III SA/Wa 2531/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-25
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże trudną sytuację materialną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powinna zostać zwolniona od tych kosztów?Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania i utrzymania rodziny. W przypadku skarżącej, która uzyskuje niskie dochody, korzysta z pomocy społecznej i ma zaległości w opłatach, spełniona została przesłanka trudnej sytuacji materialnej, uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca A. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Argumentowała swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z pracy na ½ etatu (750 zł), korzystanie z pomocy społecznej, problemy z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych oraz zaległości w opłatach za mieszkanie. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
Skarżąca A. K. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że jest pacjentką [...], a nadto korzysta z pomocy opieki społecznej oraz urzędu gminy. Skarżąca jest zatrudniona na ½ etatu i uzyskuje dochód w wysokości 750 zł. Często brakuje jej środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Poza mieszkaniem nie posiada żadnego majątku. Skarżąca przedstawiła zaświadczenia o zatrudnieniu i wysokości wynagrodzenia, dokumentację medyczną, decyzje w sprawie przyznania świadczeń z pomocy społecznej, zawiadomienie o wysokości opłaty za mieszkanie, wezwania do dopłaty.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 7 września 2012 r. (II OZ 718/12) instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Zdaniem referendarza sądowego Skarżąca wykazała, że znajduje się w takiej sytuacji materialnej, która kwalifikuje ją do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z udzielonych przez nią informacji wynika bowiem, że źródłem utrzymania Skarżącej jest wynagrodzenie w wysokości 750 zł brutto. Od dłuższego już czasu Skarżąca korzysta także z pomocy społecznej (od 2007 r.). Przyznano jej mianowicie dodatek mieszkaniowy oraz zasiłki celowe (na opłacenie czynszu, energii, kosztów leczenia, zakup żywności, środków czystości). Od dłuższego też czasu (od 2005 r.) Skarżąca leczy się [...]. O trudnej sytuacji Skarżącej świadczy chociażby to, że zalega ona z bieżącymi opłatami za zajmowany lokal mieszalny. Na dzień 31 lipca 2012 r. zaległość ta wynosi 2.118,92 zł.
Uwzględniając powyższe oraz to, że kwota, którą dysponuje Skarżąca pozwala właściwie tylko na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych uznać należało, iż wykazała ona, że nie ma dostatecznych środków na prowadzenie sprawy przed sądem. Z nadesłanych materiałów wynika także, że sytuacja finansowa Skarżącej nie ma charakteru krótkotrwałego (tymczasowego). Stąd też zasadne jest zwolnienie jej od kosztów sądowych zarówno tych wymaganych na obecnym etapie postępowania, jak i mogących wystąpić w przyszłości. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło