III SA/Wa 2981/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-20
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu) jest uzasadnione w sytuacji, gdy strona wykaże brak możliwości ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania, nawet jeśli jej sytuacja materialna jest na granicy minimum egzystencji?Ratio decidendi
Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jest uzasadnione, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, uwzględniając zasady logicznego myślenia i doświadczenia życiowego, a poczynienie nakładów na spory sądowe ze środków pozostających na granicy minimum egzystencji należy traktować jako zagrażające utrzymaniu koniecznemu skarżącego.Stan faktyczny
T. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący podał, że jest osobą bezrobotną, bezdomną, bez majątku, utrzymuje się z zasiłku MOPS w wysokości 150 zł miesięcznie i mieszka w garażu. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiające stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 grudnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku T. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi T.Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie, tj. zwolnić od kosztów sądowych i ustanowić adwokata z urzędu
1) Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które strona wnioskuje w tym postępowaniu, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Wyjątki od tej zasady mogą mieć charakter ustawowy albo znajdować zastosowanie w instytucji przyznania prawa pomocy, która jest uregulowana w art. 243 i n. u.p.p.s.a. (por. postanowienie z 1 kwietnia 2005 r. sygn. II OZ 209/05). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy, powinien wykazać okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego.
2) T. Z. (dalej jako strona lub skarżący), w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, poinformował, że nie jest w stanie uiścić wpisu, ponieważ jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, bezdomną, bez majątku. W formularzu PPF z 15 grudnia 2013 r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i profesjonalnego pełnomocnika (doradcy podatkowego, adwokata lub radcy prawnego) wolność od dóbr doczesnych, która dysponuje w szerokim zakresie. Skarżący zaznaczył brak jakichkolwiek środków do życia, fakt zamieszkiwania w garażu (bez meldunku stałego czy okresowego), brak dostępu do wody, gazu, kanalizacji, telefonu. Wskazał, ze z tzw. "mediów" dysponuje tylko energia elektryczną (prądem). Nie posiada ani gazu, ani wody bieżącej – w tym ciepłej i zimnej. Posiada garaż o pow. 18 m kw., lecz bez tytułu prawnego. Utrzymuje się, głównie, z zasiłku MOPS w wysokości 150 zł
3) Referendarz sądowy daje wiarę oświadczeniom skarżącego złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, niezależnie od tego, że informacje podane w postępowaniu o prawo pomocy znajdują potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w innych sprawach skarżącego. Zdaniem referendarza sądowego, z oświadczeń nadesłanych przez stronę wynika, że wielkość i regularność uzyskiwanych przez nią środków nie umożliwia jej poczynienie nakładów finansowych na potrzeby postępowania. W ocenie referendarza sądowego, poczynienie nakładów na spory sądowe ze środków nie dość, że mniejszych od minimum socjalnego, ale też pozostających na granicy minimum egzystencji, należy traktować jako zagrażające utrzymaniu koniecznemu skarżącego.
4) Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 , § 2, art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło