III SA/Wa 266/21

WyrokWSA w Warszawie2021-09-27

Skład orzekający: Włodzimierz Gurba, Aneta Trochim-Tuchorska, Piotr Dębkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która złożyła rezygnację z funkcji prezesa zarządu spółki, ale której zmiana nie została jeszcze ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym, może skutecznie wnieść odwołanie od decyzji dotyczącej odpowiedzialności spółki jako płatnika, jeśli decyzja ta została skierowana do spółki, a nie do niej osobiście?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie jest stroną postępowania podatkowego dotyczącego odpowiedzialności spółki jako płatnika. Doręczenie decyzj skierowanej do spółki skarżącej osobie nie czyni jej stroną postępowania. Odwołanie wniesione przez osobę niebędącą stroną postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, co oznacza, że organ nie miał obowiązku wzywać do uzupełnienia braków formalnych.
Stan faktyczny
Spółka R. sp. z o.o. została objęta decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. o odpowiedzialności jako płatnika za podatek dochodowy. W. N., była prezes zarządu spółki, wniosła odwołanie od tej decyzji we własnym imieniu. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (DIAS) najpierw pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, a następnie stwierdził niedopuszczalność zażalenia na to postanowienie. Po uchyleniu przez WSA postanowienia DIAS i oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA, DIAS ponownie rozpoznał sprawę i wydał postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania W. N. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, uznając ją za osobę niebędącą stroną postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Gurba, Sędziowie sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 września 2021r. sprawy skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe oddala skargę Postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej DIAS) stwierdził niedopuszczalność zażalenia W. N. (dalej Strona, Skarżąca), wniesionego na postanowienie DIAS z [...] czerwca 2018 r. w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. Organ ustalił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. (dalej NUS) decyzją z [...] lutego 2018 r. orzekł o odpowiedzialności podatkowej R. sp. z o.o. z siedzibą w miejscowości G. (dalej Spółka) jako płatnika za pobrany, a niewpłacony podatek dochodowy z tytułu wypłat za poszczególne miesiące w okresie od stycznia 2015 r. do października 2015 r. i określił wysokość należności z tytułu pobranego, a niewpłaconego podatku z tytułu dokonanych wypłat w okresie od stycznia 2015 r. do października 2015 r. Decyzja została skierowana do spółki, reprezentowanej – jak wskazano - przez prezesa zarządu W. N. i doręczona na adres zamieszkania prezesa zarządu Spółki, zgodnie z art. 151a § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 1997 r. Nr 137 poz. 926 ze zm., dalej Op.). DIAS ustalił też, że do Urzędu Skarbowego w O. wpłynęło, wniesione przez W. N. w imieniu własnym odwołanie od wyżej wymienionej decyzji NUS z [...] lutego 2018 r. wraz z pełnomocnictwem szczególnym dla adwokata A. N., który sporządził i wniósł to odwołanie, i kopią nieuwierzytelnionego pełnomocnictwa dla adwokata B. M.. Do odwołania załączono kopie: oświadczenia W. N. z 21 stycznia 2016 r. o rezygnacji z funkcji prezesa zarządu spółki, uchwały Nr [...], postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] W. w W. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z [...] listopada 2016 r. Następnie wpłynęły też pełnomocnictwa szczególne dla adwokata B. M.. DIAS pismem z 23 maja 2018 r., wezwał W. N. (działającą poprzez pełnomocnika), na podstawie art. 169 § 1 Op., do uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braku formalnego odwołania poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających umocowanie W. N. do reprezentowania Spółki, a tym samym do wykazania skutecznego udzielenia adwokatom A. N. i B. M. pełnomocnictw szczególnych, do występowania w imieniu Spółki przed DIAS - na dzień wniesienia odwołania. W odpowiedzi na to wezwanie adwokat A. N. wyjaśnił, że odwołująca W. N. wykazała istnienie legitymacji procesowej do działania w tej sprawie, zaś organ drugiej instancji w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak również dokumentację zgromadzoną w aktach rejestrowych Spółki, powinien merytorycznie odnieść się do zarzutów podniesionych w treści odwołania, ustalając przede wszystkim to czy istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności wydanej przez organ pierwszej instancji decyzji, ewentualnie podstawy jej uchylenia. DIAS przyjął, że braki formalne odwołania nie zostały usunięte i postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. pozostawił odwołanie W. N. bez rozpatrzenia. Postanowienie to zostało skierowane do Spółki i doręczone 12 lipca 2018 r. w trybie art. 150 Op prokurentowi B. R.. Natomiast 26 czerwca 2018 r. postanowienie to zostało doręczone adwokatowi A. N. – jak przyjął organ - działającemu w sprawie jako pełnomocnik Spółki. W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ stwierdził, że mandat członka zarządu Spółki, W. N., wygasł z dniem złożenia przez nią rezygnacji z pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki. W przedmiotowej sprawie udzielenie przez Spółkę pełnomocnictw powinno nastąpić na podstawie oświadczenia osoby będącej członkiem zarządu spółki i dysponującym stosowną uchwałą o powołaniu na to stanowisko. Brak formalny odwołania w postaci braku pełnomocnictwa dla osoby, która podpisała odwołanie, dotyczy całego "ciągu" dokumentów wykazujących umocowanie do działania w imieniu strony. Zdaniem DIAS w niniejszej sprawie nie można było uznać, że W. N. pełniła nadal funkcję prezesa zarządu spółki, pomimo niedokonania zmiany w tym zakresie w Krajowym Rejestrze Sądowym. Skarżąca powinna była przedstawić dokumenty wykazujące umocowanie do działania w imieniu Spółki, czego nie dopełniła, mimo skutecznego wezwania w trybie art. 169 § 1 Op. Na postanowienie DIAS z [...] czerwca 2018 r. W. N., reprezentowana przez adwokata B. M. i adwokata A. N., złożyła zażalenie wnosząc o uchylenie powyższego orzeczenia i merytoryczne rozpoznania sprawy. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 169 § 1 w zw. z art. 169 § 4 w zw. z art. 121 Op., poprzez ich błędne zastosowanie w sytuacji, w której organ odwoławczy nie miał podstaw do wzywania pełnomocników do uzupełnienia braków formalnych, tj. do przedłożenia dokumentów potwierdzających umocowanie W. N. do reprezentowania Spółki, a tym samym skutecznego udzielenia pełnomocnikom, pełnomocnictw szczególnych do występowania w imieniu spółki na dzień wniesienia odwołania, w sytuacji, w której z treści odwołania oraz pisma z 5 czerwca 2018 r. wyraźnie wynika, iż odwołanie wniesione zostało przez działającą w imieniu własnym W. N., a legitymacja do samodzielnego działania przez żalącą została wykazana w treści odwołania; - art. 120, art. 121, art. 122, art. 123, art. 124 w zw. z art. 169 § 1 Op. poprzez uchylenie się od merytorycznego rozpoznania sprawy na skutek podjętych działań zmierzających w sposób oczywisty do pozostawienia wniesionego odwołania bez rozpatrzenia; - art. 133 Op. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe uznanie, że W. N. nie posiada interesu prawnego do działania w niniejszej sprawię, tj. nie posiada legitymacji procesowej do złożenia we własnym imieniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Przywołanym na wstępie postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. DIAS stwierdził niedopuszczalność powyższego zażalenia W. N.. W uzasadnieniu wskazał, że stroną postępowania jest Spółka, a nie były prezes jej zarządu. Adresatem postanowienia z [...] czerwca 2018 r. była zatem Spółka, a postanowienie to zostało wysłane na adres: [...] W., ul. [...], tj. na adres prokurenta spółki - B. R.. Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłka ta nie została odebrana, stąd stosownie do art. 150 Op, postanowienie uznano za doręczone skutecznie 12 lipca 2018 r. Z powyższego wynika, że termin do wniesienia zażalenia upłynął 19 lipca 2018 r., a spółka natomiast nie wniosła zażalenia. Ponadto powyższe postanowienie zostało również wysłane na adres adwokata A. N., występującego jako pełnomocnik Spółki, tj. Kancelaria Adwokacka [...] P., ul. [...], tj. i doręczone 26 czerwca 2018 r. Zdaniem organu Skarżąca nie ma własnego interesu prawnego w postępowaniu podatkowym, którego przedmiotem jest orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej spółki, jako płatnika za pobrany, a niewpłacony podatek dochodowy z tytułu dokonanych wypłat za poszczególne miesiące w okresie od stycznia 2015 r. do października 2015 r. i określenie wysokości należności z tytułu pobranego, a niewpłaconego podatku z tytułu dokonanych wypłat w ww. okresie. DIAS powołał się na art. 202 § 4 Kodeksu spółek handlowych (Ksh), zgodnie z którym mandat członka zarządu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze składu zarządu. W. N. powołana została na mocy uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z 15 lipca 2015 r. do pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki, natomiast 21 stycznia 2016 r. złożyła prawnie skuteczne oświadczenie o rezygnacji z tej funkcji. Rezygnacja ta została zgłoszona Sądowi Rejonowemu dla [...] W. w W., [...] Wydział Krajowego Rejestru Sądowego. Postanowieniem z [...] listopada 2016 r. Sąd Rejonowy dla [...] W. w W., [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, wezwał spółkę do przedłożenia uchwały o powołaniu nowego/nowych członków zarządu. Organ powołując się na twierdzenia adwokata A. N. zawarte w odwołaniu, wskazał, że wspólnicy spółki nie powołali nowego zarządu o czym świadczy to, że wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi, a w aktach rejestrowych spółki brak jest dokumentów świadczących o powołaniu nowego zarządu. Do odwołania załączono kopie dokumentów pochodzących z akt rejestrowych spółki, tj.: uchwałę Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z 15 lipca 2015 r. o powołaniu W. N. na funkcję prezesa zarządu spółki, oświadczenie W. N. z 21 stycznia 2016 r. o złożeniu rezygnacji z pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki, postanowienie Referendarza Sądowego Sądu Rejonowego dla [...] W. w W., [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z [...] listopada 2016 r. wzywającego spółkę do przedłożenia uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia o powołaniu nowego (nowych) członków zarządu spółki. Ponadto, jak wskazał organ, w do akt sprawy wpłynęło pismo Sądu Rejonowego dla [...] W. w W. z 27 listopada 2017 r. informujące, że w aktach rejestrowych spółki znajduje się oświadczenie o rezygnacji W. N. z funkcji prezesa zarządu z 21 stycznia 2016 r. oraz uchwała Nr [...] zarządu z 15 lipca 2015 r. w przedmiocie powołania B. R. na prokurenta spółki. DIAS zaznaczył też, że z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, iż W. N. nadal jest prezesem zarządu, jedynym członkiem upoważnionym do składania oświadczeń w imieniu spółki. Niemniej mandat członka zarządu spółki W. N. wygasł z dniem złożenia rezygnacji z pełnienia funkcji prezesa zarządu Spółki. Zatem, zdaniem organu, nie można było uznać, że W. N. pozostawała prezesem zarządu Spółki. Wpis zmian w składzie osobowym zarządu w rejestrze sądowym ma tylko charakter deklaratoryjny. Domniemywa się, że wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym jest prawdziwy, lecz jest to domniemanie wzruszalne. Ustanowione jest ono dla ochrony osób trzecich (kontrahentów spółki). Organ stwierdził też, że osoba, która złożyła zażalenie na postanowienie z [...] czerwca 2018 r. o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia, nie wykazała umocowania W. N. do działania w imieniu Spółki. Następnie DIAS wskazał, że dla przyjęcia, że dana osoba jest stroną w postępowaniu podatkowym każdorazowo niezbędne jest wykazanie, że w danym postępowaniu ma ona własny interes prawny. Interes prawny wynikać ma z prawa materialnego, ma być z nim zgodny i przez nie chroniony, opierać się powinien na konkretnej normie prawa materialnego, normie dającej się określić i wyodrębnić spośród innych norm. Pod pojęciem strony w świetle art. 133 Op. należy rozumieć tylko podmioty wymienione w tym przepisie związane z konkretnym zobowiązaniem podatkowym. Członkowie zarządu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością zostali natomiast zaliczeni do kategorii osób trzecich, których odpowiedzialność została uregulowana w rozdziale 15 działu III Op. Dopiero zatem w tym postępowaniu członek zarządu spółki z o.o. staje się stroną postępowania jako osoba trzecia, ponosząca odpowiedzialność za zobowiązania spółki, obejmuje zaległości podatkowe, powstałe w okresie pełnienia tych obowiązków. Na opisaną decyzję wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który po rozpoznaniu sprawy uchylił ją wyrokiem z dnia 26 lutego 2019 r. (sygn. akt III SA/Wa 2351/18.) W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że stanowisko organów podatkowych w postępowaniu administracyjnym, dotyczące statusu W. N. w zakresie jej prawa do działania w sprawie, było niekonsekwentne. W okolicznościach sprawy należało zatem przyjąć, że DIAS przedwcześnie stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia, nie wyjaśnił okoliczności prawnych związanych ze statusem Skarżącej, naruszając tym samym podstawowe zasady postępowania podatkowego, a w konsekwencji art. 187 § 1 w zw. z art. 191 w zw. z art. 121 § 1 i art.122 w zw. z art. 133 Op, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Powyższe uchybienia naruszają tym samym właśnie art. 121 § 1 i Op, godząc w zaufanie do organów podatkowych. Stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia W. N. należało uznać zatem za przedwczesne. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, niedopuszczalną była sytuacja, w której organ podatkowy najpierw stwierdził, że Skarżąca jest uprawniona do reprezentowania Spółki (rezygnacja została złożona nieskutecznie), a w przypadku odwołania Skarżącej – bez nadaniu mu biegu - pozostawił to odwołanie bez rozpatrzenia z uzasadnieniem, że wniosła je osoba, która nie ma umocowania do działania w imieniu Spółki. Na powyższe rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, DIAS złożył skargę kasacyjną, która wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego II FSK 1884/19 została oddalona. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy DIAS wydał w dniu [...] listopada 2020 r. zaskarżone postanowienie, w którym uchylił postanowienie z dnia [...] czerwca 2018 r. oraz stwierdził niedopuszczalność odwołania Skarżącej od decyzji NUS z dnia [...] lutego 2018 r. W uzasadnieniu wydanego postanowienia, DIAS wskazał, że przedmiotem sprawy była ocena czy Pani W. N. jest stroną w zakresie postępowania, w którym NUS wydał decyzję w stosunku do Spółki. Ustalenie, że W. N. nie występowała jako strona w znaczeniu materialnoprawnym, a jedynie jako osoba, która złożyła podanie do organu odwoławczego powoduje, że ze wskazaniem tej osoby jako adresata postanowienia, DIAS uchylając swoje postanowienie, powinien był orzec co do istoty sprawy a więc stwierdzić niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych, ponieważ odwołanie w tej sprawie zostało wniesione przez osobę, która nie ma przymiotu strony. Zdaniem DIAS, zgodnie z treścią art. 133 § 1 Op, stroną postępowania jest podatnik, tj. R. sp. z o.o. W opinii organu, Skarżąca nie ma własnego interesu prawnego w postępowaniu podatkowym, którego przedmiotem jest orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej R. sp. z o.o., jako płatnika za pobrany, a niewpłacony podatek dochodowy z tytułu dokonanych wypłat za poszczególne miesiące w okresie od stycznia 2015 r. do października 2015 r. i określenie wysokości należności z tytułu pobranego, a nieopłaconego podatku z tytułu dokonanych wypłat w ww. okresie. Skoro stroną postępowania w ww. sprawie jest R. sp. z o.o. to tylko Spółka (bądź osoba upoważniona do działania w imieniu Spółki) była uprawniona do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia [...] lutego 2018 r. W ocenie DIAS odwołanie z dnia 14 marca 2018 r. wniesione przez pełnomocnika Skarżącej, która nie jest stroną postępowania, czyni je niedopuszczalnym. Powyższe skutkuje stwierdzeniem niedopuszczalność odwołania Na powyższe postanowienie, Skarżąca wniosła skargę z dnia 8 stycznia 2021 r., w której wniosła o uchylenie postanowienia. Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła rozstrzygnięciu organu naruszenie: - art. 133 w zw. z art. 107 w zw. z art. 121 § 1, art. 122 Op, poprzez błędne uznanie, iż Skarżąca nie ma interesu prawnego we wniesieniu odwołania od decyzji NUS z dnia [...] lutego 2018 r., w sytuacji, w której zapadłe rozstrzygnięcie bezpośrednio oddziałuje na sytuację prawną skarżącej w zakresie potencjalnej możliwości pociągnięcia jej do odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania R. sp. z o.o. w trybie art. 116 Op, - art. 133 w zw. z art. 121 § 1, art. 122 Op, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której decyzja NUS skierowana została do Skarżącej a nie do R. sp. z o.o., co w konsekwencji czyni Skarżącą również stroną niniejszego postępowania, - art. 133 w zw. z art. 121 § 1, art, 122 Op, poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, że skarżąca jest stroną tylko w sensie formalnym a nie materialnym, co w konsekwencji wpływa na niedopuszczalność złożenia przez nią odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, - art. 133 w zw. z art. 107 w zw. z art. 121 § 1, art. 122 Op, przez błędne uznanie, iż Skarżąca nie posiada własnego interesu prawnego w postępowaniu podatkowym, którego przedmiotem jest orzeczenie o odpowiedzialności podatkowe spółki R. Sp. z o.o. W odpowiedzi na skargę, DIAS wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej Ppsa) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa). Stosownie zaś do treści art. 134 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia zgodnie z kompetencją ustanowioną w cytowanych przepisach stwierdza, że nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani też przepisów postępowania podatkowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zarzuty podniesione w skardze uznać więc należało za niezasadne. Nie stwierdziwszy zaś innych naruszeń prawa, które sąd administracyjny ma obowiązek brać pod uwagę z urzędu, należało uznać, że wniesiona skarga podlegała oddaleniu. Jak wynika z akt sprawy, wobec Spółki została wydana decyzja NUS z [...] lutego 2018 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności jako płatnika z tytułu określonego w tej decyzji pobranego, a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za okresy od stycznia do października 2015 r. Odwołanie od tej decyzji Skarżąca wniosła we własnym imieniu. Analiza decyzji NUS z [...] lutego 2018 r. prowadzi do wniosku, że organ nie skierował decyzji do Skarżącej lecz do Spółki. Wedle treści tego aktu, to Spółka, a nie Skarżąca jest adresatem orzeczenia o odpowiedzialności płatnika. Zdaniem Sądu, doręczenie Skarżącej decyzji kierowanej do Spółki nie czyni jej stroną postępowania zakończonego decyzją z [...] lutego 2018 r. Nie dochodzi bowiem do wykreowania strony postępowania poprzez samo doręczenie decyzji kierowanej do innego podmiotu. Innymi słowy, Skarżąca nie staje się adresatem decyzji i nie jest podmiotem, którego prawa i obowiązki określa doręczony jej akt. Jak zresztą wskazał NSA w wyroku II FSK 1884/19, nie zostało w tej sprawie przesądzone, że Skarżąca powinna być stroną postępowania w sprawie odpowiedzialności płatnika. Sąd orzekający w niniejszym wyroku stwierdza natomiast, że Skarżąca stroną tego postępowania nie jest. Odnosząc się zaś do judykatów powołanych w skardze Sąd zauważa, że dotyczą one skierowania decyzji do podmiotów niebędących stroną, a nie doręczenia decyzji takim podmiotom. Wszakże niejednokrotnie decyzja doręczana jest np. pełnomocnikowi podatnika, która to czynność procesowa nie czyni go stroną postępowania, mającą prawo wnosić odwołanie od takiej decyzji we własnym imieniu. Ustawodawca w art. 133 § 1 Op wymienił szczegółowo podmioty, które są stroną postępowania (podatnik, płatnik, inkasent, itd.), wymagając, aby miały one swój własny interes prawny, który podlega konkretyzacji w określonym postępowaniu. I tak w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 116 Op członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawsze odpowiada jako "osoba trzecia", gdyż nie jest podatnikiem i z tego tylko przepisu wynika jego własny i bezpośredni interes prawny w tym postępowaniu. To zaś, iż członek zarządu traci możliwość merytorycznej polemiki z ustaleniami postępowania wymiarowego wynika z brzmienia art. 116 Op. Tak więc art. 116 Op, daje legitymację materialnoprawną do bycia stroną, ale wyłącznie w postępowaniu zmierzającym do orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu, jako osoby trzeciej na podstawie przepisów art. 107-118 Op. Nie daje jednak uprawnienia do występowania jako strona w postępowaniach dotyczących określenia zobowiązań podatkowych osobie prawnej (por. wyrok WSA w Szczecinie z 23 maja 2018 r., I SA/Sz 67/18 oraz powołane w nim orzecznictwo). W ocenie Sądu, powyższa teza jest tym bardziej uprawniona wobec osoby, która wręcz twierdzi, że nie jest członkiem zarządu podmiotu będącego podatnikiem, lecz w pewnym sensie osobą postronną, niezwiązaną formalnie z podatnikiem. Jak już wskazano na wstępie, sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy. Sprawa rozpoznawana dotyczy natomiast kwestii legitymacji W. N. do złożenia odwołania we własnym imieniu od decyzji wydanej wobec R. sp. z o.o. Poza granicami tej sprawy mieści się zatem zarówno merytoryczna poprawność wspomnianej decyzji, jak też to czy została prawidłowo wprowadzona do obrotu prawnego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że odwołanie wniesione przez Skarżącą nie może stanowić impulsu do oceny legalności decyzji wydanej wobec Spółki, gdyż jest ono z przyczyn podmiotowych niedopuszczalne. Organ, upewniwszy się w czyim imieniu ów środek odwoławczy został wniesiony, nie miał podstaw by wzywać wnoszącą odwołanie do uzupełnienia jakichkolwiek braków formalnych. Odwołanie a limine niedopuszczalne nie może być procedowane, stąd też zaskarżone postanowienie z [...] listopada 2020 r. należało uznać za zgodne z prawem. Na marginesie należy zauważyć, że kwestię prawidłowości doręczenia decyzji Skarżąca będzie mogła kwestionować we własnym imieniu dopiero z chwilą, gdy będzie stroną postępowania np. w sprawie przeniesienia odpowiedzialności za zaległości Spółki w trybie art. 116 Op. Wspomnieć należy, że jedną z przesłanek skutecznego wszczęcia takiego postępowania jest uprzednie doręczenie decyzji płatnikowi (art. 108 § 2 pkt 2 lit. b Op). Reasumując, w tym wyroku Sąd nie rozstrzygał i nie badał kwestii prawidłowości doręczenia decyzji wydanej wobec Spółki, gdyż, jak już wcześniej wspomniano, nie mieściła się ona w granicach niniejszej sprawy. Nie można w związku z tym uznać również za wiążące wywodów organu w tym zakresie, poczynionych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Z tych zasadniczych względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło