III SA/Wa 2859/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie sędzia WSA Radosław Teresiak (sprawozdawca), sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 października 2017 r. sprawy ze skargi P. P. P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz P. P. P. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. (dalej: "Naczelnik" lub "organ egzekucyjny") prowadził postępowanie egzekucyjne wobec P. Sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") na podstawie własnych tytułów wykonawczych nr [...] z dnia 2 grudnia 2015 r. obejmujących podatek od towarów i usług za luty i marzec 2011 r., w łącznej kwocie należności głównej 731.309 zł. Jako podstawę prawną przedmiotowych tytułów wierzyciel wskazał ostateczną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. Celem wyegzekwowania przedmiotowej należności Naczelnik, dokonał zajęcia rachunków bankowych Spółki zawiadomieniami z dnia 3.12.2015 r. w [...] S.A. (zajęcie nieskuteczne, zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych Spółce doręczono w dniu 8.12.2015 r.) oraz z dnia 10 marca 2016 r. w [...] Bank S.A. i w [...] Bank S.A. (zajęcie nieskuteczne). Ww. zawiadomienia Spółce doręczono w dniu 15 marca 2016 r. Pismem z 22 marca 2016 r. Spółka wniosła skargę na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia 10.03.2016 r. na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.), dalej zwanej też "u.p.e.a." lub "ustawą". W uzasadnieniu wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 marca 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3580/15 wstrzymał wykonanie decyzji ostatecznej z dnia [...] października 2015 r. będącej podstawę prawną przedmiotowych tytułów wykonawczych, co powinno stanowiło przesłankę zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Zatem w dniu 10 marca 2016 r. organ egzekucyjny nie miał kompetencji do podejmowania czynności egzekucyjnych. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. oddalił skargę. Po dokonaniu oceny formalnoprawnej zaskarżonej czynności organ egzekucyjny nie znalazł uchybień przy jej przeprowadzeniu. Jednocześnie wyjaśnił, że podnoszone przez Spółki okoliczności wypełniają znamiona wymienione w art. 33 u.p.e.a. i nie mogły stanowić podstawy do ich rozpatrzenia w trybie przewidzianym w art. 54 ww. ustawy. Spółka w zażaleniu pismem z dnia 15 czerwca 2016 r., zarzuciła naruszenie: - art. 58 w związku z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. przez stwierdzenie, że w czasie zawieszenia postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny jest uprawniony do dokonywania czynności egzekucyjnych, - art. 54 § 1 i § 5 u.p.e.a. przez stwierdzenie, że okoliczności wskazane w skardze na czynności egzekucyjne mogą być przedmiotem innego środka zaskarżenia. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. utrzymało w mocy postanowienie z dnia [...] maja 2016 r. W uzasadnieniu postanowienia organ nadzoru odwołując się do treści art. 54 § 1, art. 7 i art. 80 § 1 oraz art. 67 § 2 u.p.e.a. nie stwierdził podstaw do uznania, iż dokonując zajęcia rachunku bankowego zawiadomieniem z dnia 10 marca 2016 r. naruszało ww. przepisy prawa regulujące kwestie zastosowania środka egzekucyjnego jakim jest egzekucja z rachunku bankowego. W ocenie organu nadzoru, Spółka nie kwestionuje prawidłowości dokonanej czynności egzekucyjnej pod względem formalnym lecz podnosi kwestie związane z wymagalnością obowiązku, wskazując, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 marca 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 3580/15, wstrzymał wykonanie decyzji z dnia [...] października 2015 r. będącej podstawą prawną egzekwowanego obowiązku. Organ wskazał, że powyższa kwestia stanowi podstawę zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.) i nie podlega rozpatrzeniu w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne. Organ nadzoru wyjaśnił ponadto, ze spółka pismami z dnia 10 grudnia 2015 r. wniosła na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. Postępowania w tej sprawie zostały zakończone postanowieniami organu nadzoru z dnia 19 maja 2016 r., którymi utrzymano w mocy rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego o uznaniu zarzutów Spółki za nieuzasadnione. Z kolei organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. wydanym na podstawie art, 59 § 2 u.p.e.a. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych nr [...] z dnia 2 grudnia 2015 r. Natomiast w wyniku wniesionego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. utrzymał w mocy przedmiotowe postanowienie organu egzekucyjnego. Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze z dnia 24 sierpnia 2016 r. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zwrot kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie art. 58 w związku z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. przez stwierdzenie, że w czasie zawieszenia postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny jest uprawniony do dokonywania czynności egzekucyjnych art. 54 § 1 i § 5 u.p.e.a. przez stwierdzenie, że okoliczności wskazane w skardze na czynności egzekucyjne mogą być przedmiotem innego środka zaskarżenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Skarżący działając na podstawie art. 54 § 1 U.p.e.a. wniósł skargę na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia 10.03.2016 r. żądając uchylenia zajęcia rachunku bankowego w związku z wstrzymaniem wykonania decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...].10.2015 r. (będącą podstawą do wystawienia tytułów wykonawczych) co stanowi przesłankę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Podkreślić należy, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa oznacza, że sam ustawodawca decyduje wprost o zawieszeniu, przez co takie zawieszenie nie jest czynnością organu egzekucyjnego, co w konsekwencji oznacza, iż postanowienie takie miałoby charakter deklaratoryjny. Niemniej jednak jego wydanie jest nieodzowne, gdyż doręczenie postanowienia zapewnia możliwość weryfikacji poprzez wniesienie zażalenia i ewentualnie skargi do sądu administracyjnego. Istota zawieszenia we wszystkich postępowaniach, w tym w postępowaniu egzekucyjnym, jest taka sama, a mianowicie w trakcie zawieszenia organ administracji nie może podejmować żadnych czynności poza enumeratywnie wskazanymi w ustawie (wyrok z dnia 18 listopada 2015 r. III SA/Łd 867/15). Przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne mogą być tylko zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny oraz ewentualnego naruszenia przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych (wyrok z dnia 5 października 2017 r. II FSK 1202/17). Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych. Sąd podziela pogląd powyższe poglądy. Wskazać również należy, że art. 58 u.p.e.a reguluje jakie czynności mogą być podejmowane w zawieszonym postępowaniu egzekucyjnym w związku z tym organ egzekucyjny nie może podejmować innych czynności w szczególności nie może dokonywać nowych czynności egzekucyjnych. W przedmiotowej sprawie Organ nie mógł więc zgodnie z przepisami prawa dokonać czynności egzekucyjnej w związku z zawieszeniem postępowania. Zatem zarzut Skarżącego dotyczy w istocie braku możliwości prawnych do dokonania czynności egzekucyjnej ma więc charakter formalnoprawny. Mógł zatem być rozpatrzony w ramach skarga na czynności egzekucyjne. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), uchylił zaskarżone postanowienie. Na wniosek strony Skarżącej Sąd zasądził na jej rzecz zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości obejmującej wpis, opłatę skarbową od pełnomocnictwa i koszty zastępstwa procesowego (art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu - tekst jedn.: Dz. U. Nr 31, poz. 153).