III SA/Wa 2686/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-23
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał problemy z bieżącymi płatnościami i posiada mieszkanie własnościowe, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w całości, czy tylko częściowo (ustanowienie pełnomocnika z urzędu)?Ratio decidendi
Sąd, działając przez referendarza sądowego, przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, uwzględniając jego trudną sytuację zdrowotną i finansową rodziny oraz istniejące zobowiązania. Jednocześnie odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych w całości, uznając, że skarżący jest w stanie wygospodarować kwotę 100 zł na wpis od skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę strukturę jego wydatków i stałe dochody z emerytur.Stan faktyczny
Skarżący R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wskazał na niekorzystny wyrok, posiadanie mieszkania własnościowego, miesięczne dochody z emerytur około 4 tys. zł brutto, spłatę kredytu i zobowiązania wobec urzędu skarbowego, a także koszty utrzymania syna-studenta. Do wniosku dołączył liczne dokumenty dotyczące dochodów, wydatków, stanu zdrowia członków rodziny oraz zobowiązań finansowych.Rozstrzygnięcie
1. ustanowić skarżącemu adwokata z urzędu; 2. odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata) w sprawie ze skargi R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych p o s t a n a w i a 1. ustanowić skarżącemu adwokata z urzędu 2. odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych;
I. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o który wnioskujący ubiega się, obejmuje zwolnienie od opłat sądowych, czyli wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrot wydatków i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość zastosowania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia, a przede wszystkim - doświadczenia życiowego.
II. R. , dalej jako strona lub skarżący, pismem z 10 kwietnia 2013 r., a następnie na urzędowym formularzu PPF z 9 maja 2013 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu strona poinformowała o tym, że: - wydany 21 marca 2013 r. wyrok jest "niekorzystny"; - posiada mieszkanie własnościowe w P. o pow 48,5 m.kw.; wraz z żoną osiąga miesięcznie z emerytur ok. 4 tys. zł brutto; -z emerytury spłaca kredyt o miesięcznej racie 928 zł, US w P. (500,- zł miesięcznie); - ponosi koszty utrzymania syna J. , studenta [..] roku [...] na [...] (akademik i wyżywienie); - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z zoną i z synem; - posiada działkę o pow 768 m.kw. k. P. ;
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 2 kwietnia 2013 r. strona w piśmie z 13 kwietnia 2013 r. przekazała dane z PIT37 i PIT36L za 2011 r. i 2012 r. strony i małżonki strony; zestawienie poniesionych kosztów za styczeń, luty, marzec 2013 r.; oznaczyła całkowity dochód w rodzinie w pierwszym kwartale 2013 r. na 10174,94 zł oraz wydatki poniesione w I kwartale 2013 r. (czynsz, raty podatku, energia, telefony komórkowe, ubezpieczenie, podatek od nieruchomości, obsługa kredytu, wydatki na leki, opłaty za akademik) 10174,94 zł. Do pisma strona załączyła, m.in.: zaświadczenia o wysokości dochodu podatnika ZAS-DF, PIT36Lza 2012,PITB za 2012, PIT37 za 2012 r., PITO za 2012 r., PIT37 żony strony za 2012 r., orzeczenie o stanie zdrowia R.P. z 29 października 2012 r., oświadczenia H. P., J. P. i R.P. z 15 kwietnia 2013 r. o posiadanych źródłach dochodów, decyzję ZUS z 1 marca 2012 r., zaświadczenie o stanie zdrowia J.P. z 6 sierpnia 2013 r., orzeczenia o stopniu niepełnosprawności J. P. z 2 lipca 2012 r. oraz H. P. z 6 września 2010 r. , zaświadczenie o stanie zdrowia J.P. z 5 grudnia 2012 r., zaświadczenie o pobieraniu nauki na WPiA w W. przez J. P., zaświadczenie o opatach czynszowych w spółdzielni, faktury VAT za Internet, lekarstwa, energię, telefon, umowę pożyczki z [...] , harmonogram spłat kredytu, odcinki wpłat do US, PZU.
III. Referendarz zadecydował o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu uwzględniając zestawienie rzeczywistych kosztów działania pełnomocnika z urzędu wynikających tak z zapisów z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. o opłatach .... (Dz.U. z 2013, poz461 j.t.), jak z cen profesjonalnej obsługi prawnej stosowanych w praktyce, z możliwościami majątkowymi skarżącego. Referendarz sądowy, uwzględniając to, że zakwestionowany akt ma związek z prowadzoną przez stronę działalnością gospodarczą, miarkuje zarazem wagę tego związku faktem, że spór dotyczy już postępowania egzekucyjnego (kosztów), a z załączonych dokumentów (decyzji o rozłożeniu na raty należności Nr [...] ) wynikają problemy strony ze spłatą zobowiązań. Mając to na uwadze, jak też sygnalizowane dolegliwości zdrowotne wszystkich członków rodziny (por zaświadczenia lekarskie, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności), związane z tym dodatkowe nakłady na poratowanie zdrowia (faktury VAT 10 sztuk), obowiązek strony zabezpieczenia synowi warunków nauki, liczne zobowiązania (np. z tytułu spłat kredytu – por harmonogram spłat), referendarz sądowy zadecydował nie odnosić kosztów działania pełnomocnika w sprawie do zadeklarowanej przez stronę wysokości przychodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej, z która spór ma związek.
Na zakres przyznanego prawa pomocy oraz na fakt odmowy zwolnienia od kosztów ma wpływ wielkość i rodzaj wymagalnych ewentualnie obecnie kosztów sądowych, tj. wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł. Orzekanie o innych kosztach, których strona nie zasygnalizowała w formularzu PPF, byłoby przedwczesne, ponieważ nie jest znana wysokość innych kosztów, jak też sytuacja majątkowa strony w chwili wystąpienia tych kosztów jest zmienna, chociażby z uwagi na zakończenie nauki przez osobę pozostającą ze strona we wspólnym gospodarstwie domowym. W ocenie referendarza sądowego, z analizy struktury wydatków strony, tj. choćby z faktu ponoszenia kosztów abonamentu telefonicznego w wysokości 171 zł miesięcznie, usług RTV w wysokości 294 zł i in, wynika zdolność wygospodarowania przez stronę środków na poczet postępowania sadowego kwoty 100 zł tytułem wpisu od skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy zauważa, ze zarówno skarżący, jak i jego zona dysponują stałym źródłem przychodu z tytułu emerytur, którym mogą dysponować z zastrzeżeniem wzmiankowanych ograniczeń wynikających z zobowiązania do wpłat na rzecz organów podatkowych, co oznacza, że inne – liczne - wydatki skarżącego nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed obowiązkiem wpłaty należności publicznoprawnej jaką jest opłata z tytułu wpisu od skargi kasacyjnej.
Z tych powodów referendarz sądowy, uznał, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.p.s.a., jak w sentencji.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło