało złożone po upływie terminu do wniesienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W związku z tym niezbędne jest wyjaśnienie, czy powinno być ono rozpoznane jako wniosek o zwolnienie z egzekucji na podstawie art. 13 u.p.e.a. czy też jako inna instytucja przewidziana w tej ustawie.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie Skarżący w piśmie z dnia [...] czerwca 2007 r. potwierdził wniesienie powyższego pisma w dniu [...] maja 2007 r. i oświadczył, że zastosował się do pouczenia zawartego w zawiadomieniu o zajęciu praw majątkowych wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. dotyczącego terminu wynoszącego 14 dni.
Wskazane przez Skarżącego pouczenie zawarte w zawiadomieniu o zajęciu z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] dotyczy możliwości wniesienia w terminie 14 dni skargi na czynności egzekucyjne, na podstawie art. 54 u.p.e.a. Zauważyć należy, że pouczenie o prawie wniesienia zarzutów w terminie 7 dni zawarte jest w treści tytułu wykonawczego.
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić zatem należy, że Dyrektor Izby Skarbowej w B. zasadnie potraktował pismo skierowane do organu nadzoru - Dyrektora Izby Skarbowej w B., wniesione przez Skarżącego w dniu [...] maja 2007 r., jako skargę na czynności egzekucyjne, zwłaszcza że wniesiono je przed upływem terminu do jej wniesienia, a już po upływie terminu do wniesienia zarzutów. Podkreślić także należy, że z uwagi na podnoszenie przez Skarżącego okoliczności, iż dana wierzytelność jest zwolniona z egzekucji Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] przekazał powyższe pismo także organowi egzekucyjnemu - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Z. celem rozpoznania go jako wniosku o zwolnienie z egzekucji przedmiotowego odszkodowania.
Wskazać przede wszystkim należy, że zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. przez czynność egzekucyjną rozumienie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Środki egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych zostały zdefiniowane w art. 1a pkt 12 lit. a) powołanej ustawy. Wśród tych środków egzekucyjnych jest między innymi egzekucja z innych wierzytelności pieniężnych. W świetle powyższego wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania i zrealizowania egzekucji z innych wierzytelności pieniężnych stanowią czynności egzekucyjne.
Stosownie do treści art. 54 u.p.e.a. w ramach skargi na czynności egzekucyjne, której zasadność była przedmiotem oceny w niniejszej sprawie, można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. Nie można natomiast podnosić zarzutów, które są podstawą wniesienia innego środka zaskarżenia. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się, że skarga z art. 54 u.p.e.a. nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu (por. R. Hauser i Z. Leoński - Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Warszawa 1992 r. s. 84.; wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 827/99, LEX nr 43032; wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1999 r. sygn. akt III SA 4503/97, ONSA 2000/1/20). Nie bez znaczenia jest tutaj niewątpliwie okoliczność, że organem właściwym do rozpoznania skargi na czynności egzekucyjne jest organ nadzoru (art. 54 § 5 u.p.e.a.), którym wobec naczelnika urzędu skarbowego jest dyrektor izby skarbowej.
Skarga na czynności egzekucyjne nie może zatem dotyczyć okoliczności, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Organem właściwym do rozpoznania zarzutów jest organ egzekucyjny - naczelnik urzędu skarbowego.
W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegać mogły więc wyłącznie kwestie formalnoprawne dotyczące prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego w związku z dokonywaniem czynności egzekucyjnych na podstawie art. 89 u.p.e.a.
Z tego też względu organy nadzoru związane przedmiotowym zakresem sprawy nie mogły wypowiedzieć się co do zarzutów dotyczących istnienia, wymagalności egzekwowanego obowiązku oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Argumentacja w tym zakresie mogła być przedmiotem zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 33 u.p.e.a.) lub postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 u.p.e.a.). Jak słusznie podniósł także Dyrektor Izby Skarbowej przestrzeganie zasady poszanowania minimum egzystencji w postępowaniu egzekucyjnym ustawodawca gwarantuje natomiast w art. 13 u.p.e.a. Upoważnia on zobowiązanego do złożenia wniosku o zwolnienie spod egzekucji określonych składników majątkowych.
W rozpoznanych sprawach organy zatem w sposób trafny wskazywały na opisaną specyfikę skargi, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a. podkreślając, że skarga ta nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia w stosunku do innych środków zaskarżenia przewidzianych w u.p.e.a.
Zważyć trzeba, że organy nadzoru nie kwestionowały prawa Skarżącego do wniesienia skargi na dokonane przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjne. Jak wynika z akt sprawy organy dokonały oceny prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia innej wierzytelności pieniężnej. Organy obydwu instancji w wydanych w sprawie postanowieniach wykazały, że w sprawie zastosowano środek egzekucyjny przewidziany w ustawie, oraz że podjęto prawidłowe czynności w celu zastosowania tego środka. Rozstrzygnięcia organów w tym zakresie prawa nie naruszały, gdyż w sprawie zastosowano środek egzekucyjny wymieniony w art. 1a pkt 12 lit a) u.p.e.a. Przy stosowaniu tego środka organ egzekucyjny nie naruszył przepisów art. 89 u.p.e.a.
Ponadto wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie kontroli organu nadzoru poddane zostały czynności organu egzekucyjnego zmierzające do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci egzekucji z wierzytelności pieniężnej, o której mowa w art. 89 u.p.e.a., czyli z innych wierzytelności pieniężnych niż określone w art. 72-85 u.p.e.a. W sprawie tej nie zostało dokonane zajęcie wynagrodzenia za pracę. Zwrócić należy bowiem uwagę, że w myśl art. 1a pkt 17 u.p.e.a. ilekroć w ustawie jest mowa o wynagrodzeniu - rozumie się przez to wynagrodzenia oraz niewyłączone spod egzekucji inne świadczenia pieniężne związane z pracą lub funkcją wykonywaną przez zobowiązanego na podstawie stosunku pracy oraz innej podstawie, jeżeli z tego tytułu zobowiązany otrzymuje okresowe świadczenia pieniężne. Okoliczność, że - stosownie do treści art. 183d Kodeksu pracy - wysokość odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu nie może być niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę - nie oznacza, że przyznane Skarżącemu odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w toku naboru pracowników do Urzędu Skarbowego w Z. stanowi wynagrodzenie, o którym mowa w art. 1a pkt 17 i art. 72 u.p.e.a. oraz w Dziale Trzecim Kodeksu pracy. W związku z tym przepis art. 183c Kodeksu pracy, dotyczący wynagrodzenia za pracę, także nie dotyczy odszkodowania przyznanego Skarżącemu. Stąd w sprawie nie miały zastosowania przepisy art. 87 i art. 871 Kodeksu pracy, mające zastosowanie w przypadku egzekucji z wynagrodzenia za pracę.
Zauważyć należy także, iż organ nadzoru dokonywał w niniejszej sprawie jedynie oceny działań podejmowanych przez organ egzekucyjny zmierzających do zastosowania egzekucji z wierzytelności pieniężnej. Jedynymi działaniami podjętymi przez organ egzekucyjny było wystawienie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności oraz doręczenie tego zawiadomienia dłużnikowi zajętej wierzytelności i Skarżącemu, któremu jednocześnie doręczono odpisy tytułów wykonawczych. Poza oceną dokonywaną przez organ nadzoru pozostawały natomiast czynności podejmowane przez dłużnika zajętej wierzytelności po dokonaniu zajęcia przez organ egzekucyjny. Skarga, o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a. przysługuje bowiem jedynie na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora, a nie na czynności dokonywane przez dłużnika zajętej wierzytelności.
Zdaniem Sądu organy prawidłowo stwierdziły, że wniesiona przez Skarżącego skarga na czynności egzekucyjne jest niezasadna.
Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się także w przedmiotowej sprawie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organy nadzoru prawidłowo uznały, że wniesiona przez Skarżącego skarga na czynności egzekucyjne podlegała oddaleniu.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło