III SA/Wa 2299/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-24
Skład orzekający: Sylwester Golec, Ewa Radziszewska-Krupa, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może po upływie terminu przedawnienia określić wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, które wygasło przez zapłatę, oraz czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie, gdy organ uwzględni skargę w całości przed rozprawą?Ratio decidendi
Po upływie terminu przedawnienia organ podatkowy nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego na korzyść podatnika, określając je w niższej wysokości niż zapłacona. Upływ terminu przedawnienia skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, co wymaga jego umorzenia. Umorzenie postępowania sądowego jest zasadne, gdy organ uwzględni skargę w całości przed rozpoczęciem rozprawy, eliminując zaskarżone decyzje z obrotu prawnego.Stan faktyczny
B. sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie została objęta decyzjami Dyrektora Izby Celnej w Warszawie dotyczącymi określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w VAT na podstawie wartości celnej importowanych farmaceutyków. Spółka zaskarżyła decyzje organów podatkowych, które utrzymały w mocy decyzje obniżające podstawę opodatkowania VAT poniżej zadeklarowanej wartości. Spór dotyczył m.in. dopuszczalności orzekania o wysokości zobowiązania podatkowego po jego zapłacie i po upływie terminu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Warszawie na rzecz B. sp. z o.o. kwotę 7.987 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant sekr. sąd. Ewa Chojnacka, po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2010 r. na rozprawie sprawy ze skarg B. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2008 r. nr: [...],[...] w przedmiocie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz B. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 7.987 zł (słownie: siedem tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. decyzją z [...] lipca 2002 r. oraz decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. zakwestionował wartość celną dopuszczonych do obrotu towarów (farmaceutyków) wykazaną przez B. sp. z o. o. z siedzibą w W. w zgłoszeniach celnych.
Dyrektor Izby Celnej [...] w W. odpowiednio dwiema decyzjami z [...] stycznia 2003 r. utrzymał je w mocy. Decyzje te, po ich zaskarżeniu do Sądu administracyjnego, stały się również prawomocne.
Jednocześnie Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. postanowieniami z dnia [...] listopada 2004 r. wszczął postępowania dotyczące złożenia zgłoszenia celnego w celu określenia prawidłowej wysokości kwoty podatku od towarów i usług, a następnie dwiema decyzjami z [...] grudnia 2004r., określił Spółce podstawę opodatkowania oraz podatek VAT z tytułu importu towaru w prawidłowych wysokościach, niższych niż wynikające ze zgłoszeń celnych.
Następnie Dyrektor Izby Celnej w W. dwiema decyzjami z [...] października 2008 r., utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W.. Powodem ich wydania było obniżenie wartości celnej importowanych towarów skutkujące zmniejszeniem podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji jego określeniem w wysokości niższej niż zadeklarowana w zgłoszeniach celnych. Przedmiotem sporu w sprawie było m.in. to, czy dopuszczalne jest w każdym czasie orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, które wygasło przez zapłatę. Zdaniem organów podatkowych, taka sytuacja jest możliwa. Skoro bowiem zobowiązanie wygasło wskutek zapłaty, nie mogło wygasnąć po raz drugi wskutek przedawnienia. Po zapłacie podatku termin przedawnienia już nie biegnie. Organ odwoławczy może jednak wydać jedną z decyzji określonych w art. 233 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej.
Z poglądem tym nie zgodziła się Skarżąca, która zaskarżyła powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie powyższych decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. i poprzedzających je decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W zarzutach podniosła: niewłaściwe zastosowanie art. 33 ust. 2 ustawy o VAT z 2004 r. w związku z art. 11 ust. 2 oraz art. 11c ust. 2 i ust. 4 ustawy o VAT z 1993 r.
W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o oddalenie skarg, podtrzymując stanowiska zawarte w zaskarżonych decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej powoływanej jako p.p.s.a. - postanowił sprawy opatrzone sygn. akt III SA/Wa 3419/08 - III SA/Wa 3420/08, połączyć do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a następnie prowadzić dalej pod sygn. akt III SA/Wa 3419/08.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej wniesionej przez Skarżącą, wyrokiem z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. akt I FSK 1094/09, uchylił wyrok Sądu I instancji i przekazał temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że po upływie terminu przedawnienia, organ - wbrew interesowi prawnemu podatnika - nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego "na jego korzyść", określając go w niższej wysokości niż kwota przez niego zapłacona. Zgodnie bowiem z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r.) upływ terminu przedawnienia skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, co wymaga od organu jego umorzenia.
Dwiema decyzjami z dnia [...] października 2010 r. Dyrektor Izby Celnej, na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., uwzględnił w całości skargi Skarżącej i zgodnie z żądaniem uchylił własne decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie. Decyzje te doręczono pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 15 października 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Powołany wyżej art. 54 § 3 p.p.s.a. stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też Dyrektor Izby Celnej uczynił wydając decyzje z dnia [...] października 2010 r. Z chwilą ich doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej przestały więc istnieć przedmioty skarg, jakimi były decyzje z dnia [...] lipca 2002 r. i 26 czerwca 2002 r.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej.
Wobec powyższego, postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na postawie art. 201 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło