III SA/Wa 3598/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-08
Skład orzekający: Anna Sękowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pobierane przez organizacje zbiorowego zarządzania opłaty od producentów i importerów urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów stanowią wynagrodzenie za świadczone usługi i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku innego toczącego się postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące opodatkowania podatkiem VAT opłat pobieranych od tzw. "czystych nośników". Stanowisko NSA w tej kwestii będzie miało istotny wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca organizacja S. z siedzibą w W. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 2008 r. Organy podatkowe uznały, że pobór opłat od tzw. "czystych nośników" stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT. Skarżąca kwestionowała tę kwalifikację, twierdząc, że nie ma prawa do wynagrodzenia za pobór tych opłat. Sąd zawiesił postępowanie, oczekując na rozstrzygnięcie NSA w podobnej sprawie.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sękowska, , po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r. postanawia: zawiesić postępowanie sądowe
Skarżący – S. w W., wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z [...] września 2014 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 r.
Kwestionując prawidłowość rozliczeń Skarżącego z tytułu powyższych zobowiązań podatkowych, organy podatkowe między innymi uznały, że świadczy on usługi pośrednictwa, związane z poborem opłat od tzw. "czystych nośników", określonych w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2006r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) – dalej: "u.p.a.p.p.". Tryb poboru tych opłat reguluje rozporządzenie Ministra Kultury z dnia 2 czerwca 2003 r. w sprawie określania kategorii urządzeń i nośników służących do utrwalania utworów oraz opłat od tych urządzeń i nośników z tytułu ich sprzedaży przez producentów i importerów (Dz.U. Nr 105 poz. 991) – dalej: "rozporządzenie Ministra Kultury".
Przepis art. 20 ust. 1 u.p.a.p.p. stanowi, że producenci i importerzy: (pkt 1) magnetofonów, magnetowidów i innych podobnych urządzeń, (pkt 2) kserokopiarek, skanerów i innych podobnych urządzeń reprograficznych umożliwiających pozyskiwanie kopii całości lub części egzemplarza opublikowanego utworu, (pkt 3) czystych nośników służących do utrwalania, w zakresie własnego użytku osobistego, utworów lub przedmiotów praw pokrewnych, przy użyciu urządzeń wymienionych w pkt 1 i 2 – są obowiązani do uiszczania, określonym zgodnie z ust. 5, organizacjom zbiorowego zarządzania, działającym na rzecz twórców, artystów wykonawców, producentów fonogramów i wideogramów oraz wydawców, opłat w wysokości nieprzekraczającej 3 % kwoty należnej z tytułu sprzedaży tych urządzeń i nośników.
Zgodnie z § 8 rozporządzenia Ministra Kultury, organizacje wymienione w § 3 ust. 2 i § 4 dokonują podziału pobranych opłat po potrąceniu z nich uzasadnionych i udokumentowanych kosztów poniesionych w celu ich dochodzenia oraz podziału.
Zdaniem organów podatkowych, pobór powyższych opłat przez Skarżącego stanowi świadczenie usług w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług. W przypadku pobierania kosztów inkasa od tzw. "czystych nośników" Skarżący występuje jako ustawowy reprezentant (powiernik) na rzecz reprezentowanych przez siebie twórców w ich interesie i na ich rachunek. Skarżący nie działa jak właściciel praw, ale w ramach pośrednictwa na rzecz autorsko uprawnionych – świadczy zatem usługi pośrednictwa.
Skarżący zarówno w odwołaniu, jak i w skardze podważał prawidłowość stanowiska organów podatkowych, zarzucając naruszenie art. 5 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 177, poz. 1054 ze zm.) – dalej: "u.p.t.u.", przez błędne uznanie, iż pobór przedmiotowych opłat, do którego jest zobowiązana na podstawie § 3 rozporządzenia Ministra Kultury stanowi odpłatne świadczenie usług i w związku z tym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. W przekonaniu Skarżącego przyjęta przez organy podatkowe w tym zakresie kwalifikacja podatkowa jest błędna, jako że ani u.p.a.p.p. ani rozporządzenie Ministra Kultury nie zezwalają mu na żądanie wypłaty wynagrodzenia od beneficjentów środków z tytułu opłat od "czystych nośników". Tym samym koszty inkasa od poboru opłat nie mogą zwiększać obrotu opodatkowanego podatkiem od towarów i usług.
Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji w części.
Dyrektor Izby Skarbowej wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Postępowanie sądowe należało zawiesić.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowego, sądowoadministracyjnego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania, uwzględniając względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć bowiem wpływ na wynik danego postępowania.
Praktyka sądowa wykształciła szerokie rozumienie zwrotu "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc w tym zakresie poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 sierpnia 2009r. sygn. akt I FZ248/09 oraz z 20 maja 2008r., publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; M. Niezgódka-Medek [w:] B.Dauter, B.Gruszczyński, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz; Zakamycze 2006).
Sąd uznał, że dla niniejszego postępowania będzie miało istotne znaczenie rozstrzygnięcie innego toczącego się postępowania sądowego, co oznacza iż zachodzi okoliczność opisana w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Sądowi z urzędu wiadomym jest, że postanowieniem z 11 grudnia 2014 r. sygn. akt I FSK 1718/13 skład Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowił przedstawić do rozpoznania składowi siedmiu sędziów tego Sądu następujące zagadnienie prawne: "czy w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1 i ust. 2a oraz art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 ze zm.) pobierane opłaty przez organizacje zbiorowego zarządzania w rozumieniu art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 1994 r., nr 24, poz. 83 ze zm.) od producentów i importerów magnetofonów, magnetowidów i innych podobnych urządzeń oraz czystych nośników stanowią wynagrodzenie za świadczone usługi i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług ?"
Wprawdzie pytanie powyższe zasadne zostało na tle stanu prawnego obowiązującego po 1 kwietnia 2011 r., jednakże z treści pytania wynika, że przedmiotem rozstrzygnięcia składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie kwestia, czy z poborem opłat z tytułu tzw. "czystych nośników" wiąże się świadczenie przez organizację zbiorowego zrządzania usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Kwestia ta ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie i stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym zakresie będzie miało wpływ na jej wynik.
Skoro zarówno w stanie prawnym istotnym w rozpoznanej sprawie, jak i w stanie prawnym, na tle którego Naczelny Sąd Administracyjny dostrzegł istnienie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, charakter oraz tryb pobierania przedmiotowych opłat z tytułu tzw. "czystych nośników" regulowany jest tymi samymi przepisami dotyczącymi praw autorskich i pokrewnych, Sąd doszedł do przekonania, że ocena, czy tak scharakteryzowane i pobierane opłaty skutkują świadczeniem opodatkowanych usług, stanowi zagadnienie spełniające przesłanki do zawieszenia postępowania zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd postanowił zawiesić postępowanie do czasu podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnięcia w przedmiocie zagadnienia przedstawionego w powyższym postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło