III SA/Wa 2141/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-10
Skład orzekający: Jolanta Sokołowska, Małgorzata Długosz-Szyjko, Aneta Lemiesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły zwrotu wydatków na zakup bali drewnianych na konstrukcję domu, opierając się wyłącznie na braku ich wymienienia w obwieszczeniu Ministra Infrastruktury, bez zbadania historycznych stawek VAT i umożliwienia stronie czynnego udziału w procesie klasyfikacji?Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły zasady postępowania podatkowego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Ograniczyły się do analizy wykazu materiałów budowlanych, nie badając historycznych stawek VAT ani nie zapewniając stronie czynnego udziału w procesie klasyfikacji materiałów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwrot wydatków na zakup materiałów budowlanych, wskazując kwotę ponad 35.000 zł. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość zwrotu wydatków na zakup bali drewnianych na konstrukcję domu, uznając, że nie spełniają one warunków ustawy o zwrocie wydatków. Spór dotyczył klasyfikacji materiałów według Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) oraz ich ujęcia w wykazach materiałów budowlanych uprawniających do zwrotu. Po decyzji organu pierwszej instancji odmawiającej zwrotu większości kwoty, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał ją w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom brak merytorycznego uzasadnienia, błędną klasyfikację i brak wyjaśnienia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2013 r., stwierdził, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz J. L. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Aneta Lemiesz (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi J.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz J. L. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 12 grudnia 2012 r. J. L., dalej jako “Skarżący", złożył w Urzędzie Skarbowym W. wniosek w sprawie zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, wskazując w nim należną kwotę zwrotu w wysokości 35.025 zł.
Pismem z dnia 25 lutego 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. zwrócił się do firmy B. sp. z o. o. z prośbą o udzielenie pisemnej informacji dotyczącej symbolu Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (dalej “PKWiU") na materiały sprzedane według przedłożonych przez Skarżącego faktur VAT oraz wyszczególnienie materiałów wchodzących w ich skład. Z odpowiedzi wynika, iż przedstawione przez Skarżacego faktury dokumentują zakup elementów drewnianych w formie bali, z przeznaczeniem na konstrukcję ścian domu, oznaczonych symbolem PKWiU 16, co oznaczało, iż było to drewno przetarte na konstrukcje ścian domu.
Pismem z dnia 13 marca 2013 r. organ podatkowy pierwszej instancji wystąpił do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi z prośbą, o sklasyfikowanie - poprzez podanie symbolu PKWiU - produktu opisanego jako: bale drewniane, lite, toczone, okrągłe, z syberyjskiego drzewa cedrowego o średnicy 32 cm, o różnych długościach, będących produktem gotowym, przeznaczonym do budowy (złożenia) domu z bala. W opinii z dnia 11 kwietnia 2013 r. wskazano, że zgodnie z zasadami metodycznymi PKWiU, wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. (Dz. U. Nr 207, poz. 1293, z późn. zm.), wytoczone lite bale drewniane z drzewa cedrowego o średnicy 32 cm mieszczą się w grupowaniu PKWiU 16.23.19.0 ,,Wyroby stolarskie i ciesielskie z drewna, gdzie indziej niesklasyfikowane". Natomiast w związku z § 3 powołanego rozporządzenia, zgodnie z którym do celów podatkowych do dnia 31 grudnia 2010 r. stosowana była PKWiU wprowadzona rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. (Dz. U. Nr 42, poz. 264, z późn. zm), ww. wyrób mieścił się w grupowaniu PKWiU 20.30.13-00.21 ,,Elementy ścienne zewnętrzne budynków i obiektów budowlanych z drewna".
W dniu 11 kwietnia 2013 r. Skarżący skorygował przedłożone razem z wnioskiem załączniki, określając nową kwotę zwrotu, tj. 38.372.00 zł.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r Naczelnik Urzędu Skarbowego W. określił Skarżącemu kwotę zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w wysokości 2.151,00 zł. W uzasadnieniu Organ stwierdził, iż nie wszystkie poniesione przez Skarżącego wydatki spełniają warunki uprawniające do otrzymania zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych, o których mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, poz. 1468 z późn. zm.). Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nie uwzględnił wydatków poniesionych na zakup drewnianych elementów konstrukcyjnych domu w postaci drewnianych bali.
Pismem z dnia 24 kwietnia 2013 r. Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji, której zarzucił:
- brak merytorycznego uzasadnienia niezakwalifikowania gotowej konstrukcji domu z bala drewnianego jako elementów budynku z drewna, do grupowania PKWiU 20.30.13.- 00.21;
- brak uzasadnienia zakwalifikowania zakupionej konstrukcji domu do grupowania PKWiU 16.23.19.0;
- błędne przyjęcie, iż elementy domu drewnianego wykonane zgodnie z projektem i balizacją, mieszczą się w grupowaniu PKWiU 16.23.19.0 “wyroby stolarskie i ciesielskie z drewna, gdzie indziej nie sklasyfikowane''.
W uzasadnieniu Skarżący zarzucił, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nie dopełnił ustawowego obowiązku w zakresie właściwej klasyfikacji wyrobów, a tym samym prawidłowego naliczenia zwrotu podatku VAT. Zdaniem Skrżącego organ podatkowy pierwszej instancji ciążące na nim w tym zakresie obowiązki przerzucił, działając bez podstawy prawnej, na inne podmioty, w tym GUS i firmę B. sp. z o.o., co świadczy o dążeniu do niewypłacenia podatku VAT. Skarżący wskazał, że zakupione przez niego materiały budowlane należało klasyfikować do pozycji PKWiU ex 20.10.21-10.90 "drewno iglaste kształtowane w sposób ciągły (łącznie), pozostałe z wyłączeniem nasyconego". Skarżący podniósł, iż organ podatkowy pierwszej instancji wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie nie ustalił ,,we własnym zakresie" prawidłowego kodu PKWiU, opierając się na ,,niespójnych informacjach i sprzecznym stanowisku" Głównego Urzędu Statystycznego w Łodzi. Tym samym w niniejszej sprawie nie ustalono prawidłowego stanu faktycznego, ponieważ Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nie wyjaśnił, jaki produkt został faktycznie ujęty na nieuwzględnionych fakturach VAT. Skarżący stwierdził również, iż przed wydaniem decyzji został telefonicznie poinformowany przez pracownika urzędu skarbowego, iż cyt.: ,.(...) stawka podatku VAT przed wejściem do EU była 3%, nie wiem dlaczego w dniu decyzji okazała się zupełnie inna".
Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż zakupione przez Skarżącego elementy konstrukcyjne domu w postaci drewnianych bali nie zostały ujęte w wykazie będącym załącznikiem do obwieszczenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 września 2010 r. w sprawie ogłoszenia obowiązującego od 1 stycznia 2011 r. wykazu materiałów budowlanych, które do dnia 30 kwietnia 2004 r. były opodatkowane stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7%, a od dnia 1 maja 2004 r. są opodatkowane podatkiem VAT (Dz. Urz. Min Infrastruktury z 2010 r. Nr 11, poz. 35), a co za tym idzie nie spełniają warunku uprawniającego do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych, o których mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym. Wskazał, iż organ podatkowy pierwszej instancji, działając w myśl art. 122 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; - dalej "O.p."), podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W celu ustalenia prawidłowego kodu PKWiU zakupionych przez Skarżącego elementów konstrukcyjnych domu, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. zwrócił się do firmy B. sp. z o.o. z wezwaniem do uszczegółowienia opisu sprzedanego Podatnikowi wyrobu. Następnie, jak wynika z wezwania z dnia 13 marca 2013 r., organ podatkowy pierwszej instancji przesłał otrzymaną odpowiedź do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Głównego Urzędu Statystycznego z Łodzi, z prośbą o wskazanie właściwej klasyfikacji PKWiU dla tego produktu.
W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z zarzutem, że w prowadzonym postępowaniu nie wyjaśniono jaki produkt został faktycznie zakupiony przez Skarżącego i do jakiego grupowania PKWiU jest on klasyfikowany. Podniósł, iż organy podatkowe nie są uprawnione do dokonywania klasyfikacji wyrobów i usług. Jak wynika bowiem z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 29.06.1995 r. o statystyce publicznej (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 591 z późn. zm.) klasyfikacje i nomenklatury są opracowywane przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w porozumieniu z właściwymi naczelnymi organami administracji państwowej. Natomiast ustawowym obowiązkiem organów podatkowych w ww. zakresie jest jedynie dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. W niniejszej sprawie działanie to polegało w szczególności na ustaleniu jaki produkt został nabyty przez Podatnika i do jakiego grupowania PKWiU jest on klasyfikowany. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej Organ podatkowy pierwszej instancji miał przy tym wszelkie podstawy prawne, aby w celu uzyskania tych informacji zwrócić się zarówno do sprzedawcy wyrobu, jak i Głównego Urzędu Statystycznego. Działania te wynikały wprost z obowiązku nałożonego przywołanym wyżej art. 122 O.p. oraz były zgodne z art. 155 § 1 O.p. stanowiącym, iż organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia wyjaśnień, zeznań lub dokonania określonej czynności osobiście, przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym, mając na uwadze, iż zgodnie z art. 180 § 1 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem Organ odwoławczy stwierdził, że uzyskane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. informacje mogą stanowić podstawę wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. odnosząc się do zarzutu oparcia wydanego rozstrzygnięcia na "niespójnych informacjach i sprzecznym stanowisku" Głównego Urzędu Statystycznego w Łodzi, stwierdził, iż nie znajduje on potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Wskazał, iż z udzielonej organowi podatkowemu pierwszej instancji odpowiedzi jednoznaczna wynika, iż wyrób opisany przez firmę B. sp. z o. o., zaklasyfikowany zgodnie z zasadami metodycznymi PKWiU, wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, mieści się w grupowaniu PKWiU 16.23.19.0, a przed 1 stycznia 2011 r. był on klasyfikowany, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług do grupowania PKWiU 20.30.13-00.21.
Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, iż obowiązujący do 31 grudnia 2010 r. wykaz materiałów budowlanych, których zakup uprawniał do otrzymania zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, zawarty był w załączniku do obwieszczenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 30 grudnia 2005 r. w sprawie ogłoszenia wykazu materiałów budowlanych, które do dnia 30 kwietnia 2004 r. były opodatkowane stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7%, a od dnia 1 maja 2004 r. są opodatkowane podatkiem VAT (Dz. Urz. MTiB z 2006 r. nr 1, poz. 1, dalej “MTiB"). Zastosowana w ww. wykazie symbolika PKWiU odpowiadała Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Organ podkreślił, iż od 1 stycznia 2011 r. obowiązuje wykaz Ministra Infrastruktury, który opiera się na symbolach Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Tym samym, w udzielonej organowi podatkowemu pierwszej instancji odpowiedzi, Departament Metodologii, Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystycznego podał grupowanie zakupionego przez Skarżącego wyrobu zgodne z aktualnie obowiązującą PKWiU (kod 16.23.19.0), jak i odpowiadające mu grupowanie PKWiU stosowanej do dnia 31 grudnia 2010 r. (kod 20.30.13-00.21). Organ odwoławczy podkreślił, iż wnioski o zwrot niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym złożone po dniu 31 grudnia 2010 r. są rozpatrywane na podstawie nowego wykazu Ministra Infrastruktury, bez względu na to czy faktury dokumentujące zakup materiałów budowlanych wystawione zostały w 2011 r., czy wcześniej i czy zawierają symbole PKWiU z 2008 r. czy z 1997 r. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż grupowanie 16.23.19.0 nie zostało umieszczone w wykazie Ministra Infrastruktury, a grupowanie 20.30.13-00.21 nie zostało ujęte w wykazie MTiB. Zdaniem Organu oznacza to, że niezależnie od stanu prawnego, w którym rozpatrywana byłaby niniejsza sprawa, Skarżącemu nie przysługiwałby częściowy zwrot wydatków poniesionych na zakup bali drewnianych na konstrukcje ścian domu. W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż rozstrzygnięcie organu podatkowego pierwszej instancji wydano w oparciu o wiarygodny i wewnętrznie spójny materiał dowodowy. W ocenie Organu odowławczego zasadnie uznano, iż wydatek poniesiony na zaklasyfikowane do grupowania PKWiU 16.23.19.0 bale drewniane na konstrukcję ścian domu nie podlega zwrotowi, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownistwem mieszkaniowym.
Organ odwoławczy podkreślił, iż nawet przy odrzuceniu uzyskanych wyjaśnień Departamentu Metodologii, Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystyczne i przyjęciu stanowiska Skarżacego, iż zakupione przez niego materiały budowlane należy zaklasyfikować do pozycji PKWiU ex 20.10.21-10.90 "Drewno iglaste kształtowane w - sposób ciągły (łącznie), pozostałe z wyłączeniem nasyconego" wymienionej pod pozycją 11 w Wykazie materiałów budowlanych objętych zwrotem VAT, to i tak, poniesione wydatki także nie podlegałyby zwrotowi. Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, iż Skarżący powołał się na wykaz MTiB, który obowiązywał do dnia 31 grudnia 2010 r. i został zastąpiony wykazem Ministra Infrastruktury, na potrzeby którego stosuje się PKWiU wprowadzoną rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. Wskazał, iż w obowiązującym stanie prawnym materiały klasyfikowane poprzednio do grupowania PKWiU 20.10.21-10.90 należy obecnie klasyfikować do grupowania 16.10.21.0 "Drewno kształtowane w sposób ciągły wzdłuż dowolnej krawędzi lub powierzchni, włączając niepołączone drewniane materiały podłogowe oraz wałki i listwy przypodłogowe". Organ odwoławczy stwierdził, iż w wykazie Ministra Infrastruktury w pozycji 4 widnieje symbol ex 16.10.21.0. który obejmuje "Drewno kształtowane w sposób ciągły wzdłuż dowolnej krawędzi lub powierzchni, włączając niepołączone drewniane materiały podłogowe oraz wałki i listwy przypodłogowe - wyłącznie:
• tarcica podłogowa strugana z drewna iglastego;
• listwy przyścienne z drewna iglastego;
• kostka brukowa z drewna iglastego i liściastego, inna niż nasycona:
• drewno iglaste pozostałe nienasycone (łącznie z klepkami i listwami na parkiet, niepołączonymi), inne niż boazeria, tarcica podłogowa nasycona, listwy przyścienne nasycone;
• drewno liściaste nienasycone pozostałe, inne niż listwy i ramy do obrazów, boazeria;
• klepki, listwy i fryzy na parkiet z drewna liściastego (obrobione)".
Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż zgodnie z objaśnieniem umieszczonym pod ww. wykazem dopisek "ex" przed symbolem PKWiU wskazuje, że zakres wyrobów objętych wykazem jest węższy niż określony w danym grupowaniu PKWiU. Zdaniem Organu oznacza to, iż jedynymi materiałami mieszczącymi się w ramach grupowania PKWiU 16.10.21.0, których zakup uprawnia do zwrotu części wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, są: tarcica, listwy, kostka brukowa, drewno iglaste, klepki, listwy i fryzy. W grupowaniu tym nie ujęto bali drewnianych na konstrukcję ścian domu, ani gotowej konstrukcji domu z bala drewnianego, o której Skarżący wspomniał w odwołaniu. Wobec powyższego w ocenie Organu, nawet uznając (wbrew zebranemu w sprawie materiałowi dowodowemu), iż bale drewniane na konstrukcję ścian domu powinny być klasyfikowane do grupowania PKWiU 16.10.21.0, to i tak należałoby stwierdzić, iż poniesiony na nie wydatek nie podlega zwrotowi, ponieważ wyrób ten nie został wymieniony w pozycji 4 wykazu Ministra Infrastruktury.
Odnosząc się do zarzutu braku uzasadnienia zakwalifikowania zakupionej konstrukcji domu do grupowania PKWiU 16.23.19.0 Dyrektor Izby Skarbowej w W. wyjaśnił, że organy podatkowe nie dokonują klasyfikacji wyrobów i usług, a jedynie ustalają w oparciu o zebrany materiał dowodowy do jakiego grupowania PKWiU zostały one zaliczone i czy grupowanie to zostało wymienione w wykazie Ministra Infrastruktury. Zaznaczył, iż w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. jednoznacznie wskazano, iż zgodnie z pismem Departamentu Metodologii, Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystycznego do 31 grudnia 2010 r. lite bale drewniane mieściły się w grupowaniu PKWIU 20.30.13-00.21, któremu obecnie odpowiada grupowanie PKWiU 16.23.19.0. Organ podatkowy pierwszej instancji, nie mając żadnych podstaw by odmówić powyższemu stanowisku wiarogodności, przyjął je za podstawę wydanego rozstrzygnięcia, wskazując w jego uzasadnieniu, iż grupowanie PKWiU 16.23.19.0 nie zostało umieszczone w wykazie Ministra Infrastruktury. W tym kontekście za niezrozumiały Organ uznał zarzut odnośnie braku cyt.: “(...) uzasadnienia nie zakwalifikowania przez US zakupionej przeze mnie gotowej konstrukcji domu z bala drewnianego jako elementów budynku z drewna zgodnie z PKWiU 20.30.13-00.21". Organ odnosząc się do zarzutu, iż przed wydaniem przedmiotowej w sprawie decyzji Skarżący został telefonicznie poinformowany, że stawka podatku VAT na bale drewniane przeznaczone na budowę budynku mieszkalnego wynosiła 3 %. Wskazał, iż powyższe znajduje potwierdzenie w znajdującej się w aktach sprawy adnotacji służbowej z dnia 9 kwietnia 2013 r. Wynika z niej również, iż pracownik urzędu skarbowego poinformował Skarżącego, że udzielane jej informacje są oparte jedynie na wstępnych ustaleniach Głównego Urzędu Statystycznego w Warszawie, a ostateczna opinia zostanie dopiero potwierdzona pisemnie w dniu 11 kwietnia 2013 r. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej udzielając ww. informacji organ podatkowy pierwszej instancji działał w oparciu o posiadaną na dzień 9 kwietnia 2013 r. wiedzę. Jednakże ostateczne ustalenia w tej sprawie zostały poczynione dopiero w oparciu o rozstrzygającą odpowiedź Departamentu Metodologii. Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystycznego, udzieloną w piśmie z dnia 11 kwietnia 2013 r.
W skardze na powyższą decyzję Skarżący zarzucił, iż organy obu instancji nie przedstawiły dowodów dlaczego materiał na budowę jego domu został zakwalifikowany tak, by nie było podstaw zwrotu podatku VAT. Podniósł, iż w wykazie materiałów budowlanych objętych zwrotem VAT, poz. 11 określona jest jako ex 20.10.21-10.90, tj. "Drewno iglaste kształtowane w sposób ciągły pozostałe z wyjątkiem nasyconego". Podkreślił, iż właśnie taki materiał dostarczyła mu firma B. sp. z o.o. na budowę jego domu. W ocenie Skarżącego zakwalifikowana przeze niego konstrukcja domu mieści się w grupowaniu 16.10.21.0 "Drewno kształtowane w sposób ciągły wzdłuż dowolnej krawędzi lub powierzchni, włączając niepołączone drewniane materiały podłogowe oraz wałki i listwy przypodłogowe" 20.10.21-10.00, 20.10.21-53.00, 20.10.21-55.00, a nie jak to zostało podane przez Dyrektora Izby Skarbowej - 16.23.19.0, jako wyroby stolarskie i ciesielskie z drewna, gdzie indziej niesklasyfikowane 20.30.13-00.10, 20.30.13-00.20, 20.30.13-00.30, 20.30.13-00.40, 20.30.13-00.90. Skarżący wskazał, iż w trakcie obowiązywania ustawy zmieniła się klasyfikacja i stąd możliwa jest różna interpretacja. W ocenie Skarżącego przepisy są nieprecyzyjne i niejednoznaczne. Zdaniem Skarżącego bale drewniane na konstrukcję domu zostały zakwalifikowane do grupowania nie podlegającego zwrotowi VAT w celu uniemożliwienia mu odzyskania zwrotu nadpłaconego podatku VAT.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Kontroli Sądu poddana została decyzja w przedmiocie określenia kwoty zwrotu wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, poniesionych przez Skarżącego.
W ocenie Sądu ograniczony zakres przedmiotowy ustawy o zwrocie wydatków nie budzi najmniejszych wątpliwości. Wynika to z treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, poz. 1468 z późn. zm.), stanowiącego iż reguluje ona zasady zwrotu osobom fizycznym części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych przez te osoby w związku z budową i remontem budynku mieszkalnego lub jego części.
W świetle tego przepisu wydatki objęte zwrotem muszą być wydatkami poniesionymi na zakup materiałów budowlanych, a nadto muszą pozostawać w związku z budową lub remontem budynku mieszkalnego, które to czynności określane są przez podmiot ubiegający się o zwrot w stosownym wniosku.
Organy podatkowe zakwestionowały wydatki poniesione przez Skarżącego na zakup bali drewnianych do budowy domu. W tym zakresie pomiędzy stronami trwa spór - opisany w części historycznej uzasadnienia - co do klasyfikacji tych materiałów oraz prawa Skarżącego do otrzymania zwrotu poniesionych na ten cel wydatków.
W ocenie Sądu obowiązek działania w sposób budzący zaufanie do organów i w sposób zapewniający podatnikowi czynny udział w postępowaniu nakazywały aby organy podatkowe zapewniły Skarżącemu udział w formułowaniu wniosku do Głównego Urzędu Statystycznego o wydanie opinii w sprawie klasyfikacji tych materiałów, a przynajmniej umożliwiły mu weryfikację treści pytania kierowanego do ww. urzędu, skoro opinii klasyfikacyjnej GUS organy podatkowe przydają zasadnicze dla sprawy znaczenie dowodowe. O tę opinię (stanowisko podatnika) upominał się także Urząd Statystyczny w Łodzi w piśmie z dnia 7 marca 2013 r. Zdaniem Sądu tylko takie zachowanie będzie realizowało zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, którego istotą jest to, by uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jego stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę.
Tak więc w ponownym postępowaniu najpierw z udziałem Skarżącego należy ustalić prawidłową klasyfikację materiałów budowlanych przez niego zakupionych.
Sam jednak związek określonych materiałów budowlanych z budową budynku mieszkalnego byłby w sprawie niewystarczający, ponieważ ustawa o zwrocie wydatków ustanawia również inny - podstawowy - warunek jej zastosowania do konkretnego wydatku.
Mianowicie, stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy o zwrocie wydatków, wydatek na zakup określonego materiału budowlanego podlega zwrotowi, jeżeli materiał ten do dnia 30 kwietnia 2004 r. opodatkowany był stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7 %, a od dnia 1 maja 2004 r. jest opodatkowany podatkiem VAT, zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy stanowiącym podatek od towarów i usług o stawce 22 % w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.).
W ww. zakresie brak jakichkolwiek wywodów organów. Tymczasem organy rozstrzygając sprawę Skarżącego zobowiązane były do zbadania według jakiej stawki podatku od towarów i usług opodatkowany był zakupiony przez niego materiał budowlany do dnia 30 kwietnia 2004 r., a następnie od dnia 1 maja 2004 r. Ustalenie zaś, że był on opodatkowany stawką tego podatku w wysokości 7 %, a od dnia 1 maja 2004 r. jest opodatkowany podatkiem VAT, zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy stanowiącym podatek od towarów i usług o stawce 22 % w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) powinno skutkować zwrotem części tych wydatków na zasadach określonych ustawą z dnia 29 sierpnia 2005 r. Formułowanie zaś istotnych wniosków w sprawie Podatnika wyłącznie w oparciu o zapisy obwieszczenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 września 2010 r. w sprawie ogłoszenia obowiązującego od dnia 1 stycznia 2011 r. wykazu materiałów budowlanych, które do dnia 30 kwietnia 2004 r. były opodatkowane stawką podatku od towaru i usług w wysokości 7%, a od dnia 1 maja 2004 r. są opodatkowane podatkiem VAT (Dz. Urz. Ministra Infrastruktury z 2010 r., Nr 11 poz. 35) oraz poprzedzającego go obwieszczenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 30 grudnia 2005 r. (Dz. Urz. MTiB z 2006 Nr 1. poz. 1) - jest niewystarczające.
Niewątpliwie wykaz materiałów budowlanych, stanowiący załącznik do tego obwieszczenia, którego obowiązek sporządzenia wynikał z ustawy o zwrocie wydatków (art. 3 ust. 8), w założeniu jest wykazem kompletnym i z tego względu wiążącym, niemniej jednak - zdaniem Sądu - za dopuszczalne należy uznać prowadzenie dowodu na okoliczność, iż określony wydatek wadliwie nie został w wykazie ujęty.
W niniejszej sprawie w opinii Sądu ograniczenie się przez organy podatkowe w swoich wywodach wyłącznie do przedstawienia argumentacji dotyczącej niezamieszczenia materiałów zakupionych przez Skarżącego w wykazie zawartym w obwieszczeniu Ministra Infrastruktury spowodowało, iż Sąd nie mógł uznać sprawy za dostatecznie wyjaśnioną. Zdaniem Sądu takie działanie organów podatkowych narusza zasadę prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.).
W ocenie Sądu także ów brak szerszego zbadania przedmiotowej sprawy naruszał zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 O.p.). Podnieść należy, iż zasada ta jest nie tylko postulatem ustawodawcy wobec tych organów, ale także przesłanką oceny ich działania, w wyniku której może dojść do uchylenia decyzji administracyjnej, nawet jeżeli w toku postępowania nie naruszono innych przepisów powołanej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 marca 2002 r. sygn. akt III SA 3390/00, Monitor Podatkowy z 2002, nr 9, poz. 33). Pogłębianiu zaufania do organów podatkowych nie służy ograniczenie się w uzasadnieniu decyzji do wyjaśnienia wyłącznie korzystnej dla fiskusa tezy o braku uprawnień Skarżącego wywodzonej tylko z treści obwieszczenia Ministra Infrastruktury. W ocenie Sądu organ podatkowy w ramach realizacji ogólnych zasad postępowania powinien w swoich rozważaniach odnieść się do wszystkich aspektów sprawy. Takie działanie łączy się z regułą "uczciwego procesowania", która według Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza powinność wyczerpującego odniesienia się do wszystkich wysuniętych przez odwołujący się podmiot zarzutów i żądań (por. wyrok z 30 października 2001 r., III SA 1409/00, niepubl.; przywołany przez B. Gruszczyńskiego S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006, s. 471). Przedstawione wyżej rozważania należy uznać za szczególnie zasadne w sytuacji, w której prawidłowa klasyfikacja materiałów nabytych przez Skarżącego prowadzić może do zrefundowania mu części tych wydatków.
W świetle przestawionych uchybień proceduralnych, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uznał, iż dalej idąca wypowiedź w rozpoznawanej sprawie byłaby przedwczesna.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję, na podstawie art. 152 ww. ustawy orzekł o jej niewykonalności do daty uprawomocnienia się wyroku, a o kosztach postępowania postanowił na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło