III SA/Wa 36/17

3/3/2017 r. Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu 3/3/2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] /10/2016 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r postanawia odmówić stronie przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie G. T. , wnioskiem zawartym w skardze, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego (m.in. o nadesłanie kalkulacji kosztów życia czy wykazanie sytuacji finansowej osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, odpisu wyciągu z rachunków bankowych, zestawienie faktur VAT za ostatnie sześć miesięcy prowadzenia działalności gosp, zestawienie należności i zobowiązań precyzyjne wskazanie źródeł utrzymania i dochodów z nich osiągniętych, miesięczne koszty utrzymania, źródła finansowania i wysokości wynagrodzenia pełnomocnika) Skarżący, w formularzu z 16/2/2017 r oświadczył, m.in., że: 1. Nie prowadzi działalności gospodarczej od 2008 r.; 2. Nie posiada żadnego źródła dochodu; 3. Utrzymuje się z okazjonalnych prac dorywczych; 4. W 2015 r i w 2016 r. nie pracował z uwagi na stan zdrowia; 5. W utrzymaniu pomaga mu córka; 6. Posiada działkę rolną 0,5 ha zajętą w postepowaniu egzekucyjnym; 7. Cały majątek został zajęty w ramach postępowania egzekucyjnego. 8. Nie mieszka z małżonką, z którą od 2007 r. ma rozdzielność majątkową; 9. Miesięcznie uzyskuje ok 460 euro (prace dorywcze), na utrzymanie przeznacza 1100 zł (żywność, lekarstwa, rachunki, odzież); 10. Nie składał zeznań podatkowych za 2015 r. i 2016 r. z uwagi na brak dochodów Skarżący nie nadesłał żadnych żądanych od niego dokumentów. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić, nie zostały bowiem złożone dokumenty i informacje, o które Skarżący został wezwany pismem z 8/2/2017 r. Brak przejrzystości deklarowanej przez Stronę sytuacji finansowej i życiowej uniemożliwia korzystne dla Strony rozstrzygnięcie jej wniosku. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r poz. 718 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Reguły przyznawania prawa pomocy zostały ustanowione w art. 245 § 1, 2, 3 oraz w art. 246 § 1 P.p.s.a. Skarżąca strona wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z akt sprawy – i z oświadczeń strony - wynika, że wymagalny wpis to kwota 5090 zł, zatem tą wartość należy, przede wszystkim, uwzględnić w badaniu zdolności finansowej strony. Jak zasygnalizowano powyżej, wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić z uwagi na nieprzekazanie informacji, o które strona była wzywana, np. brak dokumentacji związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, szczegółowych informacji o posiadanych źródłach utrzymania (np. wysokość pomocy uzyskiwanej od córki, którą Skarżący zadeklarował w rubryce 5 formularza), dokumentacji o deklarowanym stanie zdrowia. Brak jest także informacji o przychodach i dochodach uzyskiwanych przez żonę Skarżącego, wyciągów z rachunku bankowego żony – mimo, że o obowiązku uzyskania tych informacji Skarżący został pouczony w innych postanowieniach wydanych wobec niego. Od udzielenia wnioskowanych informacji nie zwalnia Skarżącego pozostawanie w stanie rozdzielności majątkowej małżeńskiej. Tytko przykładowo przytoczone zmienne wyczerpują znamiona niewykonania wezwania referendarza sądowego. Referendarz nie doszukał się wreszcie przejawu wykazania stanu zdrowia, na który powołuje się Skarżący w treści formularza (pkt 8 wezwania). Chociaż Skarżący jest reprezentowany w postępowaniu przez dwóch pełnomocników, nie ma w aktach sprawy, pomimo wystosowanego wezwania (pkt. 10 wezwania z 8/2/20176 r.), informacji o wypłacanym dla nich wynagrodzeniu (wysokości, źródle pochodzenia). Subiektywne przekonanie strony o konieczności zwolnienia (jej) z kosztów sądowych, jeśli nie jest poparte – jak w sprawie - stosowną dokumentacją i oświadczeniami, nie zawsze skutkuje korzystnym dla strony rozstrzygnięciem. Co więcej, w badanym uzasadnieniu wniosku strony o prawo pomocy cechuje daleko idąca, "niespójność". Przykładowo, skarżący z jednej strony oświadcza, że "(...) w 2015 i 2016 r. nie pracował ze względu na stan zdrowia" (rubryka 5 formularza), lecz z drugiej strony stwierdza, że pokrywa bieżące wydatki uzyskane z prac dorywczych (które jednak świadczy). Zły stan zdrowia nie został jednak wykazany. Referendarz sądowy nie znajduje sposobu, by pogodzić taką sprzeczność oświadczeń z korzystnym dla strony rozstrzygnięciu i to pomimo tego, ze w niniejszym postępowaniu, odmiennie, niż miało to miejsce w sprawie Skarżącego III SA/Wa 3059/14, Skarżący twierdzi, że "w chwili obecnej nie mieszka już z małżonką". Tym samym należało uznać, nie została wykazana sytuacja majątkowa strony, co jest przesłanką (i warunkiem) przyznania jej prawa pomocy. Uchylenie się od przedłożenia dokumentów i oświadczeń umożliwiających poczynienie stosownych ustaleń w ww. zakresie stanowi przeszkodę wykluczającą przyznanie prawa pomocy (por. np. post. NSA z 8 listopada 2006 r., II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007/4/79) – niezależnie już od sprzeczności oświadczeń. Wobec dysponowania przez stronę pomocą prawną niepotrzebne wydaje się być przypomnienie, że strona domagająca się przyznania prawa pomocy w pierwszej kolejności powinna sama zabezpieczyć na ten cel stosowne środki i poczynić oszczędności do granic zabezpieczenia koniecznego utrzymania (postanowienie z 6.05.2014 r II FZ 357/14). Zdaniem referendarza sądowego, gdyby jednak oceniać sytuację Skarżącego na podstawie złożonych przez niego informacji (nie bacząc na "niespójności") i informacji dostępnych z urzędu, wniosek o przyznanie prawa pomocy należałoby oddalić. Skarżący bowiem, oprócz dysponowania (?) dochodem z prac dorywczych i pozostawania w relacji "małżeńskiej" umożliwiającej uwzględnienie tejże małżonki we współdziałaniu dla dobra rodziny – choćby w sposób przewidziany w art. 23 i 27 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm. (por. post. NSA z 25.10.2011 r., II FZ 627/11, 30.09.2014 r I FZ 316/14CBOSA) - uzyskał na podstawie prawomocnych orzeczeń zasadzenie kosztów postępowania na kwotę prawie trzykrotności wymaganego wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzec jak w sentencji.