III SA/Wa 4062/14

WyrokWSA w Warszawie2015-11-13

Skład orzekający: Bożena Dziełak, Małgorzata Długosz-Szyjko, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu wyłącznie poprzez kwestionowanie prawidłowości doręczenia decyzji, nie przedstawiając jednocześnie argumentów dotyczących zachowania zasad starannego działania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu wyłącznie poprzez kwestionowanie prawidłowości doręczenia decyzji, nie przedstawiając jednocześnie argumentów dotyczących zachowania zasad starannego działania. Uprawdopodobnienie braku winy wymaga wykazania przez stronę zasad starannego działania, a nie tylko wadliwości doręczenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. dotyczącej podatku od towarów i usług. Strona skarżąca twierdziła, że nie otrzymała awizo, co uniemożliwiło jej terminowe wniesienie odwołania. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu, uznając, że procedura doręczenia zastępczego była prawidłowa i strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kalinowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2015 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania D. Sp. z o.o. (zwanej dalej: "Skarżącą") z dnia [...] września 2014 r. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2014 r., wydanej w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od kwietnia 2010 r. do maja 2012 r. Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia 31 lipca 2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R., określił Skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień i sierpień 2010 r., nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj, czerwiec, lipiec, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2010 r., oraz za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2011 r. oraz od stycznia do maja 2012 r., a także kwotę podatku za zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług za kwiecień, sierpień i październik 2011 r. oraz za kwiecień 2012 r. Decyzja została uznana za doręczoną w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm. dalej "O.p."), w dniu 19 sierpnia 2014 r. Od powyższej decyzji pismem z dnia 17 września 2014 r. Skarżąca wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W. Przesyłka zawierająca odwołanie nadana została w polskiej placówce pocztowej w dniu 18 września 2014 r. a jej wpływ do organu odnotowano 23 września 2014 r. Wraz z odwołaniem Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż informację o wydaniu decyzji oraz możliwości wniesienia odwołania uzyskała w dniu 11 września 2014 r., tj. w dniu, w którym jej pełnomocnik przekazał informację o tym fakcie. Skarżąca podniosła, iż brak jest jej winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania, gdyż nie posiadała informacji o nadaniu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego przesyłki zawierającej decyzję podatkową na adres siedziby Spółki. Wyjaśniła, iż pod adresem jej siedziby nie pozostawiono informacji o możliwości odbioru przesyłki w urzędzie pocztowym (awizo). Podkreśliła, iż nie są jej znane przyczyny, dla których osoba doręczająca przesyłkę nie zostawiła awizo, jednakże jest przekonana, że powyższa okoliczność nie tylko uprawdopodabnia, ale wręcz udowadnia, że bez własnej winy nie dochowała terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie wskazała, iż osoba wynajmująca jej lokal na siedzibę, złożyła oświadczenie, iż nie widziała, aby pod tym adresem pozostawiono awizo. Następnie przy piśmie z dnia 7 października 2014 r. przekazała kopię reklamacji adresata przesyłki poleconej z dnia 18 września 2014 r. złożonej do Naczelnika Urzędu Pocztowego w L. w związku z nienależycie wykonaną usługą pocztową związaną z doręczeniem przesyłki poleconej nr [...] przez Urząd Pocztowy w Ł., kopię oświadczenia Prezesa Zarządu Spółki z dnia 19 września 2014 r., który wyjaśnił, iż w dniu 16 sierpnia 2014 r. był w jej siedzibie i nie widział aby na drzwiach biura lub w innym widocznym miejscu przy wejściu na posesję, na której znajduje się biuro, pozostawione były jakiekolwiek druki awizo. Skarżąca poinformowała również o odmiennej dacie ponownego awizowania przesyłki wynikającej z koperty z danymi zawartymi w elektronicznym systemie śledzenia przesyłek Poczty Polskiej. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W., na podstawie art. 163 § 2 w związku z art. 162 O.p. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, stosownie do art. 162 § 1 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej żądanie przywrócenia terminu nie mogło zostać uznane za zasadne, Skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2014 r. została wysłana za pośrednictwem poczty na adres siedziby Skarżącej. Z uwagi na niemożność doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 O.p., zastosowano tryb, o którym mowa w art. 150 O.p. Doręczyciel stosownie do art. 150 § 1 pkt 1 tej ustawy złożył przesyłkę w dniu 5 sierpnia 2014 r. w placówce pocztowej na okres czternastu dni, a zawiadomienie o tym fakcie pozostawił w skrzynce pocztowej (awiza z dnia 5 i 13 sierpnia 2014 r.). Doręczenie zostało skutecznie dokonane z upływem ostatniego czternastego dnia ustawowego okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej (19 sierpnia 2014 r.). Zwrot awizowanej przesyłki nastąpił w dniu 20 sierpnia 2014 r. W ocenie organu odwoławczego procedura zastępczego doręczenia przedmiotowej decyzji nastąpiła w zgodzie z wymogami zawartymi w art. 150 O.p. Ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłki wynikała przyczyna niedoręczenia przesyłki osobiście. Adresat został dwukrotnie zawiadomiony o pozostawieniu przesyłki do jego dyspozycji w konkretnej placówce pocztowej. Na druku potwierdzenia odbioru i kopercie wskazano daty pierwszego i powtórnego zawiadomienia adresata o pozostawaniu pisma w tej placówce pocztowej (drugie zawiadomienie po upływie 7 dni od pierwszego), a także datę zwrotu przesyłki do nadawcy (po upływie 14 dni od pierwszego zawiadomienia) z uwagi na niepodjęcie jej przez adresata. Dyrektor nie podzielił zarzutów co do nieprawidłowości działania Urzędu Pocztowego w L. Stwierdził, iż przyczynę uchybienia terminowi, w rzeczywistości nie miała miejsca. Organ odwoławczy nie dał również wiary wyjaśnieniom Skarżącej o niepowzięciu wiadomości o pozostawieniu przez listonosza zawiadomień o awizowaniu przesyłki, w sytuacji, gdyż nie zostały one poparte dowodami. Przedstawiona argumentacja nie uprawdopodobniła braku jej winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Skarżąca zaskarżyła ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w piśmie z dnia 4 grudnia 2014 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 120, art. 121 § 1 i § 2, art. 124, oraz art. 127 § 2 i art. 210 § 4 w związku z art. 219 O.p., przez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, przez całkowite pominięcie okoliczności, że w siedzibie Spółki, na drzwiach adresata, na terenie posesji, na której znajduje się siedziba Spółki, ani przy wejściu na posesję nie ma skrzynki pocztowej, co doprowadziło do wydania zaskarżonego postanowienia, w sytuacji gdy informacja znajdująca się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki o pozostawieniu pisma w oddawczej skrzynce pocztowej, stanowiąca kluczowy dowód na okoliczność pozostawienia awizo jest niezgodna ze stanem faktycznym, gdyż niemożliwe było pozostawienie awizo w skrzynce pocztowej, w sytuacji jej nieistnienia; - art. 121 § 1, art. 122, oraz art. 127 w związku z art. 162 § 1 oraz art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p., przez nieuwzględnienie standardów postępowania dowodowego przewidzianego przepisami Ordynacji podatkowej w celu ustalenia uprawdopodobnienia braku winy niedotrzymania terminu do złożenia odwołania, gdy rygoryzm dowodowy w postępowaniu o przywrócenie terminu jest złagodzony w stosunku do normalnego postępowania podatkowego (wystarczające jest uprawdopodobnienie a nie udowodnienie okoliczności); - art. 162 § 1 w związku z art. 150 § 1 pkt 1, § 1a i § 2 oraz art. 151 O.p., przez odmowę przywrócenia terminu i uznanie, że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu do złożenia odwołania, podczas gdy sytuacja niedochowania terminu nie była wynikiem jej zaniedbania, a jedynie konsekwencją braku zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, którą to okoliczność uprawdopodobniła w sposób wystarczający; - art. 150 § 1 pkt 1, § 1a i § 2 oraz art. 151 O.p., przez uznanie, iż procedura zastępczego doręczenia nastąpiła w zgodzie z wymogami zawartymi w Ordynacji podatkowej, w sytuacji gdy skuteczność doręczenia zależy od realnego dokonania tej czynności lub wyczerpania wszelkich możliwości dla jej dokonania, a nie doszło do realnego dokonania doręczenia decyzji, a także nie wyczerpano wszelkich możliwości jej dokonania, gdyż brak zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej stanowi znaczące uchybienie wymogom określonym w art. 150 § 2 O.p. skutkujące nieskutecznością doręczenia zastępczego. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi Skarżąca przedstawiając własne stanowisko w sprawie uznała, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2014 r. nie weszła do obrotu prawnego na skutek naruszenia trybu tzw. doręczenia zastępczego przez brak zawiadomienia o pozostawieniu pisma do odbioru w placówce pocztowej. W ocenie Skarżącej do uchybienia terminu do wniesienia odwołania doszło bez jej winy. Skarżąca szczegółowo odniosła się do kwestii uprawdopodobnienia przesłanek przemawiających za przywróceniem terminu. W piśmie procesowym z dnia 23 października 2015 r. Skarżąca podtrzymała stanowisko o wydaniu zaskarżonego postanowienia z naruszeniem przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w W. oparł na art. 162 O.p. Zgodnie z tym przepisem w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2). W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej Skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi na wniesienie odwołania nastąpiło bez jej winy. Zdaniem Sądu powyższa ocena jest prawidłowa. Należy mieć bowiem na uwadze, że Skarżąca uprawdopodobnienie braku winy uchybienia terminowi wniesienia odwołania wiąże wyłącznie z nieprawidłowością doręczenia decyzji organu I instancji. Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela pogląd przedstawiony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt I GSK 1499/13 (dostępny na: orzeczenia.nsa.gov.pl), że skoro strona wnosząc o przywrócenie terminu argumentację wniosku oparła tylko i wyłącznie na kwestionowaniu prawidłowości doręczenia, nie przedstawiając przy tym żadnych argumentów, które uprawdopodobniłyby, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego, to tym samym owo uprawdopodobnienie nie nastąpiło. Warunek przywrócenia uchybionego terminu w postaci wykazania braku zawinienia musi być oceniany w kategorii zachowania przez zainteresowanego zasad starannego działania. Odnosząc powyższe stanowisko do oceny niniejszej sprawy Sąd zauważa, że Skarżąca składając wniosek o przywrócenie terminu nie przedstawiła argumentów dotyczących zachowania zasad starannego działania jako okoliczności uprawdopodobniającej , że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Tym samym stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w W., że Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności, o której mowa w art. 162 § 1 O.p. jest zasadne Na marginesie Sąd stwierdza, że wbrew stanowisku Skarżącej, z akt sprawy nie wynika, aby przy doręczeniu przesyłki zawierającej decyzję I instancji doszło do nieprawidłowości. Znajdują się tam bowiem: koperta zawierająca wzmiankowaną decyzję oraz zwrotne potwierdzenie odbioru przedmiotowej przesyłki. Z dokumentów tych wynika, że zawiadomienia o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej dwukrotnie, to jest 5 oraz 13 sierpnia 2014 r. Zgodnie zatem z art. 150 O.p., Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że decyzja ta została doręczona Skarżącej w dniu 19 sierpnia 2014 r., to jest z upływem 14 dnia od dnia pozostawienia pisma w urzędzie pocztowym. Skarżąca nie przedstawiła natomiast jakiegokolwiek dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, o których wyżej mowa. Szerzej do tej kwestii Sąd odniósł się w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 listopada 2015 r., sygn.. akt III SA/Wa 4061/12. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło