III SA/Wa 2981/14

Dnia 12 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska, po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu od skargi w sprawie ze skargi G. sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w Z. (dawniej: "L." sp. z o.o. S.K.A.) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia wpisu od skargi G. sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w Z. (dawniej: "L." sp. z o.o. S.K.A.) (dalej zwana "Skarżącą"), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, pismem z dnia 18 sierpnia 2014 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r. w przedmiocie uchylenia w całości decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2014 r. Skarżąca została wezwana pismem z dnia 1 października 2014 r. do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi o kwotę 55 zł. W wezwaniu została pouczona, że nieuiszczenie wskazanej kwoty w terminie siedmiu dni, od dnia doręczenia wezwania, spowoduje odrzucenie skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 2 października 2014 r. Pełnomocnik Skarżącej pismem z dnia 13 października 2014 r. wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego. W uzasadnieniu zaznaczył, że nie dokonał powyższej czynności bez swojej winy. Podkreślił przy tym, że w dniach 6-10 października był nieobecny w kancelarii z powodu sprawowania opieki nad swoim małoletnim dzieckiem, które z racji, iż jest w wieku niemowlęcym wymagało całodobowej opieki. Pełnomocnik wskazał, że nie miał możliwości uzupełnienia wpisu sądowego osobiście ani również nie był w stanie przekazać wezwania Przewodniczącego Wydziału do skarżącej spółki, gdyż przebywając w domu z małoletnim dzieckiem nie miał dostępu do akt. Jego zdaniem mimo zachowania należytej staranności nie był w stanie uczynić zadość przedmiotowemu wezwaniu. Końcowo wykazał, że uzupełnił wpis sądowy o kwotę 55 zł w dniu 13 października 2014 r. zachowując 7-dniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co nastepuje: Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 85 P.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 P.p.s.a.). W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a.), które wnosi się w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do sądu, w którym czynność miała być dokonana, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminowi procesowemu, gdy strona nie ponosi winy w tym uchybieniu. W świetle orzecznictwa administracyjnego przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Innymi słowy nie jest możliwe przywrócenie terminu, gdy z okoliczności sprawy będzie wynikało, że strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ponadto dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (postanowienie NSA z dnia 20 października 2009r., sygn. akt I OZ 971/09; postanowienie NSA z dnia 6 marca 2012r., sygn. akt I OZ 117/12; postanowienie NSA z dnia 30 grudnia 2008r., sygn. akt I OZ 925/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe wymogi do sprawy niniejszej należy wskazać, że pełnomocnik Skarżącej nie dokonał wymaganej czynności w terminie, który upłynął bezskutecznie w dniu 9 października 2014 r. (czwartek). Nie ulega natomiast wątpliwości, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego został złożony przez pełnomocnika w przewidzianym przez ustawę terminie od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, tzn. w terminie 7 dni od momentu upływu terminu do uzupełnienia wymaganego wpisu od skargi. Ponadto pełnomocnik składając wniosek, dopełnił czynności, dla których określony był przedmiotowy termin, czyli uzupełnił należny od skargi wpis sądowy. Nie uprawdopodobnił natomiast braku swojej winy w uchybieniu terminu. Jako przyczynę uchybienia terminowi pełnomocnik Skarżącej wskazał nieobecność w kancelarii w okresie kiedy upływał termin na dokonanie czynności o którą był wzywany. Nieobecność spowodowana była koniecznością sprawowania opieki nad chorym małoletnim dzieckiem. Pełnomocnik podkreślił, że nie miał możliwości uzupełnienia wpisu sądowego osobiście ani również nie był w stanie przekazać wezwania Skarżącej, gdyż nie miał dostępu do akt. Przechodząc do oceny zaistniałych w sprawie okoliczności, trzeba wskazać, że brak winy - jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu - polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (vide: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/05 LEX nr 192260). Oczywistym jest, że miernik staranności, o którym mowa, jest podwyższony w sytuacji, gdy strona skarżąca jest reprezentowana przez fachowego pełnomocnika. W takim bowiem przypadku, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika, przy czym podkreślić należy, że podlega on dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu adwokata, radcy prawnego czy też doradcy podatkowego, w związku z czym oczekiwać można od niego należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem. Należy również podkreślić, że osoba działająca przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle, że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy, a zatem to strona ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt I OZ 25/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/AB2EFD1DF5). W konsekwencji należy uznać, że powołana w niniejszej sprawie okoliczność, iż pełnomocnik nie uzupełnił wymaganego w sprawie wpisu od skargi z powodu nieobecności w kancelarii, nie stanowi przesłanki uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu do dokonania ciążącej na nim czynności. Pełnomocnik winien bowiem tak zorganizować swoją pracę, aby nie dochodziło do zaniedbywania ciążących na nim obowiązków związanych ze świadczoną obsługą lub pomocą prawną. Tym samym pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz. W podmiotowej sprawie pełnomocnik powinien zadbać o terminowe uzupełnienie wpisu od skargi. Podkreślenia ponadto wymaga, iż nie może ostać się w niniejszej sprawie argumentacja pełnomocnika zgodnie, z którą nie miał możliwości uzupełnienia wpisu sądowego osobiście ani również nie był w stanie przekazać wezwania skarżącej spółce z powodu braku dostępu do akt, gdyż w żaden sposób nie wykazał, że czynności tej nie mogli wykonać jego ewentualni współpracownicy z kancelarii w której jest zatrudniony (zobacz postanowienie NSA z 10 maja 2004 r., FZ 7/04, niepubl.). Dodatkowym argumentem potwierdzając powyższe jest pełnomocnictwo z dnia 3 lutego 2014 r. udzielone przez Skarżącą, z którego wynika, iż w sprawie ustanowieni zostali dwaj profesjonalni pełnomocnicy do samodzielnego reprezentowania skarżącej spółki. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 i 87 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji uzasadnienia.