III SA/Wa 2392/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący M.S. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując, iż nie przysługuje mu emerytura ani renta, ani też jakikolwiek zasiłek. Nie posiada oszczędności. Skarżący utrzymuje się z prac dorywczych w zamian za posiłek. Podkreślił, że ma przyznany dodatek mieszkaniowy w wysokości 109 zł, zaś pozostałą część czynszu opłacają "osoby trzecie". Dodał, że nie ma światła, a opłata za gaz wliczona jest do opłaty mieszkaniowej. Poza mieszkaniem Skarżący nie posiada żadnego majątku. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, iż sytuacja majątkowa Skarżącego była już przedmiotem analizy w innych zawisłych przed tutejszym Sądem sprawach. Tytułem przykładu wskazać należy na sprawy I SA/Wa 509/17, I SA/Wa 1311/15, I SA/Wa 1864/16, IV SA/Wa 81/16, I SA/Wa 3235/14, I SA/Wa 1781/15. Rozpoznając wnioski o prawo pomocy w tych sprawach zwrócono mianowicie uwagę na fakt nieujawnienia przez Skarżącego okoliczności przysługiwania mu prawa do świadczenia rentowego, którego z własnej woli nie pobiera. I tak w sprawie I SA/Wa 1311/15 u podstaw odmowy przyznania prawa pomocy legło ustalenie, że łączna kwota zgromadzonego (niepobranego) świadczenia od 1998 r. do lipca 2014 r. wynosi 94.335,55 zł netto. Skarżący nie złożył wniosku o przyznanie emerytury, mimo informowania go przez organ o przysługującym mu prawie do emerytury. Rozpoznając wniesione w tej sprawie zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że w licznych postępowaniach przed sądami administracyjnymi z udziałem Skarżącego ustalono, że dysponuje on środkami na pokrycie kosztów postępowania. Natomiast fakt, że z własnej woli nie pobiera świadczenia rentowego, jest jego świadomym i celowym wyborem, który bezpośrednio rzutuje na jego sytuację finansową. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nie istnieją jakiekolwiek obiektywne przeszkody uniemożliwiające odebranie należnego świadczenia. Zatem zachowanie Skarżącego nie może skutkować skorzystaniem przez niego z instytucji zarezerwowanej tylko dla osób, które z uwagi na ich ciężką sytuację nie mogą uiścić kosztów sądowych bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania, bowiem w rzeczywistości pozbawione są środków do życia i mimo podejmowanych starań nie są w stanie zgromadzić odpowiednich środków finansowych na poniesienie kosztów udziału w postępowaniu sądowym. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił też uwagę, iż wielość spraw sądowych, wszczynanych przez Skarżącego (uczestniczył w sprawach, w których zapadło ponad 300 postanowień i wyroków), przemawia za przyjęciem, że nadużywa on prawa do Sądu (zob. postanowienie NSA z 8 września 2017 r., I OZ 1309/17). Powyższą ocenę – jako aktualną na gruncie niniejszego postępowania – referendarz sądowy w pełni podziela. Jak bowiem zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 1 lipca 2015 r. (I OZ 727/15) przyznanie prawa pomocy nie może wystąpić w sytuacji, gdy sam wnioskujący o to prawo własnym działaniem doprowadza się do stanu zubożenia, który miałby uzasadniać przyznanie tego prawa. W rezultacie biorąc pod uwagę środki, jakimi w świetle powyższych danych, dysponować może Skarżący, nie powinno ulegać wątpliwości, iż poniesienie przezeń kosztów zainicjowanego postępowania sądowego nie doprowadzi do zachwiania podstaw jego egzystencji. Z tych względów należało stwierdzić, że Skarżący nie wykazał, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wobec tego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.