III SA/Wa 2768/22

WyrokWSA w Warszawie2025-08-20

Skład orzekający: Jacek Kaute, Tomasz Grzybowski, Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien uchylić decyzję organu drugiej instancji utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą uchylenia decyzji o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu, jeśli postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte mimo braku ostatecznej decyzji, od której mogłoby się ono rozpocząć?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz umorzył postępowanie administracyjne, ponieważ postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte mimo braku ostatecznej decyzji, od której mogłoby się ono rozpocząć. Brak skutecznego doręczenia pierwotnej decyzji o odpowiedzialności solidarnej oznacza, że nie weszła ona do obrotu prawnego, co uniemożliwia wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) odmawiającą uchylenia decyzji o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki za zaległości podatkowe spółki. Skarżący domagał się wznowienia postępowania, argumentując, że korespondencja była kierowana na nieaktualny adres, co uniemożliwiło mu czynny udział w postępowaniu. Organy podatkowe uznały, że doręczenia były skuteczne, a skarżący nie wykazał braku winy w udziale w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję DIAS oraz poprzedzającą ją decyzję NUS, umorzył postępowanie administracyjne i zasądził od DIAS na rzecz K. G. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Kaute, Sędziowie asesor WSA Tomasz Grzybowski (sprawozdawca), sędzia WSA Anna Zaorska, Protokolant sekretarz sądowy Anna Skorupska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] marca 2022 r. nr [...], 2) umarza postępowanie administracyjne, 3) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz K. G. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sprawa dotyczy decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] września 2022 r., wydanej po rozpatrzeniu odwołania K. G. (skarżący), którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] marca 2022 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r. w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, jako członka zarządu A. sp. z o.o. (dalej: spółka), wraz ze spółką za jej zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego. Stan sprawy przedstawiał się następująco. Decyzją z [...] grudnia 2020 r. NUS orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego, jako członka zarządu spółki, wraz z tą spółką, za jej zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego. W dniu 12 listopada 2021 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. Postanowieniem z [...] stycznia 2022 r. DIAS stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania oraz odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Pismem z 16 listopada 2021 r. skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją NUS z [...] grudnia 2020 r. Jako podstawę do wznowienia postępowania skarżący wskazał, iż wszelka korespondencja w sprawie kierowana była na niewłaściwy, nieaktualny adres, pod którym skarżący nie zamieszkuje od listopada 2018 r., co uniemożliwiło skarżącemu branie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Postanowieniem z [...] stycznia 2022 r. NUS wznowił postępowanie podatkowe natomiast decyzją z [...] marca 2022 r. NUS odmówił uchylenia decyzji z [...] grudnia 2020 r. [...] Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie i wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, ewentualnie zmianę poprzez orzeczenie o uchyleniu decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. z uwagi na wystąpienie przesłanek z art. 240 § 1 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej. DIAS po przeprowadzeniu kontroli instancyjnej wydał wspomnianą na wstępie decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję NUS. W motywach decyzji DIAS wskazał, że w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną z [...] grudnia 2020 r. NUS korespondencję kierował na adres rejestracyjny skarżącego, będący jednocześnie adresem korespondencyjnym, tj. ul. P. , D. Organ odwoławczy wyjaśnił, że każdorazowo przed skierowaniem korespondencji do skarżącego weryfikowano jego adres zamieszkania w Systemie Rejestracji Centralnej Krajowej Ewidencji Podatników (SERCE), co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy wydruki z 8 września, 12 października, 28 października, 9 listopada i 22 grudnia 2020 r. DIAS zwrócił uwagę, że aktualizacji adresu zamieszkania na: ul. W., K. skarżący dokonał 8 kwietnia 2021 r. w zeznaniu podatkowym PIT-37 za 2020 r. W ocenie organu powyższe oznacza, że adres: ul. P., D., zgłoszony przez skarżącego jako adres zamieszkania i korespondencyjny był w świetle art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej adresem właściwym do wysyłania przez Naczelnika korespondencji w całym okresie, gdy prowadzone było postępowanie podatkowe zakończone decyzją tego organu z [...] grudnia 2020 r. Organ podatkowy przed tą datą nie mógł wiedzieć o zmianie adresu zamieszkania skarżącego. Szczególnie, że w złożonym 26 kwietnia 2019 r. zeznaniu podatkowym PIT-37 skarżący wskazał jako adres zamieszkania: ul. P., D. Potwierdzają to także deklaracje PIT-11, składane przez skarżącego pracodawców do Urzędu Skarbowego w D. za 2018 r. i 2019 r., w których również wskazano adres skarżącego jako: ul. P., D. DIAS wskazał, że zwrotne potwierdzenia odbioru korespondencji kierowanej do skarżącego w postępowaniu zakończonym decyzją z [...] grudnia 2020 r. na adres: ul. P., D. zawierają dane i informacje niezbędne do jej uznania za doręczoną w trybie określonym w art. 150 Ordynacji podatkowej, tj. wskutek niepodjęcia przez adresata po dwukrotnym awizowaniu. Nie zawierają one natomiast żadnych adnotacji doręczającego świadczących o tym, że skarżący się wyprowadził i pod tym adresem już nie zamieszkuje. Stąd Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nie miał o takim fakcie wiedzy w trakcie prowadzenia postępowania w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego za długi spółki, a w konsekwencji nie miał podstaw do powzięcia wątpliwości i powodów do poszukiwania innego niż podany przez skarżącego adres zamieszkania, gdyż w świetle przepisów Ordynacji podatkowej sam fakt niepodejmowania korespondencji przez adresata nie jest okolicznością rodzącą po stronie organu podatkowego obowiązku dokonywania dodatkowych ustaleń co do przyczyn takiego stanu rzeczy. Organ drugiej instancji zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, iż doręczanie skarżącemu korespondencji na zgłoszony adres miejsca zamieszkania było skuteczne, a zaniechanie dokonania przez skarżącego zgłoszenia aktualizacyjnego w przypadku zmiany adresu zamieszkania prowadzi do skutku w postaci zastępczego doręczania korespondencji przez organ podatkowy pod niewłaściwy - nieaktualny adres, natomiast mogące stąd wynikać ewentualne negatywne skutki obciążają podatnika, a nie organ podatkowy. W konkluzji organ drugiej instancji podniósł, że nie sposób uznać, iż nie ze swojej winy skarżący nie brał udziału w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności za zaległości Spółki. W ocenie DIAS, NUS zasadnie odmówił przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżącego w piśmie z 17 marca 2022 r., w postaci dokumentów finansowych spółki za okres od listopada 2015 r. do stycznia 2019 r., przesłuchania obecnego prezesa zarządu spółki I. I., przesłuchania skarżącego oraz opinii biegłego do spraw rachunkowości, wskazując między innymi, że postępowanie wznowieniowe nie jest powtórnym merytorycznym rozpoznaniem sprawy, lecz badaniem, czy istniała przesłanka wznowienia oraz, czy była na tyle istotna, że miała wpływ na odmienne rozstrzygnięcie. Z tych samych powodów DIAS uznał za niezasadne rozpoznanie wniosków dowodowych zgłoszonych w piśmie z 17 marca 2022 r., albowiem badaniu w tym postępowaniu podlegało wystąpienie przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, a nie ogólna prawidłowość rozstrzygnięcia wydanego przez NUS o odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości spółki. Organ drugiej instancji natomiast dopuścił i przeprowadził dowód z: 1) zeznania PIT-11 na fakt nieprawdziwych i nierzetelnych ustaleń NUS w zakresie aktualnego adresu strony tj. ustalenia, że NUS dopiero od 8 kwietnia 2021 r. dysponował nowym adresem strony, kiedy to zgodnie z PIT-11 nowy adres strony powinien był widnieć w rejestrze co najmniej od 28 lutego 2021 r., co dowodziło nieprawdziwych ustaleń faktycznych organu pierwszej instancji i podważa jego ustalenia; 2) kopii zaświadczenia z 29 kwietnia 2022 r. wystawionego przez Urząd Miasta i Gminy K. na okoliczność tego, że skarżący zameldował się na pobyt czasowy pod obecnym adresem na okres od 22 maja 2017 r. do 22 maja 2019 r. oraz od 27 sierpnia 2019 r. do 23 maja 2021 r., a także na okoliczność tego, że w rejestrze PESEL oraz w systemie SERCE w dniu wydawania decyzji z [...] grudnia 2020 r. musiał się znajdować aktualny adres skarżącego, tj. ul. W., K., a więc adres ten był dostępny w zasobach rejestrów NUS oraz był do wykorzystania przez niego, w celu wysłania korespondencji do skarżącego i zapewnienia mu czynnego udziału w całym postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z [...] grudnia 2020 r. DIAS odnosząc się do powyższych dowodów wskazał, że deklaracja PIT-11 składana przez płatnika nie stanowiła podstawy do aktualizacji danych adresowych podatnika. Organ drugiej instancji podniósł, że deklaracja PIT-11 za 2020 r. została złożona do urzędu skarbowego 25 stycznia 2021 r., a zatem po wydaniu ostatecznej decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r. Również zaświadczenie o zameldowaniu wystawione przez Urząd Miasta i Gminy K. nie stanowiło podstawy do zmiany danych rejestracyjnych. Aktualizacja adresu zamieszkania skarżącego w Systemie Rejestracji Centralnej Krajowej Ewidencji Podatników nastąpiła 8 kwietnia 2021 r., tj. z dniem złożenia przez skarżącego zeznania podatkowego PIT-37 za 2020 r., w którym wskazał nowy adres zamieszkania. W skardze do tut. Sądu skarżący zażądał w szczególności uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postepowania. Jako podstawę tych wniosków powołano następujące zarzuty naruszenia: 1) art. 122 w zw. z art. 180 w zw. z art. 188 w zw. z art. 240 § 1 ust. 5 Ordynacji podatkowej poprzez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodów zgłaszanych przez skarżącego we wniosku z 17 marca 2022 r. mających na celu wykazać istnienie dowodów i okoliczności, których NUS nie uwzględnił przy wydawaniu decyzji wymiarowej z [...] grudnia 2020 r. świadczących o posiadaniu przez spółkę majątku na zaspokojenie zobowiązań podatkowych i tym samym bezzasadności wydawania decyzji o odpowiedzialności solidarnej skarżącego, co jest równoznaczne z niepodjęciem przez DIAS wszelkich niezbędnych działań mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie tego, czy zachodzą przesłanki wznowienia postępowania z art. 240 § 1 ust. 5 Ordynacji podatkowej, czego konsekwencją było wydanie przez DIAS decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji NUS, kiedy organ drugiej instancji rozpoznając odwołanie powinien był zbadać, czy wskazywane przez skarżącego wnioski dowodowe z 17 marca 2022 r. mogły świadczyć o nowych okolicznościach i dowodach, które były nieznane NUS w chwili wydania decyzji wymiarowej, czego konsekwencją po tak rozpoznanych i przeprowadzonych dowodach powinno być wydanie, na podstawie art. 245 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej decyzji o uchyleniu decyzji wymiarowej i orzeczenie co do istoty sprawy; 2) art. 123 § 1 w zw. z art. 121 § 1 i 2 w zw. z art. 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie przez DIAS decyzji utrzymującej w mocy decyzję NUS w zakresie w jakim odmawia uchylenia decyzji z [...] grudnia 2022 r. w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej skarżącego wraz ze spółką i uznanie, że nie zachodzi przesłanka z art. 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej umożliwiająca uchylenie tej decyzji z uwagi na niezawiniony udział strony w postępowaniu przy jednoczesnym niedostrzeżeniu przez organ pierwszej instancji, ze skarżący nie mógł brać czynnego udziału z uwagi na to, że NUS nie zapewnił mu tego poprzez zaniechanie ustalenia na podstawie rejestru PESEL danych adresowych strony, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji, utrzymaniem w moc decyzji NUS oraz pozostawiło w obrocie decyzję wymiarową z [...] grudnia 2020 r., kiedy to organ powinien był dostrzec, że strona nie brała czynnego udziału w postępowaniu w sposób niezawiniony, gdyż NUS wydając decyzję wymiarową mając wiedzę o tym, że korespondencja kierowana do strony była awizowana i nieodebrana, powinien powziąć uzasadnione wątpliwości co do aktualnego adresu skarżącego, aby umożliwić mu czynny udział w postępowaniu w taki sposób, co powinno prowadzić do podjęcia przez NUS czynności zmierzających do ustalenia prawidłowego adresu strony na podstawie rejestru PESEL, który wymienia dane z rejestrem skarbowy SERCE, czego skutkiem byłoby zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu wymiarowym i umożliwienie przedstawienia dowodów mających merytoryczny wpływ na określenie odpowiedzialności solidarnej skarżącego, czego konsekwencją procesową powinno być uchylenie decyzji NUS w zakresie wznowienia postępowania, a następczo zmianę treści decyzji wymiarowej z [...] grudnia 2020 r. nakładającej na stronę solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe wraz ze spółką; 3) art. 243 § 2 w zw. z art. 240 § 1 ust. 4 i 5 w zw. z art. 116 § 1 ust. 1 i 2 w zw. z art. 122 w zw. z art. 180 §1 w zw. z art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez: a) prowadzenie postępowania po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu jedynie w zakresie co do przesłanek wznowienia i nie prowadzenia tego postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy polegające na nierozpoznaniu dowodów wnioskowanych przez stronę, a mających na celu wykazanie okoliczności stanowiących przesłanki wyłączenia odpowiedzialności solidarnej członka zarządu ujętych w art. 116 § 1 ust. 1 i 2 Ordynacji podatkowej i stanowiących jednocześnie o niemożliwości orzeczenia tejże odpowiedzialności decyzją z [...] grudnia 2020 r., co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji z [...] marca 2022 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z [...] grudnia 2020 r. oraz utrzymania jej w mocy przez DIAS, kiedy to po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, w tym przesłanki z art. 240 § 1 ust. 5 Ordynacji podatkowej, tj. nowe okoliczności w sprawie, czego konsekwencją powinno być rozpoznanie wniosków dowodowych strony zmierzających do wykazania okoliczności, które nie wynikały z dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego, zaś wnioski te powinny zostać rozpoznane zgodnie z art. 122 w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 188 Ordynacji podatkowej nakładające na organ obowiązek rozpoznania tych wniosków i wyjaśnienia zgłaszanych przez stronę, a które to miały na celu wykazanie, że decyzja z [...] grudnia 2020 r. została wydana z naruszeniem art. 116 § 1 ust. 1 i 2 Ordynacji podatkowej, albowiem w chwili wydania tejże decyzji istniały okoliczności wyłączające istnienie odpowiedzialności solidarnej strony jako członka zarządu wraz ze spółką, czego skutkiem prawnym była niedopuszczalność wydania decyzji NUS i podtrzymania tejże decyzji decyzją DIAS, a w konsekwencji powinno było to prowadzić do uznania, że NUS wydając swoją decyzję nie wypełnił dyspozycji z art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej stanowiącym, że organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania i orzeka co do istoty sprawy, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie z uwagi na to, że DIAS w żaden sposób nie przeprowadził czynności mających na celu sprawdzenie, czy dowody wnioskowane przez skarżącego mogą wpłynąć na decyzję wymiarową z [...] grudnia 2020 r., a jeśli mogą to w jakim zakresie i czy na tej podstawie istnieje konieczność uchylenia decyzji wymiarowej; b) całkowite pominięcie dowodów przedstawionych przez skarżącego, z których to wynikało, że: - odchodząc ze spółki, skarżący nie miał wiedzy aby istniały jakieś należności podatkowego względem organu; - skarżący nie miał świadomości prowadzonego postępowania; - NUS kierował korespondencję na adres, pod którym skarżący nie mieszkał i z którego się wymeldował, co potwierdza zaświadczenie z Urzędu Miejskiego w D. z 30 listopada 2018 r.; - NUS nie podjął wówczas żadnych obiektywnych działań, poza sprawdzeniem swojego wewnętrznego rejestru, w celu ustalenia aktualnego adresu skarżącego; - skarżący dowiedział się o wydanej decyzji dopiero z chwilą zapoznania się z aktami sprawy, co nastąpiło na skutek doręczenia skarżącemu wezwania do zapłaty na aktualny adres skarżącego; co powinno skutkować przyjęciem, że skarżący w sposób niezawiniony nie brał udziału w postępowaniu oraz, że są to nowe dowody i okoliczności, które były nieznane NUS przy wydawaniu decyzji wymiarowej z [...] grudnia 2020 r., czego konsekwencją powinno być orzeczenie o wznowieniu postępowania na podstawie art. 240 § 1 ust. 4 i 5 Ordynacji podatkowej i na podstawie art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, tj. na podstawie art. 245 § 1 ust. 1 uchylenie decyzji wymiarowej i ponowne orzeczenie co do istoty sprawy; 4) art. 191 w zw. z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez dowolną i wybiórczą ocenę materiału dowodowego, tj. zaświadczenia o wymeldowaniu z 30 listopada 2018 r. oraz informacji z systemu SERCE oraz rejestru PESEL stanowiących dowód na to, że NUS w dacie wydania decyzji z [...] grudnia 2020 r. z urzędu, za pośrednictwem rejestrów dysponował aktualnym adresem strony, co skutkowało błędnym ustaleniem faktycznym polegającym na przyjęciu, że adres strony został zgłoszony dopiero 8 kwietnia 2021 r. i strona nie spełniała przesłanki z art 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej, tj. brak udziału w postępowaniu w sposób niezawiniony, kiedy to strona 30 listopada 2018 r. wymeldowała się z miejsca zamieszkania w D., a od 2017 r. była zameldowana na pobyt czasowy w K., zaś dane te na podstawie art. 8 ust. 17 ustawy o ewidencji ludności są gromadzone w rejestrze PESEL, a na podstawie art. 14 ust. 2 pkt 1, 2 i 3 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników dane te pozyskiwane przez SERCE, którym posługuje się organ i na które to dane z systemu powołuje się organ, co przy prawidłowo dokonanej ocenie całego materiału dowodowego powinno być ustalenie, że strona w sposób niezawiniony nie brała udziału w postępowaniu, albowiem przy prawidłowym posłużeniu się danymi z rejestru, strona otrzymałaby decyzję adresowaną na adres tymczasowego zameldowania, który już wówczas był i jest nadal aktualnym adresem skarżącego, co powinno skutkować ustaleniem przez NUS, że brak jest winy strony, stanowiącą pozytywną przesłankę przemawiającą za wznowieniem postępowania, a w konsekwencji wydaniem rozstrzygnięcia od skarżonej decyzji, tj. uchylenie decyzji wymiarowej i dalszego prowadzenia postępowania w tym zakresie; 5) art. 240 § 1 ust. 4 w zw. z art. 121 § 1 w zw. z art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie przez DIAS, że nie zachodziła przesłanka wznowienia postępowania ujęta w art. 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej i ustalenie, że to strona ponosi winę za brak swojego udziału w postępowaniu, kiedy to z okoliczności sprawy wynikało, że NUS posłużył się fikcją doręczenia ujętą w art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej mając świadomość tego, że korespondencja kierowana do skarżącego jest w sposób ciągły nieodbierana i awizowana, co powinno wzbudzić po stronie NUS uzasadnione wątpliwości wykluczające posłużenie się fikcją doręczenia, która to powinna być stosowana w sposób wyjątkowy i niebudzący wątpliwości, co powinien dostrzec organ drugiej instancji, że NUS działał wbrew dyspozycji przepisu art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej nakładającego na organy podatkowe sposób działania budzący zaufanie do nich, czego konsekwencją i skutkiem powinno było być stwierdzenie przez organ drugiej instancji, że postępowanie wymiarowe przez wzgląd na niewłaściwe posłużenie się fikcją doręczenia decyzji wymiarowej było prowadzone z naruszeniem przepisów proceduralnych, a więc w sposób niebudzący zaufania z uwagi na odebranie skarżącemu prawa do czynnego udziału w postępowaniu podatkowym, czego następstwem powinno być uznanie przez DIAS, że wystąpiła przesłanka wznowienia z art. 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej i strona nie brała udziału w postępowaniu z nieswojej winy. Skarżący nadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań: a) skarżącego na okoliczności związane z brakiem jego winy w zakresie wniesienia odwołania po pierwotnym terminie, brakiem wiedzy o toczącym się postępowaniu; pozyskaniu wiedzy o toczącym się postępowaniu na skutek otrzymania wezwania z Urzędu Skarbowego i następczego zapoznania się z aktami postępowania podatkowego; b) I. I. na okoliczności związane z tym, że skarżący nie posiadał wiedzy o należności spółki względem Urzędu Skarbowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując co do istoty ocenę wyrażoną w zaskarżonej decyzji (s. 12 i n. odpowiedzi na skargę). Postanowieniem z [...] kwietnia 2023 r. Sąd zawiesił postępowanie sądowe ze względu na toczące się przed WSA w Warszawie postępowanie o sygn. akt III SA/Wa 992/22 w sprawie skargi na postanowienie DIAS z dnia [...] stycznia 2022 r. o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz odmowie przywrócenia terminu do jego wniesienia. Sąd uznał, że rozstrzygnięcie ww. sprawy ma prejudycjalne znaczenie dla sprawy o sygn. akt III SA/Wa 2768/22, bowiem kwestia będąca przedmiotem postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 992/22, tj. uznanie skuteczności lub bezskuteczności doręczenia decyzji z [...] grudnia 2020 r., jest kluczowa do przesądzenia okoliczności dotyczących wniesionego odwołania od ww. decyzji i przywrócenia terminu do jego wniesienia, a w dalszej kolejności do oceny kwestii wznowienia postępowania dotyczącego opisanej decyzji czyli istoty rozpatrywanej obecnie sprawy. Postanowieniem z [...] czerwca 2025 r. Sąd podjął z urzędu zawieszone postępowanie. Na rozprawie przed tut. Sądem nikt się nie stawił. Postanowieniem wydanym w toku rozprawy Sąd działając na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił wniosek dowodowy zgłoszony w skardze o przesłuchanie skarżącego i świadka I. I. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Istotą sporu w sprawie jest kwestia wystąpienia przesłanek do wznowienia postępowania na żądanie skarżącego zgłoszone pismem z 16 listopada 2021 r., dotycząca decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu ze spółką za jej zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. Jako podstawę do wznowienia postępowania skarżący wskazał, że wszelka korespondencja w sprawie kierowana była na niewłaściwy, nieaktualny adres, pod którym skarżący nie zamieszkuje od listopada 2018 r., co uniemożliwiło branie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż w niej wskazane. W sprawie nie było podstaw do wznowienia postępowania, gdyż brak jest w obrocie prawnym decyzji ostatecznej kończącej postępowanie, którego wniosek o wznowienie dotyczy. Fakt braku skutecznego doręczenia decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r. został potwierdzony wyrokami WSA w Warszawie z 29 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 992/22 i NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III FSK 644/23. Wskazać należy, że NUS a za nim DIAS wadliwie uznali, że decyzja NUS z [...] grudnia 2020 r w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze spółką za jej zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. została prawidłowo wprowadzona do obrotu i jest ostateczna, co uzasadniać miało wszczęcie postępowania wznowieniowego. Tymczasem jak wyżej wskazano kwestia braku skutecznego doręczenia decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r. została rozstrzygnięta wyrokami WSA w Warszawie z 29 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 992/22 i NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III FSK 644/23. WSA w Warszawie w wyroku z 29 grudnia 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 992/22 rozstrzygał w sprawie zainicjowanej przez skarżącego w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za listopad 2015 r. oraz odmowy jego przywrócenia. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie DIAS z [...] stycznia 2022 r. i uznał, że narusza ono: - art. 148 § 1 w zw. z art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej przez błędne przyjęcie, że decyzja NUS z [...] grudnia 2020 r. została skarżącemu doręczona; - art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez błędne stwierdzenie, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy termin ten się jeszcze nie otworzył, ponieważ decyzja NUS nie została skarżącemu doręczona. Jednocześnie WSA w Warszawie nakazał DIAS w ponownie prowadzonym postępowaniu uznanie odwołania skarżącego za niedopuszczalne jako wniesione przed rozpoczęciem biegu terminu do jego wniesienia (art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej). WSA w Warszawie uznał, że decyzja NUS powinna zostać doręczona pod rzeczywisty adres miejsca zamieszkania skarżącego. Skarga kasacyjna organu drugiej instancji od opisanego wyroku została oddalona wyrokiem z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III FSK 644/23, w którym NSA w całości podzielił stanowisko prezentowane przez Sąd pierwszej instancji. Powyższymi prawomocnymi wyrokami, na mocy art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, związany jest Sąd rozstrzygający sprawę. Wobec powyższego ocena prawna wyrażona w wyrokach WSA w Warszawie z 29 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 992/22 i NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt III FSK 644/23 odnosząca się do kluczowej dla podstaw wznowienia postępowania kwestii ostateczności decyzji NUS wiąże sąd rozstrzygający sprawę. Uznać więc należało w ślad za przywołanymi prawomocnymi orzeczeniami wydanymi już wobec skarżącego, że brak skutecznego doręczenia decyzji NUS z [...] grudnia 2020 r. skarżącemu spowodował, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego. Tymczasem stosownie do treści art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej wznowienie postępowania może nastąpić tylko w sprawach zakończonych decyzją ostateczną tj. taką, od której nie służy odwołanie. Skoro decyzja, co do której skarżący żąda wznowienia postępowania, nie weszła do obrotu prawnego, to znaczy, że nie została spełniona podstawowa przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania podatkowego, nie mamy bowiem do czynienia z postępowaniem zakończonym decyzją ostateczną. Reasumując, NUS wznawiając postępowanie postanowieniem z [...] stycznia 2022 r., w sytuacji gdy prowadzenie postępowania wznowieniowego nie było dopuszczalne, naruszył art. 240 § 1, art. 243 § 1- § 3 Ordynacji podatkowej, a prowadząc postępowanie i wydając w jego toku decyzje naruszył również art. 245 § 1 Ordynacji podatkowej. Naruszenia te wadliwie zaakceptował DIAS. Powyższe uzasadniało uchylenie decyzji obu instancji wydanych w toku wadliwe wznowionego postępowania, a także umorzenie postępowania administracyjnego wszczętego postanowieniem z [...] stycznia 2022 r. Wobec dostrzeżenia naruszeń prawa, które miały istotny wpływ na wynik sprawy i uzasadniały uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego, Sąd uznał za bezprzedmiotowe odnoszenie się do zarzutów skargi koncentrujących się wokół zagadnienia oceny wpływu przesłanek do wznowienia postępowania na prawidłowość wydanej przez DIAS decyzji odmawiającej uchylenia decyzji z [...] grudnia 2020 r. Sąd odmówił przeprowadzenia żądanych w skardze dowodów, gdyż na podstawie art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd może przeprowadzić jedynie dowody z dokumentów, tymczasem strona oczekiwała od Sądu przesłuchania skarżącego i świadka I. I. w toku postępowania sądowo administracyjnego, co wykracza poza regulację uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu. Biorąc pod uwagę niedopuszczalność wznowienia postępowania w niniejszej sprawie, w rozumieniu art. 243 Ordynacji podatkowej, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak też na podstawie art. 135 ww. ustawy uchylił poprzedzającą ją decyzję NUS z dnia [...] marca 2022 r., a ponadto w oparciu o art. 145 § 3 tej ustawy umorzył postępowanie administracyjne (wznowieniowe). Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się orzeczenie o kosztach postępowania sądowego zgodnie z art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zasądzona kwota 200 zł odpowiada kwocie uiszczonego przez skarżącego wpisu sądowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło