III SA/Wa 493/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-03-25

Skład orzekający: Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła dokumentacji wymaganej przez sąd pomimo wezwania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych, nie wywiązała się z tego obowiązku. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a uchylenie się od obowiązków nałożonych w toku postępowania uzupełniającego stanowi przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności.
Stan faktyczny
Skarżący S. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na swoją trudną sytuację finansową. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dokumenty dotyczące dochodów i kosztów z działalności gospodarczej oraz innych źródeł dochodu za 2013 r. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie. W związku z tym referendarz postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego podatku od nieruchomości za 2010 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie - We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący – S. N. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jest emerytem oraz pracuje na ½ etatu. Ponadto, prowadzi działalność gospodarczą z tytułu, której osiąga straty. Jest osobą [...] . Wspólne gospodarstwo domowe prowadzi żoną. Do swojego majątku zaliczył dom o pow. 80 m², nieruchomość rolną o pow. 6,72 ha i budynki usługowo – gospodarcze. Skarżący oświadczył, że jego zobowiązania wynoszą: 1.650.000 zł – ZUS W. i 1.100.000 zł – B. . Z kolei nieodzyskane wierzytelności kształtują się na poziomie ok. 2.000.000 zł. Skarżący wskazał, że uzyskuje dochód ze stosunku pracy w wysokości 800 zł, a jego żona z tytułu emerytury -1.600 zł. Do wniosku skarżący załączył zeznanie podatkowe za 2012 r. (z którego wynika, że za ten rok uzyskał on przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 221.551,32 oraz 7.488,70 zł ze stosunku pracy), dokumentację dotyczącą stanu zdrowia, zaświadczenie o wynagrodzeniu, wyciąg z księgi wieczystej z wpisem hipotek m.in. na budowę zakładu dla produkcji [...]. Z uwagi na fakt, że oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłane wraz z wnioskiem dokumenty okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego – zwłaszcza w zakresie aktualnych oraz uzyskanych w roku 2013 przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej – został on wezwany do: 1. udokumentowania wysokości dochodów uzyskanych w 2013 r. przez skarżącego i osoby prowadzące ze skarżącym wspólne gospodarstwo domowe ze stosunku pracy oraz emerytury, tj. nadesłanie np. kopii informacji PIT-11 i PIT -11A za 2013 r., kopii odcinka emerytury żony, ewentualnie zeznań podatkowych za 2013 r., jeżeli zostały już sporządzone, 2. udokumentowania wysokości przychodów (dochodów i kosztów) z tytułu działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego uzyskanych za 2013r., poprzez nadesłanie zeznania podatkowego, bilansu, podsumowania księgi przychodów i rozchodów lub innych dokumentów, 3. wskazania i udokumentowania wysokości aktualnych, miesięcznych przychodów (dochodów i kosztów) działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego, poprzez nadesłanie kopii z podatkowej księgi przychodów i rozchodów lub ewidencji zakupów i sprzedaży VAT za ostatnie trzy miesiące, 4. nadesłania deklaracji VAT-7 za ostatnie trzy miesiące, 5. wskazania, czy skarżący uzyskuje dochód z gospodarstwa rolnego. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 3 marca 2014 r., zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Do dnia dzisiejszego skarżący nie odpowiedział na wezwanie referendarza sądowego. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Przepis art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej - P.p.s.a.), stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże (podkreślenie własne), że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04). Wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie, oświadczenia skarżącego zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W związku z tym, w celu dokonania rzetelnej oceny sytuacji materialnej skarżącego, referendarz sądowy, na podstawie art. 255 w zw. z art. 252 § 1 P.p.s.a., wezwał go do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty, zwłaszcza dotyczące przychodów uzyskiwanych z prowadzonej działalności gospodarczej. Z tego obowiązku skarżący nie wywiązał się. Brak jest zatem przekonywujących podstaw do stwierdzenia, że sytuacja, w której się znajduje wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a tym samym uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05; postanowienie z 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FZ 321/13) prezentowany jest bowiem pogląd, iż o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania wobec skarżącego instytucji prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło