III SA/Wa 2247/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, , , po rozpoznaniu w dniu 2 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 24 listopada 2015 r, sygn. III SA/WA 249/15 w sprawie ze skargi W. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. postanawia odrzucić wniosek o wznowienie postępowania sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. III SA/WA 249/15 oddalił skargę W.L. ("Strona" lub "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie o podatek od nieruchomości za 2009 r. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 25 grudnia 2015 r. Skarżący pismem z dnia 9 października 2019 r. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2015 r. Powołał się na art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", tj. nowe okoliczności faktyczne - środki dowodowe, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy. Poinformował, że organ podatkowy "nie dopełnił określonej czynności i nie przesłał Zobowiązanemu "informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych (druk nr IB-06)", a bez tego rodzaju informacji "nie może powstać jakiekolwiek zobowiązanie podatkowe". Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 22 października 2019r. wezwano Skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania, poprzez: a) wykazanie zaistnienia i daty zaistnienia w sprawie okoliczności z art. 273 § 2 p.p.s.a., na które powołuje się w skardze o wznowienie (postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 24 listopada 2015 r., sygn. III SA/Wa 249/15), b) wykazanie przyczyn (w tym podstaw prawnych), dla których Skarżący wiąże niemożność złożenia wyjaśnień w zakresie podatku od nieruchomości z brakiem przesłania przez organ "informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych" (druk nr IN-06), c) określenie momentu (data dzienna), kiedy Skarżący dowiedział się o powoływanej podstawie wznowienia – w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie (art. 273 § 2, art. 276 i art. 280 p.p.s.a.). Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 12 listopada 2019 r. Skarżący pismem z dnia 19 listopada 2019 r. poinformował o tym, że "zaistnienie nowej okoliczności w myśl art. 273 § 2 p.p.s.a. wynika z wniosku o wydanie zaświadczenia o potwierdzeniu wpływu informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych (druk o nr IN-06) w myśl ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.)". Jako datę zaistnienia nowej okoliczności z art. 273 § 2 p.p.s.a. i "moment podstawy" oznaczył dzień 5 września 2019 r., tj. dzień wydania pisma Urzędu W. Urzędu Dzielnicy [...] o informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych z 2008 r. (druk o nr IN-06). Skarżący zarzuca, że organ podatkowy, pomimo obowiązku wynikającego z Ordynacji podatkowej nie wezwał Skarżącego do realizacji czynności "podług" Ordynacji podatkowej: stąd niezłożenie przez Skarżącego wyjaśnień w zakresie podatku od nieruchomości. Skarżący poinformował również, że "nie był należycie reprezentowany w wyniku poważnej niedyspozycji i absencji z powodu wypadku w 2015 r., która trwała prawie 300 dni w 2015 r.". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, który może być zastosowany wyłącznie z powodów "nadzwyczajnych", ściśle określonych w ustawie. Zgodnie z art. 270 p.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Nie jest to "zwykły" środek odwoławczy (zaskarżenia), zaś przesłanki wznowienia postępowania sądowego zostały sformułowane w sposób odmienny od przesłanek skargi kasacyjnej. Przepisy działu VII p.p.s.a. - ściśle określają przypadki, na podstawie których może być oparte żądanie wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania określone są w art. 271, art. 272 oraz art. 273 p.p.s.a. Wznowienia z powodu nieważności postępowania można żądać, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo, jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia (art. 271 pkt 1 p.p.s.a.) oraz - jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe (art. 271 pkt 2 p.p.s.a.). Przyczyną wznowienia postępowania może być także przypadek, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1 p.p.s.a.). Wznowienia postępowania można żądać także na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) bądź też orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), a ponadto, jak w niniejszej sprawie, w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.) oraz w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3 p.p.s.a.). Od strony formalnej skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 46 w zw. z art. 276 p.p.s.a.), a ponadto zawierać, stosownie do art. 279 p.p.s.a., oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazywać podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie Strony. Elementy te pozwalają na określenie zakresu i podstaw oraz dopuszczalności wznowienia postępowania. Podanie podstawy wznowienia następuje poprzez powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271 - art. 273 p.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie. Natomiast, uzasadnienie podstawy wznowienia winno polegać na dokładnym i precyzyjnym określeniu zarówno okoliczności wskazujących na istnienie powołanej podstawy wznowienia, jak i (przy przyczynach restytucyjnych) wpływu na rozstrzygnięcie, jaki wywiera istnienie tych okoliczności (zob. H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 677). Zgodnie z art. 277 p.p.s.a., skargę o wznowienie postępowania należy wnieść w terminie trzymiesięcznym. Termin ten należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Z przywołanych regulacji wynika, że sąd w pierwszym etapie postępowania, działając na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., jest zobowiązany zbadać na posiedzeniu niejawnym, czy skarga została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Brak jednego z tych elementów prowadzi do odrzucenia skargi. Dopiero spełnienie obu tych warunków zobowiązuje sąd do skierowania sprawy na rozprawę, celem jej merytorycznego rozpatrzenia w ramach drugiego etapu postępowania. Badanie, o którym mowa w art. 280, nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem bowiem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze (por. Andrzej Kabat, Komentarz do art. 280 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, program Lex). Z zestawienia daty podjęcia wiadomości o podstawie wznowienia i czasowej dopuszczalności złożenia skargi o wznowienie z art. 277 p.p.s.a. wynika, że skargę o wznowienie Strona wniosła w terminie, zatem możliwa jest ocena dopuszczalności podnoszonych przez Stronę zarzutów. W niniejszej sprawie Skarżący jako podstawę wznowienia postępowania sądowego wskazał art. 270 w zw. z art. 273 § 2 p.p.s.a., powołując się w uzasadnieniu na "nowe okoliczności i dowody", tj. na domniemane niewykonanie obowiązków przez organ podatkowy, tj. przekazanie druku informacji. Z uwagi na treść skargi o wznowienie, w której Strona nawiązuje do swojego stanu zdrowia należy przyjąć, że w istocie powołuje się również na przesłankę z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., tj. na "nieważności postępowania", która ma miejsce m.in. wtedy, gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Zdaniem Sądu z uwagi na to, że argumentacja przedstawiona w skardze o wznowienie postępowania nie uzasadnia w żadnym stopniu wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem Sądu, Skarżący wezwany został do doprecyzowania swojego pisma i wskazania ustawowej podstawy wznowienia tj. okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których skarżący nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.) oraz do uprawdopodobnienia okoliczności stwierdzających zachowanie trzymiesięcznego terminu na wniesienie skargi o wznowienie, liczonego od dnia dowiedzenia się o ww. podstawie wznowienia (art. 277 p.p.s.a.), w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Odpowiadając na wezwanie Skarżący powołał się na "niedyspozycję i absencję" z powodu wypadku w 2015 r., która "trwała prawie 300 dni w 2015 r." oraz udzielił informacji w pkt 1-3 pisma z dnia 19 listopada 2019 r., przywołanych w części historycznej niniejszego postanowienia. Sąd wskazuje, że pomimo deklarowanej przez Stronę "niedyspozycji i absencji" w 2015 r. brała ona jednak czynny udział w postępowaniu sądowym w niniejszej sprawie – w "głównym" i w licznych postępowaniach "wpadkowych" (które toczyły się do końca października 2019 r.). W szczególności, odpowiedziała na wezwanie Sądu (pismo z dnia 26 lutego 2015 r., k 14 akt sądowych), uzupełniła skargę pismem z 2 kwietnia 2015 r. (k. 21 akt sądowych), uiściła wpis od skargi (w dniu 3 kwietnia 2015 r., k 23 akt sądowych), odebrała odpowiedź na skargę oraz zawiadomienie o rozprawie, kwitując to własnoręcznym podpisem w dniu 3 listopada 2015 r.(zwrotne potwierdzenie odbioru, k 31 akt sądowych), złożyła wniosek z dnia 24 lutego 2016 r. o sporządzenie uzasadnienia wyroku (k. 38 akt sądowych). Z zestawienia i z analizy momentu oraz rodzaju podejmowanych przez Stronę czynności w trakcie całego postępowania z deklarowaną długością niezdolności do podejmowania czynności i trzystudniowej jej "absencji" nie wynika, by okoliczność ta uzasadniała twierdzenie o braku należytej reprezentacji, czy o niezdolności działania w procesie wydania wyroku albo w terminowym złożeniu wniosku o uzasadnienie. Wpływ deklarowanej (choć niewykazanej) choroby Skarżącego na wynik sprawy został podobnie oceniony przez sądy w trakcie licznych postępowań "wpadkowych", które toczyły się w sprawie (odmowa sporządzenia uzasadnienia, zażalenia na zarządzenia w przedmiocie kosztów postępowania – zob., m.in., zarzuty z pisma z 14 lipca 2017 r., k 49 akt sądowych). Zdaniem Sądu Skarżący nie wykazał również, by w sprawie zaszły takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W szczególności, taką okolicznością nie jest brak przesłania podatnikowi "informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych", tj. jak wskazała Strona, przekazanie druku "nr IN-06". Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 z późn. zm.), dalej jako "u.p.o.l.", osoby fizyczne mają obowiązek przekazania organowi podatkowemu informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych zawierających niezbędne dane do wymiaru podatku. Informacja ta musi być sporządzona na formularzu według ustalonego przez radę gminy w uchwale wzoru. Powinna być złożona w terminie 14 dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku podatkowego, a nie od dnia powstania tego obowiązku (zob. Etel Leonard. art. 6. w: Podatek od nieruchomości. Komentarz. LEX, 2012, podobnie NSA w wyroku z dnia 15 maja 2013 r., sygn. II FSK 252/12, CBOSA). Niedopełnienie tych obowiązków przez wskazanych wyżej podatników stanowi naruszenie przepisów ustawy z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 111, poz. 765 z późn. zm.) i pociąga za sobą odpowiedzialność tam przewidzianą. Sąd zauważa, że Skarżący nie wykazał, zarówno tego, że organy nieprzekazały mu druku deklaracji, ale przede wszystkim nie wykazał tego, by na organach podatkowych spoczywał obowiązek przekazania mu "druku nr IN-06" w celu złożenia deklaracji. Stąd nawet pomimo niewykazania przez Stronę okoliczności podniesionych jako podstawa skargi o wznowienie, nie mogły te okoliczności być przesłankami do wznowienia postępowania sądowego. Nie miały bowiem (tak pożądanego przez Stronę ) wpływu na wynik sprawy. Co więcej, należy odnotować, że w sytuacji gdyby nawet rada gminy nie określiła wzorów, to podatnik w tym przypadku może zgłosić obowiązek podatkowy na dowolnym formularzu i w dowolnej formie (wyrok z dnia 4 listopada 2009 r. sygn. I SA/Sx 404/09, wyrok z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. II FSK 2058/11, CBOSA). Wobec tych argumentów drugorzędna jest waga stwierdzenia, że obowiązek złożenia właściwemu organowi gminy wykazu nieruchomości, o którym mowa w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. powstaje tylko wówczas, gdy w ciągu roku podatkowego wystąpi zmiana, o której mowa w art. 6 ust. 3 tej ustawy (por. wyrok z dnia 31 października 2006 r., sygn. II FSK 1206/05, CBOSA). Z powyższego wynika, że wskazane przez Skarżącego w podstawie wznowienia postępowania sądowego okoliczności dotyczące ogólnie stanu nieruchomości oraz sytuacji osobistej Skarżącego nie odpowiadają wymogom z art. 270, art. 271 pkt 2 i art. 272 § 2 p.p.s.a., a tym samym skarga o wznowienie postępowania sądowego nie została oparta na ustawowej podstawie. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 276 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.