III SA/Wa 2453/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-17
Skład orzekający: Jerzy Płusa, Małgorzata Długosz-Szyjko, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może orzekać o wysokości zobowiązania podatkowego w VAT po upływie terminu przedawnienia, jeśli zobowiązanie to wygasło wskutek zapłaty?Ratio decidendi
Po upływie terminu przedawnienia organ podatkowy nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego na korzyść podatnika, określając je w niższej wysokości niż kwota zapłacona. Upływ terminu przedawnienia skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, co wymaga umorzenia postępowania przez organ. Uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. powoduje umorzenie postępowania sądowego jako bezprzedmiotowego.Stan faktyczny
B. Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie zaskarżyła decyzje Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z 2008 roku dotyczące określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w VAT z tytułu importu towarów. Spór dotyczył m.in. możliwości orzekania o wysokości zobowiązania po jego zapłacie i upływie terminu przedawnienia. Organy podatkowe utrzymały decyzje w mocy, a WSA w Warszawie oddalił skargi. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Umorzył postępowanie sądowe i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Warszawie na rzecz B. Sp. z o.o. kwotę 12.897 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Kraus, Protokolant specjalista Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skarg B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr: [...], [...], [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. nr: [...], [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr: [...], [...], [...] w przedmiocie określenia prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 12.897 zł (słownie: dwanaście tysięcy osiemset dziewięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Trzema decyzjami z [...] czerwca 2008 r., dwoma decyzjami z [...] czerwca 2008 r. oraz trzema decyzjami z [...] lipca 2008 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy osiem decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. trzy z dnia [...] stycznia 2007 r., dwie z dnia [...] lipca 2007 r. oraz trzy z dnia [...] marca 2007 r., określające B. sp. z o.o. w W. (dalej "Skarżąca") prawidłową wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych wskazanymi w decyzjach zgłoszeniami celnymi.
Powodem ich wydania było obniżenie wartości celnej importowanych towarów skutkujące zmniejszeniem podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji jego określeniem w wysokości niższej niż zadeklarowana w zgłoszeniach celnych. Przedmiotem sporu w sprawach było m. in. to, czy dopuszczalne jest w każdym czasie orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, które wygasło wskutek zapłaty. Zdaniem organów podatkowych, taka sytuacja jest możliwa. Skoro bowiem zobowiązanie wygasło wskutek zapłaty, nie mogło wygasnąć po raz drugi wskutek przedawnienia. Po zapłacie podatku termin przedawnienia już nie biegnie. Organ odwoławczy może jednak wydać jedną z decyzji określonych w art. 233 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej.
Z poglądem tym nie zgodziła się Skarżąca, która zaskarżyła powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wyrokiem z 28 listopada 2008 r. - skargi na powyższe decyzje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił. W ocenie WSA organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, w tym art. 15 ust. 4 ustawy o VAT z 1993 r. określający podstawę opodatkowania w imporcie towarów. Sąd nie uwzględnił zarzutów dot. przedawnienia.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 30 czerwca 2010 r. uchylił wyrok Sądu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Stwierdził, że po upływie terminu przedawnienia, organ - wbrew interesowi prawnemu podatnika - nie może kształtować wielkości przedawnionego zobowiązania podatkowego "na jego korzyść", określając go w niższej wysokości niż kwota przez niego zapłacona. Zgodnie bowiem z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r.) upływ terminu przedawnienia skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, co wymaga od organu jego umorzenia.
W niniejszej sprawie termin rozprawy wyznaczono na dzień 17 grudnia 2010 r.
Dyrektor Izby Celnej trzema decyzjami z [...] września 2010 r., trzema decyzjami z [...] października 2010 r. oraz dwoma decyzjami z [...] października 2010 r., na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), uwzględnił w całości skargi Skarżącej i zgodnie z żądaniem uchylił własne decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, co też Dyrektor Izby Celnej uczynił wydając trzy decyzje z [...] września 2010 r., trzy decyzje z [...] października 2010 r. oraz dwie decyzje z [...] października 2010 r. Z chwilą ich doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej przestał więc istnieć przedmiot skarg, jakim były decyzje z [...] czerwca 2008 r., decyzje z [...] czerwca 2008 r. oraz decyzje z [...] lipca 2008 r.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych, niż te wskazane w pkt 1 i 2 tego paragrafu. Do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia uwzględnienie skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. autokontrola). Powoduje ono bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej.
Wobec powyższego postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe podlega w niniejszej sprawie umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym postanowiono w pkt 1 sentencji.
Uwzględnienie skarg przez organ zasadnym czyni też orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 p.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie uwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie do kosztów tych zalicza się uiszczone wpisy od skarg (w łącznej wysokości 4.061 zł), wynagrodzenie adwokata (łącznie w kwocie 8.700 zł) i inne udokumentowane wydatki pełnomocnika (opłaty skarbowe od pełnomocnictwa w łącznej wysokości 136 zł). O kosztach tych orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a) w związku z § 6 pkt 1, 5 i 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło