III SA/Wa 3962/17
WyrokWSA w Warszawie2020-03-06
Skład orzekający: Ewa Izabela Fiedorowicz, Włodzimierz Gurba, Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot zagraniczny, który nabył usługi związane z nieruchomością położoną w Polsce i następnie świadczył te usługi na rzecz innego podmiotu zagranicznego, jest uprawniony do zwrotu podatku VAT naliczonego w Polsce, jeśli w okresie wnioskowania o zwrot nie dokonywał sprzedaży opodatkowanej na terytorium Polski?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy jest ustalenie, czy skarżący w okresie, za który wnioskował o zwrot VAT, faktycznie dokonywał sprzedaży opodatkowanej na terytorium Polski. Jeśli nie dokonywał takiej sprzedaży, spełniony jest jeden z warunków do zwrotu podatku, niezależnie od kwestii odwrotnego obciążenia. Organy podatkowe nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego w tym zakresie, naruszając przepisy postępowania.Stan faktyczny
Skarżący, podmiot z Niemiec, wnioskował o zwrot podatku VAT naliczonego za okres od kwietnia do czerwca 2015 r., wynikającego z faktur za badanie gruntu. Organy podatkowe odmówiły zwrotu, uznając, że skarżący dokonywał sprzedaży usług związanych z nieruchomością na terytorium Polski, co wykluczało prawo do zwrotu zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów. Skarżący argumentował, że w spornym okresie nie dokonywał sprzedaży opodatkowanej w Polsce, a jedynie w Niemczech, a ostateczny nabywca usługi był zarejestrowany do VAT w Polsce. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów ustawy o VAT, rozporządzenia MF oraz przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba, sędzia WSA Anna Zaorska (sprawozdawca), Protokolant referent Krzysztof Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2020 r. sprawy ze skargi J. GmbH z siedzibą w Niemczech następca prawny zmarłego J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od kwietnia do czerwca 2015 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz J. GmbH z siedzibą w Niemczech następcy prawnego zmarłego J. kwotę 6917 zł (słownie: sześć tysięcy dziewięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
1.1. Zaskarżoną decyzją z [...] września 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego W.w W. (dalej: "NUS") z [...] lutego 2013 r. w przedmiocie odmowy dokonania zwrotu podatku od towarów i usług w kwocie 55.090,51 zł na rzecz A.z siedzibą w Niemczech (dalej: "Skarżący") za okres od kwietnia do czerwca 2015 r.
1.2. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący zwrócił się do NUS o zwrot podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do czerwca 2015 r.
Podatek wynikał z faktur wystawionych dla Skarżącego przez G.sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w S. za wstępne i uzupełniające badanie podłoża gruntowego.
1.3. W ocenie NUS, Skarżący nie jest podmiotem uprawnionym do zwrotu podatku. NUS wskazał, że miejscem świadczenia przez Skarżącego usług architektonicznych jest miejsce położenia nieruchomości. Argumentował, że Skarżący dokonał sprzedaży usług na terytorium Polski na rzecz firmy W.GmbH z siedzibą w Niemczech. Firma ta nie posiada na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Z uwagi na dokonanie odpłatnego świadczenia usług na terytorium Polski oraz niespełnienie warunku określonego w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm. dalej: "ustawa o VAT") (nabywca usług nie posiada na terytorium Polski siedziby oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej) Skarżącemu nie przysługuje zwrot podatku, o którym mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz.U. 2014 r., poz. 1860 dalej: "rozporządzenie MF"). Skarżący zobowiązany jest do dopełnienia obowiązku rejestracji dla potrzeb podatku od towarów i usług w Polsce.
W związku z powyższym NUS odmówił dokonania zwrotu podatku od towarów i usług.
1.4. Od powyższej decyzji Skarżący złożył odwołanie, w którym decyzji NUS zarzucił naruszenie: art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF; art. 170 w zw. z art. 194-197 i art. 199 oraz art. 171a Dyrektywy Rady Nr 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE.L 347 z 2006 r., ze zm. dalej: "Dyrektywa VAT"); art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 28e ustawy o VAT.
1.5. Utrzymując w mocy decyzje NUS, DIAS wskazał, że o miejscu świadczenia, a tym samym opodatkowania usługi związanej z nieruchomością, decyduje wyłącznie miejsce położenia nieruchomości, z którą dana usługa jest ściśle związana, niezależnie od tego dla jakiego podmiotu jest wykonywana oraz gdzie znajduje się siedziba usługobiorcy.
Zdaniem DIAS, NUS zasadnie uznał, że Skarżącemu nie przysługuje prawo zwrotu podatku od towarów i usług z tytułu zakupu świadczeń, których koszt nabycia dokumentują faktury VAT wykazane we wniosku, gdyż ostatecznym nabywcą zakupionych usług była firma W.GmbH z siedzibą w Niemczech. Firma ta nie była zarejestrowana w Polsce dla potrzeb VAT.
DIAS zaznaczył, że świadczone przez Skarżącego usługi związane z nieruchomością podlegają opodatkowaniu w Polsce, ale ze względu na to, że Skarżący nie jest zarejestrowany na potrzeby podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy, na mocy art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, spoczywa na nabywcy usług. Poza tym w sytuacji odwrotnego obciążenia w rozliczaniu podatku od towarów i usług nie można – zdaniem DIAS – uznać, że podmiot nieposiadający rezydencji w kraju wykonuje czynności nieopodatkowane. Czynności te nadal pozostają czynnościami opodatkowanymi, choć inny podmiot niż podmiot je wykonujący składa rozliczenie fiskalne. W przedmiotowej sprawie doszło do świadczenia usług związanych z nieruchomościami zlokalizowanymi w Polsce, dlatego też opodatkowanie czynności musi być dokonane w kraju.
Na końcu DIAS dodał, że w celu zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia bezwzględnie musi być zachowana zasada, że nabywca usług posiada rezydencję podatkową w kraju, w którym występuje podatek, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca. Dlatego też DIAS stwierdził, że to Skarżący jest zobligowany rozliczyć podatek w sytuacji, gdy dokonuje w Polsce dostawy na rzecz podatnika niebędącego zarejestrowanym dla potrzeb podatku od towarów i usług, gdyż brak jest podmiotu, na którego, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, obowiązek podatkowy można przenieść.
DIAS odniósł się również do wniosku dowodowego złożonego na etapie postępowania odwoławczego o przeprowadzenie dowodu z dokumentu – potwierdzenia rejestracji jako podatnika VAT w Polce – nabywcy usług od Skarżącego. Organ wskazał, że okoliczność ta nie ma znaczenia, bowiem rejestracja miała miejsce w 2017 r., a zwrot dotyczy 2015 r.
2. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący wywiódł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając DIAS naruszenie.:
- art. 89 ust. 1 pkt 3 oraz art. 89 ust 1c ustawy o VAT, poprzez odmowę zwrotu VAT naliczonego wynikającego z faktur zakupu objętych wnioskiem, pomimo że spełnione zostały warunki, od których ustawodawca uzależnia dokonanie takiego zwrotu oraz nałożenie dodatkowych warunków ograniczających prawo Skarżącego do zwrotu zapłaconego podatku od zakupionych towarów i usług;
- § 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, skutkujące uznaniem, że Skarżącemu nie przysługiwał zwrot podatku naliczonego objętego wnioskiem ze względu na dokonywaną na terytorium Polski sprzedaż usług, pomimo, że realizowane przez Skarżącego transakcje objęte były wyłączeniem z zakazu dokonywania sprzedaży na terytorium Polski wskazanym w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF;
- art. 3 lit. a) oraz lit. b) pkt ii, art. 5 lit. b) oraz art. 6 Dyrektywy Rady 2008/9/WE z dnia 12 lutego 2008 r. (Dz. Urz. UE. L 44 z 20.02.2008 r.), określającej szczegółowe zasady zwrotu podatku od wartości dodanej, przewidzianego w Dyrektywie VAT, podatnikom nie mającym siedziby w państwie członkowskim zwrotu, lecz mającym siedzibę w innym państwie członkowskim w kontekście art. 89 ust. 1a ustawy o VAT, poprzez nieuwzględnienie wykładni wspólnotowej przy analizie przepisów ustawy o VAT, w szczególności pominięcie faktu, że przedmiotowa realizacja usług, w odniesieniu do których, zdaniem Skarżącego, zastosowanie ma wyłączenie wskazane w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. k rozporządzenia MF, obejmuje okres odmienny od okresu, w którym był wnioskowany zwrot podatku VAT;
- art. 144 § 3, art. 145 § 2 O.p., poprzez umieszczenie w treści decyzji jako adresata (pełnomocnika Skarżącego) – doradcy podatkowego R.K.– w sytuacji gdy osoba ta nie była i nigdy nie została podana jako pełnomocnik Skarżącego oraz podanie adresu odmiennego od adresu podanego do doręczeń, co mogło mieć istotne skutki w zakresie możliwości złożenia skutecznego odwołania.
W związku z powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie decyzji DIAS
oraz poprzedzającej jej decyzji NUS, a także o zwrot kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
3. W odpowiedzi na skargę DIAS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
4.1. Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
4.2. Istota sporu w sprawie dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy Skarżącemu – podmiotowi zagranicznemu, przysługiwał zwrot podatku VAT z tytułu zakupu usług dotyczących wstępnego i uzupełniającego badania podłoża gruntowego na podstawie faktur VAT wystawionych przez G.sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w S. za okres do kwietnia do czerwca 2015 r.
DIAS stanął na stanowisku, że Skarżący nie jest podmiotem uprawnionym do zwrotu podatku w myśl § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MF. Argumentował, że warunkiem zwrotu jest niedokonywanie przez podmiot wnioskujący, sprzedaży na terytorium kraju. Natomiast w stanie faktycznym sprawy – Skarżący takiej sprzedaży dokonywał, bowiem świadczone przez niego usługi dotyczyły nieruchomości (art. 28e ustawy o VAT). Zdaniem DIAS, w sprawie nie wchodziło w grę wyłączenie z § 3 ust. 1 pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF, który dopuszcza zwrot podatku, w sytuacji, w której co prawda usługa jest świadczona na terytorium kraju, ale jest ona opodatkowana na zasadzie odwrotnego obciążenia. DIAS argumentował bowiem, że ostatecznym nabywcą usług był W.GmbH z siedzibą w Niemczech, czyli podmiot nieposiadający w Polsce siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Tym samym, nie zostały spełnione warunki z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, dotyczące opodatkowania usług na zasadzie odwrotnego obciążenia. Zdaniem DIAS, ponieważ Skarżący dokonywał czynności opodatkowanych na terytorium kraju, winien zarejestrować się na potrzeby podatku VAT w Polsce i rozliczyć podatek w Polsce.
Skarżący argumentował natomiast, że w okresie, za który występował o zwrot podatku, nie dokonywał czynności opodatkowanych na terytorium Polski. Ponadto, ostateczny nabywca usługi został zarejestrowany jako podatnik VAT na terytorium kraju, tym samym spełnione zostały warunki z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT. Zdaniem Skarżącego, nie był on obowiązany do rejestracji dla podatku VAT w Polsce. W jego ocenie, spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące zwrot VAT na jego rzecz, w trybie rozporządzenia MF.
4.3. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia MF, zwrot podatku przysługuje podmiotowi uprawnionemu z państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub podmiotowi uprawnionemu z państwa trzeciego, w przypadku gdy podmiot ten:
- jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od wartości dodanej, o którym mowa w art. 2 pkt 11 ustawy, w państwie członkowskim siedziby lub podatnikiem podatku od wartości dodanej albo podatku o podobnym charakterze w kraju siedziby (pkt 1);
- nie wykonuje na terytorium kraju, w okresie, za który występuje o zwrot podatku, sprzedaży, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy, z wyjątkiem (pkt 2):
a) usług transportowych i usług pomocniczych związanych bezpośrednio z importem towarów, w przypadku gdy wartość tych usług została włączona do podstawy opodatkowania,
b) usług w zakresie kontroli i nadzoru ruchu lotniczego, świadczonych na rzecz przewoźników lotniczych wykonujących głównie przewozy w transporcie międzynarodowym,
c) usług związanych z obsługą startu, lądowania, parkowania, obsługą pasażerów i ładunków oraz innych o podobnym charakterze usług świadczonych na rzecz przewoźników lotniczych wykonujących głównie przewozy w transporcie międzynarodowym,
d) usług świadczonych na obszarze portów morskich polegających na obsłudze środków transportu morskiego lub służących bezpośrednim potrzebom ich ładunków,
e) usług świadczonych na obszarze portów morskich, związanych z transportem międzynarodowym, polegających na obsłudze środków transportu lądowego oraz żeglugi śródlądowej lub służących bezpośrednim potrzebom ich ładunków,
f) usług ratownictwa morskiego, nadzoru nad bezpieczeństwem żeglugi morskiej i śródlądowej oraz usług związanych z ochroną środowiska morskiego i utrzymaniem akwenów portowych i torów podejściowych,
g) usług związanych z obsługą statków wymienionych w klasie PKWiU ex 30.11 należących do armatorów morskich, z wyjątkiem usług świadczonych na cele osobiste załogi,
h) usług polegających na remoncie, przebudowie lub konserwacji statków wymienionych w klasie PKWiU ex 30.11 oraz ich części składowych,
i) usług polegających na remoncie, przebudowie lub konserwacji środków transportu lotniczego oraz ich wyposażenia i sprzętu zainstalowanego na nich, używanych przez przewoźników lotniczych wykonujących głównie przewozy w transporcie międzynarodowym,
j) pozostałych usług świadczonych na rzecz armatorów morskich lub innych podmiotów wykonujących przewozy środkami transportu morskiego służących bezpośrednim potrzebom środków transportu morskiego, rybołówstwa morskiego i statków ratowniczych morskich, o których mowa w art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy, lub ich ładunków,
k) usług, w stosunku do których podatnikami rozliczającymi podatek od towarów i usług są nabywcy tych usług, o których mowa w art. 17 ustawy,
l) dostawy towarów, dla której zgodnie z art. 17 ustawy podatnikiem jest ich nabywca.
Jak wynika z powołanych przepisów rozporządzenia MF, zwrot podatku przysługuje podmiotowi uprawnionemu z państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub podmiotowi uprawnionemu z państwa trzeciego, w przypadku gdy podmiot ten jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od wartości dodanej, o którym mowa w art. 2 pkt 11 ustawy, w państwie członkowskim siedziby lub podatnikiem podatku od wartości dodanej albo podatku o podobnym charakterze w kraju siedziby i nie wykonuje na terytorium kraju, w okresie, za który występuje o zwrot podatku, sprzedaży, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy, z wyjątkami określonymi w przepisach pod lit. a-I.
Przepis ten wskazuje dwa zasadnicze warunki uprawniające podatników zagranicznych do uzyskania zwrotu podatku VAT w Polsce. Jeden z warunków ma charakter formalny (status zarejestrowanego podatnika w kraju siedziby), drugi materialny (niewykonywanie, w okresie, występowania o zwrot podatku, sprzedaży w Polsce, z określonymi wyjątkami).
4.4. W sprawie nie jest kwestionowane, że Skarżący był zarejestrowanym podatnikiem podatku od wartości dodanej w Niemczech oraz, że usługi nabyte, a następnie świadczone przez Skarżącego dotyczyły nieruchomości położnej na terytorium Polski. Tym samym miejscem świadczenia tych usług, zgodnie z art. 28e ustawy o VAT była Polska.
Niewątpliwe natomiast w sprawie zabrakło jednoznacznych ustaleń w kwestii tego, czy w istocie w okresie, za który Skarżący wnioskował o zwrot, tj. od kwietnia do czerwca 2015 r., dokonywał on na terytorium Polski sprzedaży, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy o VAT, tj. dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług.
Powyższej kwestii dotyczy najdalej idący zarzut skargi.
Skarżący twierdzi bowiem, że w okresie, za który występował o zwrot, nie dokonywał na terytorium Polski czynności opodatkowanych. W tym okresie dokonywał takich czynności jedynie na terytorium Niemiec. Nie było więc podstaw, ani możliwości, żeby w tym okresie zarejestrował się jako podatnik VAT na terytorium Polski i w ten sposób odzyskał zapłacony VAT. Na wezwanie organu, Skarżący przedłożył fakturę wystawioną na rzecz W.GmbH z siedzibą w Niemczech datowaną na 30 czerwca 2016 r. podtrzymując, że usługi dokumentowane tą fakturą świadczone były w 2016 r.
Podkreślić w tym miejscy należy, że przepis § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MF, uzależnia prawo do zwrotu VAT od tego, żeby podmiot ubiegający się o zwrot nie wykonywał na terytorium kraju w okresie, za który występuje o zwrot, sprzedaży, o której mowa w art. 2 pkt 22 ustawy o VAT.
Przepis ten jest jednoznaczny w swym brzmieniu i wyraźnie wyłącza prawo do zwrotu, tylko w takiej sytuacji, w której czynności opodatkowane na terytorium Polski dokonywane są, przez wnioskującego o zwrot VAT, w okresie objętym wnioskiem.
Okoliczność tę organy obu instancji pozostawiły w ogóle poza swoim rozważaniami, mimo że Skarżący przywoływał tę argumentację w toku postępowania, w tym w odwołaniu.
Natomiast dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uzasadniają badanie, czy w grę nie wchodziły wyjątki z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MF, w tym zwłaszcza wyjątek z lit. k) tego przepisu, dotyczący opodatkowania usługi na zasadzie odwrotnego obciążenia.
4.5. Niemniej jednak, odnosząc się do zastosowania w sprawie wyłączenia z § 3 ust. 1 pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF, Sąd podziela stanowisko DIAS, że warunek z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT, co do opodatkowania usług świadczonych przez Skarżącego na zasadzie odwrotnego obciążenia, nie jest spełniony, jeżeli nabywca usługi nie spełnia warunków z tego przepisu.
Przepis ten stanowi natomiast, że podatnikami są również osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne: nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, a w przypadku usług, do których stosuje się art. 28e, podatnik ten nie jest zarejestrowany zgodnie z art. 96 ust. 4,
b) usługobiorcą jest:
– podatnik, o którym mowa w art. 15, posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, posiadająca siedzibę na terytorium kraju i zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97 ust. 4.
Przy czym, o ile zgodzić się można z DIAS, że sama okoliczność rejestracji ostatecznego nabywcy usług, tj. W.GmbH z siedzibą w Niemczech, jako czynnego podatnik VAT w Polsce, w kwietniu 2017 r., nie ma istotnego znacznie w sprawie, o tyle organy winny ustalić jak finalnie transakcja ta została opodatkowana. Na rozprawie podniesiono bowiem, że transakcja ta została jednak opodatkowana na zasadzie odwrotnego obciążenia i nabywca usługi – W.GmbH z siedzibą w Niemczech oprowadził z tego tytułu VAT w Polsce.
Okoliczność ta winna zostać wyjaśniona w ponowie prowadzonym postępowaniu, o ile zajdzie potrzeba oceny zastosowania w sprawie wyłączenia z § 3 ust. 1 pkt 2 lit. k) rozporządzenia MF. Jak już wskazywano bowiem, kwestia ta straci na aktualności, jeśli w ponownie prowadzonym postępowaniu potwierdzi się argumentacja Skarżącego, że w okresie którego dotyczy wniosek o zwrot VAT, w ogóle nie wykonywał na terytorium Polski czynności podlegających opodatkowaniu, bowiem – jak twierdzi – usługi na rzecz W.GmbH z siedzibą w Niemczech świadczył dopiero w 2016 r.
4.6. W ocenie Sądu, zaskarżona w sprawie decyzja została wydana z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 i 191 O.p., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie bowiem z art. 122 O.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z kolei art. 187 § 1 O.p. stanowi, że organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepisy art. 191 O.p. stanowi, że organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Nie ma przy tym wątpliwości, że przez "cały zebrany materiał dowodowy", o którym mowa w tym przepisie należy rozumieć ten zgromadzony w sposób wyczerpujący, o czym mowa w art. 187 § 1 O.p., a nie cały, faktycznie zgromadzony w aktach.
Brak wyczerpujących ustaleń i zgromadzenia materiału dowodowego pozwalającego w sposób prawidłowy ustalić, czy Skarżący w okresie objętym wnioskiem o zwrot VAT dokonywał czynności opodatkowanych na terytorium Polski, niewątpliwie świadczy o naruszeniu wskazanych wyżej przepisów postępowania.
4.7. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego, naruszenia art. 144 § 3, art. 145 § 2 O.p., poprzez umieszczenie w treści decyzji jako adresata (pełnomocnika Skarżącego) – osoby nieumocowanej w sprawie, zauważyć należy, że uchybienie DIAS w powyższym zakresie nie miało wpływu na wynik sprawy.
W istocie, na końcu decyzji, w tzw. rozdzielniku, obok nazwiska umocowanego w sprawie pełnomocnika podano również nazwisko i adres osoby nieumocowanej, niemniej jednak sama decyzja została prawidłowo doręczona na właściwy adres pełnomocnika za pośrednictwem platformy e – Puap. Od decyzji tej w terminie wniesiono skargę. Tym samym uchybienie to nie wpłynęło na realizacje uprawnień procesowych Skarżącego.
4.8. Podsumowując, wskazać należy, że ponownie rozpoznając sprawę organ podatkowy w pierwszej kolejności musi w sposób niebudzący wątpliwości ustalić w jakim okresie Skarżący świadczył usługi na rzecz W.GmbH z siedzibą w Niemczech i od odpowiedzi na to pytanie uzależnić ewentualną konieczność dalszych ustaleń w sprawie, w tym co do opodatkowania transakcji na zasadzie odwrotnego obciążenia.
DIAS musi również pamiętać, że podatek od wartości dodanej, funkcjonujący we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej, jest podatkiem, który w założeniu ma być neutralny dla przedsiębiorców – podatników tego podatku. Ta neutralność oznacza, że przedsiębiorca – podatnik VAT nie powinien być obciążany faktycznym ciężarem podatku od wartości dodanej.
4.9. Ponownie rozpoznając sprawę organ podatkowy oceni wniosek Skarżącego o zwrot VAT z uwzględnieniem oceny prawej wyrażonej w niniejszym orzeczeniu.
4.10. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania, na które złożyły się kwota uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 1.500 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 5.400 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 oraz art. 209 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło