III SA/Wa 2710/16

WyrokWSA w Warszawie2017-07-13

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Włodzimierz Gurba, Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania zaświadczenia potwierdzającego opłacanie podatku rolnego za określone lata, z powodu braku dokumentów w posiadaniu organu, była zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa wydania zaświadczenia była niezasadna z powodu naruszenia zasady zaufania i zasady przekonywania przez organ podatkowy, który nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący i spójny stanu faktycznego dotyczącego dokumentacji za rok 2002. W konsekwencji uchylił zaskarżone postanowienia organów pierwszej i drugiej instancji, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem pełnej i precyzyjnej argumentacji.
Stan faktyczny
Pan A.U. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego opłacanie podatku rolnego za działkę rolną za lata od 1989 do 2014. Wójt Gminy P. odmówił wydania zaświadczenia za lata 1989-2001 z powodu braku dokumentów, potwierdzając wpłaty jedynie za lata 2003-2014. Skarżący złożył zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało odmowę. Skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając błędne rozstrzygnięcie i niezgodność zaświadczeń ze stanem faktycznym.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy P. z dnia 28 czerwca 2016 r. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz A.U. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba (sprawozdawca), sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lipca 2017 r. sprawy ze skargi A. U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy P. z dnia 28 czerwca 2016 r., nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz A. U. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1.1. W dnia 22 czerwca 2016 r. pan A.U. (zwany dalej "Skarżącym") złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o opłacaniu przez niego podatku rolnego od 2001 r. i od 1989 r. do 2014 r. za działkę po zmarłych rodzicach nr [...] położoną w B., ze względu na konieczność przedstawienia zaświadczenia w Sądzie Rejonowym w P. Wójt Gminy P. (zwany dalej "organem pierwszej instancji") postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. odmówił wydania panu A.U. zaświadczenia o żądanej treści potwierdzającego, że Skarżący opłacał podatki za działkę rolną po zmarłych rodzicach o pow. ok. 2,5 ha oznaczonej nr ew. [...] położonej w miejscowości B. "za lata od 2001 r. i od 1989r". W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że "Organ podatkowy nie posiada dokumentów za lata 1989-2006, na podstawie których mógłby potwierdzić fakt opłacania podatków przez Pana A.U. za lata od 2001 i od 1989 Urząd posiada dowody potwierdzające Pana wpłaty za lata 2003-2006 (dowód wpłaty z dnia 16.02.2006 r.) oraz dowody wpłaty za lata 2007; 2008; 2009; 2010; 2011; 20012; 2013 i 2014 w kwocie 224,00 zł". Postanowienie Wójta Gminy P. zawiera pouczenie o przysługującym stronie prawie do złożenia zażalenia za pośrednictwem Wójta Gminy P. Pan A.U. wniósł w dniu 29 czerwca 2016 r. zażalenie na wymienione postanowienie w Urzędzie Gminy w P. W tym samym dniu zażalenie o takiej samej treści przesłał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. W zażaleniu Skarżący wyjaśnił, że w Sądzie Rejonowym w P. toczy się sprawa w sprawie zasiedzenia i żądane zaświadczenie jest mu potrzebne celem złożenia w Sądzie. 1.2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (zwane dalej "organem odwoławczym", "Kolegium" lub "organem drugiej instancji") nie uwzględniło złożonego zażalenia i postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Wójta Gminy P. z dnia [...] czerwca 2016 r. Jednocześnie Kolegium wyjaśnia, że z przepisów art. 306a-c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej zwanej "O.p."), wynika, że zaświadczenie może być wydane przez organ, który na podstawie posiadanych dokumentów źródłowych jest w stanie potwierdzić określony fakt lub stan prawny. Dokumentów takich nie posiada organ odwoławczy, który rozstrzyga - co do zasady - o zgodności z prawem zaskarżonego aktu, a zatem organ odwoławczy, jakim jest Kolegium, nie może niejako w zamian za organ pierwszej instancji wydać zaświadczenia o żądanej treści. 2.1. Pan A.U. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Kolegium z dnia [...] lipca 2016 r. W skardze poniesiono "brak zgody na odmowną decyzję z dnia [...] lipca 2016r". Skarżący uważa to rozstrzygnięcie za błędne. Ponadto podnosi "niezgodność wydawanych zaświadczeń ze stanem faktycznym i prawnym". Zarzucono też przekazanie przez Kolegium zażalenia do Wójta Gminy P. W piśmie procesowym z dnia 24 listopada 2016 r. podtrzymano zarzuty skargi. 2.2. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy informuje także, że: "Organ podatkowy (pierwszej instancji – przyp. Sądu) posiada dowody wpłaty podatku za lata 2003-2006 oraz dowody wpłaty za lata 2007 - 2014, lecz nie dysponując dokumentami za lata 1989 - 2001 (omyłkowo w postanowieniu został podany rok 2006, o czym świadczy treść zaświadczenia z dnia [...].06.2016 r. nr [...] zawartego w aktach organu I instancji oraz zaświadczenia z dnia [...].07.2016 r. nr [...] stanowiącego załącznik do skargi) które zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami zniszczone, nie mógł wydać zaświadczenia uwzględniającego w całości żądanie wnioskodawcy, co spowodowało wydanie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia". Organ odwoławczy wyjaśnia, że Wójt Gminy P. wydał w dniu [...] czerwca 2016 r. zaświadczenie potwierdzające opłacanie podatku rolnego przez pana A.U. za nieruchomość położoną w miejscowości B. oznaczonej nr ew. [...] o pow. 2,5966 ha w okresie od 2003 r. do 2013 r. oraz częściowo w 2014 r. Organ wyjaśnia też, że tylko zaskarżone postanowienie było przedmiotem rozpatrzenia przez organ odwoławczy. Inne zaświadczenia, które wymienia Skarżący w treści skargi nie podlegały rozpoznaniu przez Kolegium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze wyjaśnia także, że było obowiązane do przesłania zażalenia Wójtowi, aby ten mógł ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, której dotyczy zaskarżone postanowienie i na tej podstawie ocenić, czy zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. 3. Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej zwanej "P.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. 4. Przedmiotem sporu jest prawidłowość odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści, w szczególności w zakresie uiszczania przez Skarżącego podatku rolnego od wskazanych użytków rolnych za 2002 r. oraz przesłanki uzasadniające taką odmowę. 5. Skarga jest zasadna. 6. 1. Przepis art. 306a O.p. stanowi, że organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania. Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy. Na mocy art. 306a § 2 oraz art. 306b § 1 O.p., zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W tych przypadkach, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające przed wydaniem zaświadczenia, o jakim mowa w art. 306b § 2 O.p. ogranicza się do takiego postępowania, które pozwoli na urzędowe stwierdzenie znanych faktów lub stanu prawnego w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2012 r. sygn. akt I SA/Bd 966/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej zwana "CBOSA"), że określenie "dane znajdujące się w jego posiadaniu" użyte w art. 306b § 2 O.p. nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco przez obejmowanie nim także danych dostarczonych właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o wydanie zaświadczenia w celu potwierdzenia faktów z tych danych wynikających. Art. 306c O.p. obliguje do odmowy wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o żądanej treści w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zatem, gdy dane niezbędne do wydania zaświadczenia pozwalają na stwierdzenie braku zgodności między treścią żądania a stanem rzeczywistym wynikającym z posiadanych przez organ danych, to taka sytuacja wymusza na organie wydanie postanowienia odmawiającego wydania zaświadczenia (wyrok WSA w Krakowie z 30 października 2008 r., sygn. akt I SAB/Kr 2/08 - CBOSA). 6.2. Jakkolwiek rozumienie wskazanych wyżej przepisów zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jest prawidłowe, to skargę należało uwzględnić z innych powodów. 7.1. Organ naruszył zasady ogólne postępowania podatkowego, w szczególności zasadę zaufania (art. 121 § 1 O.p.) oraz zasadę przekonywania (art. 124 O.p.). Naruszono też art. 210 § 4 O.p. w związku z art. 218 i 219 O.p. w zakresie dotyczącym braku w zaskarżonym postanowieniu uzasadnienia faktycznego odnoszącego się do zarzutów zażalenia. Te same naruszenia Sąd identyfikuje w postanowieniu organu pierwszej instancji. 7.2. Stosownie do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z tego względu zarzuty Skarżącego odnoszone do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd rozpoznaje na gruncie odpowiednich przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa jako aktu normującego postępowanie podatkowe prowadzone w rozpoznawanej sprawie. 8.1. Zgodnie z art. 121 § 1 O.p., postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że postępowanie budzące zaufanie to przede wszystkim postępowanie staranne. Za takie należy uznać postępowanie prowadzone dokładnie i rzetelnie, to jest z należytą dbałością o każdy istotny w sprawie szczegół oraz wyjaśniające wszystkie kwestie faktyczne i prawne. 8.2. W ocenie Sądu rozpoznającego skargę, zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem wywody wskazane w treści zażalenia. Jak słusznie przyjęto w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Bd 30/11 (CBOSA), "obowiązek odniesienia się do stawianych przez stronę postępowania zarzutów wiąże się z regułą uczciwego procesowania, która oznacza powinność wyczerpującego odniesienia się do wszystkich wysuniętych przez odwołujący się podmiot zarzutów i żądań". Godzi się podkreślić, że zasada przekonywania zyskuje szczególnego znaczenia w rozstrzygnięciach negatywnych dla strony. Strona powinna być przekonana, że organ ma rację w aspekcie prawnym, a stan faktyczny sprawy został dokładnie wyjaśniony. Zasada ta nie zostanie zrealizowana, jeżeli mimo rozstrzygnięcia sprawy nadal pozostaną domysły i wyobrażenia na temat stanu faktycznego sprawy, do których organ w żaden sposób się nie ustosunkowuje w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Przemilczenie istotnych dla strony argumentów powoduje, że strona po zakończeniu postępowania nie dość, że pozostaje nieprzekonana co do prawidłowości rozstrzygnięcia to jeszcze buduje się w niej lub nasila przekonanie odwrotne, że organ ukrywa, być może w sposób niezamierzony, pełen obraz stanu faktycznego sprawy. 8.3. Na podstawie art. 124 O.p. organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji/postanowienia bez stosowania środków przymusu. Elementem decydującym o przekonaniu strony o trafności rozstrzygnięcia jest uzasadnienie postanowienia. Przepis art. 210 § 4 O.p., który na mocy art. 219 O.p. ma odpowiednie zastosowanie do postanowień, wymaga, aby uzasadnienie faktyczne wskazywało: fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których organ się oparł oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. "Jeżeli organ podatkowy dowodzi, że dane zdarzenie nie miało miejsca i jednocześnie zakłada, że miało miejsce, uzasadnienie decyzji (odpowiednio – postanowienia) nie może spełnić funkcji, jakie stawiają przed nim art. 121 § 1 oraz art. 210 O.p. Zasada informowania o motywach rozstrzygnięcia organu i przekonywania o zasadności tego rozstrzygnięcia, wynikająca z art. 210 § 4 O.p. oznacza, że uzasadnienie powinno wyczerpująco informować stronę o motywach, którymi kierował się organ załatwiając sprawę, odzwierciedlać tok rozumowania organu, a w szczególności powinno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Na organie podatkowym ciąży obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi nie tylko samej stronie zapoznanie się ze stanowiskiem organu, ale także pozwoli na przeprowadzenie kontroli sądowej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda tego, poprzez wniesienie skargi do sądu. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie powinno zawierać nie tylko opis stanu faktycznego, ustalonego przez organ, ale także wskazanie, w jakim stopniu został on przyjęty przez organ i dlaczego. Uzasadnienie o treści odpowiadającej wymogom art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń faktycznych zmierzających do wykazania stanu faktycznego, przyjętego przez organ do swoich rozważań, ale musi obejmować także ocenę poczynionych ustaleń z punktu widzenia przepisów regulujących postępowanie przed tym organem. Jeżeli ocena zawarta w uzasadnieniu jest niespójna, a przedstawiony stan faktyczny nieczytelny, uzasadnienie nie może spełnić wskazanych wcześniej funkcji, co również musi skutkować uchyleniem takiej decyzji". Taki pogląd został wyrażony w wyroku WSA w Łodzi z dnia 26 października 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 665/16 (CBOSA). Jakkolwiek pogląd ten odnosi się do decyzji, to jednak zachowuje aktualność (w związku z art. 218 O.p.) także w stosunku do postanowień, na które służy prawo wniesienia zażalenia. Pogląd ten Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. 8.4. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy trzeba zauważyć, że Wójt Gminy P. w dniu [...] grudnia 2015 r. wydał zaświadczenie, że Skarżący od 2002 r. do 2014 r. opłacał podatek rolny dotyczący przedmiotowych użytków rolnych. Następnie pismem z dnia 16 czerwca 2016 r. to zaświadczenie zostało "anulowane" z powodu "omyłkowego" podania w jego treści, że Skarżący opłacał podatek rolny od 2002 r. do 2014 r., a informacja o anulowaniu została też przekazana do Sądu Rejonowego w P. Z akt sprawy (karta nr 5) wynika, że w miejsce anulowanego zaświadczenia zostało wydane zaświadczenie potwierdzające opłacanie podatku w okresie od 2003 r. do 2013 r. i częściowo za 2014 r. Już ta okoliczność, nadwyrężająca zaufanie strony do organów prowadzących postępowanie nakazywała, zdaniem Sądu, szczególną wnikliwość i precyzję w uzasadnianiu zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji. We wniosku z dnia 22 czerwca 2016 r. o wydanie zaświadczenia Skarżący powołuje się na informacje ustne pracownika urzędu gminy, że jego siostra zapłaciła podatek za przedmiotowe użytki rolne w roku 2002 oraz częściowo w roku 2014. 8.5. W uzasadnieniu postanowienia organu pierwszej instancji stwierdzono, że "Organ podatkowy nie posiada dokumentów za lata 1989-2006 na podstawie których mógłby potwierdzić fakt opłacania podatków przez Pana A.U. za lata od 2001 r. i od 1989", podczas gdy z kolejnego zdania uzasadnienia wynika, że "urząd posiada dowody potwierdzające wpłaty za lata 2003-2006". Sąd zauważa więc, że uzasadnienie zawiera kolejną omyłkę koncentrującą się wobec spornego roku 2002. 8.6. Wyjaśnienia Skarżącego przedstawione w zażaleniu oraz w skardze do sądu wskazują, że niezależnie od toku postępowania w sprawie wydawania zaświadczenia organ prowadził ze Skarżącym korespondencję, z której wynika, że ewidencje dotyczące wpłat podatku za rok 2002 r. oraz za lata wcześniejsze zostały zniszczone z uwagi na zakończenie okresu ich archiwizowania wynikającego z regulacji szczególnych. Sąd pragnie jednak podkreślić, że ani uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, ani postanowienie organu pierwszej instancji nie zawiera takiego stwierdzenia. W rozpoznawanej sprawie twierdzenie o "zniszczeniu" dokumentacji za lata 1989 - 2001 pojawia się dopiero w odpowiedzi organu odwoławczego na skargę do tutejszego Sądu. Sąd zauważa jednak, że w tym piśmie nadal nie wspomniano o spornym roku 2002. 8.7. Zdaniem Skarżącego treść korespondencji z organem wskazuje, że dokumentacja księgowa za rok 2002 uległa zniszczeniu, a pomimo to zaświadczenie dotyczące opłacania podatku rolnego za ten rok zostało wydane innej osobie. Wywody skargi do Sądu i jej załączniki wskazują na okoliczność wcześniejszego wniesienia skargi, w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, na działalność Sekretarza Gminy w P. Skargę tę wniesiono w toku postępowania w sprawie wydania zaświadczenia. W odpowiedzi na skargę wskazano, że "siostra skarżącego przedłożyła dowody wpłaty podatku rolnego od ww. nieruchomości za 2002 r. Wpłaty te zostały zaksięgowane w ewidencji księgowej podatków". Skarżący w załączniku do skargi do tutejszego Sądu wskazuje, że w dniu 6 lipca 2016 r. w zaświadczeniu w innej sprawie uzyskał informację, że "Za rok 2002 oraz lata 1989 do 2001 organ podatkowy nie posiada dokumentów. Dokumenty te zostały wybrakowane, ponieważ upłynął okres przechowywania w archiwum zakładowym". Podkreślić należy, że Sąd nie może oprzeć rozstrzygnięcia sprawy na załączonych do skargi kserokopiach pism, nie potwierdzonych za zgodność z oryginałem, ale nie może też ich całkowicie pominąć. Jeżeli taka korespondencja faktycznie miała miejsce, to trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 234 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne skarga złożona przez stronę podlega rozpatrzeniu w toku tego postępowania, zgodnie z przepisami kodeksu (analogicznie przepisami Ordynacji podatkowej), stosownie do art. 2 i art. 3 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Do wątków skargi złożonej w toku postępowania należy się więc odnosić w uzasadnieniu wydawanego rozstrzygnięcia, w tym przypadku - postanowienia. 9. 1. Sąd stwierdza, że skala i natężenie pomyłek organu pierwszej instancji połączona z lakonicznością uzasadnienia postanowienia odmawiającego wydania zaświadczenia oraz postanowienia organu odwoławczego uzasadniają twierdzenie o naruszeniu zasady zaufania oraz zasady przekonywania wyrażonych w przywołanych wyżej przepisach O.p. Naruszono też art. 210 § 4 O.p. w związku z art. 218 i 219 O.p. w zakresie dotyczącym pominięcia w uzasadnieniu faktycznym zaskarżonego postanowienia tak istotnej okoliczności jak istnienie lub nieistnienie w organie ewidencji, rejestrów lub z innych danych dotyczących podatku rolnego za 2002 r. Uzasadnienie obu postanowień w połączeniu z odpowiedzią organu odwoławczego na skargę mogą dezorientować Skarżącego (jak wskazuje treść skargi, tak się dzieje w rozpatrywanej sprawie) jaki jest stan faktyczny sprawy, a w szczególności, czy wskazane ewidencje za 2002 r. nie istnieją albo istnieją, lecz z ich treści nie wynika, że to Skarżący uiszczał podatek. Należy przypomnieć, że w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy informuje, że dokumenty za lata 1989 - 2001 zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami zniszczone. Dla Sądu jest istotne, że nie wspomniano tu o spornym roku 2002, więc kwestia ewidencji za ten rok nie została wyjaśniona. 9. 2. Sąd nie ustala stanu faktycznego sprawy. Jest to zadaniem organów podatkowych. Sąd orzekając w niniejszej sprawie w pełni zgadza się z następującym poglądem "jeżeli uzasadnienie podatkowej decyzji ostatecznej jest wadliwe w ten sposób i z tego powodu, że nie spełnia celów i przesłanek art. 210 § 4 O.p., sąd administracyjny nie jest uprawniony ani też zobowiązany do tego, aby w uzasadnieniu wydanego wyroku uzasadnić rozstrzygnięcie sprawy za organ podatkowy" (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 5/17 – CBOSA). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że wydany wyrok nie może być rozumiany jako zalecenie uwzględnienia wniosku o wydanie zaświadczenia o żądanej treści. Sąd natomiast zaleca, aby ponownie rozpatrując wniosek o wydanie zaświadczenia z dnia [...]czerwca 2016, w razie stwierdzenia braku podstaw do wydania zaświadczenia o treści żądanej we wniosku, organ kompleksowo i precyzyjnie wyjaśnił, co jest powodem odmowy, a w szczególności klarownie wskazał, czy ewidencje za lata objęte wnioskiem istnieją, czy nie. 10. 1. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Sąd nie uznaje za trafny zarzutu przekazania przez Kolegium, Wójtowi Gminy P., zażalenia wniesionego bezpośrednio do organu odwoławczego. Zgodnie z art. 226 § 1 O.p., jeżeli organ podatkowy, który wydał decyzję, uzna, że odwołanie wniesione przez stronę zasługuje na uwzględnienie w całości, wydaje nową decyzję, którą uchyla lub zmienia zaskarżoną decyzję. Ten przepis, mocą art. 239 O.p. stosuje się odpowiednio do zażaleń na postanowienia. Zatem, jeżeli organ pierwszej instancji uzna, że zażalenie zasługuje w całości na uwzględnienie wówczas uchyla lub zmienia zaskarżone postanowienie. Aby tę regułę zastosować organ pierwszej instancji musi jednak otrzymać wniesione zażalenie, co stało się w niniejszej sprawie po przekazaniu mu zażalenia przez Kolegium. 10.2. W konsekwencji powyższego nie można też uznać zarzutu uchybienia przez organ pierwszej instancji terminu przekazania zażalenia. Jak stanowi art. 227 § 1 (modyfikowany w związku z art. 239 O.p.) organ podatkowy, do którego wpłynęło zażalenie, przekazuje je wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania zażalenia, chyba że w tym terminie wyda postanowienie na podstawie art. 226. Organ pierwszej instancji otrzymał zażalenie w dniu 1 lipca 2016 r. i przekazał je wraz z aktami sprawy do organu drugiej instancji w dniu 11 lipca 2016 r., a więc uczynił to w terminie. 11. 1. Skarga jest zasadna. Wskazane naruszenia przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 135 P.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Ponieważ stwierdzone naruszenia przepisów postępowania dotyczą zaskarżonego postanowienia oraz, w równym stopniu, postanowienia organu pierwszej instancji to oba te postanowienia podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., co orzeczono w sentencji wyroku. 11. 2. Rozpoznając sprawę ponownie organy uwzględnią poczynione wyżej wywody i ocenę prawną dokonaną przez Sąd w niniejszym wyroku. Na mocy art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. 12. Zwrot kosztów postępowania na rzecz strony Skarżącej zasądzono z urzędu, na podstawie art. 200 i art. 210 § 2 w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a w wysokości 100 zł, na którą to kwotę składa się uiszczony wpis.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło