III SA/Wa 3591/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Dominik Gajewski, po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2012 r. postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. - T. K. (dalej: "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2012 r. Skarżący pismem z 14 grudnia 2016 r. wniósł o wstrzymanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, że zachodzi uzasadnione ryzyko spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w postaci konieczności zakończenia prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej i ogłoszenia upadłości. Skarżący zaznaczył, iż przedmiotem jego działalności gospodarczej jest świadczenie usług budowlanych, zasadniczo w zakresie budowy dróg szynowych i kolei podziemnej, finansowanych ze środków unijnych. W 2015 i 2016 r. wykorzystanie funduszy unijnych, tj. kontraktowanie projektów w oparciu o te fundusze zdecydowanie osłabło w porównaniu do wcześniejszych lat. Tym samym w 2016 r. prowadzona działalność uległa istotnemu zmniejszeniu w porównaniu do wcześniejszych lat. Wskazał, iż za wyjątkiem 2015 r, kiedy osiągnął zysk, w pozostałych latach wykazywał stratę i na dzień 30 czerwca 2016 r. uzyskał (narastająco) stratę w wysokości 0,44 mln zł. Ponadto argumentował, iż w związku ze swoją działalnością zawarł umowę leasingu [...], umowę leasingu operacyjnego koparko-ładowarki oraz dwie umowy kredytu w rachunku bieżącym, zawarte z Bankiem [...]., w przypadku pogorszenia sytuacji finansowej nastąpi wypowiedzenie ww. umów, w konsekwencji utrata środków trwałych i zdolności kredytowej. Dodatkowo wskazał na znaczną wielkość zobowiązania podatkowego (około 2.300.000 zł) oraz brak środków na jego spłatę i na prowadzenie dalszej działalności gospodarczej. Ponadto zaznaczył, że egzekucja należności wynikających z zaskarżonej decyzji przez zajęcie rachunku bankowego, uniemożliwi mu uiszczenie opłat leasingowych za koparko-ładowarkę i samochód dostawczy [...], co może skutkować rozwiązaniem umów, a w jego następstwie pozbawieniem niezbędnych narzędzi pracy, co zmniejszy jego możliwości zarobkowe. Podsumowując stwierdził, iż wykonanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. niesie - w jego ocenie, ryzyko spowodowania poważnych i nieodwracalnych skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że instytucja wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. post. NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak NSA w postanowieniach z dnia: 22 grudnia 2004 r., OZ 889/04; 8 grudnia 2004 r., OZ 694/04 i z 9 marca 2005 r., II OZ 52/05). W ocenie Sądu okoliczności, na które powołuje się Skarżący, a mianowicie zagrożenie, że na skutek wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji zostanie pozbawiony płynności finansowej, co może doprowadzić do konieczności likwidacji prowadzonej działalności nie zostały udowodnione. Podkreślenia wymaga fakt, iż Skarżący prowadzi działalność gospodarczą i to w dużym zakresie. Z dołączonych do wniosku dokumentów źródłowych wynika, że Skarżący za ostatni rok obrotowy osiągnęła zysk w kwocie [...] zł. Natomiast z rachunku zysków i strat sporządzonego na 21 lipca 2016 r. wynika, że Skarżący w 2015 r. osiągnął znaczny przychód w kwocie [...] zł. Odpowiednio za okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2016 r. wynik ten wyniósł [...] zł. Sąd stwierdził również, że z ww. bilansu wynika, iż aktywa trwałe Skarżącego wynosiły [...] zł a aktywa obrotowe – 738.806,05 zł. Ponadto fakt prowadzenia działalności gospodarczej i uzyskiwania przychodów potwierdzają przedstawione w bilansie kwoty należności z tytułu dostaw i usług, odpowiednio [...] zł (stan na dzień 30 czerwca 2016 r.) oraz [...] zł (stan na 31 grudnia 2015 r.). Zdaniem Sądu pierwszej instancji, Skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., co było niezbędne dla zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Analiza dokumentów finansowych przedstawionych przez stronę prowadzi bowiem do wniosku, że osiąga on znaczne przychody, a także nadal prowadzi działalność gospodarczą. Sąd wskazuje, że Skarżący nie wykazał, by prowadzenie egzekucji spowodowałoby dla niego trudne do odwrócenia skutki czy groźbę wystąpienia znacznej szkody. Wskazać także należy, iż egzekwowanie zaległości podatkowych powoduje dolegliwość w postaci "uszczerbku finansowego", który, ponoszony przez Skarżącego przy regulowaniu zobowiązań podatkowych - nawet znacznych - nie jest pojęciem tożsamym z groźbą wyrządzenia znacznej szkody w konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji we wskazywanej we wniosku o wstrzymanie wykonania formie, czy też, spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżący może otrzymać zwrot uiszczonych kwot. (por.: postanowienie NSA z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). Natomiast sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu lub czynności organu administracyjnego nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Strona składając wniosek w przedmiocie wstrzymania zaskarżonego aktu powinna wykazać, że wykonanie ciążącego na niej zobowiązania, wypełnia przesłanki wskazane w powołanym na wstępie przepisie. Sąd zauważa ponadto, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por.: postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). Ponadto w sytuacji, gdy z okoliczności przedstawionych przez Skarżącego nie wynika, aby wykonanie decyzji miało zagrozić jego bytowi, nie sposób przyjąć, że wykonanie decyzji spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, przedstawione we wniosku okoliczności nie wypełniają, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., przesłanek wstrzymania wykonania ww. decyzji. Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.