III SA/Wa 3499/11
WyrokWSA w Warszawie2012-06-14
Skład orzekający: Krystyna Kleiber, Marek Krawczak, Maciej Kurasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy Z. dopuścił się bezczynności w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 562/09 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2011 r. sygn. akt II FSK 2034/09, uzasadniającej wymierzenie mu grzywny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy Z. dopuścił się bezczynności w wykonaniu wyroku WSA, ponieważ akta sprawy wraz z wyrokiem wpłynęły do organu w dniu 12 sierpnia 2011 r., a decyzja została wydana dopiero w grudniu 2011 r., co przekroczyło dwumiesięczny termin określony w art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej. Nieskuteczne było również postanowienie o przedłużeniu terminu, wydane po jego upływie. W związku z tym Sąd uwzględnił skargę i wymierzył Wójtowi grzywnę.Stan faktyczny
Skarżący M. B. wniósł skargę o wymierzenie Wójtowi Gminy Z. grzywny za niewykonanie wyroków WSA i NSA dotyczących nakazu płatniczego za 2006 r. Skarżący wskazał, że Wójt nie wydał decyzji zmieniającej nakaz płatniczy ani nie zwrócił nadpłaconego podatku w ustawowym terminie. Wójt Gminy Z. argumentował, że prowadzi postępowanie wznowieniowe i zbiera dodatkowe dowody, co opóźnia wydanie decyzji. Ostatecznie Wójt wydał decyzję odmawiającą uchylenia nakazu płatniczego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o wymierzeniu Wójtowi Gminy Z. grzywny w kwocie 1000 zł za niewykonanie wyroku oraz zasądził od Wójta na rzecz Skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Krawczak, Sędzia WSA Maciej Kurasz, Protokolant referent stażysta Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi M. B. w przedmiocie wymierzenia grzywny w związku z niewykonaniem orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 562/09 1) orzeka o wymierzeniu Wójtowi Gminy Z. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 562/09 w kwocie 1000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych), 2) zasądza od Wójta Gminy Z. na rzecz M. B. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
M. B. (dalej "Skarżący") wniósł pismem z dnia 1 grudnia 2011r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wymierzenie Wójtowi Gminy Z. grzywny z powodu nie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 10 września 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 562/09 i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 2034/09.
W uzasadnieniu skargi wskazał, że za wykonanie wyroku uważa wydanie decyzji zmieniającej nakaz płatniczy za 2006 r. nr 85/28 z dnia 3 lutego 2006 r. poprzez uznanie, że podatek został pobrany niesłusznie co spowodowało nadpłatę i że zostanie ona zwrócona wraz z należnymi odsetkami w ustawowym terminie. Termin ten upłynął 17 listopada 2011 r. licząc trzy miesiące od daty otrzymania przez Urząd Gminy wyroków sądowych. Wójt Gminy Z. nie wydal decyzji oraz nie zwrócił niesłusznie zapłaconego podatku. Skarżący przedstawił swoje stanowisko w upomnieniu z dnia 22 listopada 2011 r. oraz w piśmie z dnia 29 listopada 2011 r.
Skarżący zwrócił się jednocześnie o zarządzenie zwrotu kosztów sądowych od Wójta Gminy Z..
Wójt Gminy Z. pismem z dnia 16 grudnia 2011 r. odpowiedział na skargę. Wyjaśnił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. przy piśmie z dnia 10 sierpnia 2011 przekazało kserokopię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 10 września 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 562/09 wraz z aktami sprawy, celem załatwienia zgodnie z właściwością (data wpływu do Urzędu Gminy 12 sierpnia 2011 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] stycznia 2009 r. w sprawie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej (nakazu płatniczego) w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2006 r. Na powyższy wyrok SKO złożyło skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 2034/09 oddalił skargę kasacyjną. Po zapoznaniu się z treścią wyroku Wójt Gminy Z. podjął postępowanie mające na celu ponowne zbadanie i ocenę przesłanek do wznowienia postępowania. Pismem z dnia 25 sierpnia 2011 r. zwrócił się do Starostwa Powiatowego Wydziału Geodezji Gospodarki Nieruchomościami w S. z prośbą o udzielenie informacji, która ma istotne znaczenie dla ustalenia wysokości zobowiązania pieniężnego za rok 2006 Skarżącemu. Starostwo Powiatowe pismem z dnia 5 września 2011 r. udzieliło odpowiedzi (data wpływu do urzędu 6 września 2011 r.).
W dniu 8 września 2011 r. Skarżący wystosował upomnienie, w którym wezwał Urząd Gminy do zwrotu podatku wraz z odsetkami za zwłokę w ciągu 7 dni za lata 2004 do 2009.
Wójt Gminy Z. w dniu 12 września 2011 r. wyjaśnił, że brak jest podstaw do zwrotu podatku, stwierdzając iż nakazy płatnicze za lata 2007, 2008 i 2009 są prawomocne i ostateczne. W przedmiocie nakazów płatniczych za lata 2004 - 2006 toczy się postępowanie wznowieniowe. Dopóki w tej kwestii sprawa nie zostanie prawomocnie i ostatecznie rozstrzygnięta, brak jest podstaw do zwrotu podatku. Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. Wójt Gminy Z. z uwagi na szczególnie skomplikowany charakter sprawy wskazał nowy termin załatwienia sprawy do dnia 17 grudnia 2011 r. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. Wójt Gminy wyznaczył Skarżącemu siedmiodniowy termin do wypowiedzenia w zakresie zebranego materiału dowodowego. W dniu 22 listopada 2011 r. Skarżący wystosował kolejne upomnienie, w którym wezwał organ podatkowy do wykonana wskazanych wyżej wyroków stwierdzając, że za wykonanie wyroku uważa wydanie decyzji zmieniającej nakaz płatniczy nr [...] z dnia 3 lutego 2006 r. Skarżący złożył pismo z dnia 29 listopada 2011 r., w którym stwierdził iż sprawa co do przesłanek i istoty została wyjaśniona w wyroku WSA z 10 września 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 562/09 i NSA z dnia 5 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 2034/09 oczekuje wykonania powyższego wyroku w ustawowym czasie.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Wójt Gminy Z. odmówił uchylenia ostatecznego nakazu płatniczego Nr [...] z dnia 3 lutego 2006 r.
W odpowiedzi na powyższe pismo Wójt Gminy Z. poinformował Skarżącego, że w sprawie nakazu płatniczego Nr [...] z dnia 3 lutego 2006 r. wydał decyzję odmawiającą uchylenia przedmiotowego nakazu.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. organ podatkowy uzupełnił decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r. o pouczenie, o przysługującym trybie odwoławczym.
W ocenie organu podatkowego sprawa Skarżącego jest szczególnie trudna i skomplikowana w związku z czym koniecznością było wskazanie nowego terminu załatwienia, tj. 17 grudnia 2011 r. Decyzja z dnia [...] grudnia 2011 r. została więc wydana z zachowaniem wskazanego, nowego terminu załatwienia sprawy. Wójt Gminy Z. zauważył, że równolegle do wniosków Skarżącego obecnie toczy się postępowanie również za lata 2004 i 2005, jest ono więc szczególnie uciążliwe dla organu podatkowego. W Wójta Gminy Z. prowadzone postępowanie jest właściwe, zgodne wskazaniami zawartymi w wymienionych wyrokach. III SA/Wa 3499/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:
W sprawie tej jest niesporne, że prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 562/09, Sąd uchylił zaskarżoną przez Skarżącego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Z. o odmowie uchylenia nakazu płatniczego, w trybie wznowienia postępowania. Wyrok wraz z aktami sprawy wpłynął do Wójta w dniu 12 sierpnia 2011 r. ( k 27 akt). Wyrok ten zawierał wytyczne nakazujące włączenie do materiałów sprawy istotnego dowodu w postaci umowy dzierżawy gospodarstwa rolnego, zawartej pomiędzy M. B., a jego synem M. B. z datą doręczenia umowy organowi podatkowemu i ocenę tej umowy pod kątem art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników ( Dz.U. z 1998 Nr 7 poz.25 ze zmianami oraz art. 240 § 1 pkt.5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1998 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 Nr 8 poz.6 ze zmianami). Sąd stwierdził też, że organy podatkowe w wydanych decyzjach dokonały błędnej wykładni art.3 ust. 3 w zw. z art. 28 ust.1 pkt 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Zgodnie z art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej postępowania podatkowe winno być zakończone w ciągu jednego miesiąca, a w sprawie skomplikowanej w ciągu dwóch miesięcy. Wójt Gminy Z. postanowieniem z dnia [...] października 2011r. przedłużył termin postępowania właśnie z uwagi na skomplikowany charakter sprawy. Postanowienie to zostało doręczone Skarżącemu w dniu 19 października 2011 r. Postanowienie to jednak było nieskuteczne prawnie, gdyż zostało wydane po upływie, wskazanego w art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej terminu, który minął w dniu 12 października 2011 r. Od dnia 12 sierpnia 2011 r. bowiem, dwa miesiące mijały w dniu 12 października 2011 r. Nie można przedłużyć terminu, który już wygasł.
Wcześniej, Skarżący pismem z dnia 8 września 2011 r. wezwał Wójta Gminy do wydania, na podstawie wyroków sądowych, decyzji o zwrocie pobranych podatków. Wójt udzielił Skarżącemu szczegółowej odpowiedzi na pismo, odmawiając uwzględnienia wniosku i nadal nie podejmował decyzji. Pismem z dnia 22 listopada 2011 r. Skarżący wezwał urząd Gminy do wykonania wyroku (k.37).
Decyzją Wójta Gminy Z. z dnia [...] grudnia 2011 r. odmówiono M. B. uchylenia, po wznowieniu postępowania, nakazu płatniczego z dnia 3 lutego 2006 r., określającego podatek na rok 2006-ty. Decyzja ta została uzupełniona decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. o pouczeniu Skarżącego o terminach do złożenia odwołania. Decyzja z dnia [...] grudnia 2011 została doręczona M. B. w dniu 8 grudnia 2011 r., a uzupełniająca 13 grudnia 2011 r.
Decyzję doręczono w dniu 8 grudnia 2011 r., a w dniu 1 grudnia 2011r. M. B. złożył skargę wprost do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153 poz.1270 ze zmianami) dalej jako "p.p.s.a." nakazującego wnoszenie skarg za pośrednictwem właściwego organu, skarga została przesłana do Wójta Gminy Z. w dniu 6 grudnia 2011 r. i została mu doręczona 8 grudnia 2011 r. ( k.53 akt sądowych). O zachowaniu terminu do wniesienia skargi (art. 53 § 1-3 p.p.s.a.) zadecydowała data nadania skargi przez sąd (T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, 2005, s. 248). A więc ta właśnie data jest datą wniesienia skargi, którą Skarżący powinien był złożyć do organu podatkowego. Sąd nie ocenia wydanej decyzji, gdyż przedmiotem rozpoznania w tej sprawie, jest skarga na bezczynność organu po wyroku uchylającym akt administracyjny, zawierająca żądanie wymierzenia grzywny. Skarga została złożona w dniu 8 grudnia 2011 r., a decyzja, chociaż została wydana w dniu [...] grudnia 2011 r., weszła do obrotu prawnego, stosownie do art. 212 Ordynacji podatkowej, w dniu 12 grudnia 2011 r., a więc cztery dni po wniesieniu skargi na bezczynność organu podatkowego w wykonaniu wyroku.
W ocenie Sądu, bezczynność trwała przez okres przekraczający dwa miesiące. Wynika to porównania dat ustalonych w tej sprawie z treścią art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej. Akta sprawy wraz z wyrokiem wpłynęły do Wójta Gminy Z. w dniu 12 sierpnia 2012 r., a decyzja została wydana w dniu [...] grudnia 2011r., a doręczona w dniu 8 grudnia 2011 r. to jest w tym samym dniu w którym skarga M. B. została nadesłana przez Sąd. Na marginesie należy stwierdzić, że wcześniejsze wydanie, przed dniem 12 października 2011 r., postanowienia o przedłużeniu postępowania nie zmieniałoby obrazu sprawy. Sąd uważa, że sprawa powinna być bezwzględnie zakończona w ciągu dwóch miesięcy od otrzymania akt przez organ podatkowy, co wynika z cytowanego przepisu. Należy też podkreślić, że jeżeli Sąd, poprzednio wyrokujący, nie określił terminu wydania aktu lub podjęcia czynności, w sprawie mają zastosowanie terminy ustawowe do załatwienia sprawy (bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a w sprawach szczególnie skomplikowanych - w ciągu dwóch miesięcy). Termin ustawowy należy liczyć od dnia doręczenia akt organowi.( por. Bogusław Dauter, Komentarz do art.154 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Lex 2011). Skarżący wezwał Wójta Gminy Z. do wykonania wyroku. W ten sposób skarga spełniła wszystkie przesłanki art. 154 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, uchylając wyrokiem, decyzje obu instancji podatkowych, udzielił nieskomplikowanych wytycznych - uzyskanie umowy, z zaleceniem ponownej oceny materiałów sprawy. Nie jest możliwe, aby jedna czynność i wydanie decyzji zajęło organowi blisko cztery miesiące. Jest to brak poszanowania i Sądu, który rozpoznawał sprawę i podatnika i norm prawnych.
Z tych przyczyn Sąd uwzględnił skargę i wymierzył Wójtowi Gminy Z. grzywnę w kwocie 1.000 zł
Podstawą wymierzonej grzywny jest art. 154 § 1 p.p.s.a. w związku z § 6 Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 maja 2012 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym kwartale 2012 r. Grzywnę taką mógł Sąd wymierzyć, zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. do kwoty 36.469,90 zł., uznał jednak, że grzywna w rozmiarze 1.000 zł wypłaconej na rzecz Skarbu Państwa spełni swą rolę społeczną. Sąd zasądził też na rzecz Skarżącego od Wójta Gminy Z., na podstawie art. 200 p.p.s.a., koszty postępowania sądowego
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło