III SA/Wa 2703/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-19
Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki może zostać wstrzymane, jeżeli skarżący wykaże, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku, gdy egzekucja zobowiązania podatkowego może narazić skarżącego i jego rodzinę na znaczną szkodę, a w szczególności wpłynąć negatywnie na rozwój dzieci, istnieją podstawy do zastosowania ochrony tymczasowej.Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 r. Wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że egzekucja wysokiej kwoty zobowiązania podatkowego, przy jego złej sytuacji majątkowej, spowoduje utratę środków do życia jego i rodziny. Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania wykonania, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, wskazując na nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając ponownie wniosek, uznał, że istnieją podstawy do jego uwzględnienia.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Skarżący – M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 r.
W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając, że wyegzekwowanie tak wysokiej kwoty zobowiązania podatkowego wynikającej z zaskarżonej decyzji wobec złego stanu majątkowego Skarżącego spowoduje utratę środków do życia jego i jego rodziny. Podano, że do ok. 13 września 2013 r. Skarżący był zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Z uwagi na brak zatrudnienia nie posiada żadnych oszczędności, co więcej trudna sytuacja finansowa zmusiła go do zaciągnięcia kredytu konsumpcyjnego w celu zaspokojenia bieżących, podstawowych potrzeb życiowych (wysokość zadłużenia z tego tytułu wynosi 2 900 zł, a miesięczna rata 100 zł). Trudną sytuację potwierdza również fakt, że rata kredytu na zakup nieruchomości gruntowej należącej do jego małżonki została zawieszona do stycznia 2014 r. Skarżący wskazał, że obecnie został zatrudniony na podstawie umowy o pracę z wynagrodzeniem 2 156 zł netto. Posiada na utrzymaniu bezrobotną żonę oraz dwójkę dzieci w wieku 8 i 11 lat.
W ocenie Skarżącego pozbawienie środków do życia jego rodziny doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Brak wstrzymania wykonania decyzji w konsekwencji może doprowadzić rodzinę Skarżącego do "dolnej granicy obszaru ubóstwa", skutkującym m.in. niedożywieniem dwójki jego dzieci.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 grudnia 2013 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r.
Sąd wyjaśnił, że wniosek złożony przez Skarżącego nie spełnia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej w skrócie: "ppsa"), bowiem Skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków,
to brak było podstaw do udzielenia stronie ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jego oczekiwaniami.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia Skarżącego, postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu NSA wskazał, że Sąd pierwszej instancji nie dokonał prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, co pozwoliłoby na prawidłową ocenę sytuacji Skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ppsa wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z kolei z art. 61 § 3 ppsa, po przekazaniu Sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Z analizy przepisu art. 61 § 3 ppsa wynika, że przesłankami wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków.
Rozpoznając niniejszy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Podkreślić należy, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skarżący w piśmie z dnia 23 grudnia 2013 r. stanowiącym zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. opisał swoją sytuację materialną. Skarżący będąc jest jedyną osobą uzyskującą dochody w gospodarstwie domowym, w którym pozostaje łącznie z małżonką oraz dwójką niepełnoletnich dzieci (8 i 11 lat). Jak wynika z nadesłanych do Sądu dokumentów, syn Skarżącego – O. S. posiada orzeczoną niepełnosprawność i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Ponadto ze złożonych dokumentów wynika, iż Skarżący otrzymuje wynagrodzenie w kwocie 1.636,38 zł, jego synowie korzystają z pomocy społecznej w formie opłacania posiłków. Skarżący wskazał również, że wykonanie decyzji spowoduje nieodwracalne skutki w postaci niewłaściwego rozwoju jego dzieci. Podkreślił, że za szkodę niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia będzie szkoda na zdrowiu dzieci. Brak przyrostu masy ciała, obniżenie wydolności i sprawności fizycznej, zmniejszenie odporności, pogorszenie sprawności umysłowej, zaniżona samoocena dzieci spowodują istotną i trwałą zmianę w ich rozwoju, a powrót do stanu poprzedniego będzie niemożliwy.
Analiza całości nadesłanych do Sądu dokumentów oraz oświadczeń daje podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim wysokość zobowiązania podatkowego zestawionego z sytuacją materialną Skarżącego. Wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić Skarżącego na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto egzekucja wymienionej kwoty mogłaby wyrządzić Skarżącemu i jego rodzinie znaczną szkodę.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 165 p.p.s.a., art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło