III SA/Wa 3082/12

WyrokWSA w Warszawie2013-04-17

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Ewa Radziszewska-Krupa, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy zasadnie przedłużył termin zwrotu różnicy podatku VAT, powołując się na konieczność przeprowadzenia czynności sprawdzających dotyczących źródła pochodzenia towaru?
Ratio decidendi
Organ podatkowy zasadnie przedłużył termin zwrotu różnicy podatku VAT, ponieważ wystąpienie do innego organu o przeprowadzenie czynności sprawdzających dotyczących źródła pochodzenia towaru stanowi wystarczającą przesłankę do weryfikacji zasadności zwrotu. Przedłużenie terminu zostało prawidłowo uzasadnione i nie narusza zasady zaufania podatnika do organów podatkowych, zwłaszcza że przepisy prawa przewidują mechanizmy ochrony podatnika w przypadku niesłusznego wstrzymania zwrotu.
Stan faktyczny
Spółka N. Sp. z o.o. złożyła deklarację VAT-7 za kwiecień 2012 r. z wykazaną kwotą zwrotu VAT. Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika, powołując się na konieczność przeprowadzenia czynności sprawdzających u dostawcy towarów. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał postanowienie w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących nieuzasadnionego przedłużania terminu zwrotu oraz braku uzasadnienia faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu różnicy podatku oddala skargę Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. postanowieniem z dnia [...]czerwca 2012 r. przedłużył N.Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej "Spółką" lub "Skarżącą") termin dokonania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług (zwanego dalej "VAT") w kwocie 206 863 zł, wykazanej w deklaracji VAT-7 za kwiecień 2012 r., złożonej w dniu 28 maja 2012 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika. W uzasadnieniu Organ I instancji powołał się na okoliczność wystąpienia do organu podatkowego właściwego miejscowo dla wystawcy faktur -Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.w celu przeprowadzenia czynności sprawdzających, dotyczących źródła pochodzenia towaru, w związku z dokonaną przez Spółkę, w kwietniu 2012 r., dostawą prętów żebrowanych. W zażaleniu Skarżąca wniosła o uchylenie powyższego postanowienia Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w W., zarzucając naruszenie: 1) art. 274b § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 87 ust. 6 i w związku z ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze. zm.), poprzez nieuzasadnione wydłużanie terminu zwrotu podatku, 2) art. 216 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uzasadnienia faktycznego postanowienia, 3) art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych. Według Spółki przekazane przez nią dane oraz dokumenty jednoznacznie potwierdzają zasadność zwrotu wykazanego w deklaracji VAT-7 za kwiecień 2012 r. Ponadto wniosek o zwrot VAT był kolejnym wnioskiem w tym zakresie składanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego (pierwszy był złożony w lutym 2012 r.). Także przeprowadzona u Skarżącej kontrola za okres styczeń - marzec 2012 r. nie wykazała żadnych nieprawidłowości, a za marzec Spółka otrzymała zwrot podatku we wnioskowanym, 25-dniowym terminie. W ocenie Spółki postanowienie Organu I instancji ograniczało jedynie się do przytoczenia przepisów i nie zawierało uzasadnienia faktycznego, do czego Naczelnik Urzędu Skarbowego był zobowiązany, w myśl art. 217 Ordynacji podatkowej, i co ma potwierdzenie w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 1384/08 i I SA/Łd 1385/08. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji. Organ odwoławczy podkreślił, że art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o podatku od towarów i usług nie zawiera konkretnych przesłanek nakazujących weryfikację zasadności zwrotu, co oznacza, że wystarczy chociażby powzięta przez Organ wątpliwość co do zasadności zwrotu. Według Dyrektora Izby Skarbowej Ustawodawca przewidział formę ochrony podatnika w przypadku niesłusznego wstrzymania zwrotu różnicy podatku naliczonego nad należnym, tj. konieczność wypłacenia podatnikowi, w przypadku ustalonego w trakcie dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu, należnej kwoty wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Ponadto, zdaniem Organu odwoławczego, przedłużenie terminu zwrotu podatku jest kwestią odrębną w stosunku do prawa zwrotu i jego wysokości oraz statusu podmiotu jako podatnika VAT. Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że Organ I instancji w dniu [...] czerwca 2012 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. o przeprowadzenie czynności sprawdzających, dotyczących wystawcy faktur, dokumentujących zakupy dokonane przez Skarżącą od N. Sp. z o.o., w celu ustalenia prawidłowości i rzetelności prowadzonych transakcji. Czynności te nie zostały zakończone do dnia wydania postanowienia Organu I instancji z dnia [...] czerwca 2012 r., co, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, oznaczało, że Naczelnik Urzędu Skarbowego zasadnie postanowił przedłużyć termin dokonania zwrotu różnicy podatku. Dyrektor Izby Skarbowej, odnosząc się do argumentacji Skarżącej, dotyczącej prowadzonych weryfikacji rozliczeń VAT za miesiące od stycznia do marca 2012 r., podkreślił, że weryfikacje te nie dotyczyły rozliczenia VAT za kwiecień 2012 r., a każda z tych spraw była odrębną sprawą i nie była związana z postanowieniem Organu I instancji z [...] czerwca 2012 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wniosła o uchylenie w całości powyższego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz rozważenie możliwości uchylenia poprzedzającego je postanowienia Organu I instancji, zarzucając naruszenie: 1) art. 274b § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 87 ust. 6 w zw. z ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez nieuzasadnione wydłużanie terminu zwrotu podatku, 2) art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uzasadnienia faktycznego postanowienia, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych. Skarżąca podtrzymała dotychczasową argumentację, iż przedłużenie terminu do zwrotu podatku może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. Natomiast, jej zdaniem, w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła taka konieczność. Spółka przekazała bowiem Organowi podatkowemu wszystkie konieczne dane oraz dokumenty potwierdzające zasadność wniosku o zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym. Spółka podkreśliła, że źródłem pochodzenia towaru była spółka z o.o. N., a Skarżąca posiadała dokumenty rejestracyjne tego podmiotu. Z kolei podmiot ten, działając zgodnie z przyjętymi procedurami należytej staranność, dokonał weryfikacji swoich dostawców. Działanie z należytą starannością przy wyborze kontrahenta powinno, w opinii Skarżącej, skutkować uznaniem prawdziwości i zasadności wniosków sformułowanych przez nią w złożonej deklaracji podatkowej za kwiecień 2012 r. Zdaniem Skarżącej potwierdzeniem takiego stanowiska jest wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 21 czerwca 2012 r. wydany w sprawach połączonych C-80/11 Mahageben i C-142/11 David, oraz wydany na jego podstawie wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1201/11. Ponadto, w ocenie Skarżącej, Dyrektor Izby Skarbowej ograniczył się do utrzymania w mocy rozstrzygnięcia Organu I instancji oraz przytoczenia przepisów prawa, zaś wydając postanowienie bez szczegółowego i rzetelnego uzasadnienia naruszył zasadę zaufania podatnika do organów podatkowych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie natomiast z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), kontrola działalności administracji przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania takiego postanowienia. Z kolei stosownie do art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga analizowana według powyższych kryteriów nie zasługiwała na uwzględnienie, choć większości zawartych w niej teoretycznych uwag nie sposób odmówić racji. Jak wynika z akt sprawy, wniosek Spółki o zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wpłynął do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W.w dniu [...] maja 2012 r., ale deklaracja podatkowa VAT – 7 wpłynęła dopiero w dniu 28 maja 2012 r. W dniu [...] czerwca 2012 r. Naczelnik wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. o przeprowadzenie czynności sprawdzających dotyczących źródła pochodzenia towaru (prętów metalowych żebrowanych). Do dnia [...] czerwca 2012 r. (dzień wydania postanowienia Naczelnika o przedłużeniu terminu zwrotu) Naczelnik nie otrzymał odpowiedzi na to wezwanie z [...] czerwca 2012 r. Zgodnie z art. 274b Ordynacji podatkowej w zw. z art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, przedłużenie terminu zwrotu podatku jest możliwe, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. To przedłużenie może nastąpić do czasu "... zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.". Przytoczony wyżej fakt wystąpienia do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. stanowi wystarczającą, a także ujawnioną w postanowieniach Organów obydwu instancji, przyczynę przedłużenia terminu dokonania zwrotu. Wobec powyższego zarzuty skargi uznać należy za niezasadne. Prawdą jest, że przedłużenie terminu zwrotu wymaga stosownego uzasadnienia. Takie jednak zostało zawarte w postanowieniu Dyrektora (str. 5), jak i Naczelnika (str. 2). Prawdą też jest, że Dyrektor powtórzył istotę uzasadnienia postanowienia Naczelnika, ale nie mogło być w tej sprawie inaczej, skoro przyczyną przedłużenia terminu zwrotu rzeczywiście było oczekiwanie na wynik czynności sprawdzających podjętych przez Naczelnika US w B.. Wymagana przez Skarżącą szczegółowość uzasadnienia wystąpienia przesłanek przedłużenia terminu jest kwestią subiektywną – niecelowe byłoby dalsze, bardziej szczegółowe uzasadnianie okoliczności, która takiego uzasadniania w istocie nie wymaga. Fakt, że w poprzednich okresach rozliczeniowych Spółka była już poddawana czynnościom sprawdzającym, i nie wykazały one żadnych nieprawidłowości, nie może pozbawiać Naczelnika uprawnienia do weryfikacji rozliczenia za okres kolejny. Dyrektor trafnie zauważył, że przywoływanie obszernych fragmentów wyroku TSUE w sprawach Mahageben i David, jak i wyroku NSA o sygn. I FSK 1201/11, było bezprzedmiotowe, gdyż dotychczas Organy nie zakwestionowały uprawnienia Skarżącej do obniżenia podatku należnego (zwrotu nadwyżki naliczonego nad należnym), lecz uznały jedynie za konieczne sprawdzenie, czy rozliczenie za kwiecień 2012 r. było prawidłowe. Organy wcale nie ograniczyły się tylko do przytoczenia literalnego brzmienia art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT, lecz – na tle prostego, niespornego dotychczas stanu faktycznego – przytoczyły okoliczność, która, w ich ocenie, uzasadniała przedłużenie terminu zwrotu. Sąd nie odmawia im uprawnienia do takiej właśnie oceny. W efekcie Organy wcale nie naruszyły art. 121 § 1 Ordynacji, gdyż w wystarczającym stopniu uzasadniły i uprawdopodobniły istnienie przesłanki, której wymaga art. 274b tej ustawy. Trafnie Spółka uznała, za wyrokiem WSA w Łodzi (I SA/Łd 138408 oraz I SA/Łd 1385/08), iż zgodnie z art. 217 Ordynacji zaskarżalne postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne. Takie uzasadnienie, jak Sąd wyżej uznał, zostało jednak w niniejszej sprawie sporządzone. Trafnie odnotował Dyrektor, że obowiązujące przepisy prawa gwarantują konieczną równowagę procesową podatnika i organu podatkowego, który przedłuża termin zwrotu (art. 87 ust. 1 zd. 3 oraz art. 87 ust. 7 ustawy o VAT). Analiza akt niniejszej sprawy nie pozwala na wniosek, że przedłużenie terminu zwrotu podatku było pochopne, bezpodstawne, i że zmierzało do nieuprawnionego podważenia zasady neutralności podatku. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające są zgodne z prawem.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło