III SA/Wa 268/15

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10.11.2015 r po rozpoznaniu wniosku S.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi S. M. i A.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] 10/2014 r Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia p o s t a n a w i a Zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić adwokata z urzędu Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Wyjątki od tej zasady mogą mieć charakter ustawowy albo znajdować zastosowanie w instytucji przyznania prawa pomocy, która jest uregulowana w art. 243 i n. u.p.p.s.a. (por. postanowienie z 1 kwietnia 2005 r sygn. II OZ 209/05). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy, powinien wykazać okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. Skarżący – S. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy skarżący uzasadnił tragiczną sytuacją materialną. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku z 6 listopada 2015 r., pisma skarżącego z tej samej daty oraz kopii pocztowego przekazu pieniężnego renty za III kwartał 2015 roku wynika, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jedyne regularne źródło jego utrzymania stanowi renta rolnicza w wysokości 656,40 zł kwartalnie. Skarżący jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni 8,7 ha, która od wielu lat leży odłogiem i nie przynosi jakiegokolwiek dochodu. Wnioskodawca jest współwłaścicielem domu o powierzchni 100 m², a także stodoły i obory. Budynki te są w fatalnym stanie technicznym. Skarżący nie ma innych nieruchomości, oszczędności, ani wartościowych przedmiotów. W celu pozyskania dodatkowych środków finansowych wyprzedaje własny majątek – głównie narzędzia rolnicze, a także korzysta z pomocy znajomych. Referendarz sądowy wskazuje, ze wnioski skarżącego – składane w znacznej liczbie do Sądu – są stabilnie i w nieodmienny sposób rozpoznawane przez Sąd. Ostatnie postanowienia o przyznaniu stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym zapadły w październiku 2015 r. Z deklaracji strony nie wynika, by jej sytuacja życiowa zmieniła się od czasu podjęcia przywołanych rozstrzygnięć. W dalszym ciągu strona posiada nieruchomość rolną o powierzchni 8,7 ha, jednakże od wielu lat nie przynosi ona jakiegokolwiek dochodu. Z kolei dochód uzyskiwany ze świadczenia emerytalnego wynosi tylko 218 zł miesięcznie. Niewątpliwie nie pozawala on wnioskodawcy na pokrycie wydatków związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych, jak wyżywienie, koszty eksploatacji domu, czy ubranie. Nie posiadając przy tym jakichkolwiek oszczędności, w celu pozyskania dodatkowych środków na korzystać z pomocy znajomych. Z tych powodów referendarz sądowy nie widzi podstaw do zmiany stabilnej linii orzeczniczej względem skarżącego i zaprzestania "kredytowania: jego sporów sądowych. W związku z powyższym zasadne jest zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych i ustanowienie na jego rzecz adwokata. Taki właśnie zakres udzielenia prawa pomocy podyktowany jest faktem bardzo trudnej sytuacji materialnej skarżącego oraz brakiem przesłanek ku temu, że w najbliższej przyszłości sytuacja ta ulegnie zmianie. Sprawiedliwość bowiem to stała i niezmienna wola oddania każdemu tego, co mu się należy (Iustia est constans et perpetua voluntas ius suum cuique tribiendi) – w tym wypadku, z mocy utrwalonego orzecznictwa, prawa pomocy dla skarżącego. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.