III SA/Wa 3061/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-14
Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, na które nie przysługuje zażalenie, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Postanowienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, na które nie przysługuje zażalenie zgodnie z Ordynacją podatkową, nie jest postanowieniem kończącym postępowanie ani rozstrzygającym sprawę co do istoty. Nie jest również objęte innymi kategoriami aktów lub czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 PPSA. W związku z tym skarga na takie postanowienie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący J. F. i S. F. wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2015 r. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. F. i S.F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. postanawia: odrzucić skargę
Skarżący – J. F. oraz S. F. pismem z dnia 12 października 2015 r. wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. Zaskarżone postanowienie – jak wynika z jego treści – wskazany organ wydał działając na podstawie art. 13 § 1 pkt 3 i § 3, art. 248 § 2 pkt 1 oraz art. 165 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – zwanej dalej: "O.p."
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
Skarżący zaskarżyli w niniejszej sprawie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwołania w W. w przedmiocie wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, zgodnie z § 2 tego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei zakres tej kontroli został określony w art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Zauważyć w tym miejscu należy, że w rozpoznawanej sprawie skarga została wniesiona na postanowienie niepodlegające sądowej kontroli, albowiem nie należy ono do żadnej z trzech kategorii postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.
Bez wątpienia postanowienie w sprawie wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jest to postanowienie, na które nie przysługuje zażalenie. Zgodnie bowiem z art. 236 § 1 O.p., na wydane w toku postępowania postanowienia służy zażalenie, jeżeli ustawa tak stanowi. Natomiast ustawa Ordynacja podatkowa nie przewiduje takiego środka odwoławczego w odniesieniu do postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Zaskarżone postanowienie nie jest również postanowieniem kończącym postępowanie, ani rozstrzygającym sprawę co do istoty. Oceniając jego charakter należy uznać, iż jest to akt inicjujący postępowanie, który w konsekwencji ma prowadzić do wyjaśnienia i załatwienia sprawy. Wskazane postanowienie nie jest również innym indywidualnym aktem administracyjnym (innym niż decyzje lub postanowienia) lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień i obowiązków, wynikających z przepisów prawa.
Przez akty lub inne czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. należy bowiem rozumieć głównie działania materialno - techniczne wywołujące określone skutki prawne. Ponadto aby akty lub czynności podlegały kontroli sądów administracyjnych, muszą zostać spełnione następujące warunki: nie mogą mieć one charakteru decyzji czy postanowienia, winny mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przy czym ten ostatnio wymieniony warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1501/12, opubl. w Lex pod nr 1332325).
Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej stanowisko, uznać zatem należy, że wniesiona przez Skarżących skarga, jako wykraczająca poza kognicję sądu administracyjnego, jest niedopuszczalna. Z powodu zaś niedopuszczalności skargi, zbędne jest badanie merytoryczne zarzutów w niej podniesionych.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło