III SA/Wa 2577/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-20
Skład orzekający: Bożena Dziełak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można zmienić postanowienie sądu administracyjnego o zwolnieniu od kosztów sądowych w związku ze zmianą sytuacji majątkowej strony?Ratio decidendi
Zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, w tym zmiany sytuacji majątkowej strony. W przypadku pogorszenia się sytuacji majątkowej strony, uzasadnione jest zwolnienie jej od kosztów sądowych, aby zapewnić realizację prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca K.K. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta S. dotyczącą opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. WSA w Warszawie zwolnił ją od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł i ustanowił adwokata. Po pogorszeniu się sytuacji materialnej, skarżąca złożyła wniosek o zmianę postanowienia o zwolnieniu od kosztów sądowych, przedstawiając dokumenty potwierdzające trudną sytuację finansową i niepełnosprawność.Rozstrzygnięcie
Zmienił postanowienie WSA z 28 czerwca 2013 r. i zwolnił skarżącą od kosztów sądowych, w pozostałym zakresie pozostawił postanowienie bez zmian.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Dziełak, po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2013r. o sygn. akt IV SA/Wa 73/13 w przedmiocie prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K.K. na uchwałę Rady Miasta S. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchwały w sprawie wyboru ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki opłaty postanawia zmienić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2013 r. o sygn. akt IV SA/Wa 73/13 i zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych, w pozostałym zaś zakresie pozostawić ww. postanowienie bez zmian.
Skarżąca – K. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Miasta S. z [...] października 2012 r. w przedmiocie uchwały w sprawie wyboru ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki opłaty.
WSA w Warszawie postanowieniem z 28 czerwca 2013 r. o sygn. akt IV SA/Wa 73/13 zwolnił Skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł i ustanowił na jej rzecz adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 27 września 2013 r. o sygn. akt II FZ 756/13 oddalił zażalenie Skarżącej na ww. postanowienie WSA w Warszawie.
Skarżąca pismem z 20 grudnia 2013 r. wniosła o zmianę ww. postanowienia WSA w Warszawie z 28 czerwca 2013 r. o sygn. akt IV SA/Wa 73/13, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podniosła, że jej sytuacja materialna uległa dalszemu pogorszeniu. Skarżąca nie dysponuje obecnie żadnymi oszczędnościami, z uwagi na to, że w czerwcu 2013 r. dokonała dopłaty na rzecz [...] za paliwo gazowe i wciąż musi ponosić opłaty stałe – woda, kanalizacja, energia elektryczna, telefon i leki. Skarżąca załączyła kserokopię wyciągu z rachunku bankowego, z którego wynika, że 14 listopada 2013 r. saldo wynosiło 6,90 zł.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu Skarżąca, w piśmie z 26 stycznia 2014 r., ponownie stwierdziła, że jej sytuacja majątkowa uległa pogorszeniu od 28 czerwca 2013 r., m.in. poprzez zasądzenie od Skarżącej kosztów sądowych. We wrześniu i październiku 2013 r. komornik wyegzekwował od Skarżącej 616,02 zł. Skarżąca podkreśliła, że jest inwalidką [...] grupy i ma ograniczone możliwości samodzielnej egzystencji. Skarżąca załączyła kserokopie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wyciągu z rachunku bankowego oraz przekazów pocztowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.", postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 20 listopada 2012 r. o sygn. akt II OZ 1017/12 oraz z 4 kwietnia 2013 r. o sygn. akt II OZ 204/13). Zmiana okoliczności powinna więc dotyczyć stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych.
W ocenie Sądu przedstawione przez Skarżącą wyjaśnienia i okoliczności oraz dołączone dokumenty wskazują, iż jej sytuacja uległa dalszemu pogorszeniu w stosunku do tej, która była przedmiotem badania w związku ze wcześniejszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W świetle powyższego należało uznać, że spełniony został warunek zmiany okoliczności, uzasadniający zmianę prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy z 28 czerwca 2013 r. Od momentu zakończenia poprzedniego postępowania w przedmiocie prawa pomocy zmianie uległa bowiem zarówno wysokość niezbędnych kosztów utrzymania Skarżącej, jak i jej oszczędności. Powyższe, w sposób istotny, negatywnie wpłynęło na sytuację majątkową Skarżącej i jej możliwości płatnicze. Co prawda Skarżąca uzyskuje dochód ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.624 zł brutto (1.357,91 zł netto), jednakże należało uznać, że jako osoba niepełnosprawna ze stwierdzoną ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, narażona jest na zwiększone, a często nieprzewidziane wydatki, związane ze swoją niepełnosprawnością.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że wniosek o zmianę postanowienia z dnia 28 czerwca 2013 r. w przedmiocie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca nie jest bowiem w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe rozstrzygnięcie podyktowane przede wszystkim koniecznością realizacji, gwarantowanego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, prawa do sądu.
Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło