III SA/Wa 2536/11
WyrokWSA w Warszawie2012-07-27
Skład orzekający: Katarzyna Golat, Maciej Kurasz, Aneta Lemiesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która zastosowała stawkę 0% VAT do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, wykazała się należytą starannością wymaganą do zastosowania tej stawki, pomimo wątpliwości co do rzeczywistego odbioru towaru przez kontrahenta z innego państwa członkowskiego i potencjalnego udziału w oszustwie podatkowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka nie wykazała się należytą starannością w transakcji, co skutkowało prawidłowym zakwestionowaniem przez organy podatkowe zastosowania stawki 0% VAT do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Brak wystarczających dowodów na wywóz i dostarczenie towaru do nabywcy na terytorium innego państwa członkowskiego, w połączeniu z podejrzeniem oszustwa podatkowego, uzasadniał opodatkowanie transakcji stawką krajową.Stan faktyczny
Spółka "M." sp. z o.o. zastosowała stawkę 0% VAT do sprzedaży 9 samochodów ciężarowych na rzecz litewskiej firmy "U.". Organy podatkowe zakwestionowały tę stawkę, wskazując na brak dowodów potwierdzających rzeczywisty wywóz i dostarczenie towarów na Litwę oraz na wątpliwości co do umocowania osoby odbierającej towar i potencjalne oszustwo podatkowe. Spółka twierdziła, że dopełniła wszelkich formalności i posiadała wystarczającą dokumentację. Po utrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji przez Dyrektora Izby Skarbowej, spółka wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędziowie Sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Sędzia WSA Aneta Lemiesz, Protokolant Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2012 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2006 r. oddala skargę
1. Z przedłożonych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie akt sprawy wynikało, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. po przeprowadzeniu kontroli podatkowej w spółce z o.o. "M." (dalej jako "Skarżąca") w zakresie prawidłowości i rzetelności rozliczenia podatku od towarów i usług za okres kwietnia do czerwca 2006 r. decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. określił Skarżącej wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym stanowiącej kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj i czerwiec 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy pierwszej instancji wskazał, iż Skarżąca w dniu 10 maja 2006 r. dokonała transakcji sprzedaży 9 samochodów marki Mercedes - ciągników siodłowych, która w ocenie organu podatkowego pierwszej instancji nie mogła być traktowana jako wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów (dalej jako "wdt") opodatkowana stawką podatku od towarów i usług 0%. W toku postępowania organ pierwszoinstancyjny ustalił, iż, dokonano jej na rzecz, innego nabywcy niż firma U. z siedzibą na Litwie. Wskazano w szczególności na rolę p. N. K. (B. Sp. z o.o.), która występując przy odbiorze przedmiotowych ciągników siodłowych w imieniu nabywcy, tj. "U." nie miała do tego umocowania, co zostało potwierdzone oświadczeniem dyrektora powyższej spółki. Organ wskazał także na niezgodność pieczątki U. i podpisu ww. dyrektora widniejących na dokumentach, posiadanych przez p.N. K. oraz będących w dyspozycji administracji skarbowej Litwy. Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego podkreślił, że do wyjaśnień z dnia 30 czerwca 2009 r. Skarżąca załączyła dokumenty SAD, potwierdzające wywóz przedmiotowych pojazdów poza terytorium kraju. Z powyższych dokumentów wynika, iż B. Sp. z o.o. reprezentowana przez N. K. (będąca zgodnie z umowami z dnia 10 maja 2006 r. agentem płatności transakcji pomiędzy Skarżącą a U.) dokonała eksportu ww. pojazdów na rzecz firmy "D." z siedzibą na Ukrainie. Jednocześnie zaznaczono, iż przedłożone przez Skarżącą dokumenty SAD oraz kopia umowy z dnia 4 maja 2006 r. wskazywały, że ww. ciągniki samochodowe zostały przez B. Sp. z o.o. sprzedane firmie "D." i wywiezione na Ukrainę, przy czym umowa sprzedaży dla firmy ukraińskiej została podpisana w dniu 4 maja 2006 r. tj. przed nabyciem ww. samochodów przez U. od Strony - umowa z dnia 10 maja 2006 r. faktury wystawione w dniu 24 maja 2006 r. Organ pierwszej instancji stwierdził, iż: nabywca określony w umowach, fakturach i innych dokumentach potwierdzających zawarcie transakcji zaprzeczył otrzymaniu ww. pojazdów oraz udzielenia pełnomocnictwa p. N. K. do reprezentowania U.; pieczątka i podpis E. V. - dyrektora U. różnią się na dokumentach posiadanych przez władze administracji obydwu państw; podmiot występujący jako agent płatności, tj. B. nie przedstawił żadnych wyjaśnień oraz dokumentów wskazujących na umocowanie prawne do występowania w imieniu i na rzecz U.; podmiot występujący w imieniu U., tj. B. dokonał kolejnej transakcji, której przedmiotem były ww. ciągniki samochodowe (przedłożono umowę potwierdzającą powyższą okoliczność); dokumenty SAD wskazują, że ww. ciągniki przekroczyły terytorium kraju w okresie od lipca do października 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał, że przeprowadzone postępowanie podatkowe jednoznacznie potwierdziło, iż brak jest przesłanek do opodatkowania 0% stawką podatku od towarów i usług dostawy ciągników samochodowych. W ocenie organu dokumenty przedstawione przez Skarżącą oraz zgromadzone w trakcie toczącego się postępowania nie potwierdzały dokonania wdt opodatkowanej według stawki podatku 0% na rzecz litewskiego podmiotu. Zdaniem Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. brak jest podstaw do przyjęcia, że Skarżąca dokonała dostawy na rzecz U., gdyż ww. podmiot zaprzeczył, iż otrzymał przedmiotowy towar oraz że udzielił pełnomocnictw p. N. K. Natomiast w sytuacji, gdy prawne umocowanie osoby uczestniczącej w transakcji i figurującej na większości dokumentów przedłożonych w celu potwierdzenia dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów w imieniu litewskiego podmiotu budzi wątpliwości, dokumentów tych nie można uznać za spełniające ustawowe warunki dla zastosowania 0% stawki podatku od towarów i usług, wówczas transakcja ta podlega opodatkowaniu stawką krajową. W związku z powyższym organ pierwszej instancji stwierdził, że Skarżąca błędnie zastosowała 0% stawkę podatku od towarów i usług do sprzedaży ww. ciągników siodłowych, do której przedłożono dokumenty nie spełniające ustawowych warunków oraz budzące wątpliwości co do ich autentyczności. Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z uwagi na fakt wydania przedmiotowych pojazdów na rzecz innego nabywcy niż podmiot figurujący na dokumentach dotyczących ww. transakcji, czynność ta podlega opodatkowaniu stawką podatku od towarów i usług właściwą dla dostawy w kraju. tj. 22%. W związku powyższym organ stwierdził, iż Skarżąca w deklaracji podatkowej VAT-7 za maj 2006r. zaniżyła podatek należny o 349.220 zł.
2. Pismem z dnia 10 sierpnia 2010 r. Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła rażące naruszenie art. 180. art. 181, art. 187 w powiązaniu z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej jako "ustawa Ord. pod.") oraz art. 42 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm. - powoływanej dalej jako "ustawa o VAT"). W uzasadnieniu odwołania podniosła, iż Urząd [...] W. w żadnym momencie nie kwestionował, ani nadal nie kwestionuje oryginalności przedstawionych dokumentów, które posłużyły do wydania tablic i dowodów rejestracyjnych. Zauważyła, iż nie miała żadnego wpływu na niedopełnienie przez kupującego obowiązku zarejestrowania zakupionych środków transportu na terytorium Litwy, poza tym nie ma możliwości sprawdzenia braku dokonania takiej rejestracji, a tym bardziej dokonania jej w imieniu i na rzecz kupującego. Ponadto podkreśliła, że w prowadzonym postępowaniu podatkowym nie przeprowadzono ekspertyzy grafologicznej i wyłącznie w oparciu o oświadczenie złożone przez p. E. V. - dyrektora U. przyjęto, iż podpisy pod umową i przedłożonym pełnomocnictwem dla p. N. K. zostały sfałszowane. Zdaniem Skarżącej rzeczą naturalną jest, że p. E. V. będzie składał wszelkie oświadczenia i zeznawał niezgodnie ze stanem faktycznym w celu uniknięcia odpowiedzialności w sytuacji, gdy nie dokonał rejestracji zakupionych środków transportu na Litwie, nie zadeklarował ich zakupu w deklaracji VAT. a tym samym powstał u niego obowiązek zapłat) podatku VAT od wewnątrzwspólnotowego nabycia bez prawa do jego odliczenia. Jednocześnie Skarżąca wskazała, iż p. N. K. była jedną z dwóch osób, które uczestniczyły w walnym zgromadzeniu akcjonariuszy spółki U., podczas którego p. E. V. został powołany na stanowisko dyrektora ww. spółki, zatem trudno dać wiarę jego zapewnieniom, że nie zna p. N. K. i nie udzielał jej żadnych pełnomocnictw. Skarżąca podniosła, że p. N. K. nigdy nie została wezwana w charakterze świadka w prowadzonym postępowaniu w celu wyjaśnienia całokształtu sprawy. Zauważyła, iż o fakcie składania przez p. E. V. oświadczeń niezgodnych ze stanem faktycznym świadczyło przede wszystkim to, że spółka U. za pośrednictwem swojego generalnego przedstawiciela, tj. spółki B. dokonała dalszej odsprzedaży zakupionych środków transportu na Ukrainę, po wprowadzeniu dodatkowych przeróbek zgodnie z otrzymanym zamówieniem. Zdaniem Skarżącej zarzut, iż podpisy figurujące na umowie zawartej z U. zostały sfałszowane jest również, bezpodstawny, ponieważ jak wynika z zebranego materiału dowodowego p. E. V. podpisuje się w różny sposób na przedstawionych dokumentach. W ocenie Skarżącej podpis figurujący na załączniku do wyjaśnień złożonych przed przedstawicielem władz litewskich jest niemalże identyczny z podpisem złożonym na pełnomocnictwie udzielonym N. K., natomiast pod umową E. V. podpisał się tylko parafą. W związku z powyższym podkreśliła, iż dopełniła wszelkich formalności i dołożyła należytej staranności w celu zabezpieczenia prawidłowego przeprowadzenia dostawy wewnątrzwspólnotowej zgodnie zobowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa zawartymi w art. 42 ust. 5 ustawy o VAT.
3. Pismem z dnia 15 września 2010 r. Skarżąca uzupełniła odwołanie, w którym wskazała jakie dokumenty przedstawiła w trakcie kontroli oraz w postępowaniu podatkowym. Następnie złożyła do protokołu sporządzonego w dniu 14.12.2010r. na okoliczność zapoznania się i wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego wniosek o przesłuchanie N. K. jako osoby reprezentującej nabywcę i dokonującej fizycznego odbioru przedmiotowych ciągników siodłowych. W piśmie z dnia 20 grudnia 2010 r. podniosła, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. w skarżonej decyzji zajął wewnętrznie sprzeczne stanowisko. W jednym punkcie uzasadnienia ww. decyzji organ podatkowy uznaje, iż N. K. działała w imieniu spółki U. z siedzibą na Litwie - na podstawie pełnomocnictwa udzielonego jej przez U. w dniu 06 maja 2005 r. stwierdzając niekwestionowanie autentyczności powyższego pełnomocnictwa, a tym samym brak konieczności przeprowadzenia ekspertyzy grałologicznej. Natomiast w dalszej części uzasadnienia decyzji znajduje się stwierdzenie, że ww. spółka U. nie była nabywcą, a była nim N. K., ponieważ prezes U., tj. E. V. zaprzeczył faktowi zakupu ciągników siodłowych z uwagi na fakt niedopełnienia formalności związanych z rejestracją tych środków transportu na Litwie. Skarżąca podniosła, iż w przedmiotowej sprawie występuje wewnątrzwspólnotowa dostawa nowych środków transportu na rzecz spółki U. w Republice Litewskiej, która wzięła na siebie wszystkie obowiązki kupującego, w tym wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług. W związku z tym nie może ponosić z tego tytułu żadnej odpowiedzialności w zakresie podatku od towarów i usług. Wskazała, iż na okoliczność dokonania zakupu i odbioru przez U. z siedzibą na Litwie ww. ciągników siodłowych złożyła następujące dokumenty (w szczególności w formie kserokopii); poświadczone notarialnie pełnomocnictwo udzielone N. K. w dniu 6 maja 2005 r. do reprezentowania U. we wszelkich transakcjach handlowych oraz składnia wszelkich oświadczeń w imieniu ww. spółki; faktury sprzedaży VAT podpisane przez N. K. wraz z pokwitowaniem odbioru zakupionych ciągników samochodowych; protokół Nr [...] z dnia [...] 02.2005 r. z walnego zgromadzenia akcjonariuszy spółki U., z którego wynika, że m.in. p. N. K. uczestniczyła w sposób bezpośredni w powołaniu p. E. V. na dyrektora - prezesa U.; umowę sprzedaży podpisaną przez p. E. V.; deklaracje VAT - 22 podpisane przez pełnomocnika U.; oświadczenie stanowiące załącznik nr 3 do umowy sprzedaży zawartej z U. podpisane przez p. N. K., p. E. V., że ww. spółka U. przejmuje na siebie wszelkie zobowiązania w zakresie potwierdzenia wywozu zakupionych pojazdów oraz zobowiązania w zakresie podatku od towarów i usług po dokonaniu odbioru zakupionych ciągników siodłowych wynikające z transakcji i podpisania deklaracji VAT-22; oświadczenie z dnia 16 maja 2006 r. podpisane przez prezesa zarządu spółki B., iż płatność, której dokonano na konto Strony została wykonana w imieniu U. z tytułu realizacji umowy zawartej z U. i zostanie rozliczona pomiędzy ww. spółkami, tj. U. i B., co w niczym nie narusza umowy i sposobu jej realizacji; tymczasowe dowody rejestracyjne wydane przez Urząd [...] W. dla U. z siedzibą na Litwie na zakupione ciągniki siodłowe, na podstawie których opuszczały one terytorium Polski; pismo do Ministerstwa Finansów Departament Wymiany Informacji o VAT z dnia 5 maja 2006r. potwierdzające identyfikację U. wraz z numerem NIP; oświadczenie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji Departament CEP z dnia 3.03.2009r.; że z chwilą odbioru ciągników od Skarżącej z ul. [...] w W. jedynym właścicielem pojazdów była spółka U. z siedzibą na Litwie. Skarżąca ponowiła wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań p. N. K. na okoliczność zawarcia umowy sprzedaży z U. oraz na inne związane z tym okoliczności, które kwestionuje E. V. Podtrzymała stanowisko, iż przedstawiła wszystkie dowody i dokumenty świadczące o dokonaniu sprzedaży wewnątrzwspólnotowej zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
4. Postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił uwzględnienia ww. wniosku uznając, że wykorzystanie w sprawie dowodu z przesłuchania wskazanego świadka, tj. p. N. K. pozostałoby bez wpływu na ustalenia poczynione w sprawie.
5. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. na podstawie przepisów art. 233 § 1 pkt 1, art. 188 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy Ord. pod. oraz art. 13 ust 1,art. 19 ust. 4, art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ust. 1,2,3 i 5 oraz ust 11, art. 99 ust. 12 ustawy o VAT utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, iż spór w niniejszej sprawie koncentruje się na wyjaśnieniu kwestii, czy w zaistniałym stanie faktycznym doszło do wewnątrzewspólnotowej dostawy nowych środków transportu na rzecz spółki U. z siedzibą na Litwie oraz czy Strona jest w posiadaniu dokumentów wskazujących, że nastąpiła ww. dostawa wewnątrzwspólnotową podlegająca opodatkowaniu według stawki podatku 0%. Zaznaczył, iż ciężar dowodu; czy doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów spoczywa na podatniku. Wskazał, iż w dniu 10 maja 2006 r. zostało zawartych 9 umów pomiędzy Skarżącą (sprzedawca), a U. (nabywca) przy udziale B. Sp. z o.o. (agent płatności), na podstawie których dokonano sprzedaży 9 ciągników samochodowych marki Mercedes-Benz na rzecz ww. nabywcy mającego siedzibę na Litwie. Powyższe umowy regulowały sposób nabycia i rozliczeń za zakupione ciągniki. W ww. umowach kupujący wskazał agenta płatności jako płatnika zobowiązań, który w dniu 15 maja 2006 r. dokonał wpłaty tytułem zakupu ww. pojazdów na rzecz Skarżącej w wysokości 1 464 750 zł. W dniu 16 maja 2006r. B. Sp. z o.o. złożyła oświadczenie uiszczenia powyższej kwoty w imieniu U., a następnie w dniu 24 maja 2006 r. dokonała wpłaty pozostałej kwoty w wysokości 471 835 zł. Następnie Strona po otrzymaniu całkowitej należności z tytułu ww. sprzedaży w dniu 24.05.2006r. wystawiła faktury VAT. Skarżąca w rozliczeniu podatku od towarów i usług za maj 2006 r. wykazała wewnątrzwspólnotową dostawę ww. ciągników siodłowych stosując 0% stawkę VAT. Ww. ciągniki zostały wydane na podstawie dowodów WZ z punktu Działu Samochodów Ciężarowych znajdującego się w W., przy ul. [...] a odbioru ww. pojazdów dokonała p. N. K., która podpisała również oświadczenia nabywcy (VAT 22), w których zadeklarowała zamiar wywozu nowych środków transportu z terytorium Polski na Litwę w ciągu 14 dni od daty ich odbioru oraz zobowiązała się do powiadomienia władz litewskich o nabyciu nowych środków transportu i do zapłaty wszystkich należnych podatków. Skarżąca w piśmie z dnia 6.03.2009r. wyjaśniła, że podpisując ww. dokumenty i p. N. K. zapewniła ustnie, że jest upoważniona do reprezentowania U. Korzystając z pomocy prawnej litewskiej administracji podatkowej ustalił, iż Strona dokonała dostawy wewnątrzwspólnotowej do spółki U. z siedzibą na Litwie, ale ww. podmiot nie zadeklarował nabycia towarów, tj. ciągników samochodowych i zaprzecza otrzymaniu ww. towaru. Zdaniem organu wyższego stopnia w badanej sprawie nie ma przeszkód w wywodzeniu wniosków z przedstawionych przez litewskie organy podatkowe dokumentów. Organ odwoławczy uznał na ich podstawie, że informacje te potwierdzają, iż ww. ciągniki siodłowe nie dotarły na Litwę (nie zostały zarejestrowane na Litwie), a spółka U. nie zdeklarowała nabycia ww. towarów. Wskazał, iż z pisma Urzędu [...] W. Biuro Administracji i Spraw Obywatelskich
z dnia 13 lutego 2009r. wynika, że ww. pojazdy zostały zarejestrowane czasowo
w Polsce, a na kartach informacyjnych ww. pojazdów jako właściciel była wskazana spółka U. z siedzibą na Litwie. Powyższe karty informacyjne zostały podpisane z upoważnienia przez p. K. K. Dyrektor Izby Skarbowej w W. podkreślił, iż w piśmie z dnia 12.03.2009 r. p. K. T. Dyrektor Sprzedaży Samochodów Ciężarowych M. Sp. z o.o. oświadczył m.in. że negocjacje dotyczące zakupu 9 ciągników samochodowych przez U. z siedzibą na Litwie prowadzone były przez p. M. K. oraz p. N. K. Pierwsze spotkanie odbyło się w G. siedzibie firmy B. Sp. z o.o. (poprzednia nazwa B. Sp. z o.o.). w którym brał udział p. K. T. oraz p. M. K., który zapewnił, iż p. E. V. jest upoważniony do reprezentowania U. jako jej Dyrektor oraz że jego żona p. N. K. także posiada upoważnienie do reprezentowania firmy U. K. T. stwierdził, iż umocowanie N. K. do działania w imieniu U. potwierdzone zostało przez p. E. V. poprzez podpisanie ww. umowy sprzedaży. Organ zaznaczył, iż w piśmie z dnia 12 marca 2009r. P. M. który przygotował powyższa umowę sprzedaży w imieniu Strony oświadczył m.in.. że podpisaną przez K. T. w imieniu M. Sp. z o.o. ww. umowę zawiózł do B. Sp. z o.o., gdzie miała być ona podpisana przez N. K. oraz E. V. Okazało się jednak, że E. V. nie było w Polsce, natomiast N. K. zapewniała go, iż jest osobą upoważnioną do działania w imieniu U. oraz że E. V. akceptuje uzgodnione warunki transakcji. Ostatecznie ustalono, iż p. N. K. w najbliższych dniach ma spotkać się z E. V. i podpisaną przez K. T. oraz p. N. K. (N. K. podpisała powyższą umowę w obecności P. M.) umowę P. M. zostawi w G. i odbierze ją po podpisaniu przez p. E. V. Po kilku dniach P. M. odebrał jeden z podpisanych egzemplarzy przedmiotowej umowy. Jednocześnie podkreślił, że do wyjaśnień z. dnia 30.06.2009r. Skarżąca załączyła kserokopie dokumentów SAD na których widnieje pieczątka Oddziału Celnego w P., potwierdzających wywóz przedmiotowych pojazdów poza terytorium kraju. Z powyższych dokumentów wynikało, iż. B. Sp. z. o.o. (będąca zgodnie z umowami z dnia 10 maja 2006 r. agentem płatności w transakcji pomiędzy Skarżącą a U.) dokonała eksportu ww. pojazdów na rzecz D." z siedzibą na Ukrainie. Ponadto przedłożone przez Stronę dokumenty SAD, na których widnieje pieczątka Oddziału Celnego w P. oraz kopia umowy z dnia 4 maja 2006 r. wskazują, że ww. ciągniki siodłowe zostały przez B. Sp. z o.o. (jako przedstawiciela ds. sprzedaży wyrobów B.) sprzedane D." i wywiezione na Ukrainę, przy czym umowa sprzedaży dla D." została podpisana w dniu 4 maja 2006 r. tj. przed nabyciem ww. samochodów przez U. od Strony umowa z dnia 10 maja 2006 r. W opinii Dyrektora Izby Skarbowej w W. przeprowadzone w przedmiotowej sprawie postępowanie dowodowe jednoznacznie potwierdziło brak przesłanek do opodatkowania dostaw towarów stawką 0 % przewidzianą dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Organ wyższego stopnia stwierdził, że dokumenty i wyjaśnienia przedstawione przez Skarżącą oraz zgromadzone przez organ podatkowy, w tym w postaci informacji uzyskanych od administracji skarbowej Litwy zaprzeczają tezie Skarżącej, iż miała miejsce wewnątrzwspólnotowa dostawa w/w ciągników samochodowych na rzecz nabywcy, tj. firmy U. z siedzibą na Litwie, w której imieniu działał pełnomocnik. W ocenie organu odwoławczego dokumenty przedłożone przez Stronę oraz zgromadzone w trakcie toczącego się postępowania podatkowego nie wskazują, że w maju 2006 r. nastąpiło przekroczenie granicy Polski i wywóz ww. pojazdów do nabywcy znajdującego się na terenie Litwy, zatem nie potwierdzają dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy przedmiotowych ciągników siodłowych na rzecz litewskiego podmiotu. Fakt wywozu pojazdów z kraju został potwierdzony- wyłącznie w kolejnej transakcji, której przedmiotem był eksport ww. pojazdów przez B. Sp. z o.o. na rzecz D." na Ukrainę w okresie od lipca do października 2006 r. na podstawie umowy zawartej pomiędzy B. Sp. z o.o. a ww. odbiorcą ukraińskim w dniu 4.05.2006 r. tj. przed nabyciem ww. samochodów przez U. od Strony - umowa z dnia 10.05.2006r. Tym samym Skarżąca nie mogła dokonując wewnątrzwspólnotowej dostawy ww. ciągników siodłowych zastosować stawki 0%. W konsekwencji w ocenie organu dostawie tej należało przypisać stawkę VAT właściwą dla dostawy krajowej tego towaru, tj. w przedmiotowej sprawie stawkę 22%, co wynika z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT. W związku z powyższym Skarżąca w deklaracji podatkowej VAT - 7 za maj 2006 r. zaniżyła podatek należny o 349.220 zł.
6. W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 122 ustawy Ord. pod. - przez to, że Organ nie dopuścił i nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań pani N. K., gdy przeprowadzenie tych dowodów było konieczne w celu właściwego, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; art. 180 ustawy Ord. pod. przez to, że Organ nie dopuścił i nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań N. K., gdy dowody te mogły przyczynić się do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy; art. 187 § 1 ustawy Ord. pod. - przez to, że Organ nie dopuścił i nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań N. K., gdy przeprowadzenie tych dowodów było konieczne dla wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności oceny zeznań E. V., prezesa spółka U., kontrahenta Skarżącej; art. 188 ustawy Ord. pod.- przez to, że Organ nie dopuścił i nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań N. K., gdy wnosiła o to strona postępowania, a przedmiotem tych dowodu były okoliczności mające znaczenie dla sprawy, które to okoliczności nie zostały stwierdzone wystarczająco innym dowodem; art. 191 ustawy Ord. pod. - przez przyjęcie, że dokumenty i wyjaśnienia przedstawione przez Skarżącą nie stanowią dowodu tego, że w niniejszej sprawie doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów uprawniającej do zastosowania stawki 0% podatku VAT; art. 197 § 1 ustawy Ord. pod.- przez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa, gdy taki dowód był konieczny dla ustalenia, czy doszło w przedmiotowej sprawie do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów uprawniającej do zastosowania stawki 0% podatku VAT. W uzasadnieniu skargi wskazała, iż N. K., działająca w charakterze pełnomocnika spółki U., podpisała oświadczenia nabywcy (VAT 22), w których zadeklarowała zamiar wywozu nowych środków transportu z terytorium Polski na Litwę w ciągu 14 dni od daty ich odbioru oraz zobowiązała się do powiadomienia władz litewskich o nabyciu nowych środków transportu i do zapłaty wszystkich należnych podatków. Zdaniem Skarżącej wskazane oświadczenie nabywcy w przedmiotowej sprawie w sposób zasadniczy wpływa na interpretację właściwych przepisów ustawy o VAT, jak i na ocenę tego, czy dostawa towarów, której dokonała, winna zostać objęta 0% stawką podatku VAT. Zaznaczyła, iż z uwagi na art. 42 ust. 5 pkt 5 ustawy o VAT oraz art. 7a ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 z późn. zm.) w przedmiotowej sprawie Organ nie miał podstaw, by żądać ani oczekiwać od Skarżącej dokumentów stanowiących dowód rzeczywistego dostarczenia towaru nabywcy na terytorium innego państwa członkowskiego (w tym wypadku Litwy), tym bardziej, że w chwili przeniesienia władztwa tych towarów na spółkę U. (po otrzymaniu oświadczenia od osoby działającej w imieniu tej spółki) Skarżąca nie miała obowiązku ani możliwości otrzymania dokumentów, które dowodziłyby rzeczywistego dostarczenia towarów na Litwę - dokumenty te od tego momentu mogły być w posiadaniu wyłącznie spółki U. i tylko na tym podmiocie od tego momentu spoczywał w niniejszej sprawie obowiązek podatkowy. Podniosła, iż przedkładając dokumenty wymienione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w całości wypełniła ciążące na niej obowiązki, których wypełnienie było konieczne do zastosowania przez nią 0% stawki podatku VAT dla towarów, które zostały od niej nabyte przez spółkę U. Podkreśliła, że miała jedynie obowiązek dostarczyć dokumenty stwierdzające dokonanie wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, co w okolicznościach tej sprawy oznacza, że - nie mogąc dostarczyć dokumentów stanowiących dowód rzeczywistego dostarczenia towaru - miała ona obowiązek dostarczyć dokumenty określone w art. 42 ust. 5 oraz 11 ustawy o VAT. Takie dokumenty przekazała, co zostało stwierdzone na stronie 8 i 9 uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Zdaniem Skarżącej przyjęcie przez Organ, że dokumenty te nie świadczą o tym, że miał miejsce wywóz towaru z terytorium Polski na terytorium Litwy - tj. że miała miejsce wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów - jest ustaleniem dowolnym, niemieszczącym się w granicach swobodnej oceny dowodów i stanowiącym naruszenie art. 191 ustawy Ord. pod. Zaznaczyła, iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy, nie spoczywał na niej ciężar udowodnienia, że doszło do wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, lecz to na Organie spoczywał ciężar udowodnienia, że do niej nie doszło. W ocenie Skarżącej Organ, jeżeli miał jakiekolwiek wątpliwości co do autentyczności podpisu E. V. na umowach i dokumencie obejmującym pełnomocnictwo dla N. K., winien był powołać biegłego celem weryfikacji tego podpisu. Dowód z zeznań N. K. miał na celu przede wszystkim, weryfikację prawdziwości zeznań E. V. oraz zasadności ustaleń co do braku dostarczenia towarów na terytorium Litwy. Skoro w przedmiotowej sprawie zgłosiła wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań N. K. na okoliczność zawarcia umowy przez U. oraz inne związane z tym okoliczność, którym zaprzeczał w swoich zeznaniach pan E. V., tj. m. in. na okoliczność dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, a jego zeznania i dokumenty (których autentyczność była podważana, jak wynika z zaskarżonej decyzji) miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, to Organ winien był dopuścić dowód z ww. opinii i zeznań p. N. K., skoro został on wskazany przez stronę postępowania na odmienną niż przyjętą przez Organ tezę dowodową, a nadto dotyczy okoliczności, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
7. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
11. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej określanej jako "p.p.s.a.") sprawowana jest w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że poza przypadkiem wymienionym pod literą b), warunkiem sine qua non uchylenia zaskarżonych decyzji jest stwierdzenie, że naruszenie prawa, którego dopuścił się organ administracji, miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku opisanym pod literą c) wymaga się ponadto, aby wpływ ten był istotny. Jedynie w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.) możliwe jest uchylenie zaskarżonego aktu administracyjnego niezależnie od tego, czy naruszenie mogło, czy też nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie biorąc pod uwagę wskazane powyżej kryteria oceny zaskarżonej decyzji nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej będąca przedmiotem zaskarżenia została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na to rozstrzygniecie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
12. Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ocena, czy przedłożone przez Skarżącą dokumenty potwierdzające określone czynności związane z dostawą towarów mogły świadczyć o wypełnieniu warunków świadczących o istnieniu wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów objętej preferencyjną stawkę podatkową 0%. Sporne jest także to, czy na tle ustalonego stanu faktycznego, z którego można wywieść istnienie nadużycia prawa podatkowego Skarżąca wykazała się należytą starannością związaną z dostawą towarów w ramach procedury wdt. W ocenie Skarżącej dokumenty, którymi dysponowała Skarżąca uprawdopodobniały dokonanie wdt. Skarżąca argumentowała, iż organy podatkowe nie miały prawa żądać od Spółki dokumentów stanowiących dowód rzeczywistego dostarczenia towaru nabywcy na terytorium innego państwa członkowskiego, gdyż od chwili sprzedaży nabywca był dysponentem wszystkich dokumentów potwierdzających okoliczność nabycia towarów i rejestracji na terytorium Litwy. Skarżąca wyjaśniła także, że wobec braku ustaleń co do roli p. N. K. w przedmiotowej transakcji brak jest przesłanek do uznania, iż nie działała ona w imieniu i na rzecz spółki litewskiej. Organy podatkowe nie zgadzając się ze stanowiskiem Skarżącej wskazały, iż dokumenty przedłożone przez Skarżącą oraz zgromadzone w trakcie toczącego się postępowania podatkowego nie wskazywały, że w maju 2006 r. nastąpiło przekroczenie granicy Polski i wywóz ww. pojazdów do nabywcy znajdującego się na terenie Litwy. Organy podatkowe uznały, iż ocena zgromadzonych w sprawie dokumentów, w tym też uzyskanych o litewskich władz podatkowych pozwala na stwierdzenie, iż nabywcy z siedzibą na Litwie nie zostały dostarczone przedmiotowe pojazdy. W ocenie organów podatkowych materiał dowodowy nie potwierdzał dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy przedmiotowych ciągników siodłowych na rzecz litewskiego podmiotu. Fakt wywozu pojazdów z kraju został potwierdzony wyłącznie w kolejnej transakcji, której przedmiotem był eksport ww. pojazdów przez B. Sp. z o.o. na rzecz D." na Ukrainę w okresie od lipca do października 2006 r. na podstawie umowy zawartej pomiędzy B. Sp. z o.o. a ww. odbiorcą ukraińskim w dniu 4 maja 2006 r. tj. przed nabyciem ww. samochodów przez U. od Strony - umowa z dnia 10 maja 2006 r. Tym samym Skarżąca nie mogła dokonując wewnątrzwspólnotowej dostawy ww. ciągników siodłowych zastosować stawki 0%. W konsekwencji dostawie tej należało przypisać stawkę VAT właściwą dla dostawy krajowej tego towaru, tj. w przedmiotowej sprawie stawkę 22%, co wynika z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT. Organ odwoławczy wskazał nadto, iż zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na stwierdzenie, że zamiarem osoby nabywającej ciągniki było uniknięcie obciążeń podatkowych. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. Skarżąca nie dołożyła również należytej staranności, w celu wykluczenia uczestnictwa w oszustwie podatkowym. Działania Skarżącej ograniczyły się w zasadzie do sprawdzenia prawdziwości numeru kontrahenta litewskiego poprzez system VIES. W szczególności wątpliwości budziła wiedza Skarżącej o osobach uprawnionych do reprezentacji U., w tym w szczególności uprawnienie do odbioru ciągników siodłowych. Organy podatkowe wykazały, iż Skarżąca wydała towar opierając się ona ustnych informacjach uzyskanych od p. M. K. oraz p. N. K., którzy utrzymywali, iż działają w imieniu nabywcy. Pracownicy Skarżącej także oparli się na ustnych zapewnieniach, że podpis na umowie został złożony przez prezesa Spółki litewskiej. Brak staranności w sprawdzeniu kontrahenta uzasadnili tym, że spółka B. jest znanym producentem naczep a p. N. K. przekazywała środki na nabycie pojazdów.
13. Sąd w przedmiotowej sprawie podzielił stanowisko organów podatkowych odnośnie przyjęcia, iż Skarżąca nie dysponowała dowodami potwierdzającymi fakt wywiezienia i dostarczenia towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju. W ocenie Sądu także analiza zebranego w sprawie materiału dowodzi, iż Skarżąca nie wykazała się należytą starannością w transakcji z kontrahentami, których doprowadzili do nadużycia prawa podatkowego w zakresie zastosowania 0% stawki podatkowej przy wdt. W ocenie Sądu przez fakt nie dochowania należytej staranności w postaci niedbalstwa pracowników Skarżącej doszło do powstania sytuacji, w której organy podatkowe prawidłowo zanegowały zaistnienie wdt uznając, iż doszło do sprzedaży krajowej opodatkowanej na zasadach ogólnych.
14. W świetle art. 42 ust. 1, 3 i 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług dla zastosowania stawki 0% przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów wystarczającym jest, aby podatnik posiadał jedynie niektóre dowody, o jakich mowa w art. 42 ust. 3 ustawy, uzupełnione dokumentami, wskazanymi w art. 42 ust. 11 ustawy lub innymi dowodami w formie dokumentów, o których mowa w art. 180 § 1 ustawy Ord. pod., o ile łącznie potwierdzają fakt wywiezienia i dostarczenia towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju. Biorąc pod uwagę stan faktyczny niniejszej sprawy uznać należy, iż przeprowadzone w przedmiotowej sprawie postępowanie dowodowe jednoznacznie potwierdziło brak przesłanek do opodatkowania dostaw towarów stawką 0 % przewidzianą dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Zdaniem Sądu stawka dla wdt może mieć zastosowanie tylko w przypadku, gdy dostawa dokonywana przez polskiego podatnika VAT spełnia między innymi ogólne warunki przewidziane w ustawie o VAT do uznania jej za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, tj.: 1) dostawa została dokonana na rzecz podmiotu, posiadającego status podatnika VAT w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, 2) podatnik posiada na fakturze prawidłowe numery identyfikacyjne VAT (swoje i kontrahenta) wraz z dwuliterowym kodem państwa, 3) towary zostaną wysłane lub wywiezione z terytorium Polski do miejsca przeznaczenia w innym państwie członkowskim, 4) podatnik posiada dowód, określony przepisami ustawy o VAT, potwierdzający fakt wywiezienie towarów, będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy z Polski i dostarczenia ich do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju. Brak spełnienia któregokolwiek z warunków wyżej podanych powoduje obowiązek naliczenia i rozliczenia podatku od towarów i usług na terenie Polski według stawek obowiązujących na te towary w Polsce. Mając powyższe na uwadze, Sąd zgodził się z organami podatkowymi, że dokumenty i wyjaśnienia przedstawione przez Stronę oraz zgromadzone przez organ podatkowe, w tym w postaci informacji uzyskanych od administracji skarbowej Litwy zaprzeczają tezie Skarżącej, iż miała miejsce wewnątrzwspólnotową dostawa ww. ciągników siodłowych na rzecz nabywcy, tj. firmy U. z siedzibą na Litwie, w której imieniu działał pełnomocnik. W ocenie Sądu dokumenty przedłożone przez Stronę oraz zgromadzone w trakcie toczącego się postępowania podatkowego nie wskazują, że w maju 2006 r. nastąpiło przekroczenie granicy Polski i wywóz ww. pojazdów do nabywcy znajdującego się na terenie Litwy oraz że ww. nabywcy zostały dostarczone powyższe pojazdy, zatem nie potwierdzają dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy przedmiotowych ciągników siodłowych na rzecz litewskiego podmiotu. Fakt wywozu pojazdów z kraju został potwierdzony wyłącznie w kolejnej transakcji, której przedmiotem był eksport ww. pojazdów przez B. Sp. z o.o. na rzecz D. " na Ukrainę w okresie od lipca do października 2006 r. na podstawie umowy zawartej pomiędzy B. Sp. z o.o. a ww. odbiorcą ukraińskim w dniu 4.05.2006 r. tj. przed nabyciem ww. samochodów przez U od Strony - umowa z dnia 10.05.2006 r. Tym samym Skarżąca nie mogła dokonując wewnątrzwspólnotowej dostawy ww. ciągników siodłowych zastosować stawki 0%. W konsekwencji dostawie tej należało przypisać stawkę VAT właściwą dla dostawy krajowej tego towaru, tj. w przedmiotowej sprawie stawkę 22%, co wynika z art. 41 ust. 1 ustawy o VAT. W związku z powyższym Skarżąca w deklaracji podatkowej VAT - 7 za maj 2006 r. zaniżyła podatek należny o 349.220 zł. Zdaniem Sądu stanowisko wskazujące na braki w dokumentacji zaprzeczające możliwości skorzystania ze stawki 0% jest zgodne z poglądami orzecznictwa sądowego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2010 r. sygn. akt I FPS 1/10 Sąd wskazał, iż "w świetle art. 42 ust. 1, 3 i 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) dla zastosowania stawki 0 % przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów wystarczającym jest, aby podatnik posiadał jedynie niektóre dowody, o jakich mowa w art. 42 ust. 3 ustawy, uzupełnione dokumentami, wskazanymi w art. 42 ust. 11 ustawy lub innymi dowodami w formie dokumentów, o których mowa w art. 180 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), o ile łącznie potwierdzają fakt wywiezienia i dostarczenia towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju." Zważywszy powyższe dla skuteczności zastosowania stawki podatkowej przy wdt niezbędne jest posiadanie przez zbywcę potwierdzenia dostawy towarów w ramach tej procedury. W ocenie Sądu z akt sprawy jednoznacznie wynikało, iż Skarżąca nie dysponuje takimi dokumentami. Zważywszy powyższe wobec braku dokumentów świadczących o przyjęciu towaru przez nabywcę mającego siedzibę w innym kraju członkowskim oraz całokształtu materiału dowodowego świadczącego o dokonaniu oszustwa podatkowego przez kontrahentów Skarżącej w zakresie przyjęcia zaistnienia wdt nie można zgodzić się ze Skarżącą, iż posiadała ona dokumenty świadczące o dokonaniu wdt.
15. Na podkreślenie zasługuje także to, iż w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 27 września 2007 r.: w sprawie C-409/04 Teleos plc i in. przeciwko Commissioners of Customs & Excise w sprawie C-409/04 Teleos plc i in., stwierdzono, że zwolnienie od podatku dostawy wewnątrzwspólnotowej znajduje zastosowanie tylko wtedy, gdy prawo do rozporządzania towarem jak właściciel zostało przeniesione na nabywcę i gdy dostawca ustali, że towar ten został wysłany lub przetransportowany do innego państwa członkowskiego, i że w wyniku wysyłki lub transportu fizycznie opuścił terytorium państwa członkowskiego dostawy, w dostawie w stosunku do której zastosowano warunki EXW, kiedy transport organizuje kupujący, samo już wydanie towaru w kraju firmie przewozowej nabywcy stanowi przeniesienie na kupującego prawa do rozporządzania sprzedanym towarem, a dla stwierdzenia przesłanek wystąpienia WDT, do którego można zastosować stawkę 0 %, istotnym jedynie pozostaje fakt opuszczenia terytorium Polski przez wydany firmie transportowej nabywcy towar, a nie – wymagane w art. 42 ust. 4 pkt 4 ustawy o VAT – potwierdzenie nabywcy przyjęcia towaru w miejscu, do którego towar miał zostać dostarczony poza terytorium kraju. Podkreślić należy, iż powyższe orzeczenie dotyczy wyłącznie sytuacji, w której nie jest sporne istnienie wdt, a także brak jest przesłanek związanych z istnieniem nadużycia prawa; czy też oszustwa podatkowego. Podnieść bowiem należy, iż Dyrektywa 2006/112/WE nie określa warunków zastosowania zwolnienia (w Polsce stawka 0 %) z VAT nakładając w art. 138 na państwa członkowskie obowiązek zwolnienia od VAT dostawy towarów wysyłanych lub transportowanych do miejsca przeznaczenia znajdującego się poza terytorium danego państwa, ale na terytorium Wspólnoty, przez sprzedawcę, przez nabywcę lub na ich rzecz, dokonane dla innego podatnika lub osoby prawnej niebędącej podatnikiem, działających w takim charakterze w państwie członkowskim innym niż państwo rozpoczęcia wysyłki lub transportu towarów. Jednocześnie jednak w art. 131 i art. 273 określono, że państwa członkowskie są uprawnione do wprowadzenia warunków formalnych pozwalających na stwierdzenie, że w danym przypadku doszło do WDT, podlegającej zwolnieniu (stawce 0 %), przy czym w przepisach tych wskazano, że celem wprowadzonych warunków formalnych ma być zapobieżenie wszelkim możliwym przypadkom uchylania się od opodatkowania, unikania opodatkowania i nadużyć, a także zapobieganie oszustwom podatkowym - pod warunkiem równego traktowania transakcji krajowych i transakcji dokonywanych między państwami członkowskim przez podatników oraz pod warunkiem, że obowiązki te, w wymianie handlowej między państwami członkowskimi, nie będą prowadzić do powstania formalności związanych z przekraczaniem granic. W konsekwencji stosowania w polskiej ustawie VAT zasad wynikających z Dyrektywy 112 zgodzić należało się z organami podatkowymi, iż zamiarem osoby nabywającej ciągniki było uniknięcie obciążeń podatkowych. Zgodzić należało się także z tym, że Skarżąca nie dołożyła należytej staranności, w celu wykluczenia uczestnictwa w oszustwie podatkowym. Działania Skarżącej w zakresie kontroli nad transakcją w ocenie Sądu były niewystarczające. Potwierdza to fakt wydania towaru o znacznej wartości osobie nie posiadającej żadnego pełnomocnictwa do działania w imieniu nabywcy, która powołując się na rozmowę telefoniczną przekonywała o swoim uprawnieniu do odbioru ciągników siodłowych, które następnie trafiły na Ukrainę. W ocenie Sądu fakt wyjątkowego braku ostrożności, czy też rażącego niedbalstwa przy sprawdzeniu umocowania do działania w imieniu nabywcy w ramach procedury wdt powoduje, iż nie można przyjąć, iż działania organów podatkowych były nieproporcjonalne. Zdaniem Sądu fakt uprzedniego dokonania zapłaty za pojazdy nie mógł powodować braku ostrożności przy wydawaniu nabytego towaru. Zdaniem składu orzekającego w rozpoznawanej sprawie nie można przyjąć tez wynikających z orzeczenia TS z dnia 21 czerwca 2012 r. w sprawie Mahagében Kft przeciwko Nemzeti Adó- és Vámhivatal Dél-dunántúli Regionális Adó Főigazgatósága (C-80/11) i Péter Dávid przeciwko Nemzeti Adó- és Vámhivatal Észak-alföldi Regionális Adó Főigazgatósága (C-142/11), w którym to wyroku TS wykazywał na brak negatywnych skutków przy odliczeniu podatku naliczonego przez podatnika, który nie wiedział, że transakcja mająca stanowić podstawę prawa do odliczenia wiązała się z przestępstwem popełnionym przez wystawcę faktury lub inny podmiot działający na wcześniejszym etapie obrotu. Tym samym za bezzasadne uznać należy zarzuty skargi zawarte w skardze jak i w złożonym przez Spółkę piśmie procesowym, iż Skarżąca dochowała należytej staranności w kontaktach z nabywcą.
16. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, że zaskarżona decyzja narusza: art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188 ustawy Ord. pod. przez to, iż organ nie dopuścił i nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego grafologa oraz zeznań p. N. K. i art. 197 § 1 ww. ustawy przez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego grafologa uznać należy, że jest on bezzasadny. Zasadnie organ podatkowy przyjął, iż wykorzystanie w przedmiotowej sprawie dowodów: z opinii biegłego w zakresie porównawczego badania pisma ręcznego na okoliczność czy w przedłożonych dokumentach pieczątka i podpis dyrektora spółki U. p. E. V. są inne niż oryginalne oraz ponownie z przesłuchania wskazanego świadka, tj. p. N. K. pozostałoby bez wpływu na ustalenia poczynione w sprawie.
17. Zdaniem Sadu organ podatkowy w zaskarżonej decyzji przedstawił szczegółowo stan faktyczny sprawy, poparty materiałem dowodowym i logiczną, spójną argumentacją. W przedmiotowej sprawie zgromadzono materiał dowodowy w celu wyjaśnienia okoliczności sprawy (art. 180 § 1 ustawy Ord. pod.). Podjęto również wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w sposób wyczerpujący rozpatrzony został materiał dowodowy. Prawidłowo zatem zastosowano dyspozycję przepisów art. 122 i art. 187 § 1 ustawy. Stwierdzić należy, że organ podatkowy prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz przekonania ocenić wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, a także ocenić wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie dołożono należytej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego, a dokonana ocena konsekwencji podatkowych tego stanu została oparta na prawidłowo zebranym materiale dowodowym i nie nosi cech dowolności.
18. Spółka w złożonej skardze stara się wykazać, że dopełniła obowiązków dokumentacyjnych. W przedmiotowej sprawie kwestionowano natomiast przede wszystkim sam fakt dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, samo posiadanie stosownej dokumentacji nie pozwala na zastosowanie preferencyjnej stawki równoznacznej ze zwolnieniem od podatku danej transakcji. W złożonej skardze Skarżąca nie wykazuje, że obiektywnie transakcja miała miejsce a na pierwszy plan Spółka wysuwa kwestię posiadania stosownej dokumentacji. Jest to niekonsekwentne zważywszy na to, że w wyrokach przytoczonych przez Skarżącą podkreśla się, że dokumentacja ma jedynie drugorzędne znaczenie pierwszoplanowe jest natomiast dokonanie dostawy, mającej cechy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Spółka stara się dowodzić coś przeciwnego. W ocenie Sądu zgodzić należy się z Dyrektorem Izby Skarbowej, iż wydając decyzję postępował zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi zarówno postępowania podatkowego, jak i podatku od towarów i usług. Z tych też względów podnoszone przez Skarżącą zarzuty nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.
19. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło