III SA/Wa 3228/17

| | | Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności wspólnika wraz z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący M. Z. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, iż nie wykonuje pracy zarobkowej z uwagi na zły stan zdrowia. Podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną, która pobiera emeryturę w wysokości 2.551,98 zł. Pokrywa z tego opłaty miesięczne wynoszące łącznie 1.150 zł. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący przesłał wypełniony formularz PPF, w którym wskazał, że ani on, ani żona nie posiadają majątku. Zamieszkują u syna na zasadzie służebności. Dodał, iż nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Powołał się na fakt ciążącego na nim i wspólnikach zadłużenia. Skarżący przedłożył m. in. zeznania podatkowe, potwierdzenia operacji bankowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Instytucja prawa pomocy jest odstępstwem od tej reguły, w związku z tym należy ją stosować wyjątkowo. Wprowadzona została bowiem jako realizacja konstytucyjnego prawa do Sądu dla osób, które rzeczywiście nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie prezentowano pogląd, że ochrona prawa do Sądu przysługuje tym wnioskodawcom, którzy wykażą istnienie przesłanek określonych w art. 246 P.p.s.a. poprzez wyczerpujące i rzetelne przedstawienie swojej sytuacji materialnej (por. postanowienie NSA z 13 maja 2015 r., II FZ 292/15). To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Powinna więc należycie uzasadnić i ud okumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści art. 252 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym wniosek taki powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym i dochodach. Co istotne przy rozpatrywaniu wniosku Sąd nie jest ograniczony do analizy złożonego formularza, lecz jest uprawniony – w przypadku uznania tychże oświadczeń za niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego strony, a także w przypadku, gdy oświadczenia te budzą wątpliwości – do zobowiązania wnioskodawcy do złożenia na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jego stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Stanowi o tym art. 255 P.p.s.a. W niniejszej sprawie referendarz sądowy wykorzystał prawo nadane mu tym przepisem i wezwał Skarżącego do nadesłania dodatkowych informacji, a także wskazał jakie to mają być informacje. W odpowiedzi na to wezwanie Skarżący przesłał co prawda szereg dokumentów, niemniej zabrakło wśród nich (istotnych z punktu widzenia oceny możliwości płatniczych) wyciągów z rachunku bankowego żony. Przedłożył on bowiem jedynie wydruki, które potwierdzają fakt posiadania konta oraz fakt wykonania na nim operacji. Wydruki te nie obrazują natomiast tego jakiego rzędu wpływy pieniężne osiąga i w jakich wysokościach następuje ich dystrybucja. Nie dają więc rzeczywistego obrazu operacji dokonywanych na rachunku (wpływy i obciążenia), a co za tym idzie nie przedstawiają rzeczywistej płynności finansowej jego właściciela. Skoro zatem w niniejszej sprawie wyciągów z konta bankowego żony, Skarżący nie przedłożył (nie wspomniał również nic o własnym rachunku), to tym samym trudno jest ocenić zdolność małżonków do dysponowania zgromadzonymi na nim środkami finansowymi. Zwłaszcza, że jedynym kosztem sądowym, do którego uiszczenia Skarżący jest zobowiązany na tym etapie postępowania jest wpis od skargi w kwocie 500 zł. W rezultacie uznać należało, iż Skarżący nie wykazał zasadności przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie, jak tego wymaga art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na tej podstawie postanowiono zatem jak w sentencji.