III SA/Wa 3044/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] październik 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do listopada 2007 r. postanawia - odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy - Skarżąca – A. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że z uwagi na trudną sytuację materialną nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca oświadczyła, że jej rodzina utrzymuje się jedynie z wynagrodzenia męża, które wynosi 1.600 zł brutto. Firma skarżącej zakończyła działalność w lutym 2010 r. i od tego czasu skarżąca nie może zaleźć zatrudnienia. Skarżąca oświadczyła, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Poza tym, na utrzymaniu mają studiującą w W. córkę. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. W odpowiedzi na wezwanie do złożenia dodatkowych wyjaśnień oraz nadesłania dokumentów dotyczących sytuacji finansowej, skarżąca nadesłała zaświadczenie o miesięcznym wynagrodzeniu jej męża, który jako Prezes Zarządu uzyskuje dochód w wysokości 1.181,38 zł netto oraz decyzję ZUS z 22 stycznia 2014 r. o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Skarżąca przedstawiła również miesięczne koszty utrzymania rodziny, na które składają się: koszty utrzymania domu 400 zł, koszty wyżywienia i odzieży 450 zł, inne (dojazdy córki na studia, środki chemiczne, lekarstwa) 331,38 zł. Skarżąca wyjaśniła również, że nie posiadają z mężem aktywnych rachunków bankowych. Z uwagi na fakt, że oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentach, w dalszym ciągu były niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, na podstawie art. 255 w zw. z art. 252 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), wezwano skarżącą do: nadesłania zeznania podatkowego skarżącej i jej męża za 2012 r., udokumentowania wysokości dochodów uzyskanych przez męża skarżącej za 2013 r. (nadesłanie PIT-11 za 2013 r. lub zaświadczenia o rocznym wynagrodzeniu uwzględniającym wszystkie ewentualne nagrody, premie męża skarżącej, jako Prezesa Zarządu), udokumentowanie dochodów męża skarżącej, jako jedynego wspólnika, (udziałowca) "A. " Sp. z o.o., poprzez udokumentowanie przychodów (dochodów i kosztów) uzyskanych przez Spółkę z tytułu prowadzonej działalności za 2013 r. (zeznanie podatkowe, bilans lub wydruk z podatkowej księgi przychodów i rozchodów), wskazania wszystkich nieruchomości skarżącej i jej męża (w tym domu z podaniem metrażu) oraz wartościowych ruchomości (np. samochód: rok produkcji, marka), nadesłania wyciągów z rachunków bankowych skarżącej oraz jej męża za ostatnie trzy miesiące (z uwzględnieniem wyciągów z rachunków określonych przez skarżącą jako – nieaktywne), ewentualnie nadesłania dokumentów potwierdzających rozwiązanie z bankiem (bankami) umów o prowadzenie rachunków bankowych, wskazania i udokumentowania, jakie wydatki na utrzymanie domu zawiera wskazana przez skarżącą kwota 400 zł (nadesłanie miesięcznych rachunków za wodę, gaz, energię elektryczną, wywóz nieczystości, telefony itp.). W odpowiedzi skarżąca nadesłała zeznania podatkowe za 2012 r., w tym zeznanie CIT-8 "A. " Sp. z o.o., zaświadczenie o zarobkach męża, kopie rachunków dotyczących utrzymania domu. Skarżąca oświadczyła, że nie posiadają z mężem rachunków bankowych oraz żadnego majątku ruchomego, ani nieruchomości. Mieszkają w domu rodziców. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Przepis art. 246 §1 pkt 2 dalej "P.p.s.a." stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże (podkreślenie własne), że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustosunkowując się do powyższego należy podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. W ocenie referendarza sądowego w przedmiotowym postępowaniu, mimo dwukrotnego wzywania skarżącej do złożenia dodatkowych wyjaśnień oraz nadesłania dokumentów dotyczących sytuacji finansowej jej rodziny, w dalszym ciągu istnieją poważne wątpliwości, co do pełności, a co za tym idzie – rzetelności złożonych oświadczeń. Zauważyć bowiem należy, że skarżąca konsekwentnie utrzymuje, że jedynym źródłem utrzymania jej trzyosobowej rodziny (w tym studiującej córki) jest wynagrodzenie męża w wysokości 1.181,38 zł netto miesięcznie. Powyższe, w ocenie referendarza sądowego, nie wydaje się być prawdopodobne. Z nadesłanych kopii rachunków wynika, że 21 stycznia 2014 r. uiszczono należność z faktury wystawionej przez P. S.A. na kwotę 1.230,19 zł oraz 23 stycznia 2014 r. do P. S.A. - 350,17 zł. Kwoty, już z samych tych dwóch faktur, przekraczają miesięczny dochód rodziny skarżącej, co rodzi wątpliwość, z jakich środków, przy braku oszczędności i innych niż wskazane dochodów, rachunki te zostały opłacone. Podobne wątpliwości budzi źródło finansowania studiów córki. Skarżąca nadesłała bowiem kopię polecenia przelewu z 20 listopada 2013 r. na kwotę 1.000 zł tytułem "zapłaty za czesne". Dokonanie takiej wpłaty przy dochodzie ok. 1.200 zł nie wydaje się być możliwe, zwłaszcza, że skarżąca nie wskazała na pomoc jakichkolwiek osób trzecich, czy też instytucji w ich utrzymaniu. Równie nieprawdopodobna jest kwota, którą skarżąca wskazała, jako kwotę przeznaczaną na miesięczne wyżywienie i ubranie 3 osób tj. 450 zł. Z powyższego wynikałoby, że dziennie wyżywienie i ubranie 1 osoby wynosi jedynie 5 zł (przy 30 dniach w miesiącu). Zwrócić należy również uwagę, że skarżącą nie wskazała, aby poza mężem i córką, prowadziła z kimkolwiek innym wspólne gospodarstwo domem lub korzystała z pomocy finansowej lub rzeczowej innych członków rodziny. Z kolei na wspomnianym wyżej rachunku za gaz, jako zleceniodawca, widnieje pani W. K. , której adres pokrywa się z adresem rodziny skarżącej. Kolejna nieścisłość związana jest z datą zakończenia działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą. Skarżąca wskazała, że był to luty 2010 r. (formularz PPF), z kolei jeszcze w zeznaniu za 2012 r. z tego tytułu wykazano przychód w wysokości 15.000 zł (PIT-36L za 2012 r.). Największe wątpliwości budzi natomiast kwestia związana z dochodami męża skarżącej, jako jedynego udziałowca i Prezesa Zarządu "A. " Sp. z o.o. W wezwaniu z 11 lutego 2014 r. wezwano do udokumentowania dochodów męża skarżącej, jako jedynego wspólnika tej spółki za 2013 r. W tym zakresie skarżąca nie wypowiedziała się. Nadesłała jedynie zeznanie CIT-8 tej spółki, podpisane przez jej męża, z którego wynika, że w 2012 r. spółka "A. " uzyskała przychód w wysokości ponad 6 mln zł. Nie wiadomym natomiast, jak sytuacja finansowa spółki wyglądała w 2013r. oraz aktualnie, a także jak przekładała się ona na dochód rodziny skarżącej. Mając powyższe na uwadze, uznać należy, że oświadczenia skarżącej oraz nadesłane dokumenty, nie pozwalają na rzetelną ocenę sytuacji finansowej skarżącej. W postanowieniu z 22 kwietnia 2013 r. (II FZ 167/13) Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na obowiązek składania oświadczeń zgodnych z prawdą i wewnętrznie spójnych. Sytuacja bowiem, w której zachodzą rozbieżności pomiędzy poszczególnymi dokumentami lub oświadczeniami, prowadzi do niemożności ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego, a w konsekwencji do niewykazania przez stronę, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania zgodnie z treścią art. 246 P.p.s.a., co w następstwie musi prowadzić do odmowy przyznania prawa pomocy (por. też postanowienie NSA z 3 czerwca 2013 r., I FZ 111/13). Tak zobrazowana przez skarżącą sytuacja finansowa i majątkowa nie pozwalała na dokonanie innej oceny niż stwierdzenie niewykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.