III SA/Wa 2486/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z.D. i M.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Skarżący – Z.D. i M.D. - wnieśli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. We wskazanej skardze Skarżący zawarli również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] lutego 2016 r. W uzasadnieniu Skarżący wskazali, że wykonanie zaskarżonej decyzji, z uwagi na wysokość zobowiązania podatkowego, do którego odnosi się ta decyzja, może spowodować wyrządzenie znacznej szkody i pozbawić Skarżących jedynego źródła dochodu w postaci wynagrodzenia ze stosunku pracy. Skarżący dodali, że została wydana w stosunku do nich decyzja określająca zobowiązanie w podatku od towarów i usług na kwotę ponad 200.000 zł, której WSA odmówił wstrzymania wykonania, w związku z tym egzekucja wierzytelności na łączną kwotę ponad 500.000 zł wywoła ogromne szkody w majątku Skarżących i zakłóci funkcjonowanie rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) - zwanej dalej: "p.p.s.a." - po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powołanego wyżej przepisu wynika zatem, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazane przesłanki są zwrotami niedookreślonymi, klauzulami generalnymi odsyłającymi do ocen pozaprawnych. Użyte przez ustawodawcę pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionym materiale dowodowym, który powinien zaprezentować wnioskodawca. W tym miejscu, wskazać należy, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza zatem, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Należy także pamiętać, na co również zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, że obowiązkiem strony jest sprecyzowanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji okoliczności wskazujących na zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. i dopiero wówczas sąd, oceniając wskazane przez stronę przesłanki, ma podstawy do sięgania do dokumentacji obrazującej sytuację majątkową strony, złożonej chociażby wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Sąd nie jest natomiast uprawniony do odwrócenia tej kolejności i domyślania się intencji strony wnioskującej o wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy (postanowienie NSA z dnia 12 października 2010 r., I GZ 319/10; postanowienie NSA z dnia 21 lipca 2008 r., I FZ 314/08, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że Skarżący reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wykazali inicjatywy w zakresie uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonalności zaskarżonego przez siebie aktu administracyjnego. Nie uzasadnili bowiem należycie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz nie przedstawili dowodów na jego poparcie. Skarżący ograniczyli się w tym zakresie w istocie do samego sformułowania wniosku. Zauważyć w tym miejscu również należy, że referendarz sądowy postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. odmówił Skarżącym przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując w uzasadnieniu, że nadesłane przez Skarżących w wykonaniu wezwania referendarza dokumenty odnoszące się do sytuacji materialnej Skarżących, nie dają pełnego obrazu możliwości płatniczych oraz wysokości uzyskiwanych przez Skarżących dochodów. Powyższe oznacza zatem, że dokumenty przedłożone przez Skarżących na potrzeby rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy nie będą miarodajne dla oceny kwestii spełnienia przez Skarżących przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Powyższe postanowienie zostało również utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2017 r., w którym Sąd uznał, że Skarżący uniemożliwili dokonanie merytorycznej oceny wniosku uchylając się od obowiązku przedstawienia stosownych dokumentów. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, Sąd z tych samych względów nie znalazł również podstaw do wstrzymania wykonania decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.